CHÀO CẢ LỚP! CHÀO MỪNG
CÁC EM ĐẾN VỚI BUỔI HỌC!

KHỞI ĐỘNG
Trò chơi “Ai nhanh hơn”
 Cả lớp chia thành 4 nhóm, các nhóm
hãy cùng nhau tham gia vào trò chơi
“Ai nhanh hơn” theo luật chơi sau.
 Luật chơi:
o Các nhóm quan sát lần lượt các thẻ
bài ghi biểu hiện của tư duy độc lập.

KHỞI ĐỘNG
Trò chơi “Ai nhanh hơn”
 Luật chơi:
o Các nhóm lần lượt chọn thẻ thể hiện
được tự duy độc lập.
o Trong thời gian quy định, HS lựa
chọn các tấm thẻ. Đội nào chọn được
nhiều đáp án là đội chiến thắng.

Gợi ý: Một số biểu hiện của tư duy độc lập có thể kể đến như:

Nhận diện được vấn đề theo
cách riêng của mình.

Chủ động tìm cách giải quyết.

Gợi ý: Một số biểu hiện của tư duy độc lập có thể kể đến như:

Đánh giá một cách độc lập, hiệu
quả các cách giải quyết.

Có quan điểm nhìn nhận riêng
về các hiện tượng xảy ra.

CHỦ ĐỀ 2: TÔI TRƯỞNG THÀNH
HOẠT ĐỘNG 8,9,10

NỘI DUNG BÀI HỌC
1

Hoạt động 8: Thể hiện khả năng tư duy độc lập

2

Hoạt động 9: Thể hiện khả năng thích ứng trước với sự thay đổi

3

Hoạt động 10: Lập và thực hiện kế hoạch rèn luyện phẩm chất ý
chí, sự đam mê, tư duy độc lập và khả năng thích ứng của bản thân

4

Hoạt động: Củng cố kiến thức – Vận dụng

Hoạt động 8:
Thể hiện khả năng
tư duy độc lập

Nhiệm vụ 1: Tranh biện về hai nhận định

Cả lớp chia thành 4 nhóm (2 nhóm cùng tranh biện về 1 nhận định),
thảo luận và tranh biện về các nhận định theo sự phân công sau:

Nhóm 1,2:

Nhóm 3,4:

Nhận định 1. Nên chọn nghề nghiệp

Nhận định 2. Chỉ nên chơi với những

theo lời khuyên của bố mẹ hơn là theo

bạn giỏi hơn mình vì “gần mực thì đen,

sở thích, khả năng của bản thân..

gần đèn thì rạng”.

BẢNG TIÊU CHÍ CHẤM ĐIỂM TRANH BIỆN
Tiêu chí

Biểu hiện

Điểm

Khả năng trình bày lưu loát, giọng nói phù hợp về âm lượng,
Phong cách

tốc độ, không phụ thuộc vào tài liệu.

20

Phong thái thoải mái, dùng ngôn ngữ cơ thể phù hợp.
Phương pháp

Nội dung

Tinh thần đồng đội

Kết cấu bài nói chặt chẽ, logic, rõ ràng.
Quản lí thời gian chính xác.

20

Lập luận logic, liên quan đến chủ đề.
Ví dụ/ dẫn chứng chính xác, trung thực, đúng mục đích.
Tôn trọng đồng đội.
Hỗ trợ tương tác nhau.

40
20
 

HƯỚNG DẪN CÁCH TỔ CHỨC TRANH BIỆN

o Một bạn được cử là NDCT trong
cuộc tranh biện của các nhóm.
o NDCT nêu vấn đề cần tranh luận.
o Nhóm ủng hộ sẽ nêu ý kiến trước,
tiếp sau đó là một thành viên của
nhóm phản đối và tiếp tục như vậy
cho đến hết các lập luận.

HƯỚNG DẪN CÁCH TỔ CHỨC TRANH BIỆN

o Trong quá trình tranh biện, nhóm
hỏi chỉ được hỏi, không được trình
bày quan điểm và không được cắt
ngang lời mà phải chờ đến lượt
của nhóm.
o Thời gian tranh biện cho mỗi lần
trình bày của nhóm: 3 – 5 phút.

