KIỂM TRA BÀI CŨ
1
2
3
4
Cho biết thành phần cấu tạo của virut (Điền chu thích 1, 2, 3, 4). Chức năng của mỗi thành phần?
BÀI 30:
SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT TRONG TẾ BÀO CHỦ
I. Chu trình nhân lên của virut
Chu trình nhân lên của phagơ
Chu trình nhân lên của virut gồm 5 giai đoạn:
Hấp phụ.
Xâm nhập.
Sinh tổng hợp.
Lắp ráp
Phóng thích.
1. Hấp phụ
Virut động vật
Phagơ
Virut có thể bám lên thụ thể bề mặt của tế bào
là nhờ yếu tố nào ?
Nhờ các gai glicôprôtêin (virut động vật ) và gai đuôi ở phagơ.
Nhận xét gì về mối quan hệ giữa thụ thể của tế
bào và gai glicoprôtêin của virut ? Mối quan hệ
đó có ý nghĩa gì ?
Gai glicôprôtêin của virut phải đặc hiệu với thụ thể bề mặt của tế bào.
Mỗi loại virut chỉ có thể xâm nhập vào loại tế bào nhất định.
2. Xâm nhập
Virut động vật
Phagơ
Quá trình xâm nhập của phgơ và virut động vật có gì khác nhau ?
Phagơ: Enzim lizôzim phá hủy thành tế bào và đưa A.nuclêic vào tế bào, vỏ nằm bên ngoài.
Virut ĐV: Đưa cả nuclôcapsit vào tế bào sau đó cởi vỏ để giải phóng axit nuclêic.
3. Sinh tổng hợp
Virut tổng hợp
những vật chất nào ?
Virut tổng hợp axit nuclêic và prôtêin cho bản thân.
Nguyên liệu và enzim mà virut sử dụng có nguồn gốc từ đâu?
- Nguyên liệu và enzim do tế bào chủ cung cấp.
4. Lắp ráp
Quá trình lắp ráp diễn ra như thế nào?
- Lắp axit nuclêic vào prôtêin vỏ để tạo virut hoàn chỉnh.
5. Phóng thích
Virut thực hiện hoạt động gì?
- Virut phá vỡ tế bào chủ để ồ ạt chui ra ngoài.
Virut phá vỡ tế bào chủ bằng cách nào?
- Virut có hệ gen mã hóa enzim Lizôzim làm tan thành tế bào vật chủ.
- Virut nhân lên mà làm tan tế bào gọi là chu trình tan
- Virut nhân lên mà tế bào vẫn sinh trưởng bình thường gọi là chu trình tiềm tan tan
II. HIV/AIDS
1. Khái niệm:
Cấu tạo ngoài
Cấu tạo trong
- HIV là virut gây suy giảm miễn dịch ở người. Virút HIV có khả năng gây nhiễm và phá hủy 1 số tế bào của hệ thống miễn dịch cơ thể, làm cho cơ thể mất khả năng miễn dịch.
Đại thực bào
Tế bào limpho T
- Các tế bào mà HIV tấn công:
II. HIV/AIDS
1. Khái niệm:
- HIV là virut gây suy giảm miễn dịch ở người. Virút HIV có khả năng gây nhiễm và phá hủy 1 số tế bào của hệ thống miễn dịch cơ thể, làm cho cơ thể mất khả năng miễn dịch.
- Vi sinh vật cơ hội là vi sinh vật tấn công lúc cơ thể bị suy giảm miễn dịch.
- Bệnh cơ hội: Bệnh do vi sinh vật cơ hội gây ra.
- AIDS là hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người do virut HIV gây nên
2. Ba con đường lây truyền HIV.
Giao tiếp thông thường:
Bắt tay, nói chuyện, ho, hắt hơi, dùng chung nhà tắm, bể bơi, bồn tắm, ngồi chung ghế, ăn uống chung bát đũa, cốc chén,…
Côn trùng và súc vật không lây truyền HIV: ruồi, muỗi, chấy, rận, chó, mèo, gà…
Không nên kì thị, xa lánh người bị nhiễm HIV
3.Ba giai đoạn phát triển của bệnh
2 tuần- 3 tháng
Không biểu hiện triệu chứng
1 đến 10 năm
Số lượng tế bào limphô
T - CD4 giảm dần
Sau 1 – 10 năm
Các bệnh cơ hội xuất hiện : Sốt, tiêu chảy, sút cân, ung thư …  tử vong
Biểu hiện của AIDS
- Nhóm đối tượng nào được xếp vào nhóm có nguy cơ lây nhiễm cao?
- Tại sao nhiều người không biết mình bị nhiễm HIV? Điều đó nguy hiểm như thế nào đối với toàn xã hội?
4. Biện pháp phòng ngừa
Chúng ta cần phải làm gì trước sự bùng nổ của đại dịch HIV/AIDS?
