6A

_Chào mừng quý thầy cô về dự giờ thăm lớp._

_Chào các em học sinh đến với tiết học hôm nay. _

_Môn: Ngữ văn. Lớp 6_

_Giáo viên: Lê Thị Thu Hằng._

PHÒNG GD & ĐT TP TÂY NINH

TRƯỜNG THCS CHU VĂN AN Kiểm tra bài cũ
? Hình ảnh _cá vàng, biển cả _tượng trưng cho điều gì? Nêu ý nghĩa của truyện _Ông lão đánh cá và con cá vàng. _Từ nội dung ý nghĩa câu truyện em có được bài học gì cho bản thân mình? (8đ)

? Tiết học hôm nay chúng ta học bài gì? Tác giả là ai? (2đ)

Kiểm tra bài cũ
- _Cá vàng_ tượng trưng cho lòng biết ơn, _biển cả _tượng trưng thái độ của nhân dân. Truyện ca ngợi lòng biết ơn đối với những người nhân hậu và nêu ra bài học đích đáng cho những kẻ tham lam, bội bạc.

*Cần biết ơn những người đã giúp đỡ mình, không nên tham lam, bội bạc...

- Văn bản _Đêm nay Bác không ngủ_ (Minh Huệ)
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

Đối với văn bản này các em cần chú ý nhận biết được những đặc điểm về hình thức (vần, nhịp, biện pháp tu từ, yếu tố tự sự và miêu tả...), nội dung (đề tài, chủ đề, ý nghĩa...của bài thơ có sử dụng yếu tố tự sự và miêu tả.

Theo em chúng ta có thể đọc bài thơ với giọng như thế nào, ngắt nhịp ra sao?
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

*ĐỌC-TÌM HIỂU CHUNG

1. Đọc

- Văn bản là một bài thơ tự sự trữ tình, cần chú ý đọc với giọng tâm tình, chậm rãi, thủ thỉ, thường ngắt nhịp 3/2 hoặc 2/3.

- Chú ý phân biệt 3 giọng:

+ _Giọng kể chuyện, miêu tả của tác giả_

+ _Giọng anh chiến sĩ lo lắng_

+ _Giọng Bác trầm ấm, yêu thương._
Anh đội viên/ thức dậy Thấy trời khuya/ lắm rồi Mà sao/ Bác vẫn ngồi Đêm nay/ Bác không ngủ Lặng yên/ bên bếp lửa Vẻ mặt/ Bác trầm ngâm Ngoài trời/ mưa lâm thâm Mái lều tranh/ xơ xác

Anh đội viên/ nhìn Bác Càng nhìn/ lại càng thương Người Cha/ mái tóc bạc Đốt lửa/ cho anh nằm Rồi Bác đi/ dém chăn Từng người/ từng người một Sợ cháu mình/ giật thột Bác nhón chân/ nhẹ nhàng
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)
Anh đội viên/ mơ màng Như nằm trong/ giấc mộng Bóng Bác cao/ lồng lộng Ấm hơn/ ngọn lửa hồng Thổn thức/ cả nỗi lòng Thầm thì/ anh hỏi nhỏ: - Bác ơi!/ Bác chưa ngủ? Bác có lạnh/ lắm không?

- Chú cứ việc/ ngủ ngon Ngày mai/ đi đánh giặc Vâng lời/ anh nhắm mắt Nhưng bụng/ vẫn bồn chồn Không biết nói/ gì hơn Anh nằm/ lo Bác ốm Lòng anh/ cứ bề bộn Vì Bác/ vẫn thức hoài
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)
Chiến dịch/ hãy còn dài Rừng lắm dốc/ lắm ụ Đêm nay/ Bác không ngủ Lấy sức đâu/ mà đi … Lần thứ ba/ thức dậy Anh hốt hoảng/ giật mình: Bác vẫn ngồi/ đinh ninh Chòm râu/ im phăng phắc

Anh vội vàng/ nằng nặc: - Mời Bác ngủ/ Bác ơi! Trời sắp sáng/ mất rồi Bác ơi!/ mời Bác ngủ! - Chú cứ việc/ ngủ ngon Ngày mai/ đi đánh giặc Bác thức/ thì mặc Bác Bác ngủ/ không an lòng
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)
Bác thương/ đoàn dân công Đêm nay/ ngủ ngoài rừng Rải lá cây/ làm chiếu Manh áo phủ/ làm chăn Trời thì mưa/ lâm thâm Làm sao/ cho khỏi ướt! Càng thương /càng nóng ruột Mong trời sáng/ mau mau.

Anh đội viên/ nhìn Bác Bác nhìn/ ngọn lửa hồng Lòng vui sướng/ mênh mông Anh thức luôn/ cùng Bác Đêm nay/ Bác ngồi đó Đêm nay/ Bác không ngủ Vì một lẽ/ thường tình Bác là/ Hồ Chí Minh.
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

Anh đội viên /thức dậy Thấy trời khuya/ lắm rồi Mà sao /Bác vẫn ngồi Đêm nay /Bác không ngủ Anh đội viên/ nhìn Bác Càng nhìn /lại càng thương Người Cha /mái tóc bạc Đốt lửa /cho anh nằm

Vần chân, vần liền

Vần chân, vần cách

Ngắt nhịp: 3/2 hoặc 2/3
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

*ĐỌC-TÌM HIỂU CHUNG

1. Đọc

2. Tìm hiểu chung

a. Thơ có yếu tố tự sự, miêu tả: SGK/27

Là thơ trong đó người viết thường kể lại sự việc và miêu tả sự vật; qua đó, thể hiện tình cảm, thái độ của mình.
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

b. Tác giả
.
Câu 1

Nêu những hiểu biết của em về tác giả (Tên, năm sinh, năm mất, nét nổi bật của nhà thơ).

