Đây Thăng Long đất sắp tròn nghìn tuổi

Rồng bay lên ngày tháng tốt tâu vua

Lý Công Uẩn mắt thần nhìn nước non mở hội

Bốn phương trời Đại Việt lập kinh đô"

Tiết 88:
CHIẾU DỜI ĐÔ
(Thiên đô chiếu)
Lí Công Uẩn
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
Đọc – hiểu chú thích
Đọc
Chú thích
a. Tác giả
- Lí Công Uẩn (974 – 1028) tức Lí Thái Tổ người châu Cổ Pháp
( nay thuộc Bắc Ninh).
- Là người thông minh, nhân ái, chí lớn và lập được nhiều chiến công.
- Khi lên ngôi ông lấy hiệu là Thuận Thiên.
Đền LÝ BÁT ĐẾ (thờ 8 vị vua thời Lí)
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
Đọc – hiểu chú thích
Đọc
Chú thích
a. Tác giả
- Lí Công Uẩn (974 – 1028) tức Lí Thái Tổ người châu Cổ Pháp
( nay thuộc Bắc Ninh).
- Là người thông minh, nhân ái, chí lớn và lập được nhiều chiến công.
- Khi lên ngôi ông lấy hiệu là Thuận Thiên.
b. Văn bản
- Hoàn cảnh ra đời: 1010, Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long.
I. Đọc – hiểu văn bản
1. Tìm hiểu khái quát
- Thể loại :
- PTBĐ:
- Bố cục:




Ba phần.
- Phần 1 : Từ đầu đến
“ không thể không dời đổi”
Lý do dời đô.
- Phần 2: “ Huống gì …
muôn đời”
Nguyên nhân chọn Đại
La làm kinh đô.
- Phần 3 :( phần còn lại)
Ban lệnh dời đô.
chiếu
Nghị luận
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn

II. Đọc- hiểu văn bản:
2. Tìm hiểu chi tiết
2. 1. Lý do dời đô :
a. Cơ sở lịch sử
Mở đầu bài, theo sử sách Trung Quốc, Lí Công Uẩn nêu những dẫn chứng các vua nào từng dời đô?
Nhà Thương : năm lần dời đô.
Nhà Chu : ba lần dời đô.
Vì sao các vua thời Tam Đại lại chuyển đô như vậy?
-> Mưu toan việc lớn, tính kế
muôn đời cho con cháu.
-> Vận nước lâu dài, phong tục
phồn thịnh.
- Dẫn chứng cụ thể, lập luận
chặt chẽ.
Theo tác giả, chính việc dời đô đúng đắn, nhà Thương và nhà Chu đạt được kết quả gì ?
Dẫn chứng và cách lập luận của tác giả như thế nào ?
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
II. Đọc- hiểu văn bản:
2. Tìm hiểu chi tiết
2. 1. Lý do dời đô :
a. Cơ sở lịch sử
b. Cơ sở thực tiễn ở nước ta :
- Dẫn chứng : Hai nhà Đinh Lê theo ý riêng mình, khinh thường mệnh trời.
Kết quả của việc không dời đô, theo Lí Công Uẩn, là gì ?
- Kết quả : triều đại không lâu bền, số vận ngắn ngủi, trăm họ hao tốn . . .
Bàn về vấn đề này, cách lập luận của tác giả như thế nào ?
-> Lý lẽ và cảm xúc kết hợp làm tăng sức thuyết phục.
Những dẫn chứng và lý lẽ Lí Công Uẩn đưa ra, mục đích cuối cùng là gì?
-> Khẳng định việc dời đô khỏi Hoa Lư là cần thiết.
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Lý do dời đô :
a. Cơ sở lịch sử:
b. Cơ sở thực tiễn ở nước ta :

