Giáo viên: Nguyễn Văn Đạt
SINH HỌC 8
TRƯỜNG THCS THẠNH ĐỨC
Nêu thành phần cấu tạo của máu ?
Nêu vai trò các thành phần cấu tạo của máu ?
Vậy tiểu cầu có vai trò gì ?
Đông máu là gì?
I. Đông máu :
Quan sát sơ đồ cơ chế quá trình đông máu :
CHỦ ĐỀ : TUẦN HOÀN (Tiếp theo)
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
1. Đông máu là gì ?
2. Sự đông máu liên quan tới yếu tố nào của máu ?
 Đông máu liên quan đến hoạt động của tiểu cầu là chủ yếu.
3. Máu không chảy ra khỏi mạch nữa là nhờ đâu ?
 Tơ máu kết mạng lưới ôm giữ các tế bào máu tạo thành khối máu đông bịt kín vết thương.
4. Tiểu cầu đóng vai trò gì trong quá trình đông máu ?
Bám vào vết rách và bám vào nhau để tạo thành nút tiểu cầu bịt tạm thời vết rách.
Giải phóng enzim để biến chất sinh tơ máu thành tơ máu để tạo thành cục máu đông.
5. Sự đông máu có ý nghĩa gì đối với sự sống ?
 Giúp cơ thể tự bảo vệ chống mất nhiều máu khi bị thương.
I. Đông máu :
CHỦ ĐỀ : TUẦN HOÀN (Tiếp theo)
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
- Đông máu là cơ chế bảo vệ cơ thể chống mất nhiều máu khi bị thương.
- Sự đông máu liên quan đến đến hoạt động của tiểu cầu là chủ yếu.
- Khi có vết thương bị chảy máu, tiểu cầu tạo búi tơ máu ôm giữ
các tế bào máu thành một khối máu đông bịt kín vết thương.
II. Các nguyên tắc truyền máu :
1/Các nhóm máu ở người:
Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên A và B
Huyết tương có 2 loại kháng thể :
 (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên : A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể :  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
I. Đông máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
CHỦ ĐỀ : TUẦN HOÀN (Tiếp theo)
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
1/Các nhóm máu ở người:
- Ở người có 4 nhóm máu : O, A, B, AB
Ở người có những nhóm máu nào ?
A

B

Cả A và B
Không có
Không có
Cả  và 
CHỦ ĐỀ : TUẦN HOÀN (Tiếp theo)
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
II. Các nguyên tắc truyền máu :
I. Đông máu :
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên : A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể :  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
1/Các nhóm máu ở người:
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên : A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể :  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
Hồng cầu không bị kết dính
Hồng cầu bị kết dính
 gây kết dính A
 gây kết dính B
Kết quả thí nghiệm phản ứng giữa các nhóm máu
I. Đông máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
* Sơ đồ truyền máu :
O O
AA
AB AB
BB
 Đánh dấu mũi tên để phản ánh mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu để không gây kết dính hồng cầu trong sơ đồ sau :
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên :
A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể:  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
CHỦ ĐỀ : TUẦN HOÀN (Tiếp theo)
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
- Ở người có 4 nhóm máu : O, A, B, AB
1/Các nhóm máu ở người:
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
O O
AA
AB AB
BB
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên : A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể :  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
- Ở người có 4 nhóm máu : O, A, B, AB
* Sơ đồ truyền máu :
1/Các nhóm máu ở người:
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
O O
AA
AB AB
BB
A

B

Cả A và B
Không có
Không có
Cả  và 
Tại sao nhóm máu AB lại là nhóm máu chuyên nhận trong khi nhóm máu O chuyên cho ?
* Sơ đồ truyền máu :
- Ở người có 4 nhóm máu : O, A, B, AB
- Hồng cầu có 2 loại kháng nguyên : A và B
- Huyết tương có 2 loại kháng thể :  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B)
1/Các nhóm máu ở người:
2/ Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu:
1. Máu có cả kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm O được không ? Vì sao ?
2. Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm O được không ? Vì sao ?
3. Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV...) có thể truyền cho người khác được không? Vì sao?
 Không. Vì sẽ bị kết dính hồng cầu.
 Được . Vì không bị kết dính hồng cầu.
 Không . Vì sẽ gây nhiễm các bệnh này cho người được truyền máu.
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
Khi truyền máu cần tuân thủ các nguyên tắc nào ?
1/Các nhóm máu ở người:
2/ Các nguyên tắc cần tuân thủ
khi truyền máu:
- Lựa chọn nhóm máu cho phù hợp.
- Kiểm tra các mầm bệnh trước khi
truyền máu.
Khi tryền máu cần xét nghiệm để:
Tiết 15 : ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
Ở Việt Nam lấy ngày 7 tháng 4 hàng năm
là ngày HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
Hãy khoanh tròn vào đáp án đúng
1) Máu có thể đông được là do đâu?
Tơ máu
Huyết tương
Bạch cầu
Hồng cầu
2) Người có nhóm máu AB không truyền được cho người có nhóm máu O, A và B vì
Nhóm máu AB, hồng cầu có cả A và B nên bị kết dính
Nhóm máu AB, huyết tương không có α và β
Nhóm máu AB ít người có
Nhóm máu AB hay bị kết dính
TỔNG KẾT

3) Khối máu đông trong sự đông máu bao gồm:
A. Huyết tương và các tế bào máu.
B. Tơ máu và các tế bào máu.
C. Tơ máu và hồng cầu.
D. Bạch cầu và tơ máu.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP

Về nhà học bài cũ, trả lời câu hỏi 1, 2, 3 SGK/50
Đọc và soạn bài 16 : Tuần hoàn máu và lưu thông bạch huyết
Thành phần cấu tạo hệ tuần hoàn máu và vai trò của chúng?
Chúc các em học tốt