…………...........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
Câu 2

Nêu những hiểu biết của em về tác phẩm (Hoàn cảnh sáng tác, thể thơ, vần, nhịp, phương thức biểu đạt, bố cục).

………......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Nhóm:1,2 câu 1. Nhóm 3, 4 câu 2

Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi.
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

b. Tác giả.

Minh Huệ tên khai sinh là Nguyễn Thái, (1927-2003), quê Nghệ An, làm thơ từ thời kháng chiến chống Pháp.
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

c. Tác phẩm

- _Đêm nay Bác không ngủ_ (1951), dựa trên sự kiện có thật, khi Minh Huệ được một người bạn kể cho nghe chuyện Bác Hồ đi chiến dịch Biên giới cuối năm 1950, trong đó có chuyện Bác không ngủ, đây là bài thơ nổi tiếng nhất của Minh Huệ.
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

- _Thể loại_: Thơ năm chữ (ngũ ngôn); vần chân, vần liền và vần cách; nhịp 3/2 hoặc 2/3

*_Kiểu văn bản_: Tự sự

_- PTBĐ_: Tự sự, miêu tả, biểu cảm

- _Bố cục: _3 phần
KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ GIÁO

CÙNG CÁC EM HỌC SINH

Phần 2:

Phần 3:

Phần 1:

_Khổ cuối_.

 Lý do Bác không ngủ.

_Khổ 1_ “Anh đội viên … Bác không ngủ”

Thắc mắc của anh đội viên

vì sao mãi Bác không ngủ.
_Khổ 2-15_ “Lặng yên bên … Anh thức luôn cùng Bác”

Câu chuyện giữa anh đội viên

với Bác Hồ trong đêm rừng Việt Bắc.

- _Bố cục: _3 phần
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

II. ĐỌC –TÌM HIỂU CHI TIẾT

*Tình cảm của anh đội viên dành cho Bác *Tình cảm của Bác dành cho chiến sĩ và dân công *Ý nghĩa văn bản
.
Câu 1

- Tìm các chi tiết thể hiện tình cảm của anh đội viên dành cho Bác Hồ.

- Chỉ ra một số yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản

…………............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
Câu 2

- Liệt kê những chi tiết thể hiện tình cảm của Bác đối với chiến sĩ và dân công.

- Chỉ ra biện pháp tu từ trong văn bản.

...........................................................................................................................……….....................................................................................................................................................................................................................................................................................
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

Nhóm:1,2 câu 1. Nhóm 3, 4 câu 2

Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi.
.
Câu 1

- Tìm các chi tiết thể hiện tình cảm của anh đội viên dành cho Bác Hồ.

- Chỉ ra một số yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản.

- Anh đội viên...càng thương, Thổn thức...lắm không? Bụng vẫn bồn chồn, lo Bác ốm, Đêm nay...mà đi, Anh nằng nặc mời Bác đi ngủ, Anh đội viên...cùng Bác

_-> Rất yêu thương, kính trọng Bác._

- Yếu tố tự sự: Kể về một đêm không ngủ của Bác trên đường đi chiến dịch

- Yếu tố miêu tả: thời gian, không gian, hình ảnh, hành động của Bác và anh đội viên: Vẻ mặt...xác. Người Cha mái tóc bạc. Anh đội viên...lửa hồng.
Câu 2

- Liệt kê những chi tiết thể hiện tình cảm của Bác đối với chiến sĩ và dân công.

- Chỉ ra biện pháp nghệ thuật trong văn bản.

Đối với chiến sĩ, anh đội viên: Đốt lửa, dém chăn, nhón chân nhẹ nhàng

Đối với dân công: không ngủ, thương đoàn dân công ngủ ngoài rừng, nóng ruột, mong trời mau sáng

NT: tu từ ẩn dụ: Người Cha-Bác Hồ, từ láy: trầm ngâm, lâm thâm, xơ xác, lồng lộng...; so sánh: Bóng Bác..lửa hồng”; điệp ngữ: Đêm nay; điệp cấu trúc: Đêm nay...không ngủ

_-> khắc họa rõ tình yêu thương của Bác_
.
Câu hỏi

Nêu ý nghĩa bài thơ _Đêm nay Bác không ngủ_ của Minh Huệ.

…………...........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3

Nhóm:1,2, 3, 4 Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi.
Vần, nhịp

Vần chân, vần liền và vần cách

Nhịp 3/2, 2/3

Tự sự, miêu tả, biểu cảm

……………………...............

........................

……………………...........................

- Minh Huệ.

(1927-2003)

Nghệ An

- _Đêm...ngủ _(1951)

LUYỆN TẬP

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ

Tác giả, tác phẩm

PTBĐ

Nội dung

Nghệ thuật
Tuần 22. Tiết: 85. Đọc hiểu văn bản 1

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ (Minh Huệ)

VẬN DỤNG:

Đọc câu thơ, bài thơ, bài hát nói về Bác. Nêu cản nhận của em về nội dung vừa đọc.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP

*_Đối với bài học ở tiết học này:_ * Học thuộc lòng bài thơ; nắm được vài nét về tác giả, tác phẩm, PTBĐ; những đặc điểm về hình thức: vần, nhịp,... *_Đối với bài học ở tiết học tiếp theo:_

_- _Tìm hiểu những chi tiết thể hiện tình cảm của anh đội viên với Bác và của tình cảm của Bác với bộ đội, dân công; yếu tố tự sự và miêu tả, biện pháp tu từ, ý nghĩa của bài thơ _Đêm nay Bác không ngủ._
Chân thành cảm ơn quý thầy cô và các em học sinh!