Mỗi giây, mỗi phút chúng ta đều phải thu nhận O2 và thải CO2 ra môi trường. Vậy O2 được đưa vào với mục đích gì? CO2 được tạo ra như thế nào?
BÀI 16
HÔ HẤP TẾ BÀO
Phạm Hiền
NỘI DUNG
Khái niệm hô hấp tế bào
Các giai đoạn chính của quá trình hô hấp tế bào
Đường phân
Chu trình Crep
Chuỗi chuyển electon hô hấp
Khi nhắc đến cụm từ “hô hấp”, em thường liên tưởng đến điều gì?
Hô hấp ngoài và hô hấp tế bào có mối quan hệ gì?
 Hô hấp tế bào là quá trình phân giải nguyên liệu hữu cơ (chủ yếu là glucôzơ) thành các chất đơn giản (CO2, H2O) và giải phóng năng lượng cho các hoạt động sống.
 Phương trình tổng quát của quá trình phân giải hoàn toàn một phân tử glucôzơ:
C6H12O6 + 6O2 → 6CO2 + 6H2O + Năng lượng (ATP + nhiệt)
Nhìn vào PTTQ, em hãy cho biết mục đích của quá trình phân giải này là gì?
I – KHÁI NIỆM HÔ HẤP TẾ BÀO
1/ Khái niệm
2/ Bản chất
- Hô hấp tế bào là một chuỗi các phản ứng ôxi hóa khử.
- Phân tử glucôzơ được phân giải dần dần và năng lượng được giải phóng từng phần.
- Tốc độ quá trình hô hấp tế bào phụ thuộc vào nhu cầu năng lượng của tế bào và được điều khiển thông qua enzim hô hấp.
I – KHÁI NIỆM HÔ HẤP TẾ BÀO
Hình 16.1. Sơ đồ tóm tắt quá trình hô hấp tế bào
II – CÁC GIAI ĐOẠN CHÍNH CỦA QUÁ TRÌNH HÔ HẤP
1/ Đường phân
- Vị trí : Ở tế bào chất.
- Nguyên liệu :Glucozo.
- Diễn biến: Glucôzơ bị biến đổi, các liên kết bị phá vỡ
* Chú ý :Thực tế tạo ra 4 ATP nhưng đã dùng 2 ATP để hoạt hoá phân tử glucozo.
- Sản phẩm: 2 phân tử axit piruvic, 2 ATP, 2 NADH2.
II – CÁC GIAI ĐOẠN CHÍNH CỦA QUÁ TRÌNH HÔ HẤP
2/ Chu trình Crep
- Vị trí : Ở chất nền Ti thể
- Nguyên liệu :2 pyruvic.
Diễn biến: 2 axit piruvic bị ôxi hóa
⟶ 2 phân tử Axêtyl–CoA + 2 CO2 + 2 NADH. Năng lượng giải phóng tạo ra 2 ATP, khử 6 NAD+ và 2 FAD+.
- Sản phẩm: CO2, 4 ATP, 6 NADH và 2 FADH2.
II – CÁC GIAI ĐOẠN CHÍNH CỦA QUÁ TRÌNH HÔ HẤP
3/ Chuỗi chuyền electron hô hấp
Vị trí : Ở màng trong ti thể
Nguyên liệu: NADP và FADH2.
Diễn biến: Electron chuyển từ NADH và tới O2 thông qua một chuỗi các phản ứng ôxi hóa khử kế tiếp nhau. Năng lượng được giải phóng từ quá trình ôxi hóa phân tử NADH và FADH2 tổng hợp nên ATP.
Sản phẩm: H2O và nhiều ATP.
II – CÁC GIAI ĐOẠN CHÍNH CỦA QUÁ TRÌNH HÔ HẤP
Tại sao tế bào không sử dụng luôn năng lượng của các phân tử glucôzơ mà phải đi vòng qua hoạt động sản xuất ATP của ti thể?
Quá trình hô hấp tế bào của các vận động viên đang luyện tập diễn ra mạnh hay yếu? Tại sao?
KẾT THÚC BÀI HỌC