Động cơ điện 1 chiều
A
c
N
s
B
C
D
o
o’
Trả lời: Lực từ tác dụng như hình vẽ
Cặp lực điện từ có tác dụng làm khung quay theo chiều kim đồng hồ
KiỂM TRA BÀI CŨ
Câu1. Biểu diễn lực điện từ tác dụng lên các đoạn dây dẫn AB, CD của khung dây dẫn có dòng điện chạy qua và có tác dụng gì đối với khung dây.
A
B
c
D
N
S
C
O
O’
Câu 2. Cũng hỏi tương tự như câu 1: Khi khung dây vuông
góc với đường sức từ?
KiỂM TRA BÀI CŨ
Trả lời: Lực từ tác dụng như hình vẽ.
Cặp lực điện có không có tác dụng làm khung quay.
A
c
S
N
B
C
D
o
o’
Câu 3: Cặp lực điện từ có tác dụng lên đoạn AB, CD và làm khung quay theo chiều ngược với chiều kim đồng hồ như hình dưới. Nếu ta đổi chiều dòng điện thì khung quay thế nào?
KiỂM TRA BÀI CŨ
Trả lời: Lực tác dụng lên đoạn AB, CD đổi chiều và khung
Quay cũng đổi chiều (tức theo chiều kim đồng hồ)
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
Các bộ phận chính
của động cơ điện
một chiều:
Nam châm
Khung dây dẫn
Bộ góp điện
Thanh quét
Nam châm
Thanh quét
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
Các bộ phận chính của động
cơ điện một chiều:
Động cơ điện một chiều gồm hai bộ phận chính là: Nam châm và khung dây dẫn, ngoài ra để khung dây có thể quay liên tục còn phải có bộ góp điện,trong đó các thanh quét C1, C2 đưa dòng điện từ nguồn vào khung dây.
ON
OFF
- 12 V +
S
N
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
Các bộ phận chính của động cơ điện một chiều:
2. Hoạt động của động cơ điện một chiều:
Động cơ điện một chiều hoạt động dựa trên tác dụng của từ trường lên khung dây dẫn có dòng điện chạy qua đặt trong từ trường.
F1
F2
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
Các bộ phận chính của động cơ điện một chiều:
2. Hoạt động của động cơ điện một chiều:
C1: Biểu diễn lực điện từ tác dụng lên
đoạn AB và CD của khung dây dẫn
như hình 28.1
C2: Dự đoán xem có hiện tượng gì
xảy ra với khung dây khi đó.
Trả lời: Áp dụng qui tắc bàn tay trái ta
xác định được lực điện từ tác dụng lên
đoạn AB và CD được biểu diễn như
hình vẽ bên.
Trả lời: Khung dây sẽ quay do tác dụng
của hai lực F1 và F2.
C3 Hãy làm TN kiểm
tra dự đoán trên bằng
cách bật công tắc cho
dòng điện đi vào khung
dây của mô hình.
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
2. Hoạt động của động cơ điện một chiều:
Các bộ phận chính của động cơ điện một chiều:
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
2. Hoạt động của động cơ điện một chiều:
Các bộ phận chính của động cơ điện một chiều:
3. Kết luận:
Động cơ điện một chiều có hai bộ phận chính là nam
châm tạo ra từ trường (bộ phận đứng yên) và khung dây
dẫn cho dòng điện chạy qua (bộ phận quay).
Bộ phận đứng yên được gọi là STATO
Bộ phận quay được gọi là ROTO
b) Khi đặt khung dây dẫn ABCD trong từ trường và cho
dòng điện chạy qua khung thì dưới tác dụng của lực điện từ,
khung dây sẽ quay.
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
II - Động cơ điện một chiều trong kỹ thuật
1. Cấu tạo của động cơ điện một chiều trong kỹ thuật:
C4: Nhận xét sự khác nhau của hai bộ phận chính của động
cơ điện trong kỹ thuật với mô hình vừa tìm hiểu?
Trả lời:
Động cơ điện trong KT
có bộ phận tạo ra từ
trường là nam châm điện.
b. Bộ phận quay gồm
nhiều cuộn dây đặt lệch
nhau và song song với
trục của một khối trụ làm
bằng các lá thép kỹ
thuật ghép lại.
Stato
Rôto
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
I - Nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của động cơ điện
một chiều:
II - Động cơ điện một chiều trong kỹ thuật:
1. Cấu tạo của động cơ điện một chiều trong kỹ thuật:
2. Kết luận:
SGK - trang 77
III. Sự biến đổi năng lượng trong động cơ điện:
Khi hoạt động, động cơ điện chuyển hoá năng lượng từ
dạng nào sang dang nào?
Trả lời: Khi hoạt động, động cơ điện chuyển hoá năng lượng
từ điện năng chủ yếu thành cơ năng.
C5 Khung dây hình 28.3 quay theo chiều nào?
Trả lời: Quay ngược chiều kim đồng hồ.
C6: Tai sao khi chế tạo động cơ điện công suất lớn người ta
không dùng nam châm vĩnh cửu?
Trả lời: Vì nam châm vĩnh cửu không tạo ra từ trường mạnh
như nam châm điện.
IV – VẬN DỤNG
C7: Kể tên 1 số động cơ điện 1 chiều mà em biết?
Động cơ điện 1 chiều trong kỹ thuật và đời sống
Roto
Động cơ điện
mô phỏng
sinh học
Động cơ điện 1 chiều trong kỹ thuật và đời sống
Máy đóng bao
Trợ lực tay lái
Động cơ điện 1 chiều trong kỹ thuật và đời sống
Động cơ điện 1 chiều trong kỹ thuật và đời sống
KiẾN THỨC CẦN NHỚ
Động cơ điện một chiều hoạt động dựa trên tác dụng của từ trường lên khung dây dẫn có dòng điện chạy qua đặt trong từ trường.
Động cơ điện một chiều có hai bộ phận chính là nam châm tạo ra từ trường và khung dây dẫn có dòng điện chạy qua.
Khi động cơ điện một chiều hoạt động, điện năng được chuyển hoá thành cơ năng.
HDVN
Học thuộc ghi nhớ - SGK trang 76
Làm BT: 28.1 đến 28.6 – SBT
Đọc có thể em chưa biết - SGK trang 76
Có thể em chưa biết:
Người ta còn dựa vào hiện tượng lực điện từ tác dụng lên khung dây dẫn có dòng điện chạy qua để chế tạo điện kế, đó là bộ phận chính của các dụng cụ đo điện như: Ampe kế, Vônkế.
Hình 28.4 mô tả nguyên tắc hoạt động của một điện kế khung quay. Khi có dòng điện chạy qua khung dây dẫn K (đặt trong từ trường của nam châm C) dưới tác dụng của lực điện từ khung dây quay quanh trục OO` và làm cho kim Q quay theo.