PGD &ĐT THÁP MƯỜI
TRƯỜNG THCS ĐỐC BINH KIỀU
GV: HỒ THỊ NGỌC TÀI
SINH HỌC 8
CHƯƠNG IX: THẦN KINH VÀ GIÁC QUAN
TIẾT 46-Bài 43+BÀI 45 GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH, DÂY THẦN KINH TỦY
CHƯƠNG IX: THẦN KINH VÀ GIÁC QUAN
TIẾT 46-Bài 43+BÀI 45 GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH, DÂY THẦN KINH TỦY
Bài 43 Giới thiệu chung hệ thần kinh
I. Nơron – đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh (Hs tự thực hiện)
II. Các bộ phận của hệ thần kinh
1. cấu tạo ( chỉ giới thiệu cấu tạo)
2. chức năng
Bài 45 Dây thần kinh tủy
I. Cấu tạo của dây thần kinh tủy
II. Chức năng của dây thần kinh tủy
CHƯƠNG IX: THẦN KINH VÀ GIÁC QUAN
TIẾT 46-Bài 43+BÀI 45 GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH, DÂY THẦN KINH TỦY
Bài 43 Giới thiệu chung hệ thần kinh
CHƯƠNG IX: THẦN KINH VÀ GIÁC QUAN
TIẾT 46-Bài 43+BÀI 45 GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH, DÂY THẦN KINH TỦY
Bài 43 Giới thiệu chung hệ thần kinh
I. Nơron – đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh (Hs tự thực hiện)
II. Các bộ phận của hệ thần kinh
1/ Cấu tạo:
Hộp sọ
Não
Tủy sống
Cột sống
Bộ phận trung ương
Dây thần kinh tủy
Dây thần kinh não
Hạch thần kinh
Bộ phận ngoại biên
II.Các bộ phận của hệ thần kinh
1
2

3

4

5
1/ Cấu tạo:
Hệ thần kinh gồm
1/ Cấu tạo:
Bài 43. GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH
II.Các bộ phận của hệ thần kinh
I. Nơ ron - đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh
Hệ thần kinh gồm:
- Bộ phận trung ương: Gồm não bộ và tủy sống.
- Bộ phận ngoại biên: Gồm dây thần kinh và các hạch thần kinh.
1/ Cấu tạo:
Bài 43. GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH
II.Các bộ phận của hệ thần kinh
I. Nơ ron - đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh
2/ Chức năng:
1/ Cấu tạo:
Bài 43. GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH
II.Các bộ phận của hệ thần kinh
I. Nơ ron - đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh
- Bộ phận trung ương: Gồm não bộ và tủy sống.
- Bộ phận ngoại biên: Gồm dây thần kinh và các hạch thần kinh.
2/ Chức năng:
- Hệ TK vận động (cơ xương ): điều khiển các cơ vân, cơ xương là hoạt động có ý thức.
- Hệ TK sinh dưỡng: Điều hoà cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản; là hoạt động không có ý thức
Hệ thần kinh gồm:
1/ Cấu tạo:
Bài 43. GIỚI THIỆU CHUNG HỆ THẦN KINH
II.Các bộ phận của hệ thần kinh
I. Nơ ron - đơn vị cấu tạo của hệ thần kinh
- Bộ phận trung ương: Gồm não bộ và tủy sống.
- Bộ phận ngoại biên: Gồm dây thần kinh và các hạch thần kinh.
2/ Chức năng:
- Hệ TK vận động (cơ xương ): điều khiển các cơ vân, cơ xương là hoạt động có ý thức.
- Hệ TK sinh dưỡng: Điều hoà cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản; là hoạt động không có ý thức
Hệ thần kinh gồm:
Liên hệ thực tiễn:các em quan sát những hình sau và cho biết để bảo vệ hệ thần kinh chúng ta cần phải làm gì?
Các biện pháp để bảo vệ hệ thần kinh là:
Phải đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông.
Không chở quá số người quy định(2 người tính cả người chở) đối với xe máy và xe đạp.
Không tham gia các trò choi nguy hiểm như: bắn súng, trèo cao…
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
-Vị trí của dây thần kinh tuỷ?
Tuỷ sống
Đốt sống cổ I
Đốt sống thắt lưng II
Đốt sống cổ I
Đốt sống cụt cuối
Dây thần kinh tuỷ
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
? Các em hãy cho biết số lượng dây thần kinh tủy?
Đốt sống cổ I
Đốt sống cụt cuối
Dây thần kinh tuỷ
Rễ sau (rễ cảm giác)
Da
Cơ
Các rễ tủy và dây thần kinh tủy
Rễ trước( rễ vận động)
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Mỗi dây thần kinh tuỷ gồm: 2 rễ
+ Rễ sau (rễ cảm giác): Gồm các bó sợi thần kinh hướng tâm
+ Rễ trước (rễ vận động):Gồm các bó sợi thần kinh ly tâm
Sợi hướng tâm
- Sợi ly tâm
Rãnh trước
Rãnh sau
Lỗ Tủy
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
Rễ sau
Da
Cơ
Các rễ tủy và dây thần kinh tủy
Rễ trước
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Sợi hướng tâm
- Sợi ly tâm
Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt (khe giữa hai đốt sống liên tiếp) nhập lại thành dây thần kinh tủy.
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Mỗi dây thần kinh tuỷ gồm: 2 rễ
+ Rễ sau (rễ cảm giác): Gồm các bó sợi hướng tâm
+ Rễ trước (rễ vận động): Gồm các bó sợi ly tâm
- Các rễ tủy đi qua khe giữa hai đốt sống liên tiếp nhập lại thành dây thần kinh tủy.
II. Chức năng của dây thần kinh tủy:
Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên phải
Rễ trước bên phải bị cắt
Chân sau bên phải không co, nhưng co chân trái và hai chi trước
Từ kết quả thí nghiêm 1, em có thể rút ra được kết luận gì về chức năng của rễ trước ?
Rễ trước dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương ra cơ quan phản ứng.
Rễ sau
Rễ trước
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Mỗi dây thần kinh tuỷ gồm: 2 rễ
+ Rễ sau (rễ cảm giác): Gồm các bó sợi hướng tâm
+ Rễ trước (rễ vận động): Gồm các bó sợi ly tâm
- Các rễ tủy đi qua khe giữa hai đốt sống liên tiếp nhập lại thành dây thần kinh tủy.
II. Chức năng của dây thần kinh tủy:
- Rễ trước dẫn truyền xung vận động từ trung ương ra cơ quan phản ứng
Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên trái
Rễ sau bên trái bị cắt
Không chi nào co cả
Từ thí nghiệm 2: em có thể rút ra kết luận gì về chức năng của rễ sau ?
Rễ sau dẫn truyền xung cảm giác từ cơ quan thụ cảm đến trung ương thần kinh.
Rễ sau
Rễ trước
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Mỗi dây thần kinh tuỷ gồm: 2 rễ
+ Rễ sau (rễ cảm giác): Gồm các bó sợi hướng tâm
+ Rễ trước (rễ vận động): Gồm các bó sợi ly tâm
- Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt nhập lại thành dây thần kinh tủy.
II. Chức năng của dây thần kinh tủy:
- Rễ trước dẫn truyền xung vận động từ trung ương ra cơ quan phản ứng
- Rễ sau dẫn truyền xung cảm giác từ cơ quan thụ cảm đến trung ương thần kinh.
+Thí nghiệm 1 cho phép ta rút ra kết luận gì về chức năng rễ trước?