PHẦN NỘI DUNG TRANH BIỆN NHẬN ĐỊNH
Nhận định 1: Nên chọn nghề nghiệp theo lời khuyên của bố mẹ hơn là theo sở thích,
khả năng của bản thân.
Nhóm ủng hộ

Nhóm phản đối
−

−

−

Bố mẹ chưa hiểu hết khả năng và nguyện vọng của con nên

Bố mẹ là những người từng trải, hiểu

lựa chọn của bố mẹ có thể không phù hợp.

biết xã hội nên biết chọn nghề có −

Bố mẹ chỉ có trải nghiệm về nghề nghiệp của bản thân. Bố mẹ

nhiều triển vọng hơn hoặc về thu

có thể chưa biết hết về những ngành nghề mới, về triển vọng

nhập/ về cơ hội có việc làm ổn định.

của ngành nghề đó, nên lời khuyên có thể không thích hợp.

Bố mẹ luôn lo lắng cho con, nên mọi −

Bố mẹ luôn lo lắng cho con, nên mọi chọn lựa của bố mẹ đều

chọn lựa của bố mẹ đều mang lại

mang lại những điều tốt cho con.

những điều tốt cho con.

−

Nên nghe lời khuyên của bố mẹ với sự cân nhắc riêng của
bản thân trước khi quyết định.

PHẦN NỘI DUNG TRANH BIỆN NHẬN ĐỊNH
Nhận định 2: Chỉ nên chơi với những bạn giỏi hơn mình vì “gần mực thì đen, gần đèn
thì rạng”.
Nhóm ủng hộ

Nhóm phản đối

− Mỗi người đều có những ưu điểm và nhược
điểm, không thể có người chỉ toàn ưu điểm.
− Chơi với bạn giỏi sẽ học hỏi được − Người giỏi chưa chắc đã chấp nhận kết bạn
nhiều điều hay.
− Chơi với bạn giỏi sẽ được thơm lây.

với mình.
− Lựa chọn những điều tốt và chấp nhận những
điều chưa hoàn thiện ở bạn, cũng như bạn
chấp nhận điều chưa hoàn thiện ở mình.

Nhiệm vụ 2: Sắm vai xử lí tình huống thể hiện
là người có tư duy độc lập
HOẠT ĐỘNG NHÓM: Cả lớp chia thành 6 nhóm, đọc các tình
huống (SGK – tr.21) và thảo luận với nhau để thực hiện nhiệm vụ:

Nhóm 1,2: Sắm vai xử lí

Nhóm 3,4: Sắm vai xử lí

Nhóm 5,6: Sắm vai xử lí

Tình huống 1 thể hiện là

Tình huống 2 thể hiện là

Tình huống 3 thể hiện là

người có tư duy độc lập.

người có tư duy độc lập.

người có tư duy độc lập.

TÌNH HUỐNG ĐƯA RA
Phúc và Nhân là bạn của Thanh.
Hai bạn có mâu thuẫn và không
chơi với nhau. Phúc nói rằng
Nhân ích kỉ, đề nghị Thanh cắt đứt
tình bạn với Nhân. Nếu Thanh
không đồng ý thì Phúc cũng sẽ
chấm dứt tình bạn với Thanh.

TÌNH HUỐNG 1

TÌNH HUỐNG ĐƯA RA
Gia đình Liên có hoàn cảnh khó khăn.
Hàng xóm nhà Liên giới thiệu cho bạn
một công việc làm thêm qua mạng được
hưởng lương cao. Bố mẹ Liên rất mừng
và hối thúc Liên sớm nhận lời để giảm
bớt khó khăn cho gia đình. Nhưng Liên
đọc báo và được biết có nhiều người đã
bị lừa khi tìm kiếm việc làm thêm.

