1
BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO XE ÔTÔ ( tiết 1)
2
3
4
5
I/ ĐẶC ĐIỂM VÀ CÁCH BỐ TRÍ ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG TRÊN Ô TÔ
6
Động cơ đốt trong dùng trên ô tô có những đặc điểm gì ?
1. Đặc điểm
7
2. Cách bố trí
Việc bố trí động cơ đốt trong trên ô tô phải đáp ứng những yêu cầu gì ?
- Điều khiển động cơ dễ dàng
- Bảo dưỡng và sửa chữa động cơ thuận tiện
- Ít ảnh hưởng đến tầm quan sát mặt đường của người lái xe
- Ít ảnh hưởng của tiếng ồn, nhiệt thải, rung động đến người lái và hành khách
8
Có thể bố trí động cơ ở vị trí nào trên ô tô ?
9
Động cơ đặt trước buồng lái
Lái xe ít bị ảnh hưởng của tiếng ồn, nhiệt thải của động cơ,dễ chăm sóc bảo dưỡng động cơ
Tầm quan sát mặt đường bị hạn chế
Động cơ đặt trong buồng lái
Người lái quan sát mặt đường dễ dàng
Người lái bị ảnh hưởng tiếng ồn và nhiệt thải. Khó chăm sóc, bảo dưỡng động cơ
10

Hệ thống truyền lực đơn giản.
Tầm quan sát của người lái rộng.
Ít bị ảnh hưởng tiếng ồn và nhiệt thải.
Làm mát động cơ khó.

Bộ phận điều khiển hệ thống truyền lực phức tạp
11

Dung hòa được ưu - nhược điểm của hai cách bố trí động cơ ở đầu và đuôi ô tô
12
1. Nhiệm vụ:
ii. đặc điểm của hệ thống truyền lực trên ôtô.
Truyền, biến đổi mômen quay cả về chiều và trị số từ động cơ tới bánh xe chủ d?ng.
- Ngắt mômen khi cần thiết.
13
Theo số cầu chủ động
2. Phân loại
Theo phương pháp điều khiển
Một cầu
chủ
động
Nhiều cầu
chủ
động
Điều khiển bằng tay
Điều khiển bán tự động
Điều khiển tự
động
14
Hệ thống truyền lực truyền thống gồm các bộ phận được thể hiện trên sơ đồ vị trí lắp đặt và sơ đồ cấu tạo như sau.
a. Cấu tạo chung
3. C?u t?o chung v� nguyờn lý l�m vi?c c?a h? th?ng truy?n l?c
15
Li hợp
Li hợp
Hộp số
Khớp các đăng
Truyền lực chính và bộ vi sai
Bánh xe chủ động
Động cơ
Sơ đồ cấu tạo hệ thống truyền lực
16
Vị trí của hệ thống truyền lực
17
18
b. Bố trí hệ thống truyền lực trên ôtô
- Phụ thuộc vào cách bố trí động cơ: ở đầu xe hoặc ở sau xe.
19
c. Nguyên lí làm việc
Động cơ
Li hợp
Hộp số
Truyền lực các đăng
Truyền lực chính và bộ vi sai
Bánh xe chủ động
Sơ đồ khối về nguyên lí làm việc của HTTL trên ôtô
20
*Củng cố : cần nắm nội dung sau :
Cách bố trí động cơ trên ô tô
Cấu tạo chung và nguyên lý làm việc của hệ thống truyền lực
*Hướng dẫn :
Trả lời câu hỏi 1, 2, 3 SGK trang143
Đọc trước phần : li hợp và hộp số
21
22
4. Các bộ phận chính của hệ thống truyền lực
23
Li hợp
Li hợp
Hộp số
Khớp các đăng
Truyền lực chính và bộ vi sai
Bánh xe chủ động
Động cơ
Sơ đồ cấu tạo hệ thống truyền lực
24
b. Hộp số
*. Nhiệm vụ:
- Thay đổi lực kéo và tốc độ của xe.
- Làm cho xe chạy tiến hoặc lùi.
- Ngắt đường truyền mômen từ động cơ tới bánh xe trong thời gian cần thiết.
*.Cấu tạo:
25
Sơ đồ cấu tạo hộp số 3 cấp vận tốc
26
- Trục chủ động I trên có lắp cố định bánh răng 1
- Trục trung gian II trên có lắp cố định bánh răng 5, 6, 7, 8
- Trục bị động III trên có lắp trượt bánh răng 2, 3
- Trục số lùi IV trên có lắp cố định bánh răng 4
27
*.Nguyên tắc truyền động
- Mô men quay truyền từ bánh răng có đường kính nhỏ sang bánh răng có đường kính lớn thì tốc độ quay giảm và ngược lại
- Muốn đảo chiều quay của trục lắp bánh xe cần đảo chiều quay của trục bị động vì vậy phải bố trí bánh răng trung gian vào giữa cặp bánh răng có tốc độ thấp nhát
Tuân theo công thức p=F.v trong đó :
Giá trị của đại lượng p là không đổi
 Nếu F tăng thì v giảm , số chậm, xe chạy chậm.
Nếu F giảm thì v tăng , số nhanh , xe chạy nhanh.
28
c.Truyền lực các đăng:
Nhiệm vụ: Truyền mômen từ hộp số đến cầu chủ động, từ hộp trích công suất đến các bộ phận chuyên dùng, từ truyền lực chính đến bánh xe chủ động dẫn hướng.
Yêu cầu:
+ Các trục các đăng phải đảm bảo quay đều và không sinh ra tải trọng động.
+ Đối với các đăng đồng tốc phải đảm bảo chính xác về mặt động học trong quá trình làm việc, khi trục chủ động và bị động lệch nhau 1 góc bất kì để đảm bảo 2 trục quay cùng tốc độ.
+ Kết cấu đơn giản, dễ chế tạo, bền vững và hiệu suất truyền động cao.
Phân loại:
+ Khớp các đăng đồng tốc: Được dùng ở các bánh xe dẫn hướng chủ động, trục thứ cấp và sơ cấp vẫn quay cùng tốc độ góc như nhau.
+ Khớp các đăng khác tốc: Được dùng để truyền mômen xoắn từ hộp số đến cầu sau.



Nguyên lý làm việc:
Khi xe chuyển động, bánh xe chuyển động lên xuống làm cầu xe luôn có sự dịch chuyển lên xuống theo phương thẳng đứng các góc
29
* Cấu tạo:
30
d. Cầu chủ động:
* Nhiệm vụ: Cụm cầu chủ động bao gồm:
+ Vỏ cầu chủ động
+ Cụm truyền lực chính, vi sai, bán trục.
* Nguyên lý:
Khi động cơ làm việc, mômen xoắn được truyền từ động cơ qua li hợp, hộp số, trục các đăng và tiến hành
31
III. Các bệnh thường gặp của động cơ ôtô
32
33
IV.Cách tiết kiệm nhiên liệu
Đi chậm và kiểm sóat tốc độ.
Khởi hành và phanh nhẹ nhàng.
Không để động cơ “nhàn rỗi”.
Thường xuyên kiểm tra áp suất lốp.
Chăm sóc xe cẩn thận.
34
35
36
37