Sinh Học 7
TRƯỜNG THCS THIỆU HỢP
Giáo Viên : Nguyễn Viết Tuyển

NĂM HỌC: 2016-2017
1) Trình bày đặc điểm cấu tạo của dơi thích nghi với đời sống bay?
Dơi là thú có cấu tạo thích nghi với đời sống bay vì: Chúng có màng cánh rộng, thân ngắn và hẹp nên có cách bay thoăn thoắt, thay hướng đổi chiều linh hoạt. Chân yếu có tư thế bám vào cành cây treo ngược cơ thể. Khi bắt đầu bay chân rời vật bám, tự buông mình từ cao.
2) Nêu đặc điểm cấu tạo của cá voi thích nghi với đời sống ở nước?
Bộ cá voi thích nghi với đời sống hoàn toàn trong nướcvi: Có cơ thể hình thoi, cổ rất ngắn, lớp mỡ dưới da rất dày, chi trước biến đổi thành chi bơi có dạng bơi chèo, vây đuôi nằm ngang, bơi bằng cách uốn mình theo chiều dọc.
ĐỐ VUI
Động vật nào thuộc lớp thú ở cạn nhỏ nhất,có mùi hôi nồng nặc?
Động vật nào nổi tiếng là sợ Mèo?
Động vật nào được gọi là chúa Sơn lâm?
BỘ GẶM NHẤM
BỘ ĂN SÂU BỌ
BỘ ĂN THỊT
Chuột chù
Chuột đồng
Hổ
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Bạn hãy cho biết:
Chuột chũi ăn gì và chúng bắt mồi bằng cách nào?
Thức ăn: ấu trùng sâu bọ và giun đất.
Bắt mồi bằng cách: đào hang tìm mồi
Để thích nghi với cách đào hang, chuột chù và chuột chũi có cấu tạo như thể nào?
Mõm kéo dài thành vòi ngắn
Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón tay khỏe.
Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển
Thị giác kém phát triển.
Bộ răng của chuột chù và chuột chũi có đặc điểm gì thích nghi với đời sống ăn sâu bọ?
- Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Nêu đặc điểm cấu tạo của bộ ăn sâu bọ?
- Bộ ăn sâu bọ gồm những đại diện nào?
C:UsersAdministratorDownloads ập tính sinh hoạt của bộ ăn sâu bọ.mp4
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
- Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…

I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
II- BỘ GẶM NHẤM:
Chuột ăn gì và ăn bằng cách nào?
+ Chuột ăn tạp
+ Cách ăn: gặm nhấm( bào nhỏ thức ăn bằng cách gặm và khoét, sau đó nghiền nhỏ thức ăn.
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
II- BỘ GẶM NHẤM:
1
3
2
THẢO LUẬN NHÓM( 5 PHÚT)
Quan sát hình: chú thích các bộ phận cấu tạo của bộ răng gặm nhấm.
Để thích nghi với cách ăn gặm nhấm thì bộ răng của bộ gặm nhấm có đặc điểm như thế nào?
Tại sao chuột lại hay cắn phá?
Tại sao chuột đồng không được xếp chung vào bộ ăn sâu bọ?
Đại diện của bộ gặm nhấm gồm những loài thú nào?
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Quan sát hình: chú thích các bộ phận cấu tạo của bộ răng gặm nhấm.
Răng cửa
Khoảng trống hàm
Răng hàm
2
1
3
Để thích nghi với cách ăn gặm nhấm thì bộ răng của bộ gặm nhấm có đặc điểm như thế nào?
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
Tại sao chuột lại hay cắn phá?
+ Vì răng cửa mọc dài liên tục, mỗi tuần có thể dài ra vài mm luôn gặm nhấm ngay cả khi no để mài răng.
-Tại sao chuột đồng không được xếp chung vào bộ ăn sâu bọ?
+ Do cách ăn và chế độ ăn, cấu tạo răng khác nhau nên chuột đồng phải xếp vào bộ gặm nhấm.

