Kiểm tra bài cũ
Câu 1. Chuyển câu chủ động sau thành 2 câu bị động tương ứng:
Tí đã dắt trâu về.
Câu 2. Xác định câu bị động trong những câu dưới đây:
a.Lan bị ốm.
b.Nam được điểm mười.
c.Người ta xây ngôi nhà ấy.
d.Tôi được mẹ mua áo mới.

.
TIẾT 102
Dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu
Ngữ Văn 7:

I/Thế nào là dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu
1.Xét ví dụ.


(?) Tìm các cụm danh từ có trong ví dụ trên?
- Có hai cụm danh từ:
(1) những tình cảm ta không có
(2) những tình cảm ta sẵn có

VD1: Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có, luyện những tình cảm ta sẵn có.

II- Các trường hợp dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu
1.Xét ví dụ :
a. Chị Ba đến khiến tôi rất vui và vững tâm.
b. Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta tinh thần rất hăng hái.
c. Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm, cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen.

d.Nói cho đúng thì phẩm giá của Tiếng Việt chỉ mới thực sự được xác định và đảm bảo từ ngày Cách mạng tháng Tám thành công.

a). Chị Ba đến khiến tôi rất vui và vững tâm.
--------- ----------------------------
C
V
b).Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta

tinh thần rất hăng hái.
Trạng ngữ C
V
c).Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm,

cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen.
d)Nói cho đúng thì phẩm giá của Tiếng Việt
chỉ mới thực sự được xác định và đảm bảo

từ ngày Cách mạng tháng Tám thành công.
2. Kết luận:
Ghi nhớ : SGK (69)
Các thành phần câu như chủ ngữ, vị ngữ và các phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ , cụm tính từ đều có thể được cấu tạo bằng cụm c-v.

Lưu ý :
- Với các động từ
- Với các thành phần câu khác chủ ngữ - vị ngữ

VD: Tay ôm cặp nó chạy nhanh tới trường.
PHIẾU HỌC TẬP
3, Phụ ngữ:

2, Vị ngữ
1, Chủ ngữ
Mô hình mở rộng thành phần câu, cụm từ
Ví dụ
1. Cái bút bạn tặng tôi rất đẹp.
v
C
V
=> Cụm c-v là chủ ngữ để mở rộng câu.
c
2. Cái cây này lá vẫn còn tươi.
c
v
C
V
=> Cụm c-v là vị ngữ để mở rộng câu.
3. Hoa làm cha mẹ rất buồn.
c
v
ĐT
=> Cụm c-v là phụ ngữ cụm động từ.
C
V
.
2- Bài tập ( SGK/69)
a. Đợi đến lúc vừa nhất, mà chỉ riêng những người chuyên môn mới định đựơc, người ta gặt mang về.
b.Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn.
c. Khi các cô gái Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không có mảy may một chút bụi nào.
d.Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình.

.
2- Bài tập ( SGK/69)
b.Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn.
c
v
CN
VN
d.Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình.
c
c
v
v
=> Cụm C-V là vị ngữ để mở rộng câu.
=> Cụm C-V là chủ ngữ và bổ ngữ để mở rộng câu.
IV. Bài tập về nhà
1- Bài tập a), c) SGK/69
1 - Câu: " Các bạn bầu tôi là lớp trưởng "
là câu dùng cụm c - v để mở rộng hay là câu trong đó cụm từ có nhiều phụ ngữ.
2 - Viết 1 đoạn văn trong đó có sử dụng cụm C-V làm thành phần câu hoặc của cụm từ để mở rộng câu.