TÌNH HUỐNG 2

TÌNH HUỐNG ĐƯA RA
Mai rủ Hùng tham gia câu lạc bộ ngoại
khoá vì phù hợp với đam mê của
Hùng. Nhưng Tuấn lại rủ Hùng đi làm
thêm để có tiền mua đồ yêu thích. Các
bạn chỉ ra những lợi ích và hứng thú
khi tham gia câu lạc bộ hay lao động
kiếm tiền để thuyết phục Hùng.

TÌNH HUỐNG 3

GỢI Ý CÁCH XỬ LÍ TÌNH HUỐNG
Tình huống 1: Để thể hiện là người có tư duy độc lập, Thanh nên
− Tìm hiểu về mâu thuẫn nảy sinh giữa hai bạn Phúc và Nhân.
− Tìm gặp từng bạn để làm rõ vấn đề và phân tích để bạn thấy lỗi của
từng người trong tình huống đó.
− Giải thích cho hai bạn thấy tình bạn giữa ba người đã đủ dài lâu, tốt
đẹp và bền chặt, nên không thể vì một xích mích mà chấm dứt tình bạn
với bất cứ ai.
− Đề nghị hai bạn trực tiếp gặp nhau để giải tỏa những vướng mắc

GỢI Ý CÁCH XỬ LÍ TÌNH HUỐNG
Tình huống 2: Để thể hiện là người có tư duy độc lập, Liên nên
− Cảm ơn hàng xóm đã quan tâm và giới thiệu việc làm thêm cho bạn.
− Kiểm tra lại để đảm bảo mức độ tin cậy về việc làm đó, về độ rủi ro có
thể bị lừa.
− Thuyết phục bố mẹ hãy bình tĩnh để đảm bảo không bị lừa nếu như
nhận việc.
− Liên hệ với cơ quan chức năng, Trung tâm tìm kiếm việc làm địa
phương để kiểm tra thông tin trước khi quyết định.

GỢI Ý CÁCH XỬ LÍ TÌNH HUỐNG
Tình huống 3: Để thể hiện là người có tư duy độc lập, Hùng nên
− Cảm ơn các bạn vì đã quan tâm đến mình.
− Xem xét khoảng thời gian còn dư của bản thân để cân nhắc khả năng tham gia
câu lạc bộ hoặc làm thêm kiếm tiền giúp đỡ gia đình.
− Quyết định sau khi cân nhắc các lựa chọn trên không ảnh hưởng đến kết quả
học tập của mình.
− Hỏi ý kiến bố mẹ để cân nhắc thêm.
− Khảo sát thời gian làm thêm và số tiền sẽ nhận để xem có xứng đáng với thời
gian và công sức bỏ ra.

KẾT LUẬN
Mỗi HS cần rèn luyện khả năng
tư duy độc lập để tự chủ, kiên
định và tự tin vào năng lực của
bản thân. Đây là một phẩm
chất quan trọng định hướng
tương lai cho chúng ta.

Hoạt động 9.
Thể hiện khả năng
thích ứng trước
với sự thay đổi

Nhiệm vụ 1: Nêu những việc cần làm để thích ứng
với sự thay đổi trong một số trường hợp
HOẠT ĐỘNG NHÓM: Các nhóm đọc trường hợp 1, 2, 3 (SGK –
tr.21,22) và thảo luận với nhau để thực hiện nhiệm vụ sau:

Nhóm 1,2: Nêu những

Nhóm 3,4: Nêu những

Nhóm 5,6: Nêu những

việc cần làm để thích ứng

việc cần làm để thích ứng

việc cần làm để thích ứng

trong Trường hợp 1

trong Trường hợp 2

trong Trường hợp 3

TRƯỜNG HỢP ĐƯA RA

Minh thay đổi nguyện vọng ngành
học nên cần thay đổi một số môn
học để kịp chuẩn bị cho kì thi vào đại
học. Thời gian còn lại đến kì thi
không còn nhiều, chỉ còn vài tháng.

Trường hợp 1

TRƯỜNG HỢP ĐƯA RA
Do hoàn cảnh gia đình nên bố mẹ phải
đi làm xa. Tùng đến sống cùng ông bà
trong thời gian bố mẹ không ở nhà.
Ông bà Tùng đã già và thường xuyên
đau ốm. Khi ở nhà ông bà, Tùng phải đi
học xa hơn, đường truyền internet nhà
ông bà không ổn định nên khá khó
khăn khi cần sử dụng mạng.