+ Thí nghiệm 2 cho phép ta rút ra kết luận gì về chức năng rễ sau?


+ Từ thí nghiệm 1 và 2, nêu chức năng của dây thần kinh tuỷ?
1. Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên phải
2 Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên trái
Rễ trước bên phải bị cắt
Rễ sau bên trái bị cắt
Chân sau bên phải không co, nhưng co chân trái và hai chi trước
Không chi nào co cả
Rễ trước: dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương đến cơ quan phản ứng ( bó sợi li tâm)
Rễ sau: dẫn truyền xung thần kinh cảm giác từ cơ quan thụ cảm đến trung ương (bó sợi hướng tâm).
Dẫn truyền xung thần kinh theo 2 chiều từ ngoại biên về trung khu (tủy) và từ trung khu ra ngoại biên.
- Tại sao nói dây thần kinh tủy là dây pha?
=> Vì dây thần kinh tủy bao gồm các bó sợi cảm giác và bó sợi vận động được liên hệ với tủy sống qua rễ sau và rễ trước. Rễ sau là rễ cảm giác, rễ trước là rễ vận động.
Rễ trước
Rễ sau
Bài 45: DÂY THẦN KINH TỦY
- Từ tuỷ sống phát đi 31 đôi dây thần kinh tuỷ.
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy:
- Mỗi dây thần kinh tuỷ gồm: 2 rễ
+ Rễ sau (rễ cảm giác): Gồm các bó sợi hướng tâm
+ Rễ trước (rễ vận động): Gồm các bó sợi ly tâm
- Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt nhập lại thành dây thần kinh tủy.
II. Chức năng của dây thần kinh tủy:
- Rễ trước dẫn truyền xung vận động từ trung ương ra cơ quan phản ứng
- Rễ sau dẫn truyền xung cảm giác từ cơ quan thụ cảm đến trung ương thần kinh.
- Dây thần kinh tủy là dây pha, gồm các bó sợi thần kinh hướng tâm (cảm giác) và bó sợi thần kinh li tâm (vận động) được liên hệ với tủy sống qua rễ sau và rễ trước.
SƠ ĐỒ TƯ DUY:
Rễ trước (rễ vận động) gồm các bó sợi li tâm.
Rễ sau (rễ cảm giác) gồm các bó sợi hướng tâm.
Dẫn truyền các xung thần kinh cảm giác từ thụ quan về trung ương
Dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương thần kinh đến cơ quan phản ứng
Hướng dẫn về nhà:
Học bài trong vở, trả lời các câu hỏi cuối bài.
Xem trước bài 46: Trụ não, tiểu não, não trung gian- bài bán cầu não
Sưu tầm một số tư liệu có liên quan đến não bộ