Nhìn hình
đặt câu

CCĐ: Người ta
trồng cây phượng
ở bờ hồ.
CBĐ
- Cây phượng được
trồng ở bờ hồ.
- Cây phượng trồng
ở bờ hồ.

CCĐ: Bác sĩ
khám bệnh cho em
bé ở phòng khám
CBĐ
- Em bé được bác sĩ
khám bệnh.
- Em bé khám bệnh
ở phòng khám.

CCĐ: Cô giáo
dạy em học ở trên
lớp.
CBĐ: Em được cô
giáo dạy học ở trên
lớp.

Chuyển đổi câu
chủ động thành câu bị
động (Tiếp theo)

I. Cách chuyển đổi câu chủ động
thành câu bị động

目
录

II. Luyện tập

n
ể
y
u
h
c
I. Cách
ủ
h
c
u
â
đổi c
h
n
à
h
t
động
g
n
ộ
đ
ị
b
câu

Phiếu bài tập
Câu
a. Cánh màn điều treo ở đầu
bàn thờ ông vải đã được hạ
xuống từ hôm “hoá vàng”.
b. Cánh màn điều treo ở đầu
bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ
hôm “hoá vàng”.

Giống

Khác

Câu

Giống

Khác

a/ Cánh màn điều treo ở đầu - Cùng miêu
bàn thờ ông vải đã được hạ tả 1 sự việc
xuống từ hôm “hoá vàng”.
- Đều là CBĐ

Dùng từ
được

b. Cánh màn điều treo ở đầu - Không có
bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ chủ thể của
hôm “hoá vàng”.
hoạt
động
được nói tới .

Không
dùng từ
được

Quan sát những câu
sau và vẽ sơ đồ quy
tắc chuyển đổi câu
chủ động thành mỗi
kiểu câu bị động

Người ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải
CTHĐ

ĐTHĐ

HĐ

xuống từ hôm “hoá vàng.”

 Câu chủ động

a/ Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được (người ta)
ĐTHĐ

hạ xuống từ hôm “hoá vàng”.
HĐ

CTHĐ

 Câu bị động

b/ Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ ….
ĐTHĐ

HĐ

 Câu bị động

Ghi nhớ: Sơ đồ chuyển đổi câu chủ động
thành câu bị động
*Cách 1:
Câu chủ động:

Câu bị động:

CTHĐ

ĐTHĐ

HĐ

được / bị

ĐTHĐ

(CTHĐ)

HĐ…....

*Cách 2:
Câu chủ động:
Câu bị động:

CTHĐ
ĐTHĐ

HĐ
HĐ……….

ĐTHĐ

Em mượn quyển
truyện này ở thư viện.

Chuyển câu
chủ động sau
thành câu bị
động theo 2
cách

Em mượn quyển truyện
này ở thư viện.

Cách 1: Quyển
truyện này được em
mượn ở thư viện.

Cách 2: Quyển
truyện này mượn ở
thư viện.

Các câu sau có phải là câu bị động không?
Vì sao?

1. Cơm bị thiu.
2. Tôi bị đau đầu.
3. Nó được đi bơi.
4. Bạn em được giải nhất trong kì thi.
 Không. Vì các câu trên không có chủ thể hoạt
động và không có hoạt động hướng vào đối tượng

Không phải câu nào có từ “bị”;
“được” thì sẽ là câu bị động
VÍ DỤ

Ý
U
Ư
L

Xe bị hết xăng
Vải được mùa

a. Nam đã rời
sân ga Có
cáchthể
đây
chuyển những
1giờ.
câu trên thành câu bị
động được không?
Vì sao?
b. Nam giống bố.

Không thể
chuyển thành
CBDD được vì
các câu trên
không có đối
tượng của
hoạt động.

Không phải bất kì CCĐ nào
cũng đều có thể chuyển sang
CBĐ tương ứng
VÍ DỤ

Ý
U
Ư
L

Nam giống bố.
Nam đã rời sân ga

p
ậ
t
n
ệ
y
u
L
.
II

ẾCH XANH MƯU TRÍ

Chăm Chỉ

Vui Vẻ

Cẩn Thận

Thật Thà

Tự Tin

Giản Dị

Dũng Cảm

Sạch Sẽ
Kiên Trì

Ngăn Nắp

Chuyển đổi CCĐ sau thành 2 CBĐ theo 2 kiểu khác
nhau: “Một nhà sư vô danh đã xây ngôi chùa ấy từ
thế kỉ XIII.”

 Ngôi chùa ấy được ( một nhà sư vô danh)
xây từ thế kỉ XIII.
 Ngôi chùa ấy xây từ thế kỉ XIII.