I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Nêu những đặc điểm cấu tạo của bộ gặm nhấm?
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
1
3
2
Hàm của bộ gặm nhấm cử động theo chiều từ trước ra sau và ngược lại kể cả khi không ăn, tập tính này đã làm răng thú mòn bớt và thường xuyên được mài sắc thích nghi với chế độ ăn bằng cách gặm nhấm.
- Đại diện của bộ gặm nhấm gồm những loài nào?
Một số loài thú thuộc bộ Gặm nhấm
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
- Đại diện: chuột đồng, sóc, nhím…
1
3
2
-Chuột đồng có lợi hay có hại?
Chuột đồng có tập tính gặm nhấm cây cỏ ngay cả khi không đói, chúng lại sinh sản rất nhanh, gây hại lớn cho mùa màng.
Theo em, chúng ta phải làm gì để hạn chế những thiệt hại do chuột gây ra?
+Diệt chuột
+ Bảo vệ rắn, mèo vì nó ăn chuột.

Hổ sống ở đâu và thức ăn của hổ là gì?
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
- Đại diện: chuột đồng, sóc, nhím…
III- BỘ ĂN THỊT:
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
- Đại diện: chuột đồng, sóc, nhím…
III- BỘ ĂN THỊT:
Hổ bắt mồi như thể nào?
Rình mồi và vồ mồi.
Chân của bộ ăn thịt có đặc điểm gì ?
Các ngón chân có vuốt cong, dưới có đệm thịt dày.
Vuốt
Đệm thịt
Chân của bộ ăn thịt thích nghi với lối sống bắt mồi như thế nào?
Đệm thịt dày  bước đi rất êm
Vuốt sắc nhọn  vồ mồi, cào xé con mồi
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống hàm.
- Đại diện: chuột đồng, sóc, nhím…
III- BỘ ĂN THỊT:
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Chân trước ngắn, bàn rộng, ngón to khỏe.
+ Lông xúc giác dài, khứu giác rất phát triển.
+ Răng nhọn, sắc cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: chuột chù, chuột chũi…
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc, mọc dài liên tục.
+ Thiếu răng nanh.
+ Răng hàm cứng, có khoảng trống
hàm.
- Đại diện: chuột đồng, sóc, nhím…
III- BỘ ĂN THỊT:
Cách ăn của hổ như thế nào?
Cắn, xé mồi.
Răng cửa
Răng nanh
Răng hàm
Bộ răng của bộ ăn thịt có đặc điểm cấu tạo như thế nào?
+ Răng cửa sắc nhọn
+ Răng nanh lớn, dài, nhọn
+ Răng hàm có nhiều mấu dẹp,sắc.
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
III- BỘ ĂN THỊT:
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Bộ răng nhọn, sắc. Răng hàm có 3, 4 mấu nhọn  cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: Chuột chù, chuột chũi…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc mọc dài liên tục
+ Thiếu răng nanh
+ Có răng hàm
Đại diện: Chuột đồng, Sóc…
Răng cửa
Răng nanh
Răng hàm
Sọ và bộ răng của thú ăn thịt
Vuốt
Đệm thịt
Vuốt mèo khi giương ra khỏi đệm thịt
1
2
Qua phần thông tin về bộ Ăn thịt + tranh hãy hoàn thành BT sau:
Hãy chọ câu trả lời đúng hoặc sai

X
X
X
X
X
X
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
III- BỘ ĂN THỊT:
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Bộ răng nhọn, sắc. Răng hàm có 3, 4 mấu nhọn  cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: Chuột chù, chuột chũi…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc mọc dài liên tục
+ Thiếu răng nanh
+ Có răng hàm
Đại diện: Chuột đồng, Sóc…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa ngắn, sắc
+ Răng nanh lớn, dài, nhọn
+ Răng hàm có mấu dẹp, sắc
+ Chân: các ngón có vuốt cong, dưới có đệm thịt
Vuốt
Đệm thịt
Vuốt mèo khi giương ra khỏi đệm thịt
Một số loài thú thuộc bộ Ăn thịt
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
III- BỘ ĂN THỊT:
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Bộ răng nhọn, sắc. Răng hàm có 3, 4 mấu nhọn  cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: Chuột chù, chuột chũi…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc mọc dài liên tục
+ Thiếu răng nanh
+ Có răng hàm
Đại diện: Chuột đồng, Sóc…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa ngắn, sắc
+ Răng nanh lớn, dài, nhọn
+ Răng hàm có mấu dẹp, sắc
+ Chân: các ngón có vuốt cong, dưới có đệm thịt
- Đại diện: Báo, sói, mèo, hổ, …