- Thực hiện lối sống lành mạnh.
- Vệ sinh y tế.
- Loại trừ tề nạn xã hội.
- Hiểu biết về HIV/AIDS.
Hấp phụ
Xâm nhập
Sinh tổng hợp
Lắp ráp
Giải phóng
(1)
(2)
(3)
(4)
(5)
Bài tập củng cố và thảo luận
Câu 1: Điền chú thích cho hình sau
Tóm tắt tình hình dịch HIV / AIDS ở Việt Nam và trên thế giới
- Việt Nam đứng thứ Sáu trên thế giới về số người có HIV:
Hiện nay VN có 114.000 người nhiễm HIV, trong đó có gần 19.700 người chuyển sang giai đoạn AIDS và 11.500 người đã tử vong do AIDS. Đến năm 2010, VN có khoảng 311.500 người nhiễm HIV
(Hội nghị triển khai về thông tin, giáo dục và thay đổi hành vi phòng chống AIDS do Bộ Y tế tổ chức ngày 20/03/08 – Tại Hà Nội)
- Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong công tác phòng chống HIV/AIDS, nhưng cho đến nay Việt Nam vẫn nằm trong khu vực những quốc gia tỷ lệ người nhiễm cao nhất trên thế giới với khoảng 300.000 người đang sống chung với căn bệnh thế kỷ này.
- Trong vòng 5 năm tới số người nhiễm HIV / AIDS ở Châu Á sẽ tăng gấp đôi và sẽ có thể tăng lên 20 triệu người vào năm 2012
- Ngân sách cho công tác phòng chống HIV/AIDS:
+ Giai đoạn 1995- 1999: Mỗi năm Nhà nước cấp 45 - 55 tỷ đồng.
+ Giai đoạn 2000 – 2003: Mỗi năm Nhà nước cấp 60 tỷ đồng.
+ Giai đoạn 2003– 2004: Mỗi năm Nhà nước cấp 80 tỷ đồng.
+ Năm 2006 Nhà nước cấp 82 tỷ đồng.
+ Năm 2007 Nhà nước cấp 150 tỷ đồng.
Dự kiến từ nay đến năm 2010, Việt Nam sẽ thiếu khoảng 6.400 tỷ đồng cho nhu cầu công tác phòng chống HIV/AIDS.
Câu 2: Qua thông tin được cung cấp em rút ra kết luận gì về tình hình đại dịch HIV/AIDS?
Tình hình dịch HIV / AIDS đang gia tăng một các nhanh chóng ở Việt Nam và trên thế giới và rất khó kiểm soát
Nhà nước phải chi nguồn ngân sách lớn cho việc phòng chống HIV/AIDS
Câu 3: Những khó khăn, trở ngại trong việc phòng tránh và điều trị HIV / AIDS?
 Thái độ kì thị, đối xử khác biệt với người nhiễm HIV / AIDS.
Nguyên nhân nào dẫn đến thái độ kì thị, đối xử khác biệt với người bị nhiễm HIV / AIDS?
Thái độ kì thị bắt nguồn từ sự không hiểu biết về nguyên nhân, cách lây lan và phát triển của bệnh
Do chính người bệnh cũng có thái độ tiêu cực, họ tự thấy xấu hổ và tự tách xa xã hội
Thái độ kì thị, đối xử khác biệt với người bị nhiễm HIV / AIDS dẫn đến hậu quả tai hại như thế nào?
Bệnh trở nên khó kiểm soát vì người bệnh không dám thảo luận về các phương thức phòng tránh bệnh.
Người bệnh không dám ra mặt chữa trị, phải loay hoay tự lo liệu, sống trong thiếu thốn, buông xuôi
Người bệnh bị kì thị không có ý thức phòng tránh lây nhiễm cho cộng đồng làm bệnh lây nhiễm nhanh chóng.
 Cho tới bây giờ vẫn chưa có thuốc chữa HIV / AIDS, các loại thuốc đang dùng chỉ có tác dụng ngăn chặn sự sinh sản của HIV, tuy nhiên giá thuốc quá cao nên đa số bệnh nhân không nhận được thuốc
Câu 4: Vì sao nên sống chung với AIDS?
 Trong thời kì chưa có biểu hiện lâm sàng, người nhiễm HIV vẫn lao động bình thường, vẫn có khả năng đóng góp cho gia đình xã hội
 HIV / AIDS tuy dễ lây nhưng dễ đề phòng vì HIV không lây qua các tiếp xúc thông thường.
 Tinh thần sống chung với AIDS giúp những người nhiễm HIV / AIDS được đối xử công bằng, đảm bảo an toàn xã hội về các mặt về sức khỏe, nòi giống và phát triển kinh tế xã hội.
BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC
XIN CHÂN THÀNH CÁM ƠN