TRƯỜNG THCS HÙNG VƯƠNG
SINH HỌC 6
Giáo viên: Trần Thị Kim Thịnh
Noãn sau khi thụ tinh có những biến đổi: tế bào hợp tử phân chia rất nhanh và phát triển thành phôi, vỏ noãn thành vỏ hạt và phần còn lại của noãn phát triển thành bộ phận chứa chất dự trữ cho hạt.
Bài 33
HẠT VÀ CÁC BỘ PHẬN CỦA HẠT
1. Các bộ phận của hạt
Thực hành bóc, tách và quan sát hạt:
* Dùng kim mũi mác bóc phần vỏ đen của hạt đậu đen đã chuẩn bị, tách đôi hai mảnh hạt sau đó dùng kính lúp quan sát các bộ phận của hạt.
* Dùng kim mũi mác bóc lớp vỏ của hạt ngô rồi dùng kính lúp quan sát các bộ phận của hạt.
Yêu cầu: Hoạt động theo nhóm nhỏ, quan sát trên mẫu vật thật và đối chiếu với hình 33.1 và 33.2 trong sách giáo khoa để xác định đầy đủ các bộ phận của hạt.
Vỏ
Lá mầm
Rễ mầm
Chồi mầm
Thân mầm
Phôi nhũ
Lá mầm
Rễ mầm
Chồi mầm
Thân mầm
1
3
2
4
1
2
5
3
4
Một nửa hạt đậu đen đã bóc vỏ
Hạt ngô đã bóc vỏ
Phôi
Phôi
*Sử dụng kết quả quan sát được hãy trả lời các câu hỏi trong bảng dưới đây:
Vỏ và phôi
Vỏ, phôi và phôi nhũ
Vỏ hạt
Vỏ hạt
Lá mầm, chồi mầm, thân mầm, rễ mầm
Lá mầm, chồi mầm, thân mầm, rễ mầm
Hai lá mầm
Một lá mầm
Ở hai lá mầm
Ở phôi nhũ
* Hạt gồm những bộ phận nào?
* Phôi gồm những bộ phận nào?
* Chất dinh dưỡng dự trữ của hạt chứa ở đâu?
* Vỏ hạt bao bọc bên ngoài có chức năng gì?
Bảo vệ hạt
* Phôi của hạt có chức năng gì?
Phát triển thành cây mầm sau đó phát triển thành cây con
* Chất dinh dưỡng dự trữ trong hạt có tác dụng gì?
Cung cấp cho phôi phát triển thành cây mầm
Bài 33
HẠT VÀ CÁC BỘ PHẬN CỦA HẠT
1. Các bộ phận của hạt
2. Phân biệt hạt một lá mầm và hạt hai lá mầm
*Nhìn vào bảng hãy chỉ ra những điểm giống nhau và khác nhau giữa hạt đậu đen và hạt ngô.
Vỏ và phôi
Vỏ, phôi
Lá mầm, chồi
mầm, thân
mầm, rễ mầm
Lá mầm, chồi
mầm, thân
mầm, rễ mầm
Hai lá mầm
Một lá mầm
Ở hai lá mầm
Ở phôi nhũ
* Hạt đậu đen và hạt ngô có nhiều điểm khác nhau, nhưng điểm khác nhau chủ yếu là gì?
* Từ điểm khác nhau chủ yếu đó cho biết : thế nào là cây hai lá mầm và cây một lá mầm?
Hạt và cây 1 lá mầm
Hạt và cây 2 lá mầm
CÂY 1 LÁ MẦM: chủ yếu là các cây lương thực
Cây ngô
Cây lúa mì
Cây lúa
* Hãy nêu ví dụ về cây 1 lá mầm và cây 2 lá mầm?
Cây mướp
Cây đậu phụng
CÂY 2 LÁ MẦM: chủ yếu là các cây thực phẩm.
*Có bạn cho rằng: Hạt lạc ( đậu phụng) gồm 3 phần: vỏ, phôi và chất dinh dưỡng dự trữ. Theo em câu nói của bạn có chính xác không? Vì sao?
Hạt lạc cũng giống như hạt đỗ đen chỉ gồm có vỏ và phôi, chất dinh dưỡng dự trữ ở lá mầm của phôi nên câu nói của bạn ấy chưa chính xác.
Cây đậu phụng
Hạt đậu phụng
* Vì sao người ta chỉ giữ lại làm giống các hạt to, chắc, mẩy, không bị sức sẹo và không bị sâu bệnh?
- Hạt to, chắc, mẩy sẽ có nhiều chất dinh dưỡng và có bộ phận phôi khỏe.
- Hạt không sức, sẹo vì các bộ phận của hạt còn nguyên vẹn mới đảm bảo cho hạt nảy mầm thành cây con phát triển bình thường.
- Hạt không bị sâu bệnh sẽ tránh được những yếu tố gây hại cho cây non khi mới hình thành.
* Hãy nêu cách nhận biết hạt của cây một lá mầm và hạt của cây hai lá mầm.
Có 2 cách xác định:
- Dùng dao bóc, tách hạt để quan sát số lá mầm trong phôi.
- Gieo cho hạt nảy thành cây mầm rồi quan sát: nếu lá đầu tiên xuất hiện có 1 lá thì đó là hạt của cây một lá mầm, nếu lá đầu tiên xuất hiện có 2 lá thì đó là hạt của cây hai lá mầm.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Bài cũ:
_ Học nội dung bài đã ghi.
_ Vẽ hình 33.1 và 33.2. Chú thích đầy đủ các bộ phận.
_ Bài tập: Có thể dùng cách nào để xác định hạt của cây nhãn, mít là hạt của cây 2 lá mầm.
Chuẩn bị bài mới:
_Kẻ bảng trang 111 vào vở bài tập.
_ Tìm hiểu: quả và hạt có thể chuyển đi xa nơi nó sống bằng những cách nào?
_ Sưu tầm tranh ảnh hoặc mẫu vật thật về các quả: quả chò, quả ké đầu ngựa, quả trinh nữ, quả cải, quả chi chi, …..
( các quả như hình 34 trang 110 SGK)