Lịch sử
CHIẾN THẮNG VIỆT BẮC(19470) VÀ BIÊN GIỚI(1950)
A. Hoạt động cơ bản
1. Cùng chia sẻ
Các cụm từ: Việt Bắc, Biên giới, sông Lô, Đông Khê, Đại tướng Võ Nguyên Giáp gợi cho em nhớ đến những sự kiện lịch sử nào?
Cụm từ: Việt Bắc, sông Lô gợi cho em nhớ đến sự kiện lịch sử chiến thắng Việt Bắc năm 1947
Cụm từ: Đông Khê, đại tướng Võ Nguyên Giáp gợi cho em nhớ đến sự kiện lịch sử chiến thắng biên giới (1950)
2. Tìm hiểu nguyên nhân Pháp tấn công lên Việt Bắc trong thu - đông năm 1947 và sự chuẩn bị của quân dân ta.
a. Đọc đoạn hội thoại (trang 41 sgk).
Âm mưu của Pháp khi tân công căn cứ địa Việt Bắc trong thu - đông năm 1947 là gì?
Âm mưu của Pháp khi tân công căn cứ địa Việt Bắc trong thu - đông năm 1947 là muốn tiêu diệt cơ quan đầu nào kháng chiến và bộ đội chủ lực của ta nhằm nhanh chóng kết thúc chiến tranh.
CĂN CỨ ĐỊA VIỆT BẮC
Mời các em xem video : Âm mưu của giặc Pháp.
c. Kết hợp quan sát các hình (trang 42 sgk)
Mô tả hai hình dưới đây và nêu cảm nghĩ của em về khí thế chuẩn bị cho chiến dịch Việt Bắc của quân và dân ta.
c. Kết hợp quan sát các hình (trang 42 sgk)
Mô tả hai hình dưới đây và nêu cảm nghĩ của em về khí thế chuẩn bị cho chiến dịch Việt Bắc của quân và dân ta.
Hình 1: Trong không khí khẩn trương, chuẩn bị cho trận đánh lớn, nhân dân Phú Thọ không quản khó nhọc, gian khổ dầm sương dãi nắng, lội nước đê cắm chông chông quân Pháp nhảy dù.
Hình 2: Hàng ngũ chỉnh tề, quân lệnh nghiêm minh, các chú bộ đội hăng hái, quyết tâm vào chiến dịch, tiêu diệt quân thù.
=> Qua hai hình đó em nhận thấy: Quân dân đoàn kết một lòng, mỗi người một nhiệm vụ tuy khác nhau nhưng chung một mục đích là đập tan âm mưu của giặc, đánh bại hoàn toàn cuộc tấn công quy mô lớn của quân Pháp lên Việt Bắc.
A. Hoạt động cơ bản
2. Tìm hiểu nguyên nhân Pháp tấn công lên Việt Bắc trong thu - đông năm 1947 và sự chuẩn bị của quân dân ta.
A. Hoạt động cơ bản
3. Tìm hiểu chiến thắng Việt Bắc thu - đông năm 1947.
a. Đọc thông tin, kết hợp quan sát các hình 3, 4 (trang 42, 43 sgk).
A. Hoạt động cơ bản
3. Tìm hiểu chiến thắng Việt Bắc thu - đông năm 1947.
b. Thảo luận và trả lời câu hỏi:
· Kể lại một số trận đánh trong chiến dịch Việt Bắc thu - đông năm 1947, kết hợp chỉ trên lược đồ.
· Cuộc tấn công lên Việt Bắc của thực dân Pháp có kết cục như thế nào?
Một số trận đánh trong chiến dịch Việt Bắc thu - đông năm 1947:
· Tại thị xã Bắc Kạn, Chợ Mới, Chợ Đồn, khi quân Pháp vừa nhảy dù xuống đã rơi vào trận địa phục kích của bộ đội ta.
· Trên đường bộ, quân ta chặn đánh địch và giành thắng lợi ở đèo Bông Lau.
· Tại Đoan Hùng, tàu chiến và ca nô Pháp bị phục kích và bị đốt cháy trên dòng sông Lô.