Trường hợp 2

TRƯỜNG HỢP ĐƯA RA
Chiến chuẩn bị thi đại học và có thể sẽ
sống xa gia đình. Chiến biết rằng môi
trường học tập ở trường đại học có
nhiều thay đổi, khác so với trường
trung học phổ thông. Cuộc sống khi xa
gia đình sẽ là một thách thức đối với
Chiến khi bạn phải tự làm mọi việc.

Trường hợp 3

GỢI Ý VIỆC CẦN LÀM ĐỂ THÍCH ỨNG TRONG CÁC TRƯỜNG HỢP
Trường hợp 1: Để thích ứng, Minh cần:
− Xem lại nội dung những môn học cần thay đổi và lập để cương ôn tập từng
môn học.
− Lập kế hoạch học tập trong những tháng còn lại để đảm bảo ưu tiên những
môn học cần bổ sung nhưng vẫn không quên những môn cần thiết khác.
− Thực hiện tuân thủ theo kế hoạch để hoàn thành đúng tiến độ.
− Giữ gìn sức khoẻ và ăn uống đủ dinh dưỡng để có sức khoẻ học tập trong
thời gian chuẩn bị thi đại học.

GỢI Ý VIỆC CẦN LÀM ĐỂ THÍCH ỨNG TRONG CÁC TRƯỜNG HỢP
Trường hợp 2: Để thích ứng, Tùng cần:
− Sắp xếp thời gian để vừa tham gia làm việc nhà giúp ông bà vừa có
thể tự học ở nhà.
− Nhờ ông bà nâng cấp đường truyền ngay khi cần thiết.
− Hằng ngày nhắn tin, gọi điện báo tin về ông bà và bản thân mình để
bố mẹ yên tâm.

GỢI Ý VIỆC CẦN LÀM ĐỂ THÍCH ỨNG TRONG CÁC TRƯỜNG HỢP
Trường hợp 3: Để thích ứng, Chiến cần:
− Học cách tự chăm sóc bản thân từ giặt quần áo, đi chợ, nấu cơm.
− Học cách mua sắm, sắp xếp và quản lí tài sản cá nhân.
− Học cách nhận biết dấu hiệu ốm đau và điều trị cơ bản.
− Học cách sử dụng và tính toán tài chính cá nhân hợp lí.
− Duy trì thông tin với gia đình thường xuyên.
− Tìm hiểu quy định, nội quy trong cộng đồng mình sinh sống

KẾT LUẬN
Thích ứng với thay đổi trong cuộc sống rất cần thiết đối với mỗi chúng ta.
Vì thế, mỗi HS cần trang bị cho mình sự linh hoạt, ứng phó phù hợp để
đối mặt với những khó khăn, thách thức của cuộc sống.

Nhiệm vụ 2: Liệt kê những thay đổi đang và sẽ diễn ra trong
cuộc sống của em và chỉ ra những việc bản thân cần làm để
thích ứng với những thay đổi
HOẠT ĐỘNG NHÓM
Cả lớp chia thành các nhóm (4 – 6 HS),
thảo luận để liệt kê những thay đổi
đang và sẽ diễn ra trong cuộc sống của
em và chỉ ra những việc bản thân cần
làm để thích ứng với những thay đổi.

Ví dụ minh họa

Một số việc làm để thích ứng khi sống xa gia đình

Tập nấu các món ăn đơn giản,

Biết cách chăm sóc bản thân:

đủ dinh dưỡng và phù hợp với

đảm bảo dinh dưỡng, sử dụng

khả năng tài chính.

đúng thuốc khi đau ốm,...

Ví dụ minh họa

Một số việc làm để thích ứng khi sống xa gia đình

Tập thể dục để nâng cao

Lập kế hoạch chi tiêu phù hợp

sức khoẻ.

với số tiền mình có.

Ví dụ minh họa

Một số việc làm để thích ứng khi sống xa gia đình

Biết sử dụng tài khoản ngân hàng.

