Phần hai
LỊCH SỬ VIỆT NAM
TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1918
Chương I CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP
TỪ NĂM 1858 ĐẾN CUỐI THẾ KỈ XIX
Bài 24
CUỘC KHÁNG CHIẾN TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM

1. Chiến sự ở Đà Nẵng những năm 1858 – 1859
a) Nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam
Quan sát lược đồ, kết hợp
với kiến thức đã được học,
em hãy cho biết tại sao Việt
Nam lại trở thành đối
tượng xâm lược của thực
dân Pháp?

Miến
Điện
(A)

Ma Cao
(B)

Lào
(P)

Campuchia
(P)

VIỆT NAM (P)

MÃ LAI
(A)

In-đ
ô

Hương Cảng (A)

Phi-lip-pin
(T)

MÃ LAI
(A)

-nê

Bóoc-nê-ô
(H)

-xia(

H)

Ti-mo
(B)

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM

1. Chiến sự ở Đà Nẵng những năm 1858 – 1859
a)Nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam
-Sâu xa : +CNTB Pháp phát triển cần nguyên liệu, thị trường.
+Việt Nam có vị trí chiến lược quan trọng,giàu tài nguyên,
chế độ phong kiến suy yếu
- Trực tiếp : Lấy cớ bảo vệ đạo Gia-tô
b) Diễn biến:

Trung
Quèc
Hµ
Néi

HuÕ
§µ N½ng

Vi sao Pháp chọn Đà Nẵng làm điểm mở
đầu cho cuộc xâm lược Việt Nam ?

Lược đồ Việt Nam

Quân Pháp đổ bộ ở Sơn Trà

Chiến sự ở
Đà Nẵng năm
1858

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
1. Chiến sự ở Đà Nẵng những năm 1858 – 1859

a)Nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam
-Sâu xa : +CNTB Pháp phát triển cần nguyên liệu, thị trường.
+Việt Nam có vị trí chiến lược quan trọng,giàu tài nguyên
chế độ phong kiến suy yếu
- Trực tiếp : Lấy cớ bảo vệ đạo Gia-tô

b) Diễn biến:
-Chiều ngày 31/8/1858 , 3000 quân Pháp và Tây Ban Nha dàn trận
ở cửa biển Đà Nẵng
-Sáng 1/9/1858, quân Pháp nổ súng tấn công Đà Nẵng ,quân dân
ta anh dũng chống trả.
c) Kết quả: sau 5 tháng quân Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn
Trà

Trung
Quèc
Hµ
Néi

HuÕ
§µ
N½ng

Cao Miên

Gia Định
Lược đồ Việt Nam

Tại sao Pháp chọn Gia
Định là nơi tiến công tiếp
theo ?

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
2. Chiến sự ở Gia định năm 1859
-Tháng 2, quân Pháp kéo vào
Gia Định
- Ngày 17/2/1859, quân Pháp tấn
công thành Gia Định,quân triều
đình rút chạy

Quân Pháp tấn công thành Gia Định

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
2. Chiến sự ở Gia định năm 1859

-Tháng 2, quân Pháp kéo vào
Gia Định
- Ngày 17/2/1859, quân Pháp
tấn công thành Gia Định,quân
triều đình rút chạy

Khi Pháp đánh chiếm Gia
Định nhân dân phản ứng
như thế nào ?

- Nhân dân tự động đứng lên
đánh giặc khiến chúng khốn
đốn

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
2. Chiến sự ở Gia định năm 1859

-Tháng 2, quân Pháp kéo vào
Gia Định
- Ngày 17/2/1859, quân Pháp
tấn công thành Gia Định
- Nhân dân tự động nổi lên
đánh giặc khiến chúng khốn
đốn

Em có nhận xét gì về thái độ
chống quân Pháp xâm lược
của triều đình Huế ?

