Bài 21
Chuyển hoá năng lượng
2
I. Khái niệm về năng lượng và các dạng năng lượng.
Ii. Chuyển hoá năng lượng
Iii. ATP - đồng tiền năng lượng của tế bào.
1. Hãy kể tên một vài dạng năng lượng mà em đã biết ?
2. Vậy năng lượng là gì ? Năng lượng trong tự nhiên tồn tại ở những trạng thái nào ?
3
- Năng lượng là đại lượng đặc trưng cho khả năng sinh công.
- Năng lượng tồn tại ở hai trạng thái là thế năng và động năng
4
Năng lượng ở trạng thái tiềm ẩn
Năng lượng ở trạng thái bộc lộ và sinh công
Trong tế bào, năng lượng tồn tại tiềm ẩn trong các liên kết hoá học dưới các dạng hóa năng
- Năng lượng là đại lượng đặc trưng cho khả năng sinh công.
- Hai trạng thái của năng lượng:
thế năng (tiềm ẩn)
động năng (bộc lộ và sinh công)
- Trong tế bào, năng lượng tồn tại tiềm ẩn trong các liên kết hoá học dưới các dạng hóa năng.
II. Chuyển hoá năng lượng
Hoá năng trong chất hữu cơ


Quang hợp




Hô hấp


Hoá năng trong liên kết cao năng (ATP)

Nhiệt năng

Quang năng

Điện năng

- Chuyển hoá năng lượng trong cơ thể sống
- Dòng năng lượng trong thế giới sống
6
Dòng năng lượng qua chuỗi thức ăn









Cây xanh

Động vật
ăn thịt
Động vật
ăn thực vật
Quang năng
Nhiệt năng
Dòng năng lượng trong thế giới sống








Cây xanh
Động vật
ăn thịt
Động vật
ăn thực vật
Quang năng
Nhiệt năng


Quang hợp




Hô hấp


Hoá năng trong chất hữu cơ
Hoá năng trong liên kết cao năng (ATP)

Nhiệt năng

Quang năng
Điện
năng
- Chuyển hoá năng lượng trong cơ thể sống
Dòng năng lượng trong thế giới sống









Cây xanh

Động vật
ăn thịt
Động vật
ăn thực vật
Quang năng
Nhiệt năng
Nhiệt năng phát tán vào môi trường


Quang hợp




Hô hấp nội bào


Hoá năng trong chất hữu cơ
Hoá năng trong liên kết cao năng (ATP)

Nhiệt năng

Quang năng
- Chuyển hoá năng lượng trong cơ thể sống
- Dòng năng lượng trong thế giới sống









Cây xanh

Động vật
ăn thịt
Động vật
ăn thực vật
Quang năng
Nhiệt năng phát tán vào môi trường
Adenozin
TriPhotphat
+
+
ATP
7 Kcal
Pi
ADP
Liên kết cao năng
III. ATP - Đồng tiền năng lượng của tế bào
Sinh tổng hợp các chất.
Sinh công cơ học (co cơ).
Vận chuyển các chất qua màng.
Dẫn truyền xung thần kinh.
ATP
ADP + Pi
Năng lượng từ quá trình dị hoá (phân giải chất hữu cơ)
Năng lượng dùng cho quá trình đồng hoá và các hoạt động sống khác của tế bào :
Năng lượng từ quá trình dị hoá (phân giải chất hữu cơ)
Vậy tại sao ATP được xem là đồng tiền năng lượng của tế bào?
ATP được tạo ra trong quá trình chuyển hoá vật chất,
ATP cung cấp năng lượng cho mọi hoạt động sống của tế bào
Hoàn thành sơ đồ bằng cách sử dụng các cụm từ sau:
Năng lượng từ quá trình dị hoá (phân giải chất hữu cơ)
Năng lượng dùng cho quá trình đồng hoá và các hoạt động sống khác của tế bào.
Sinh tổng hợp các chất
Sinh công cơ học (co cơ)
Vận chuyển các chất qua màng
Dẫn truyền xung thần kinh.
Nội dung chính về chuyển hoá năng lượng:
Năng lượng là đại lượng đặc trưng cho khả năng sinh công, tồn tại ở hai trạng thái là thế năng và động năng.
Trong tế bào, năng lượng tồn tại tiềm ẩn trong các liên kết hoá học dưới các dạng hóa năng.
- Chuyển hoá năng lượng: trong cơ thể sống và trong thế giới sống
ATP - Đồng tiền năng lượng của tế bào: mọi hoạt động sống của tế bào đều "tiêu dùng" ATP.
1. Dòng năng lượng trong thế giới sống được bắt đầu từ .(1) ... truyền tới .(2) ... và qua chuỗi thức ăn đi vào động vật rồi cuối cùng trở thành .(3) ... phát tán vào môi trường.
A. (1) - cây xanh; (2) - động vật; (3) - nhiệt năng.
B. (1) - ATP; (2) - chất hữu cơ; (3) - động năng.
C. (1) - hoá năng trong chất hữu cơ; (2) - ATP; (3) - nhiệt năng.
D. (1) - ánh sáng mặt trời; (2) - cây xanh; (3) - nhiệt năng.
3. ATP là một phân tử quan trọng trong trao đổi chất vì
A. nó có các liên kết cao năng.
B. các liên kết cao năng của nó rất dễ hình thành nhưng không dễ phá vỡ.
C. nó dễ dàng thu được từ môi trường ngoài của cơ thể.
D. nó rất bền vững.
5. Các trạng thái tiềm ẩn hay bộc lộ và sinh công của năng lượng được gọi là
hoá năng và nhiệt năng.
thế năng và động năng.
hoá năng và cơ năng.
thế năng và điện năng.
4. ATP được xem như đồng tiền năng lượng của tế bào vì
A. ATP cung cấp năng lượng phổ biến trong tế bào nhờ khả năng dễ dàng nhường năng lượng và tái tạo của nó .
B. Nó chứa liên kết cao năng.
C. Khả năng dự trữ năng lượng của nó nhờ tính bền vững của liên kết photphat cao năng.
D. Nó tham gia vào dòng năng lượng trong tế bào và trong cơ thể
Bạn thật may mắn, trả lời đúng câu hỏi sau đây thì phần thưởng của bạn là điểm: 9 phẩy 5
2. Nguồn năng lượng có thể có trong tế bào là
nhiệt năng.
hoá năng.
điện năng.
hoá năng, nhiệt năng và điện năng.
Năng lượng là gì? Năng lượng được tích luỹ trong tế bào dưới dạng nào?
2. Trình bày cấu trúc hóa học và chức năng của phân tử ATP.
Dặn dò
Dọc trước kiến thức về enzim
Câu hỏi về nhà
Nếu ăn quá nhiều thức ăn giàu Prôtêin.
Nếu ăn quá nhiều thức ăn giàu đường và lipit.
Liên hệ thực tiễn