BÀI 13
ĐIỆN NĂNG- CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
KIỂM TRA BÀI CŨ
Bài 12.13. Trên một bàn là có ghi 220V-1100W. Khi bàn là hoạt động bình thường thì nó có điện trở là bao nhiêu ?
Giải.
Ta có P= U2:R => R=U2:P
= 2202:1100 =44
Vậy điện trở bàn là bằng 44Ω
Bài 12.17. Trên bóng đèn Đ1 có ghi 220V-100W, Trên bóng đèn Đ2 có ghi 220V-25W. Khi đèn sáng bình thường, hãy so sánh điện trở của hai đèn ?
Giải.
Ta có P= U2:R => R=U2:P
=>R1 = 2202:100 =484 (Ω)
và R2 = 2202:25 =1936(Ω)
=>R2:R1 = 1936:484=4
=> R2=4R1
Có thể làm như sau:
Ta có P= U2:R => R=U2:P
=>R1 = 2202:100
và R2 = 2202:25
=>R2:R1 = 100:25=4
=> R2=4R1
ĐIỆN NĂNG - CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
I. ĐIỆN NĂNG.
C1: Hãy quan sát hình 13.1và cho biết :
Dòng điện thực hiện công cơ học trong hoạt động của các dụng cụ và thiết bị nào?
V� làm thay đổi nhiệt năng của vật ? d?ng c? n�o ?
�
MÁY KHOAN
BÀN LÀ ĐIỆN
NỒI CƠM ĐIỆN
MÁY BƠM NƯỚC
MỎ HÀN ĐIỆN
Qua các thi?t b?� trên chứng tỏ dòng điện có khả năng gì ?
Dòng điện có khả năng thực hiện công,
cũng như có thể làm thay đổi nhiệt năng của vật.
Vậy dòng điện có mang năng lư?�ng.


ĐIỆN NĂNG - CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
I. ĐIỆN NĂNG.
ĐIỆN NĂNG - CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
I. ĐIỆN NĂNG.
1.Dòng điện có mang năng lượng.
Dòng điện có mang năng lượng vì nó có khả năng thực hiện công, cũng như làm thay đổi nhiệt năng của các vật.
Năng lượng của dòng điện được gọi là điện năng.
2.Sự chuyển hóa điện năng thành những dạng năng lượng khác
Nhiệt năng
Nhiệt năng và năng lượng ánh sáng
Năng lượng ánh sáng và nhiệt năng
Cơ năng và nhiệt năng
C2 : Các d?ng c? di?n khi ho?t dd?ng d?u bi?n dd?i ddi?n nang thành các d?ng nang lu?ng khác. Hãy ch? ra các d?ng nang lu?ng du?c bi?n dd?i t? ddi?n nang trong ho?t dd?ng c?a m?i d?ng c? ? b?ng 1:ddd
Điện năng là năng lượng của dòng điện. Điện năng có thể chuyển hóa thành các dạng năng lượng khác, trong đó có phần năng lượng là có ích, là vô ích.

C3: Hãy chỉ ra trong hoạt động của mỗi dụng cụ điện ở bảng 1, phần năng lượng nào được biến đổi từ điện năng là có ích, là vô ích.
NL có ích NL vô ích

Bóng đèn dây tóc, đèn LED :

Nồi cơm điện, bàn là:

Quạt điện, máy bơm nước:




NL ánh sáng Nhiệt năng
Cơ năng Nhiệt năng
Nhiệt năng NL ánh sáng
(nếu có)

T? s? gi?a ph?n nang lu?ng có ích với năng lượng toàn phần gọi là hiệu suất
3.Kết luận :
Tỉ số giữa phần nang lu?ng có ích được chuyển hóa từ điện năng và toàn bộ điện năng tiêu thụ đự?c gọi là hiệu suất.
H = Ai : Atp
+ Ai: năng lượng có ích
+ Atp: năng lượng toàn phần
II.CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
1.Công c?a dòngddi?n
Công c?a dòng ddi?n sinh ra trong m?t dddo?n m?ch là s? ddo lu?ng di?n nang mà ddo?n m?ch đó tiêu th? d? chuy?n hóa thành các d?ng nang lu?ng khác
2.Công th?c tính công c?a dòng ddi?n.
ĐIỆN NĂNG - CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN
C4: Từ kiến thức đã học ở lớp 8, em hãy cho biết mối liên hệ giữa công A và công suất P
A = P.t
C5: Xét đoạn mạch được đặt vào hiệu điện thế U, dòng điện chạy qua nó có cường độ I và công suất điện của đoạn mạch này là P. Hãy chứng tỏ rằng, công của dòng điện sản ra ở đoạn mạch này, hay điện năng mà đoạn mạch này tiêu thụ, được tính bằng công thức P = UIt
A = P.t = U.I.t

U : hieôu �ieôn theâ (V)
I : c���ng �oô do�ng �ieôn (A)
t : th��i gian (s)
A: cođng cụa do�ng �ieôn (J )
1J = 1W.1s = 1V.1A.1s
1kWh=1000W.3600s=3,6.106Ws = 3,6.106J
3.Đo công của dòng điện :
Theo công thức trên, để đo công của dòng điện cần phải dùng ba dụng cụ là vôn kế, ampe kế và đồng hồ đo thời gian.
Trong thực tế, công của dòng điện hay điện năng sử dụng được đo bằng công tơ điện . Khi các dụng cụ và thiết bị tiêu thụ điện năng hoạt động, đĩa tròn của công tơ quay, số chỉ của công tơ tăng dần. Lượng tăng thêm của số chỉ này là số đếm của công tơ

