C1: Có mấy loại điện tích ? Nêu sự tương tác giữa các vật mang điện tích?
C2 : Khi nào vật nhiễm điện dương? Khi nào vật nhiễm điện âm?
C1: Có mấy loại điện tích ? Nêu sự tương tác giữa các vật mang điện tích?
 Có hai loại điện tích:
Điện tích dương (+) và điện tích âm (-).
Các vật mang điện tích cùng loại thì đẩy nhau,
Các vật mang điện tích khác loại thì hút nhau.

Vật nhiễm điện dương nếu mất bớt electron, nhiễm điện âm nếu nhận thêm electron
C2 : Khi nào vật nhiễm điện dương? Khi nào vật nhiễm điện âm?
Có điện thật là ích lợi và thuận tiện. Đèn điện có thể bật, tắt dễ dàng; sáng trưng ngay cả dưới trời mưa, gió. Ngoài ra còn có quạt điện, nồi cơm điện, máy thu thanh (rađiô), máy thu hình (tivi), máy lạnh, điện thoại và nhiều thiết bị điện khác tạo cho cuộc sống chúng ta tốt đẹp hơn. Các thiết bị này chỉ hoạt động khi có dòng điện chạy qua.
I. DÒNG ĐIỆN:

a
c
Làm nhiễm điện mảnh phim nhựa bằng cọ xát
Đóng khóa, đổ
nước vào bình
a/ Điện tích của mảnh phim nhựa tương tự như ……….trong bình.
nước
C1: Hãy tìm hiểu sự tương tự giữa dòng điện và dòng nước
b
d
C1: Hãy tìm hiểu tự tương tự giữa dòng điện và dòng nước
Khi ta chạm bút thử điện, đèn bút thử điện lóe sáng rồi tắt
Mở khóa, nước chảy qua ống một lúc rồi ngừng chảy.
b/ Điện tích dịch chuyển từ mảnh phim nhựa qua bóng đèn đến tay ta tương tự như nước..…….từ bình A xuống bình B.
chảy
A
B
Để đèn này lại sáng, ta cọ xát mảnh phim nhựa này lần nữa.
a
c
b
d
A
B
I. DÒNG ĐIỆN:
Làm nhiễm điện mảnh phim nhựa bằng cọ xát
Đóng khóa, đổ
nước vào bình
Khi ta chạm bút thử điện, đèn bút thử điện lóe sáng rồi tắt
Mở khóa, nước chảy qua ống một lúc rồi ngừng chảy.
I. DÒNG ĐIỆN:
Nhận xét: Bóng đèn bút thử điện sáng khi các điện tích………………qua nó.
dịch chuyển
*Kết luận:
 Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng.
 Các thiết bị, dụng cụ điện hoạt động khi có dòng điện chạy qua.

 Nguồn điện có khả năng cung cấp dòng điện để các dụng cụ điện hoạt động.
Các nguồn điện thường dùng:
I. DÒNG ĐIỆN:
II. NGUỒN ĐIỆN:
Ắcquy
Pin tiểu
Pin vuông

Pin đại
Pin cúc áo

Các nguồn điện thường dùng:
I. DÒNG ĐIỆN:
II. NGUỒN ĐIỆN:
C2: Hãy kể tên các nguồn điện có trong hình 19.2 và một vài nguồn điện khác mà em biết

 Mỗi nguồn điện đều có hai cực:


Cực dương (+)


Cực âm (-)
Các nguồn điện thường dùng:
I. DÒNG ĐIỆN:
II. NGUỒN ĐIỆN:
+
_
Các nguồn điện thường dùng:
Pin tròn: Cực âm là hộp vỏ pin
Cực dương là núm nhỏ nhô lên
Pin vuông: Đầu loe là cực âm.
Đầu khum tròn là cực dương
Pin cúc áo: đáy bằng to là cực (+)
Mặt tròn nhỏ ở đáy kia là cực (-)
2) Mạch điện có nguồn điện:
a/ Mắc mạch điện gồm: nguồn điện (pin), công tắc, bóng đèn, dây nối.
* CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH
Nối dây dẫn từ nguồn đến bóng đèn.
Nối dây dẫn từ bóng đèn đến công tắc(mở).
Nối dây dẫn từ công tắc đến nguồn
2) Mạch điện có nguồn điện:
b/ Đóng công tắc, nếu đèn không sáng, ngắt công tắc và kiểm tra:


- Phần tiếp xúc giữa đui đèn với đế đèn, giữa các đầu dây điện với các chốt nối.

