CHƯƠNG II:
CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT
Lịch Sử 11
Tổ 4
I. Nguyên nhân
Nguyên nhân sâu xa:
- Sự phát triển không đều của các nước đế quốc, mâu thuẫn giữa các đế quốc về thuộc địa ngày càng gay gắt.
+ Đức có kinh tế phát triển mạnh nhưng ít thuộc địa.
+ Anh, Pháp chiếm quá nhiều thuộc địa.
→ Sự tranh giành thị trường thuộc địa giữa các đế quốc với nhau. ( trước tiên là giữa đế quốc Anh với đế quốc Đức).
- Sự hình thành hai khối quân sự đối lập, kình địch nhau.
A. Hiểu biết về chiến tranh thế giới thứ nhất
ĐỨC
ÁO – HUNG
ITALIA
(1882)
ANH
PHÁP
NGA
(1907)
Khối
Liên
minh
Khối
Hiệp
ước
Franz Josef [A-H]
Wilhelm II [Ger]
I. Nguyên nhân
Nguyên nhân trực tiếp:
- 28/6/1914 Thái tử Áo-Hung bị ám sát tại Bô-xni-a (Xéc-bi). Nhân cơ hội đó Đức hùng hổ bắt Áo phải tuyên chiến với Xéc-bi.
=> Chiến tranh đế quốc bùng nổ và nhanh chóng trở thành chiến tranh thế giới
Ngày 4/8, Anh tuyên chiến với Đức
Ngày 3/8 Đức tuyên chiến với Pháp
Ngày 1/8, Đức tuyên chiến với Nga
Ngày 28/7, Áo –Hung tuyên chiến với Xéc-bi
Chiến tranh đế quốc bùng nổ
II. Diễn biến
1. Giai đoạn thứ nhất (1914 – 1916)
Ngay đêm 3/8/1914, Đức tràn vào Bỉ, đánh sang Pháp.
Nga tấn công Đông Phổ.
→ Cứu nguy cho Pa-ri
Năm1915, Đức, Áo-Hung dồn toàn lực tấn công Nga
Năm 1916, Đức chuyển mục tiêu về phía Tây tấn công pháo đài Véc-đoong. Sau 10 tháng Đức vẫn không hạ được Véc-đoong, 2 bên thiệt hại nặng ( 70 vạn người chết và bị thương).
Một số hình ảnh thành cổ Vecđoong
II. Diễn biến
1. Giai đoạn thứ nhất (1914 – 1916)
Nhận xét:
+ Những năm đầu, Đức , Áo- Hung giữ thế chủ động tấn công. Từ cuối 1916 trở đi, Đức, Áo-hung chuyển sang thế phòng ngự ở cả 2 mặt trận Đông Âu, Tây Âu.
+ Trong giai đoạn này chiến sự diễn ra vô cùng ác liệt gây thiệt hại nặng nề về người và của, nhưng không đưa lại ưu thế cho các bên tham chiến.
+ Tình trạng khốn cùng của nhân dân càng thêm trầm trọng
+ Các trùm công nghiệp chiến tranh giàu lên nhanh chóng nhờ buôn bán vũ khí.
+ Mâu thuẫn xã hội ở các nước gay gắt, tình thế cách mạng xuất hiện ở nhiều nước. Phong trào công nhân, phong trào quần chúng phát triển nhanh chóng.
+ Mĩ chưa tham gia chiến tranh.
II. Diễn biến
1. Giai đoạn thứ nhất (1914 – 1916)
II. Diễn biến
2. Giai đoạn thứ hai (1917-1918):
- 2/1917, Cách mạng Dân chủ tư sản Nga thành công buộc Mỹ tham gia chiến tranh.
2/4/1917, Mỹ tuyên chiến với Đức.
→ có lợi cho Anh-Pháp-Nga
- 7/1917, Mĩ đổ bộ vào châu Âu và chính thức tham gia vào cuộc chiến với vai trò là thủ lĩnh của phe Hiệp ước.
Tại sao Mĩ tham gia chiến tranh thế giới thứ nhất muộn?
Mĩ tham chiến muộn vì:
- Lúc đầu Mĩ giữ thái độ “trung lập”, thực ra Mĩ muốn lợi dụng chiến tranh để buôn bán vũ khí kiếm lời.