C6: Bạng 2 ghi lái soâ �eâm cụa cođng t� khi s�� dúng moôt soâ dúng cú �ieôn.
Từ bảng này cho biết số đếm của công tơ (số chỉ của công tơ tăng thêm 1 đơn vị) ứng với lượng điện năng đã sử dụng là ........
1 kWh
III. VẬN DỤNG:


C7. Một bóng đèn có ghi 220V- 75W được thắp sáng liên tục với hiệu điện thế 220V trong 4 giờ. Tính lượng điện năng mà bóng đèn này sử dụng và số đếm của công tơ khi đó?
Tóm tắt :
Cho: D�n 220V-75W
t = 4 h
U = 220V
Tính
A = ?
Số đếm của công tơ N=?
Bài giải
Vì đèn được sử dụng đúng với hiệu điện thế định mức là 220V nên công suất của đèn đạt giá trị định mức l� 75 W = 0,075kW
Diện năng mà đèn sử dụng:
A = P.t = 0,075x4 = 0,3 (kWh)
Tương ứng với số đếm của công tơ là N = 0,3 số
Có thể tính A qua đơn vị J rồi đổi sang kW.h
C8. Một bếp điện hoạt động liên tục trong 2 giờ ở hiệu điện thế 220V. Khi đó số chỉ của công tơ điện tăng thêm 1,5 số.Tính lượng điện năng mà bếp điện sử dụng, công suất của bếp điện và cường độ dòng điện chạy qua bếp trong thời gian trên.
Tóm tắt :
U = 220V
t = 2h
1,5 s?
A = ?
P = ?
I = ?


A=1,5 kWh=1,5.3,6.106J=5,4.106J
A=Pt => P=A:t=1,5kWh:2h=0,75kW=750W
P =UI =>I= P:U=750:220~3,41 (A)
+ Tính di?n nang b?p ti�u th?
+ Tính cơng su?t b?p di?n
+ Tính cu?ng d? dịng di?n qua b?p di?n

Ba�i taôp veă nha�: Ba�i 13.1 �eân 13.6; 13.10 SBT
�óc phaăn co� theơ em ch�a bieât
Ti?t sau: Luy?n t?p xem l?i câc c�ng th?c v? c�ng vă c�ng su?t
DẶN DÒ
Bài tập 14.4 SBT.
Trên một bóng đèn dây tóc có ghi 220V-100W; trên bóng đèn dây tóc khác có ghi 220V-40W.
a) So sánh điện trở của hai bóng khi chúng sáng bình thường.
b) Mắc nối tiếp hai bóng vào hiệu điện thế 220V thì đèn nào sáng hơn ? Vì sao ?
Tính điện năng mà mạch điện này sử dụng trong 1 giờ. Cho rằng điện trở các bóng đèn có giá trị như chúng sáng bình thường.
c) Mắc song song hai bóng này vào hiệu điện thế 220V thì đèn nào sáng hơn? Vì sao?
Tính điện năng mà mạch điện này sử dụng trong 1 giờ
a) So sánh điện trở của hai bóng khi chúng sáng bình thường.
Ta có P=U2/R => R=U2/P
=> R1=U21/P1= 2202 /100=484(Ω)
Ta có P=U2/R => R=U2/P
=> R2=U22/P2= 2202 /40=1210(Ω). Lập R2/R1 kết luận
Bài tập 14.4 SBT.
Trên một bóng đèn dây tóc có ghi 220V-100W; trên bóng đèn dây tóc khác có ghi 220V-40W.
Ta có A=U.It ~ 220. 0,13. 3600 = 102960(J) =0,0286 (kW.h)
Ta có Rđm= 345,7 Ω
=> Iđm=U/R=220/345,7=0,6363(A)
b) + Mắc nối tiếp hai bóng vào hiệu điện thế 220V thì đèn nào sáng hơn ? Vì sao?
Ta có Rđm=484+1210=1694
=> Iđm= U/R=220/1694 ~ 0,13 (A)
Vì Iđm nhỏ hơn I1 và I2 nên cả hai sáng yếu.
Riêng I2 gần Iđm hơn nên đèn 2 sáng hơn đèn 1.
+ Tính điện năng mà mạch điện này sử dụng trong 1 giờ.
c) Mắc song song hai bóng này vào hiệu điện thế 220V thì đèn nào sáng hơn? Vì sao?
I1= U/R=220/484~0,4545 (A)
I2= U/R=220/1210~0,1818 (A)
Bài tập 14.4 SBT.
Trên một bóng đèn dây tóc có ghi 220V-100W; trên bóng đèn dây tóc khác có ghi 220V-40W.
c) Mắc song song hai bóng này vào hiệu điện thế 220V thì đèn nào sáng hơn? Vì sao?
Ta có Rđm= 345,7 Ω
=> Iđm=U/R=220/345,7=0,6363 (A)
Vì I1+I2=0,4545+0,1818=0,6363=Iđm
=> Cả hai đèn sáng bình thường.
+ Tính điện năng mà mạch điện này sử dụng trong 1 giờ
Ta có A=U.It ~ 220. 0,6363. 3600 = 503949,6(J) =0,139986 (kW.h)