- Dây tóc bóng đèn.

- Nguồn điện (pin)
- Dây dẫn có đứt không.

III. VẬN DỤNG:
Đèn điện sáng khi có dòng điện chạy qua.
Quạt điện hoạt động khi có dòng điện chạy qua.
Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có
hướng.
1.
2.
3.
Hãy kể năm dụng cụ hay thiết bị điện sử dụng nguồn điện là pin.
III. VẬN DỤNG:
- Đèn pin
- Máy tính bỏ túi.
- Máy ảnh tự động.
- Đồng hồ
- Điều khiển ti vi.
- Điện thoại di động…

III. VẬN DỤNG:
Ở nhiều xe
đạp có một bộ
phận là nguồn điện gọi là đinamô tạo ra dòng điện để thắp sáng đèn. Hãy cho biết làm thế nào để nguồn điện này hoạt động thắp sáng đèn?
Núm xoay
của đinamô
tì sát vào vành xe đạp, khi xe đang chuyển động thì đinamô hoạt động như nguồn điện.
Cần để núm xoay tì sát vào bánh xe, khi bánh xe quay thì núm xoayquay theo và đèn sáng

-Dòng điện là dòng ......................................................
-Mỗi nguồn điện có......cực: .........................................
-Dòng điện chạy trong ..........................bao gồm các
thiết bị điện nối liền với ................của nguồn điện
bằng dây điện.
các điện tích dịch chuyển có hướng
hai cực
hai
cực dương(+) và cực âm(-)
mạch điện kín
BÀI TẬP
Em hãy điền từ, cụm từ thích hợp vào khoảng trống:
Bài 1:
Bài 2: Đang có dòng điện chạy trong vật nào
dưới đây?
A/ Một mảnh nilông đã được cọ xát.
B/ Chiếc pin tròn được đặt tách riêng trên bàn.
C/ Đồng hồ dùng pin đang chạy.
D/ Đường dây điện trong gia đình khi không sử
dụng bất cứ một thiết bị điện nào.
Em hãy chọn câu trả lời đúng
Em hãy chọn câu trả lời đúng
Bài 3: ( Bài 19.9 SBT)
Dụng cụ nào dưới đây không phải là nguồn điện?
Pin
B. Bóng đèn điện đang sáng.
C. Đinamô lắp ở xe đạp
D. Acquy
Em hãy chọn câu trả lời đúng
Trong vật nào dưới đây đang có dòng điện chạy qua?
Một thanh thủy tinh đã được cọ xát bằng vải lụa.
B. Một chiếc đèn pin mà bóng đèn của nó bị đứt dây tóc.
C. Một chiếc bút thử điện đặt trong quầy bán đồ điện.
D. Một chiếc điện thoại di động đang được dùng để nghe và nói.
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
Nghiên cứu SGK, trả lời câu hỏi: Thế nào là chất cách điện? Thế nào là chất dẫn điện?
- Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua.
- Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua.
1. Quan sát và nhận biết:
Dây tóc
Dây trục
Trụ thủy tinh
Thủy tinh đen
Hai đầu dây đèn
Vỏ dây
Vỏ nhựa của phích cắm
Hai chốt cắm
Lõi dây
C1: Nhận biết: Các bộ phận dẫn điện? Các bộ phận cách điện?
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
C1:
Dây tóc
Dây trục
Hai đầu dây đèn
Hai chốt cắm
Lõi dây
- Trụ thủy tinh
Thủy tinh đen
Vỏ nhựa của phích cắm
Vỏ dây
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
2. Thí nghiệm
Thí nghiệm : Xác định vật dẫn điện hay vật cách điện.
Dụng cụ : Nguồn điện, dây dẫn có mỏ kẹp, dây dẫn, bóng đèn, vật cần xác định.
Cách tiến hành: Nối các dây dẫn theo sơ đồ mạch điện.
Dây thép
Dây đồng
Vỏ nhựa bọc dây điện
Dây chì
Vỏ gỗ khô
Vật cần
xác định
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
2. Thí nghiệm
Quan sát từng trường hợp, quan sát bóng đèn và ghi kết quả vào bảng.
2. Thí nghiệm
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
Dây thép
Dây đồng
Dây chì
- Vỏ nhựa bọc dây điện
- Vỏ gỗ khô
2. Thí nghiệm
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN

C2: Hãy kể tên ba vật liệu thường dùng để làm vật dẫn điện và ba vật liệu thường dùng để làm vật cách điện.
Thủy ngân (Hg)
Vonfram
Nhôm (Al)
CHẤT DẪN ĐIỆN
CHẤT CÁCH ĐIỆN
Nhựa (chất dẻo)
Thủy tinh
Gốm, sứ
2. Thí nghiệm
IV. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN


C3: Hãy nêu một số trường hợp chứng tỏ rằng không khí ở điều kiện bình thường là chất cách điện.

1. Êlectrôn tự do trong kim loại
V. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Kim loại là chất dẫn điện.
Kim loại được cấu tạo từ các nguyên tử.

C4. Hãy nhớ lại trong nguyên tử, hạt nào mang điện tích dương, hạt nào mang điện tích âm.
 Trong nguyên tử, hạt nhân mang điện tích dương, êlectron mang điện tích âm.
V. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
1. Êlectrôn tự do trong kim loại
b) Thế nào là êlectrôn tự do?
Êlectron tự do
Phần còn lại của nguyên tử
 Êlectron tự do là những êlectron thoát ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự do trong kim loại.

C5: Kí hiệu nào biểu diễn các êlectron tự do? Kí hiệu nào biểu diễn phần còn lại của nguyên tử? Chúng mang điện tích gì? Vì sao?
Hình 20.3
Các êlectrôn tự do là các vòng tròn nhỏ có dấu “–”
Phần còn lại của nguyên tử là những vòng tròn lớn có dấu “ + “. Phần này mang điện tích dương vì khi đó nguyên tử mất bớt êlectrôn.
V. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
2. Dòng điện trong kim loại
+ Pin -
Bóng đèn
C6. Hãy cho biết các electron tự do bị cực nào của pin đẩy, bị cực nào của pin hút?
 Êlectrôn tự do bị cực dương của pin hút, cực âm của pin đẩy.
V. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
2. Dòng điện trong kim loại
KẾT LUẬN:
Các……………….trong kim loại………………………..
tạo thành dòng điện chạy qua nó.
electron tự do
dịch chuyển có hướng
VI. VẬN DỤNG
C7. Vật nào dưới đây là vật dẫn điện?
A. Thanh gỗ khô
B. Một đoạn ruột bút chì
C. Một đoạn dây nhựa
D. Thanh thủy tinh.
VI. VẬN DỤNG
C8. Trong các dụng cụ và thiết bị điện thường dùng, vật liệu cách điện được sử dụng nhiều nhất là:
Sứ
B. Thủy tinh.
C. Nhựa.
D. Cao su.
VI. VẬN DỤNG
C9. Trong vật nào dưới đây không có các electron tự do?
A. Một đoạn dây thép.
B. Một đoạn dây đồng.
C. Một đoạn dây nhựa.
D. Một đoạn dây nhôm.
Ghi nhớ
Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua. Chất cách điện là chất không cho dòng đi qua.
Bản chất dòng điện trong kim loại: Dòng điện trong kim loại là dòng các êlectron tự do dịch chuyển có hướng.
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT

Dưới gầm các xe chở xăng bao giờ cũng có một dây xích sắt, một đầu của dây xích nối với thùng chứa xăng còn một đầu thả kéo lê trên mặt đường..


Máy bay khi hạ cánh xuống đất cần phải được nối đất.
Chất nào dẫn điện tốt nhất, chất nào cách điện tốt nhất ?
 Chất dẫn điện tốt nhất là vàng, chất cách điện tốt nhất là sứ.
Vì sao các lõi dây điện thường làm bằng đồng ?
 Vì đồng là chất dẫn điện tốt thứ ba (chỉ sau vàng, bạc) nhưng rẻ hơn vàng, bạc rất nhiều.
Dựa vào bảng trên, hãy cho biết:
- Học và bài làm bài tập.
- Đọc thêm “Có thể em chưa biết”.
Chuẩn bị trước Bài 21: SƠ ĐỒ MẠCH ĐIỆN – CHIỀU DÒNG ĐIỆN.
https://thcs-thitranthuongtin-hanoi.violet.vn/