Cuộc tấn công lên Việt Bắc của thực dân Pháp có kết cục:
· Hàng nghìn quân địch bị đánh bại
· 16 máy bay bị bắn rơi, hàng trăm xe cơ giới bị phá hủy, nhiều tàu chiến và ca nô bị bắn chìm
=> Cuộc tấn công quy mô lớn của Pháp lên Việt Bắc bị đánh bại hoàn toàn
Quân ta chặn đánh địch:
* Đường không: ta phục kích tại Bắc Kạn, Chợ Đồn, Chợ Mới.
Nhân dân Phú Thọ cắm chông chống quân Pháp nhảy dù trong chiến dịch Việt Bắc thu - đông 1947
Quân ta chặn đánh địch:
* Đường không: ta phục kích tại Bắc Kạn, Chợ Đồn, Chợ Mới
* Đường bộ: ta chặn đánh ở đèo Bông Lau
Bộ đội ta phục kích địch trên đường số 4
Quân ta chặn đánh địch:
* Đường không: ta phục kích tại Bắc Kạn, Chợ Đồn, Chợ Mới
* Đường bộ: ta chặn đánh ở đèo Bông Lau
* Đường Thủy: ta chặn đánh ở Đoan Hùng, nhiều tàu chiến và ca nô của Pháp bị cháy ở sông Lô
Pháo binh ở sông Lô năm 1947
-Sau hơn một tháng sa lầy ở Việt Bắc quân địch buộc phải rút lui.
- Đường rút lui của địch bị ta chặn đánh dữ dội tại Bình Ca, Đoan Hùng, giặc rơi vào trận địa mai phục. Quân Pháp bỏ lại nhiều vũ khí, đạn dược để chạy thoát thân.
H: Sau hơn một tháng tấn công lên Việt Bắc, quân địch rơi vào tình thế như thế nào?
H: Đường rút lui của địch có thuận lợi không? Vì sao?
Ngày 19/12/1947, chiến dịch Việt Bắc thu - đông toàn thắng
Bộ đội chủ lực đang phục kích địch trên sông Lô tại Đoan Hùng
Những chiếc tàu chiến của giặc Pháp bị ta bắn chìm trên sông Lô vào ngày 23.10.1947
A. Hoạt động cơ bản
4. Đánh giá ý nghĩa của chiến thắng Việt Bắc.
a. Đọc những nhận định về chiến thắng Việt Bắc thu - đông năm 1947 (trang 43 sgk).
b. Suy nghĩ và nêu ý kiến của em về ý nghĩa của chiến thắng Việt Bắc thu - đông năm 1947 đối với cuộc kháng chiến của nhân dân ta.
Ý nghĩa của chiến thắng Việt Bắc thu - đông năm 1947 đối với cuộc kháng chiến của nhân dân ta là:
· Chiến thắng là đòn quyết định đè bẹp đối phương, kết thúc chiến tranh, làm phá sản kế hoạch dựng lại nền thống trị ở nước ta của thực dân Pháp, buộc Pháp đánh lâu dài với ta.
· Chiến thắng đánh dấu thất bại chiến lược chiến tranh chớp nhoáng của Pháp, tạo điều kiện cho ta có thời gian để sắp xếp và chuẩn bị cho cuộc chiến tranh lâu dài.
Khẩu pháo đã bắn chìm tàu chiến
Pháp trêndòng sông Lô này năm 1947
Khu di tích Bình Ca
Đèo Bông Lau nơi quân ta chặn đánh quân Pháp trong chiến dịch Việt Bắc năm 1947
Sông Lô đoạn chảy qua Đoan Hùng – Phú Thọ
A. Hoạt động cơ bản
5. Tìm hiểu bối cảnh chiến dịch Biên giới thu - đông năm 1950.
a. Đọc kĩ đoạn hội thoại kết hợp quan sát Lược dồ chiên dịch Biên giới thu - đông năm 1950 (trang 43, 44 sgk).
b. Suy nghĩ và trả lời câu hỏi:
Vì sao ta quyết định mở chiến dịch Biên giới thu - đông năm 1950?