Chuyển đổi CCĐ sau thành 2 CBĐ theo 2 kiểu
khác nhau: “Người ta làm tất cả cánh cửa
chùa bằng gỗ lim.”

 Tất cả cánh của chùa được (người ta) làm
bằng gỗ lim.
 Tất cả cánh của chùa làm bằng gỗ lim.

Chuyển đổi CCĐ sau thành 2 CBĐ theo 2 kiểu
khác nhau: “Chàng kị sĩ buộc con ngựa bạch
bên gốc đào.”

 Con ngựa bạch được / bị (chàng kị sĩ)
buộc bên gốc đào.
 Con ngựa bạch buộc bên gốc đào.

Chuyển đổi CCĐ sau thành 2 CBĐ theo 2 kiểu
khác nhau: “Người ta dựng một lá cờ đại ở
giữa sân.”

 Một lá cờ đại được dựng ở giữa sân.
 Một lá cờ đại dựng ở giữa sân.

Chuyển đổi CCĐ cho dưới đây thành 2 CBĐ: 1 câu
dùng từ được và một câu dùng từ bị. So sánh sắc
thái nghĩa của hai câu có gì khác nhau: “Thầy
giáo phê bình em.”

Em được thầy giáo phê bình.  Sắc thái tích cực
Em bị thầy giáo phê bình.  Sắc thái tiêu cực

Chuyển đổi CCĐ cho dưới đây thành 2 CBĐ: 1
câu dùng từ được và một câu dùng từ bị. So sánh
sắc thái nghĩa của hai câu có gì khác nhau:
“Người ta đã phá ngôi nhà ấy đi.”

Ngôi nhà ấy được người ta phá đi.  Sắc thái tích cực
Ngôi nhà ấy bị người ta phá đi.  Sắc thái tiêu cực

Chuyển đổi CCĐ cho dưới đây thành 2 CBĐ: 1
câu dùng từ được và một câu dùng từ bị. So sánh
sắc thái nghĩa của hai câu có gì khác nhau:
“Trào lưu đô thị hoá đã thu hẹp sự khác biệt giữa
thành thị với nông thôn.”
- Sự khác biệt giữa thành thị với nông thôn đã bị trào
lưu đô thị hoá thu hẹp.  Sắc thái tiêu cực
- Sự khác biệt giữa thành thị với nông thôn đã được
trào lưu đô thị hoá thu hẹp.  Sắc thái tích cực

Những CBĐ dưới đây có đặc điểm gì
chung:

a/ Âm nhạc được coi là ngôn ngữ của tâm hồn.
b/ Bài thơ “Sông núi nước Nam” được coi là bản
tuyên ngôn độc lập đầu tiên của nước ta.
c/ Đào được xem là loài hoa báo hiệu mùa xuân
trong cái rét đầu năm.

 Đều mang sắc thái tích cực

Cách phân loại câu bị
động trong tiếng Việt
dựa trên cơ sở nào ?
 Dựa vào sự tham gia
cấu tạo câu của các từ bị,
được

Trong các cậu sau, câu nào không phải là
câu bị động?
A. Năm nay, nông dân cả nước đứợc một vụ
mùa bội thu.
B. Ngôi nhà này được ông tôi xây từ ba mươi
năm trước đây.
C. Sản phẩm này rất được khách hàng ưa
chuộng.
A
D. Lan bị thầy giáo phê
bình vì không làm bài
tập về nhà.

Hiện nay, trong phát ngôn của một số bạn tuổi
teen có sử dụng cấu trúc “hơi bị/ bị” khi đánh
giá về những sự việc tích cực. Ví dụ:
- Mình cứ bị vui ấy!
- Cậu hơi bị sành điệu đấy nhé!
Cho biết suy nghĩ của em về hiện tượng này.

Hướng
dẫn tự
học

Bài cũ
Học thuộc
khái niệm
CCĐ và
CBĐ.

Luyện tập Hoàn thiện
chuyển đổi BT3 (sgkCCĐ thành tr65) vào
CBĐ.
vở

Hướng
dẫn tự
học

Bài mới
Chuẩn bị bài: Luyện tập viết
đoạn văn chứng minh
Tổ 1: Chứng
minh
rằng
Bác Hồ luôn
yêu thiếu
nhi?

Tổ 2: Chứng
minh rằng bảo
vệ môi trường
thiên nhiên là
bảo vệ cuộc
sống con người?

Tổ 3 : Chứng
minh rằng nói
dối có hại cho
bản thân?

Cảm ơn các em!