Biết cách đọc sơ đồ các tuyến
giao thông công cộng.

THẢO LUẬN THEO NHÓM
Các nhóm hãy nêu một số tấm
?

gương có ý chí và bài học nhận
được từ những tấm gương đó.

Gợi ý

Một số tấm gương có ý chí có thể kể đến như:

Nick Vujicic – người truyền cảm

Malala Yousafzai - nhà đấu tranh vì

hứng (không tay không chân)

quyền giáo dục của phụ nữ ở Pakistan

Gợi ý

Một số tấm gương có ý chí có thể kể đến như:

Stephen Hawking -

Nguyễn Phương Anh –

Ông hoàng Vật lí

Cô gái xương thủy tinh

Gợi ý

Một số tấm gương có ý chí có thể kể đến như:

Trần Trà My - Nhà văn

Bùi Ngọc Thịnh – Cậu bé khuyết tật đạt

của nghị lực

Kỷ lục gia châu Á 12 tuổi chơi 7 nhạc cụ

Gợi ý

Một số tấm gương có ý chí có thể kể đến như:

Nguyễn Công Hùng –

Nguyễn Sơn Lâm – Chinh phục

Hiệp sĩ công nghệ thông tin

Phan – xi – păng bằng nạng gỗ

Gợi ý

Bài học nhận được từ những tấm gương đó là:

o Họ là nguồn động viên lớn cho chúng ta, nhắc nhở rằng không có gì là
không thể nếu ta kiên trì và quyết tâm.
o Ý chí không chỉ giúp chúng ta vượt qua cá nhân mà còn có thể ảnh
hưởng tích cực đến xã hội và cả thế giới.
o Mỗi tấm gương là một bài học quý báu về sức mạnh của ý chí và lòng
kiên nhẫn, là động lực để chúng ta không bao giờ từ bỏ trước khó khăn.

Mời các em xem thêm video sau về thầy giáo
– Nguyễn Ngọc Ký

Mời các em xem thêm video sau về ước mơ
của cậu học trò nghèo

KẾT LUẬN
Sự thay đổi là một phần không thể tách rời của
cuộc sống. Thay vì lo sợ hay né tránh, chúng ta nên
học cách đón nhận và quản lý sự thay đổi, biến nó
thành cơ hội để phát triển và hoàn thiện bản thân.

Hoạt động 10.
Lập và thực hiện kế hoạch
rèn luyện phẩm chất ý chí,
sự đam mê, tư duy độc lập
và khả năng thích ứng của
bản thân

LÀM VIỆC CÁ NHÂN

Thực hiện nhiệm vụ sau tại nhà:
Lập kế hoạch rèn luyện phẩm chất
ý chí, sự đam mê, tư duy độc lập
và khả năng thích ứng của bản
thân (Ví dụ: học cách nấu cơm,
tham gia công việc gia đình,...).

Lưu ý khi thực hiện
Xác định những mục tiêu cần đạt trong thời
gian sắp tới và sắp xếp theo thứ tự ưu tiên.

Liệt kê những vấn đề ưu tiên khi rèn luyện
phẩm chất ý chí, sự đam mê, tư duy độc lập
và khả năng thích ứng của bản thân
Dự kiến kết quả cần đạt sau từng khoảng
thời gian.

o Sau khi lập kế hoạch, các em tiến hành
thực hiện kế hoạch và ghi chép kết quả.

LÀM VIỆC

o Lưu ý: Ghi chép kết quả thực hiện, cảm

CÁ NHÂN

xúc và những khó khăn cũng như cách
khắc phục vào SBT để báo cáo và chia
sẻ, phản hồi trong tiết học sau.

KẾT LUẬN
Phẩm chất ý chí, sự đam mê, tư duy
độc lập và khả năng thích ứng của bản
thân đều là những yếu tố quan trọng
giúp HS theo đuổi mục tiêu, ước mơ
của bản thân trong tương lai. Vì thế,
mỗi HS cần nghiêm túc rèn luyện và
phát triển bản thân.

Hoạt động:
Củng cố kiến thức
– Vận dụng