Ta quyết định mở chiến dịch Biên giới thu - đông năm 1950 vì:
· Phía ta: sau chiến thắng Việt Bắc, quân ta ngày càng lớn mạnh, giành được nhiều thắng lợi trong các chiện dịch quân sự và nhận được sự ủng hộ của của nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới.
· Phía Pháp: tăng cường lực lượng ở khu vực biên giới Việt - Trung nhằm cô lập căn cứ địa Việt Bắc.
=> Ta quyết định mở chiến dịch biên giới để củng cố và mở rộng căn cứ Việt Bắc, khai thông đường liên lạc quốc tế.
A. Hoạt động cơ bản
6. Tìm hiểu về chiến thắng Biên giới thu - đông năm 1950
a. Đọc thông tin dưới đây và trình bày trên lược đồ về một trận đánh trong chiến dịch Biên giới (trang 44, 45 sgk)
Lược đồ chiến dịch Biên giới thu - đông
Lược đồ chiến dịch Biên giới thu - đông 1950
Sáng 16-9-1950, quân ta nổ súng tấn công cụm cứ điểm Đông Khê.
Địch ra sức cố thủ trong các lô cốt.
Sáng 18-9-1950, quân ta chiếm cụm cứ điểm Đông Khê.
Pháp quyết định rút quân khỏi Cao Bằng theo đường số 4.
Pháp đưa quân chiếm lại Đông Khê.
Cuối cùng quân Pháp trên đường số 4 phải rút chạy.
Ta hoàn toàn chiếm Đông Khê.
A. Hoạt động cơ bản
6. Tìm hiểu về chiến thắng Biên giới thu - đông năm 1950
b. Kết hợp quan sát hình 6 và 7 (trang 45 sgk), thực hiện các yêu cầu sau:
· Nêu suy nghĩ của em về sự kiện Bác Hồ trực tiếp tham gia chiến dịch Biên giới.
Sự kiện Bác Hồ trực tiếp tham gia chiến dịch Biên giới nhằm kiểm tra kế hoạch và công tác chuẩn bị, gặp gỡ, động viên cán bộ, chiến sĩ. Với hình ảnh giản dị, gần gũi, Bác Hồ như tiếp thêm năng lượng và nhiệt huyết cho bộ đội. Tất cả cùng kiên quyết chống giặc ngoại xâm đem lại thắng lợi vẻ vang cho đất nước.
A. Hoạt động cơ bản
6. Tìm hiểu về chiến thắng Biên giới thu - đông năm 1950
b. Kết hợp quan sát hình 6 và 7 (trang 45 sgk), thực hiện các yêu cầu sau:
· Theo em, hành động của anh La Văn cầu thế hiện điều gì?
· Em đã và sẽ làm gì để thể hiện lòng biết ơn của mình với các thế hệ cha ông đã chiến đấu quên mình đế’ bảo vệ nền độc lập, tự do của dân tộc?
Theo em, hành động của La Văn Cầu thể hiện sự dũng cảm, kiêu hùng, quyết tâm tiêu diệt giặc dù phải hi sinh. Đó quả là một người chiến sĩ yêu nước.
Để thể hiện lòng biết ơn của mình với các thế hệ cha ông đã chiến đấu quên mình đế’ bảo vệ nền độc lập, tự do của dân tộc, em đã và đang:
Cố gắng học tập, rèn luyện thật tốt để trở thành những người công dân có ích cho đất nước
Luôn biết ơn công lao to lớn của các thế hệ cha anh đã hi sinh vì nền độc lập
A. Hoạt động cơ bản
6. Tìm hiểu về chiến thắng Biên giới thu - đông năm 1950
c. Kết hợp quan sát các hình 8, 9, 10 (trang 46 sgk), tiếp tục thảo luận và trả lời câu hỏi.
Hãy cho biết kết quả và ý nghĩa của chiến dịch Biên giới thu - đông năm 1950.
Kết quả và ý nghĩa của chiến dịch Biên giới thu - đông năm 1950: Quân ta phá được âm mưu bao vây của địch. Căn cứ địa Việt Bắc được củng cố và mở rộng, khai thông một dải biên giới Việt - Trung. Từ đây ta nắm quyền chủ động trên chiến trường.
