E, r
A

+

-

B

Tiết 21 - BÀI 10
GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN
THÀNH BỘ

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

NỘI DUNG:
I. Đoạn mạch chứa nguồn điện (Đọc thêm)
II. Ghép các nguồn điện thành bộ
1. Bộ nguồn ghép nối tiếp
2. Bộ nguồn ghép song song
3. Bộ nguồn hỗn hợp đối xứng( Đọc thêm)

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

I. Đoạn mạch chứa nguồn điện (nguồn phát điện)

HD: -Xét một mạch điện kín đơn giản
như hình vẽ
- Ta có: E =I(R1 +R+ r) = IR1 +I(R+ r) (1)
- Mạch điện này gồm 2 đoạn mạch:
+ Đọan mạch AB chỉ chứa điện trở R1
UAB = IR1

(2)

+ Đọan mạch AB chứa nguồn và điện trở
A
R
-Từ (1) và (2) ta có
Hiệu điện thế giữa 2 đầu đoạn mạch
AB chứa nguồn điện là
UAB= E - I(R+r)

I E, r
II

A

R

R1

B

R1

B

A
E, r

R
B

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ
II. GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

Nhóm 1, 2: Tìm hiểu về bộ
nguồn nối tiếp
Nhiệm vụ
-Em hãy trình bày cách ghép
các nguồn điện thành bộ
nguồn nối tiếp.
- Xây dựng công thức tính suất
điện động của bộ nguồn và
điện trở trong của bộ nguồn
nối tiếp.
-Xây dựng công thức tính suất
điện động của bộ nguồn và
điện trở trong của bộ nguồn
nối tiếp khi có n nguồn điện
giống hệt nhau mắc nối tiếp

Nhóm 3, 4: Tìm hiểu về bộ
nguồn song song
Nhiệm vụ
-Em hãy trình bày cách ghép
các nguồn điện thành bộ
nguồn song song.
- Xây dựng công thức tính
suất điện động của bộ nguồn
và điện trở trong của bộ
nguồn song song

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

1. Bộ nguồn nối tiếp
A

E1 , r 1 E2 , r 2
+ - + M

N

En, rn
+ -

Q

U AB U AM  U MN  ....  U QB
Các điện trở trong mắc nối tiếp nên

B

b 1   2  ....   n
rb r1  r2  ....  rn

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

1. Bộ nguồn nối tiếp
-Cách mắc: cực âm của
nguồn trước được nối với cực
dương của nguồn tiếp sau
thành dãy liên tiếp
- Suất điện động của bộ nguồn ξb(V)

E 1 , r 1 E 2 , r2
+ - + -

A

M

+
A

N

Q

E 1 , r 1 E 2 , r2

Eb = E1 + E2 + ... + En

- Điện trở trong của bộ nguồn rb(Ω)

rb = r1 + r2 + ... + rn
- Nếu có n nguồn điện giống nhau mắc nối tiếp thì:
Eb = nE ; rb = nr

E n, r n
+ E n, r n

-

B

B

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ
E, r
+ -

2. Bộ nguồn song song

+ A

E, r
+ E, r

U AB U1 U 2 .... U n

1 1 1
1
1
1 n
   ...  n  
rb r r
r
rb r
r
n: số nguồn điện giống nhau

b 

r
rb 
n

B

n

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ
2. Bộ nguồn song song
- Cách mắc: cực dương của các nguồn nối
vào cùng một điểm A, cực âm của các
nguồn được nối vào cùng một điểm B
A
+

Suất điện động của bộ nguồn ξb(V)

Eb = E

Điện trở trong của bộ nguồn rb(Ω)

r
rb 
n

( n là số nguồn điện )

E, r
+ +
E, r
+ E, r

-

B

n

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

3. Bộ nguồn hỗn hợp đối xứng (Đọc thêm)
nhiệm vụ
-Em hãy tìm hiểu cách ghép các nguồn điện thành bộ nguồn
hỗn hợp đối xứng
- Tìm công thức tính suất điện động của bộ nguồn và điện trở
trong của bộ nguồn hỗn hợp đối xứng

m

Hãy viết hệ thức của định luật Ôm
đối với toàn mạch khi có 1 nguồn
điện và khi có nhiều nguồn điện?