1. Trình bày đặc điểm cấu tạo của chuột chũi thích nghi với đời sống đào hang?
- Thị giác kém phát triển, khứu giác phát triển đặc biệt là lông xúc giác.
- Chi trước ngắn, ngón tay khỏe, bàn tay rộng → Đào hang
2. Dựa vào bộ răng hãy phân biệt ba bộ thú: ăn sâu bọ, găm nhấn, ăn thịt?
Ăn sâu bọ: Các răng đều nhọn
Gặm nhấm: Răng cửa lớn, luôn mọc dài, thiếu răng nanh, Có khoảng trống hàm
Ăn thịt: Răng cửa ngắn sắc, răng nanh dài nhọn, răng hàm có nhiều mấu dẹp.

3. Chân của bộ ăn thịt có đặc điểm nào thích nghi với đời sống?
Đuổi mồi và bắt mồi
Rình mồi và vồ mồi

4. Nêu tập tính bắt mồi của bộ ăn thịt?

- Ngón chân có vuốt cong, dưới có đệm thịt dày
Trò chơi: ĐI TÌM BÍ MẬT
1
3
2
4
Bài tập 1: Dựa vào đặc điểm của bộ răng nhận biết các bộ thú sau?
Bài 2: Đặc điểm nào sau đây là của bộ ăn thịt?
a, Tập tính đào hang trong đất, răng nhọn, răng hàm có 3,4 mấu.
b, Chi có vuốt dưới đệm thịt dày, răng nanh lớn dài nhọn,răng cử ngắn sắc răng hàm có nhiều mấu dẹp.
c, Sống theo đàn, răng cửa lớn sắc cách răng hàm một khoảng trống.
d, Cả a,b,c.
Bài 3: Trình bày đặc điểm cấu tạo của chuột chũi thích nghi với đời sống đào hang trong đất?
Chi trước ngắn
Bàn tay rộng và ngón tay to khoẻ
- Đáp án:
I- BỘ ĂN SÂU BỌ:
III- BỘ ĂN THỊT:
II- BỘ GẶM NHẤM:
- Đặc điểm:
+ Mõm kéo dài thành vòi ngắn
+ Bộ răng nhọn, sắc. Răng hàm có 3, 4 mấu
nhọn  cắn nát vỏ cứng của sâu bọ.
- Đại diện: Chuột chù, chuột chũi…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa lớn, sắc mọc dài liên tục
+ Thiếu răng nanh
+ Có răng hàm
Đại diện: Chuột đồng, Sóc…
- Đặc điểm:
+ Răng cửa ngắn, sắc
+ Răng nanh lớn, dài, nhọn
+ Răng hàm có mấu dẹp, sắc
+ Chân: các ngón có vuốt cong, dưới có đệm thịt
- Đại diện: Báo, Sói, Mèo, Hổ,…
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:
- Học bài ở sách giáo khoa và trả lời câu 1, 2, 3 trang 165.
- Đọc mục “Em có biết” (SGK/165)
- Dựa vào hình ảnh: ngựa, lợn hãy nêu đặc điểm đặc trưng của thú móng guốc?
- Dựa vào hình ảnh: khỉ, vượn hãy nêu đặc điểm cấu tạo và tập tính của chúng?
- Phân biệt thú guốc chẵn và thú guốc lẻ?
- Qua các bộ thú đã học hãy nêu đặc điểm chung của lớp thú?