KÍNH CHÀO CÁC THẦY CÔ GIÁO
về dự giờ thăm lớp 8D
TRƯỜNG THCS ĐÔNG HÒA - TPTB
MÔN:NGỮ VĂN 8
TIẾT 54:
DẤU NGOẶC KÉP
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
1. Ví dụ: (SGK)
Tiết 54
2. Nhận xét:
Dấu ngoặc kép trong những đoạn trích sau dùng để làm gì?
a. Thánh Găng-đi có một phương châm: “Chinh phục được mọi người ai cũng cho là khó, nhưng tạo được tình thương, lòng nhân đạo, sự thông cảm giữa con người với con người lại càng khó hơn”.
( Theo Lâm Ngữ Đường, Tinh hoa xử thế)

b. Nhìn từ xa, cầu Long Biên như một dải lụa uốn lượn vắt ngang sông Hồng, nhưng thực ra “ dải lụa” ấy nặng tới 17 nghìn tấn !
( Thúy Lan, Cầu Long Biên- chứng nhân lịch sử )


Tre với người như thế đã mấy nghìn năm. Một thế kỉ “ văn minh”,
“ khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt. Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người.
( Thép Mới, Cây tre Việt Nam)

d. Hàng loạt vở kịch như: “Tay người đàn bà”, “Giác ngộ”, “Bên kia sông Đuống”, … ra đời.
( Ngữ văn 7, tập hai)





a. Thánh Găng-đi có một phương châm : “Chinh phục được mọi người ai cũng cho là khó, nhưng tạo được tình thương, lòng nhân đạo, sự thông cảm giữa con người với con người lại càng khó hơn”.

 Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp (dẫn câu nói của Thánh Găng-đi)

b. Nhìn từ xa, cầu Long Biên như một dải lụa uốn lượn vắt ngang sông Hồng, nhưng thực ra “dải lụa” ấy nặng tới 17 nghìn tấn !

c. Tre với người như thế đã mấy nghìn năm. Một thế kỉ “văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt. Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người.

d. Hàng loạt vở kịch như “Tay người đàn bà”, “Giác ngộ”, “Bên kia sông Đuống”, … ra đời.