-Triều đình thiếu cương quyết
bỏ lỡ thời cơ tiêu diệt giặc

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
2. Chiến sự ở Gia Định năm 1859
-Tháng 2, quân Pháp kéo vào
Gia Định.
- Ngày 17/2/1859, quân Pháp tấn
công thành Gia Định,quân triều
đình rút chạy.
- Nhân dân tự động nổi lên đánh
giặc khiến chúng khốn đốn.
-Triều đình thiếu cương quyết
bỏ lỡ thời cơ tiêu diệt giặc.
-Đêm 23 rạng sáng 24/2/1861,
quân Pháp đánh chiếm đồn Chí
Hoà, sau đó là các tỉnh Định
Tường, Biên Hòa, Vĩnh Long.

Biên Hòa
Định Tường
Vĩnh Long

I. THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC VIỆT NAM
2. Chiến sự ở Gia định năm 1859
-Tháng 2, quân Pháp kéo vào Gia Định.
- Ngày 17/2/1859, quân Pháp tấn công thành Gia
Định,quân triều đình rút chạy.
- Nhân dân tự động nổi lên đánh giặc khiến
chúng khốn đốn.
-Triều đình thiếu cương quyết bỏ lỡ thời cơ tiêu
diệt giặc.
-Đêm 23 rạng sáng 24/2/1861, quân Pháp đánh
chiếm đồn Chí Hoà, sau đó là các tỉnh Định
Tường, Biên Hòa, Vĩnh Long.

- Ngày 5/6/1862, triều đình Huế
kí với Pháp Hiệp ước Nhâm
Tuất

Phan Thanh Giản và Lâm Duy Hiệp đại
diện cho triều đình Huế ký Hiệp ước
5/6/1862

Nội dung cơ bản của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862)
- Triều đình thừa nhận quyền
cai quản của nước Pháp ở ba
tỉnh miền đông Nam Kỳ (Gia
Định, Định Tường, Biên Hòa)
và đảo Côn Lôn.
- Mở ba cửa biển (Đà Nẵng, Ba
Lạt, Quảng Yên) cho người Pháp
vào buôn bán.
- Cho phép người Pháp và Tây
Ban Nha tự do truyền đạo GiaTô
bãi bỏ lệnh cấm đạo trước đây.
- Triều đình Huế bồi thường cho
Pháp một khoản chiến phí tương
đương 288 vạn lạng bạc.
- Pháp sẽ “trả lại “thành Vĩnh
Long cho triều đình, chừng nào
triều đình buộc được dân chúng
ngừng kháng chiến.

Qua nội dung của Hiệp ước Nhâm
Tuất em có suy nghĩ gì?

Đây là hiệp ước bán nước đầu
tiên của triều Nguyễn

Tiết 37-Bài 24 CUỘC KHÁNG
CHIẾN TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM
1873 (tt)
II. CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP
TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873
1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông
Nam Kì

1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông Nam Kì

Lược đồ quá trình xâm lược VN của Pháp và cuộc kháng
chiến của nhân dân VN từ 1858 đến 1873

1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền
Đông Nam Kì
Nhiều toán nghĩa binh nổi lên phối
hợp chặt chẽ với quân triều đình
chống giặc.

Nghĩa quân Nguyễn Trung trực đốt
cháy chiếc tàu Ét-pê-răng (Hi vọng)
của Pháp đậu trên sông Vàm Cỏ
Đông (10/12/1861).

Khởi nghĩa do Trương Định lãnh đạo
đã làm cho địch thất điên bát đảo.
Lược đồ quá trình xâm lược VN của Pháp và
cuộc kháng chiến của nhân dân VN từ 1858

Kháng chiến ở ba tỉnh miền Đông Nam Kì

Nghĩa quân Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét-pê-răng (Hy vọng)
của Pháp đậu trên sông Vàm Cỏ Đông (10/12/1861)

Kháng chiến ở ba tỉnh miền Đông Nam Kì

Trương Định nhận phong soái

Kháng chiến ở ba tỉnh miền Đông Nam Kì

Căn cứ Tây Ninh
của Trương Quyền

Trương Định
Căn cứ Tân Hòa (Gò Công) của
Trương Định

Tiết 37-Bài 24 CUỘC KHÁNG CHIẾN
CHỐNG THỰC DÂN PHÁP TỪ NĂM
1858 ĐẾN NĂM 1873
II. CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM
1873

1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền
Đông Nam Kì
2. Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây
Nam Kì
a. Triều đình Huế

Triều đình cử Kinh lược sứ miền Tây Phan Thanh Giảng đi
thương thuyết với Pháp xin chuộc lại 3 tỉnh miền Đông Nam Kì.

2. Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây Nam Kì

HÀ TIÊN

AN GIANG

VĨNH LONG

Lược đồ các cuộc kháng chiến chống Pháp ở Nam Kì (1859-1875)

Tiết 37-Bài 24 CUỘC KHÁNG CHIẾN
CHỐNG THỰC DÂN PHÁP TỪ NĂM
1858 ĐẾN NĂM 1873
II. CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TỪ
NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873

1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông
Nam Kì
2. Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây Nam
Kì
a. Triều đình Huế.
b. Phong trào kháng chiến của nhân dân 6 tỉnh Nam
Kỳ

2. Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây Nam Kì
Căn cứ Tây Ninh
Lãnh đạo Trương Quyền
Căn cứ Đồng Tháp Mười Lãnh đạo Võ Duy Dương

Vùng Tân An, Mỹ Tho- Lãnh
đạo Nguyễn Hữu Huân

Vùng Hà Tiên, Rạch
Giá, Phú Quốc Lãnh đạo Nguyễn
Trung Trực
Căn cứ U Minh- Lãnh đạo
Đỗ Thừa Long, Đỗ Thừa Tự

Vùng Bến Tre, Vĩnh Long, Trà Vinh
Lãnh đạo Phan Tôn, Phan Liêm

Câu nói của Nguyễn Trung Trực khi bị giặc bắt và
đem ra chém ông đã khẳng khái nói: “ Bao giờ người
Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam
đánh Tây.”

Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888)
Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm.
Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà.
(Theo thơ văn Nguyễn Đình Chiểu, NXB Văn học, Hà Nội, 1963)

Chạy Tây
Nguyễn Đình Chiểu

Tan chợ vừa nghe tiếng súng Tây
Một bàn cờ thế phút sa tay
Bỏ nhà lũ trẻ lơ xơ chạy
Mất ổ bầy chim dáo dác bay
Bến Nghé của tiền tan bọt nước
Đồng Nai tranh ngói nhuốm màu mây
Hỏi trang dẹp loạn rày đâu vắng ?
Nỡ để dân đen mắc nạn này

Triều Huế
Nhu nhược, hèn nhát, thương lượng,
thoả hiệp với Pháp. Đàn áp nhân dân,
ngăn trở phong trào kháng chiến.

Nhân dân 6 tỉnh Nam Kỳ
Kiên quyết chống Pháp ngay từ những
ngày đầu( nhiều trung tâm kháng chiến
nổ ra, dùng thơ, văn đấu tranh) =>
dũng cảm, kiên cường, bất khuất.

LUYỆN TẬP CỦNG CỐ
1) Nguyên nhân Pháp xâm lược nước ta
a) Nhu cầu tìm kiếm thị trường , nguyên liệu
b) Chế độ phong kiến nhà Nguyễn suy yếu
c) Bảo vệ đạo GiaTô
d) Cả a,b,c
2) Điền dữ kiện vào chỗ trống :
-Ngày.................quân
1/9/1858
Pháp nổ súng xâm lược nước ta đầu tiên
Đà Nẵng
17/2/1859
ở ....................Ngày
....................quân Pháp đánh chiếm thành Gia
Định. Đêm 23 rạng sáng ngày 24/2/1861,quân Pháp tấn công Đại
Chí Hoà
đồn.......................
Định Tường ,Biên Hoà và Vĩnh Long
Sau đó, chiếm ba tỉnh.........................................................................
Hiệp ước Nhâm Tuất
-Ngày 5/6/1862 triều đình kí.........................................nhân
nhượng
cho Pháp nhiều quyền lợi