Khẳng định việc dời đô khỏi Hoa Lư là cần thiết.
2. Nguyên nhân chọn Đại La làm kinh đô:
Về lịch sử, địa lý, chính trị, tác giả nêu ra thuận lợi gì ?
Kinh đô cũ của Cao
Vương.
Trung tâm trời đất, có sông núi, cao thoáng . . .
Chốn hội tụ của bốn phương đất nước.
Kết luận : Kinh đô bậc nhất của đế vương .
Đại La là nơi xứng đáng định đô của nước
Đại Việt.
Dẫn chứng và cách đưa ra lập luận của Lí Công Uẩn cuối cùng khẳng định điều gì ?
Tiết 88 : CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU ) Lí Công Uẩn
II. Đọc- hiểu văn bản:
2.Tìm hiểu chi tiết
2.1. Lý do dời đô :
a. Cơ sở lịch sử:
b. Cơ sở thực tiễn ở nước ta :
2.2. Nguyên nhân chọn Đại La
làm kinh đô:
-> Đại La là nơi xứng đáng định đô của nước Đại Việt.
2.3. Ban lệnh dời đô :
- Câu 1: Nêu rõ khát vọng, mục đích của nhà vua.
- Câu 2: Hỏi ý kiến quần thần.
-> Mang tính chất đối thoại ngắn gọn, thấu tình, đạt lý.
Qua việc quyết định dời đô, em nhận thấy Lí Công Uẩn mong muốn gì cho đất nước ?
=> Khát vọng dời đô để xây dựng đất nước hùng mạnh, phồn thịnh.
Xét về lý và tình, lệnh dời đô của Lí Công Uẩn đưa ra như thế nào?
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
Một số năm trị vì
của các triều đại so với triều Lí

Nhà Ngô: 938 - 968 (30 năm)
Nhà Đinh: 968 - 979 (11 năm)
Nhà Tiền Lê: 979 - 1009 (30 năm)
Nhà Lí: 1009 - 1226 (217 năm)
Nhà Trần: 1226 - 1400 (174 năm)
Nhà Hồ: 1400 - 1407 (7 năm)
Nhà Hậu Lê: 1428 - 1527 (99 năm)
 Nhà Nguyễn: 1802- 1945 (143 năm)

III. Tổng kết :
Cách lập luận của tác giả trong Chiếu dời đô như thế nào ?

- Lập luận chặt chẽ, có lý có tình.
Phân tích dẫn chứng rõ ràng.
Chiếu dời đô thể hiện nội dung gì ?

Phản ánh khát vọng của nhân dân về
một đất nước độc lập, thống nhất đang
trên đà phát triển lớn mạnh.
1. Nghệ thuật
Tiết 88: CHIẾU DỜI ĐÔ
(THIÊN ĐÔ CHIẾU )
- Lí Công Uẩn
2. Nội dung
* Ghi nhớ(sgk/51)
Câu hỏi luyện tập
Có ý kiến cho rằng “ Chiếu dời đô” ra đời phản ánh ý chí độc lập tự cường và sự phát triển lớn mạnh của dân tộc Đại Việt . Vì sao nói như vậy ?
Nói Chiếu dời đô đã phản ánh ý chí độc lập, tự cường và sự phát triển lớn mạnh của dân tộc Đại Việt bởi những lí do sau:
- Thứ nhất, việc dời đô không chỉ có ý nghĩa noi theo tấm gương của người đi trước mà còn là việc "tính kế muôn đời cho con cháu" mai sau. Như vậy, quyết định dời đô thể hiện khát vọng mãnh liệt về một đất nước độc lập, thống nhất, phát triển giàu đẹp trong tương lai.
- Thứ hai, hai triều Đinh, Lê trước đó thế và lực chưa đủ mạnh nên đã phải dựa vào vùng núi rừng Hoa Lư hiểm trở. Đến triều Lí dời đô từ nơi có núi non hiểm trở (thích hợp cho việc phòng thủ và chiến đấu) xuống vùng đồng bằng rộng lớn (khả năng phòng thủ thấp) chứng tỏ dân tộc đã có nội lực phát triển vững vàng, triều đại mạnh mẽ. Cho nên đây là biểu hiện của một khát vọng tự lực, tự cường, quyết tâm dựng nước đi liền với việc giữ nước hết sức cháy bỏng, mãnh liệt của dân tộc Đại Việt.
Ý
tưởng
dời
đô
Lý do dời đô
Hoa Lư không phù hợp
Nêu lịch sử
Dời đô nên phát triển
Thực tế nhà Đinh, Lê
Không dời nên suy vong
Lý do chọn Đại La
Hội đủ mọi điều kiện
Lợi thế của Đại La
Lý tưởng về mọi mặt
CỐ ĐÔ HOA LƯ
CHÙA BÁI ĐÍNH
Thủ đô Hà Nội
- Bài cũ:
+ Học và nắm ý chính của bài
+ Lập lại sơ đồ lập luận của “Chiếu dời đô”.


- Bài mới: Soạn bài “Câu trần thuật, câu phủ định”
+ Đọc kỹ các ví dụ ở phần tìm hiểu bài trong SGK
+ Nhận diện đặc điểm hình thức và chức năng của các kiểu câu trên.
HƯỚNG DẪN HỌC BÀI