-> Đánh dấu từ ngữ được hiểu theo nghĩa đặc biệt
-> Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai;
-> Đánh dấu tên tác phẩm, tờ báo, tập san, … được dẫn.
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
1. Ví dụ: (SGK)
Tiết 54
Dấu ngoặc kép dùng để:
- Đánh dấu từ ngữ, câu, đoạn dẫn trực tiếp;
Đánh dấu từ ngữ được hiểu theo nghĩa đặc biệt hay có hàm ý mỉa mai;
Đánh dấu tên tác phẩm, tờ báo, tập san, … được dẫn.
2. Nhận xét:
Lưu ý:
Những từ ngữ, câu, đoạn dẫn trực tiếp được dẫn lại của người khác (đôi khi của chính người viết nhưng được dùng ở thời điểm khác).
Ví dụ: Tôi nói “nghe đâu” vì tôi thấy người ta bắn tin rằng mẹ và em tôi xoay ra sống bằng cách đó́.
Trong văn bản in, tên tác phẩm, tờ báo, tập san… có thể in nghiêng, in đậm hoặc gạch chân. Nhưng trong văn bản viết tay thì dùng dấu ngoặc kép để đánh dấu là một cách làm phổ biến.
Ví dụ: Tắt đèn là tác phẩm tiêu biểu nhất của Ngô Tất Tố.
3. Kết luận: Ghi nhớ/sgk
SƠ ĐỒ TƯ DUY
dẫn trực tiếp
,cõu,do?n
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
1. Ví dụ: (SGK)
2. Nhận xét:
II. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1:
BT1: Giải thích công dụng của dấu ngoặc kép trong những đoạn trích sau:
a. Nó cứ làm in như nó trách tôi; nó kêu ư ử, nhìn tôi như muốn bảo tôi rằng: “ A! Lão già tệ lắm! Tôi ăn ở với lão như thế mà lão xử với tôi như thế này à?”
(Nam Cao, Lão Hạc)
=>Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp (câu nói lão Hạc tưởng như con chó Vàng muốn nói với lão).
a. Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp.
Công dụng của dấu ngoặc kép trong những đoạn trích:
3. Kết luận:
Tiết 54
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
1. Ví dụ (SGK):
2. Nhận xét:
II. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1:
a. Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp.
Công dụng của dấu ngoặc kép trong những đoạn trích:
Kết cục, anh chàng “hầu cận ông lý” yếu hơn chị chàng con mọn, hắn bị chị này túm tóc lẳng cho một cái, ngã nhào ra thềm.
(Ngô Tất Tố, Tắt đèn)
=> Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai (một anh chàng được coi là hầu cận ông lí mà lại bị một chị chàng con mọn quật ngã).
b. Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai.
3. Kết luận:
Tiết 54
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
1. Ví dụ: (SGK)
2. Nhận xét:
II. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1:
a.Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp.
Công dụng của dấu ngoặc kép trong những đoạn trích:
b.Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai.
c. Hai tiếng “em bé” mà cô tôi ngân dài ra thật ngọt, thật rõ, quả nhiên đã xoắn chặt lấy tâm can tôi như ý cô tôi muốn.
(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)
=> Đánh dấu từ ngữ được dẫn trực tiếp (từ ngữ trong lời nói của người cô).
c.Đánh dấu từ ngữ được dẫn trực tiếp.
3. Kết luận:
Tiết 54
II. LUYỆN TẬP
Bài tập 2:
Đặt dấu hai chấm và dấu ngoặc kép vào chỗ thích hợp? Giải thích tác dụng?
a. Biển vừa treo lên, có người qua đường xem, cười bảo
Nhà này xưa quen bán cá ươn hay sao mà bây giờ phải đề biển là cá tươi?
Nhà hàng nghe nói bỏ ngay chữ tươi đi
(Treo biển)
:
“ ”
“ ”
Dấu hai chấm đánh dấu báo trước lời thoại của nhân vật.
Dấu ngoặc kép đánh dấu từ ngữ được dẫn lại
Dấu hai chấm đánh dấu báo trước lời thoại của nhân vật.
Dấu ngoặc kép đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp
b.Nó nhập tâm lời dạy của chú Tiến Lê cháu hãy vẽ cái gì thân thuộc nhất với cháu
(Tạ Duy Anh, Bức tranh của em gái tôi)
:“C
”
DẤU NGOẶC KÉP
Tiết 54
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
II. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1:
a. Đánh dấu câu nói được dẫn trực tiếp.
Công dụng của dấu ngoặc kép trong những đoạn trích:
b. Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai.
c. Đánh dấu từ ngữ được dẫn trực tiếp.
Bài tập 2:
Bài tập 3:
Tiết 54
II. LUYỆN TẬP
Bài tập 3:
a. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “ Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.”.
b. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói Người chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.
Vì sao hai câu trên có ý nghĩa giống nhau mà dùng dấu câu khác nhau?
=> Dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép để đánh dấu lời dẫn trực tiếp (dẫn nguyên văn lời của Hồ Chí Minh)
=> Không dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép vì câu nói không được dẫn nguyên văn (lời dẫn gián tiếp)
DẤU NGOẶC KÉP
Tiết 54
8
10
7
4
6
1
9
3
5
- Có 10 con số, trong đó: 1 con số có hộp quà, 2 con số may mắn và 7 con số có các câu hỏi bài tập.
- Luật chơi: Mỗi nhóm sau khi chọn câu hỏi được thảo luận 30 giây và trả lời bằng cách ghi đáp án của nhóm mình ra giấy.
- Cách tính điểm:
+ Trả lời đúng: Nhóm chọn câu hỏi được 10 điểm; các nhóm còn lại được 5 điểm.
+ Trả lời sai hoặc không trả lời: 0 điểm
+ Nếu trúng ô may mắn: Nhóm chọn không cần trả lời cũng được 10 điểm.
- Kết quả: Nhóm nào nhiều điểm nhất sẽ chiến thắng và được cộng điểm vào điểm miệng.
8
10
7
4
6
1
9
3
5
CÂU HỎI
? Giải thích công dụng của dấu ngoặc kép trong đoạn trích sau:
Kết cục, anh chàng “hầu cận ông lí” yếu hơn chị chàng con mọn, hắn bị chị này túm tóc lẳng cho một cái, ngã nhào ra thềm.
(Ngô Tất Tố, Tắt đèn)
Đánh dấu từ ngữ có hàm ý mỉa mai (một anh chàng được coi là hầu cận ông lí mà lại bị một chị chàng con mọn quật ngã).

0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
QUÀ TẶNG
Chúc mừng! Nhóm bạn đã nhận được món quà là một tràng pháo tay của cả lớp.
CÂU HỎI
? Giải thích công dụng của dấu ngoặc kép trong ví dụ sau:
“Những ngày thơ ấu” của Nguyên Hồng chủ yếu là những kỉ niệm đau buồn, tủi cực của một đứa trẻ sinh ra trong một gia đình bất hòa.

 Đánh dấu tên tác phẩm của nhà văn Nguyên Hồng
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
CÂU HỎI
? Giải thích công dụng của dấu ngoặc kép trong đoạn trích sau:
Hai tiếng “em bé” mà cô tôi ngân dài ra thật ngọt, thật rõ, quả nhiên đã xoắn chặt lấy tâm can tôi như ý cô tôi muốn.
(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)
 Từ ngữ được dẫn trực tiếp, dẫn lại lời của người khác.
Chúc mừng bạn ! Bạn đã đem về cho đội của mình 10 điểm
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
Dấu ngoặc kép trong ví dụ sau được dùng để làm gì?