Bác Hồ đi Biên giới
Bác Hồ quan sát mặt trận Biên giới
Bác Hồ trong chiến dịch biên giới Thu – đông 1950
Bác Hồ và Trung ương Đảng họp bàn mở chiến dịch Biên giới 1950 (từ trái sang phải: bác Trường Chinh, Bác Hồ, bác Phạm Văn Đồng, bác Lê Văn Lương, bác Hoàng Quốc Việt, Đại tướng Võ Nguyên Giáp)
Nơi ở của Bác Hồ trong chiến dịch Biên giới 1950
Anh hùng La Văn Cầu
Anh La Văn Cầu đã nhờ đồng đội dùng lưỡi lê chặt đứt cánh tay để tiếp tục chiến đấu.
B. Hoạt động thực hành
1. Đọc các câu sau và ghi vào vở theo trình tự thích hợp về thời gian diễn ra sự kiện.
a. Sau nhiều ngày đêm giao tranh ác liệt, quân Pháp đóng trên Đường số 4 phải rút chạy. Chiến dịch Biên giới kết thúc.
b. Thực dân Pháp huy động một lực lượng lớn quân cùng máy bay, chia làm 3 hướng tấn công lên Việt Bắc.
c. Quân ta nổ súng tân công cụm cứ điếm Đông Khê.
d. Tại Đoan Hùng, tàu chiến và ca nô Pháp bị phục kích và đốt cháy trên dòng sông Lô, một gọng kìm của quân địch bị bẻ gãy.
Sắp xếp thứ tự theo thời gian diễn ra sự kiện là:
b. Thực dân Pháp huy động một lực lượng lớn quân cùng máy bay, chia làm 3 hướng tấn công lên Việt Bắc.
d. Tại Đoan Hùng, tàu chiến và ca nô Pháp bị phục kích và đốt cháy trên dòng sông Lô, một gọng kìm của quân địch bị bẻ gãy.
c. Quân ta nổ súng tân công cụm cứ điếm Đông Khê.
a. Sau nhiều ngày đêm giao tranh ác liệt, quân Pháp đóng trên Đường số 4 phải rút chạy. Chiến dịch Biên giới kết thúc.
B. Hoạt động thực hành
2. Suy nghĩ và hoàn thiện phiếu học tập. (trang 47 Lịch sử và địa lí 5 Tập 1 VNEN).
B. Hoạt động thực hành
2. Suy nghĩ và hoàn thiện phiếu học tập. (trang 47 Lịch sử và địa lí 5 Tập 1 VNEN).
B. Hoạt động thực hành
2. Suy nghĩ và hoàn thiện phiếu học tập. (trang 47 Lịch sử và địa lí 5 Tập 1 VNEN).
Nêu điểm khác biệt chủ yếu nhất của chiến thắng Việt Bắc thu – đông năm 1947 với chiến thắng biên giới thu – đông năm 1950 là chủ trương của ta

- Chiến dịch Việt Bắc bảo vệ cơ quan đầu não, chuẩn bị cho kháng chiến lâu dài.
- Chiến dịch Biên giới phá tan âm mưu bao vây của địch, củng cô và mở rộng căn cứ địa, nắm quyền chủ động trên chiến trường.
B. Hoạt động thực hành
3. Chơi trò chơi “Ai nhanh – Ai đúng”
nối tên một nhân vật, một địa điểm, hoặc một mốc thời gian sao cho phù hợp với một vòng tròn (trang 48 sgk).
C. Hoạt động ứng dụng
Khám phá lịch sử
a. Hãy chọn một chủ đề mà em quan tâm (gợi ý: chiến thắng Đoan Hùng trong chiến dịch Việt Bắc / chiến thắng Đông Khê trong chiến dịch Biên giới / Bác Hồ trong chiến dịch Biên giới / anh hùng La Văn Cầu/...)
b. Với sự giúp đỡ của người thân, em hãy tìm hiểu về chủ đề mà em đã chọn (thông qua sách báo, internet, lời để của người lớn tuổi, ...) và tạo ra một sản phẩm (bài viết, tranh ảnh sưu tầm) về chủ đề đó.