- Đến năm 1917 Mĩ tham gia chiến tranh và đứng về phe Hiệp ước với mục đích:
+ Được chia lợi nhuận nhiều hơn sau khi chiến tranh kết thúc
+ Ngăn chăn phong trào cách mạng thế giới đang lan rộng
-11/1917,CM tháng Mười Nga thành công.Nhà nước Xô Viết được thành lập và Nga chính thức rút khỏi chiến tranh.
Đầu năm 1918,lợi dụng Mĩ chưa sang đến châu Âu, Đức mở liên tiếp 4 đợt tấn công quy mô trên mặt trận Pháp
→ Chính phủ Pháp phải bỏ Pari.
- 7/1918,Mĩ đổ bộ vào châu Âu,chớp thời cơ Anh,Pháp phản công.
- 9-1918, Đức liên tiếp thất bại trên khắp các mặt trận và buộc phải rút ra khỏi lãnh thổ của Pháp và Bỉ.
- Cùng lúc đó đồng minh của Đức bị tấn công liên tiếp,buộc phải đầu hàng vô điều kiện:Bun-ga-ri (29/9), Thổ Nhĩ Kì (30/10), Áo-Hung (2/11)
II. Diễn biến
2. Giai đoạn thứ hai (1917-1918):
- 11-11-1918, đại diện các nước Anh, Pháp buộc Đức phải kí hiệp ước đầu hàng không điều kiện.
→ Chiến tranh kết thúc với sự thất bại hoàn toàn của phe Liên minh.
II. Diễn biến
2. Giai đoạn thứ hai (1917-1918):
Mục đích tham chiến của các nước đế quốc:
- Tranh giành thuộc địa của nhau.
- Khuếch trương thế lực nhằm phân chia lại thế giới.
- Thống trị thế giới về mặt tài chính.
- Cứu chế độ tư bản chủ nghĩa
→ Chỉ mang lại lợi nhuận cho giai cấp tư sản nắm quyền.
 Chiến tranh thế giới thứ nhất là một cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa.
III. Kết cục
III. Kết cục
Hậu quả:
- Thiệt hại về người: 1,5 tỉ ng bị cuốn vào ctranh, 13,6 triệu người chết, khoảng 20 triệu người bị thương.
- Thiệt hại về vật chất: nhiều thành phố, làng mạc, đường sá, cầu cống, nhà máy bị phá hủy. Tổng thiệt hại lên đến 338 tỉ USD.
- Số tiền các nước tham chiến chi cho chiến tranh là 85 tỉ USD.
→ Nền kinh tế Châu Âu kiệt quệ, các nước Châu Âu thành con nợ của Mỹ.
III. Kết cục
- Mỹ được hưởng lợi lớn từ cuộc chiến (do buôn bán vũ khí, vị trí địa lý):
+ Thu nhập quốc dân tăng gấp 2 lần
+ Vốn đầu tư nước ngoài tăng gấp 4 lần.
- Sự thành công của Cách mạng tháng 10 Nga và việc thành lập nhà nước Xô Viết đánh dấu 1 bước chuyển lớn trong cục diện chiến tranh thế giới
- Châu Âu tụt hậu và mất đi vai trò lãnh đạo văn minh nhân loại mà nó đã đảm đương trong hơn 300 năm qua và dần dần vai trò đó chuyển sang bên kia đại dương cho Hoa Kỳ.
- Bản đồ thế giới thay đổi.
Châu Âu trước và sau chiến tranh thế giới thứ nhất
Trước
Sau
III. Kết cục
III. Kết cục
Kết Luận:
- Tất cả các nước tham gia chiến tranh đều chịu thiệt hai nặng nề về người và của.
- Riêng Mĩ được hưởng lợi lớn từ chiến tranh.
- Cách mạng tháng Mười Nga thành công và việc thành lập nhà nước Xô Viết đánh dấu 1 bước chuyển lớn trong cục diện chiến tranh thế giới.
- Bản đồ thế giới thay đổi.
- Nền văn minh nhân loại của Châu Âu bị tụt hậu.
 Đây hoàn toàn là cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa.
B. Cảm nhận về chiến tranh thế giới thứ nhất
Cảm ơn cô và các bạn đã lắng nghe!