Hôm sau, bác sĩ bảo Xiu: “Cô ấy khỏi nguy hiểm rồi, chị đã thắng. Giờ chỉ còn việc bồi dưỡng và chăm nom – thế thôi”
ĐÁP ÁN:
Dùng để đánh dấu lời dẫn trực tiếp
CÂU HỎI
? Vì sao hai câu sau đây có ý nghĩa giống nhau mà dùng những dấu câu khác nhau?
a. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “ Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành”.


b. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói Người chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.
Dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép vì đây là lời dẫn trực tiếp (dẫn nguyên văn câu nói của Bác).
Không dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép vì câu nói không được dẫn nguyên văn (dẫn gián tiếp)
Chúc mừng bạn ! Bạn đã đem về cho đội của mình 10 điểm
CÂU HỎI
? Hãy đặt dấu hai chấm và dấu ngoặc kép vào những vị trí thích hợp.
Lão Hạc ơi! Lão hãy yên lòng mà nhắm mắt! Lão đừng lo lắng gì cho cái vườn của lão. Tôi sẽ giữ gìn cho lão. Đến khi con trai lão về, tôi sẽ trao lại cho hắn và bảo hắn đây là cái vườn mà ông cụ thân sinh ra anh đã cố để lại cho anh trọn vẹn; cụ thà chết chứ không bán đi một sào …
(Theo Nam Cao, Lão Hạc)




Lão Hạc ơi ! Lão hãy yên lòng mà nhắm mắt! Lão đừng lo lắng gì cho cái vườn của lão. Tôi sẽ giữ gìn cho lão. Đến khi con trai lão về, tôi sẽ trao lại cho hắn và bảo hắn : “ Đây là cái vườn mà ông cụ thân sinh ra anh đã cố để lại cho anh trọn vẹn; cụ thà chết chứ không bán đi một sào” …
( Theo Nam Cao, Lão Hạc)






0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
DẤU NGOẶC KÉP
I. CÔNG DỤNG:
II. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1:
Bài tập 2:
Bài tập 3:
a.Dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép để đánh dấu lời dẫn trực tiếp, dẫn nguyên văn lời của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
b. Câu nói không được dẫn nguyên văn nên không dùng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép.
Bài tập 4: (Về nhà làm)
Viết một đoạn văn thuyết minh ngắn có dùng dấu ngoặc đơn, dấu hai chấm và dấu ngoặc kép. Giải thích công dụng của các loại dấu câu này trong đoạn văn đó.
Ví dụ: Môi trường là toàn bộ các điều kiện tự nhiên, nhân tạo bao quanh con người có tác động tới đời sống, sự tồn tại và phát triển của con người và thiên nhiên. Những điều kiện đó hoặc đã có sẵn trong tự nhiên (rừng cây, đồi, núi, sông, hồ…) hoặc do con người tạo ra (nhà máy, đường sá, công trình thủy lợi, khói bụi, rác, chất thải…).Bảo vệ môi trường là giữ cho môi trường trong lành, sạch đẹp, đảm bảo cân bằng sinh thái; ngăn chặn, khắc phục các hậu quả xấu do con người và thiên nhiên gây ra. Bảo vệ tốt môi trường giúp con người tạo ra cuộc sống tốt đẹp, phát triển bền vững lâu dài. Vì vậy, để bảo vệ môi trường, con người cần sống và hành động theo lời kêu gọi: “Vì một thế giới xanh, sạch đẹp”.
Tiết 54
DẤU NGOẶC KÉP
Tiết 54
DẤU NGOẶC KÉP
Tiết 54

CHÂN THÀNH CẢM ƠN CÁC EM HỌC SINH.
Câu hỏi 1: Tên một tập hồi kí của Nguyên Hồng.
5
1
0
3
2
6
4
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
ĐA1
ĐA2
ĐA3
ĐA4
ĐA5
ĐA6
Từ chìa khóa
Câu hỏi 2: .............là tập hợp của những từ có ít nhất
một nét chung về nghĩa.
Câu hỏi 3: Chủ đề là đối tượng và vấn đề chính mà...biểu đạt.
Câu hỏi 4: ..........là những câu do hai hoặc nhiều cụm
C -V không bao chứa nhau tạo thành.
Câu hỏi 5: Dấu câu dùng để đánh dấu từ ngữ, câu, đoạn dẫn
trực tiếp.
Câu hỏi 6: Tác giả bài thơ Bánh trôi nước.
N
G
Ữ
V
Ă
N