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ
Chú ý: * Định luật Ôm cho toàn mạch:
Trường hợp có 1 nguồn điện:


I
RN  r

Trường hợp có n nguồn điện:

b
I
RN  rb

Cách sử dụng, bảo quản pin và xử lí pin
hết điện?
- Sử dụng, bảo quản pin như thế nào là
đúng cách? xử lí pin hết điện như thế nào?

Cách bảo quản pin và xử lí pin hết điện?

Cách bảo quản
-Không nên để cạn sạch PIN rồi mới sạc, điều này sẽ làm
cho PIN dễ bị chai và ảnh hưởng tới tuổi thọ của PIN.
– Khi sử dụng mà thấy Pin quá nóng thì nên tắt máy để
nguội bớt hoặc để lên đế tản nhiệt để giảm nhiệt cho
pin.
– Khi tháo pin ra cất đi thì phải sạc pin đầy cho nó, hoặc
ít nhất là 50% lượng điện, và thỉnh thoảng vẫn phải lắp
pin vào để chạy tránh trường hợp pin quá lâu không
được sử dụng
Cách xử lý pin hết điện

BÀI 10: GHÉP CÁC NGUỒN ĐIỆN THÀNH BỘ

CỦNG CỐ. VẬN DỤNG

* Ghép các nguồn điện thành bộ
Bộ nguồn song song
Bộ nguồn nối tiếp
Eb = E1 + E2 + ........... + En

rb = r1 + r2 + .............. + rn

b 
r
rb 
n

* Định luật Ôm cho toàn mạch:
Trường hợp có 1 nguồn điện:
Trường hợp có n nguồn điện:


I
RN  r
I

b
RN  rb

CỦNG CỐ. VẬN DỤNG

Bài 1. Cho 4 nguồn giống nhau, mỗi nguồn có suất điện động 6V,
điện trở trong 1Ω . Hay vẽ sơ đồ mạch điện và tính suất điện
động của bộ nguồn và điện trở trong của bộ nguồn trong các
trường hợp sau:
a, 4 nguồn mắc nối tiếp
b, 4 nguồn mắc song song
c, (nguồn 1 nt nguồn 2)//(nguồn 3 nt nguồn 4)
d, nguồn 1 nt (nguồn 2 // nguồn 3 // nguồn 4)

CỦNG CỐ. VẬN DỤNG

Bài 2: Mét bé nguån gåm 2 nguån ®iÖn gièng nhau mắc nối
tiếp ®Òu cã suÊt ®iÖn ®éng lµ 1,5 V vµ ®iÖn trë trong lµ 1 Ω th×
suÊt ®iÖn ®éng cña bé vµ ®iÖn trë trong cña bé lµ:

A. 1,5V vµ 1 Ω

B. 1,5V vµ 2Ω

C. 3V vµ 2 Ω

D. 3V vµ 1Ω
Chän C

CỦNG CỐ. VẬN DỤNG

Bài 3. Mét bé nguån gåm 6 nguån gièng nhau

m¾c song song. Mçi nguån cã suÊt ®iÖn ®éng lµ 12V
vµ ®iÖn trë trong lµ 0,6Ω th× suÊt ®iÖn ®éng cña bé vµ
®iÖn trë trong cña bé lµ
A. 6 V vµ 0,6 Ω
B. 72 V vµ 0,1 Ω
C. 72 V vµ 0,6 Ω
Chän D

D. 12 V vµ 0,1 Ω

sơ đồ 1:

A

CỦNG CỐ. VẬN DỤNG

E1, r1 E2, r2 E3, r3
+

-

+

-

+

-

sơ đồ 2:

B

E, r
+ -

A

R

E1 = 2V; E2 = 4V; E3 = 6V
r1=1Ω; r2 =1Ω ; r3 =2Ω

E, r
+ B

+ R

E, r

Mỗi nguồn điện có: ξ = 3(V);
r = 3(Ω); R= 5 (Ω)

R=8Ω

Hãy xác định:
a) Suất điện động của bộ nguồn? Điện trở trong của bộ nguồn?
b) Cường độ dòng điện chạy trong toàn mạch?

Sơ đồ 1:
Eb = 12 V
rb = 4 Ω
I = 1A

Sơ đồ 2:
Eb = 3V
rb =1 Ω
I = 0,5 A