CÁC THẦY CÔ GIÁO ĐẾN DỰ GIỜ MÔN NGỮ VĂN LỚP 8.5

Giáo viên: Trần Thị Hồng Yến
Trường THCS Lương Định Của
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
* Đoạn trích:
Một hôm, cô tôi gọi tôi đến bên cười hỏi:
- Hồng ! Mày có muốn vào Thanh Hoá chơi với mẹ mày không?
[.] Nhận ra những ý nghĩa cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của cô tôi kia, tôi cúi đầu không đáp. Vì tôi biết rõ, nhắc đến mẹ tôi, cô tôi chỉ có ý gieo rắc vào đầu óc tôi những hoài nghi để tôi khinh miệt và ruồng rẫy mẹ t�i, một người đàn bà đã bị cái tội là goá chồng, nợ nần cùng túng quá, phải bỏ con cái đi tha hương cầu thực. Nhưng đời nào tình thương yêu và lòng kính mến mẹ tôi lại bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến. [..]
Tôi cũng cười đáp lại cô tôi:
- Không! Cháu không muốn vào. Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về.
Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt:
- Sao lại không vào? Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu!
Rồi hai con mắt long lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi. Tôi lại im lặng cúi đầu xuống đất: lòng tôi càng ... ... thắt lại, khoé mắt tôi đã cay cay. Cô tôi liền vỗ vai tôi cười mà nói rằng:
- Mày dại quá, cứ vào đi, tao chạy cho tiền tàu. Vào mà bắt mợ mày may vá sắm sửa cho và thăm em bé chứ.
[.] Tôi cười dài trong tiếng khóc, hỏi cô tôi:
- Sao cô biết mợ con có con?
Cô tôi vẫn cứ tươi cười kể các chuyện cho tôi nghe. Có một bà họ nội xa vào trong ấy cân gạo về bán. Bà ta một ..hôm đi qua chợ thấy mẹ tôi ngồi cho con bú ở bên rổ bóng đèn. [.]
Cô tôi chưa dứt câu, cổ họng tôi đã nghẹn ứ khóc không ra tiếng. Giá những cổ tục đã đày đoạ mẹ tôi là một vật .như hòn đá hay cục thuỷ tinh, đầu mẩu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà cắn, mà nhai, mà nghiến cho kì nát vụn mới thôi.
Cô tôi bỗng đổi giọng, lại vỗ vai, nhìn vào mặt tôi, nghiêm nghị:
- Vậy mày hỏi cô Thông - tên người đàn bà họ nội xa kia - chỗ ở của mợ mày, rồi đánh giấy cho mợ mày, bảo dù sao cũng phải về. Trước sau gì cũng một lần xấu, chả nhẽ bán xới mãi được sao?
Tỏ sự ngậm ngùi thương xót thầy tôi, cô tôi chập chừng nói tiếp:
-Mấy lại rằm tháng tám này là giỗ đầu cậu mày, mợ mày về dù sao cũng đỡ tủi cho cậu mày, và mày cũng còn phải có họ, có hàng, người ta hỏi đến chứ?
(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
ở nhà (trong gia dỡnh)
ở truờng (ngoài xã hội)
Ông bà
Cha mẹ
Anh chị
Em
Thầy cô
Anh chị khối 9
Bạn cùng khối
Các em khối 6,7
Xác định các mối quan hệ và vai xã hội trong của em trong các trường hợp sau (2 phút)
ở nhà (trong gia dỡnh)
ở truờng (ngoài xã hội)
Ông bà
Cha mẹ
Anh chị
Em
Thầy cô
Anh chị khối 9
Bạn cùng khối
Các em khối 6,7
Cháu
Con
Em
Anh-chị
Học trò
Em
Bạn bè
Anh-chị
* Các mối quan hệ của vai xã hội.
Vai dưới
Vai trên
Vai dưới
Vai ngang hàng
Vai trên
Da dạng
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
Bài tập1: SGK/94
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
“Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo,
thấy nước nhục mà không biết thẹn…”
a.Các chi tiết thể hiện sự nghiêm khắc của Trần
Quốc Tuấn:
Bài tập1: SGK/94
b. Các chi tiết biểu hiện sự khoan dung
“Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này ,theo
lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ…
Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta.”
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
“Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn…”
a.Các chi tiết thể hiện sự nghiêm khắc của Trần
Quốc Tuấn:
Bài tập1: SGK/94
b. Các chi tiết biểu hiện sự khoan dung
“Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này ,theo
lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ…
Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta.”
a/ Xét về địa vị xã hội: ông giáo có địa vị cao hơn
một người nông dân nghèo như Lão Hạc
- Xét về tuổi tác: Lão Hạc lại có vị trí nào cao hơn
b.Thái độ thân tình của ông giáo
+ Trong cử chỉ:
Ông giáo nói với Lão Hạc những lời lẽ ôn tồn, thân mật nắm lấy vai lão, mời lão hút thuốc, uống nước, ăn khoai.
Trong lời lẽ:
- gọi “cụ” xưng hô gộp: “ ông - con mình”
thể hiện sự kính trọng người già
- xưng là “tôi”  thể hiện quan hệ bình đẳng
c. Sự thân tình của Lão Hạc
- “Cười gượng”, “cười đưa đà”.
- Khéo léo từ chối việc ở lại ăn khoai, uống
nước với ông giáo.
Bài tập 2: SGK94,95
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
“Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn…”
a.Các chi tiết thể hiện sự nghiêm khắc của Trần
Quốc Tuấn:
Bài tập1: SGK/94
b. Các chi tiết biểu hiện sự khoan dung
“Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này ,theo
lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ…
Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta.”
Bài tập 2: SGK94,95
a/ Xét về địa vị xã hội: ông giáo có địa vị cao hơn
một người nông dân nghèo như Lão Hạc
- Xét về tuổi tác: Lão Hạc lại có vị trí nào cao hơn
b.Thái độ thân tình của ông giáo
+ Trong cử chỉ:
Ông giáo nói với Lão Hạc những lời lẽ ôn tồn, thân mật nắm lấy vai lão, mời lão hút thuốc, uống nước, ăn khoai.
Trong lời lẽ:
- gọi “cụ” xưng hô gộp: “ ông - con mình”
thể hiện sự kính trọng người già
- xưng là “tôi”  thể hiện quan hệ bình đẳng
c. Sự thân tình của Lão Hạc
- “Cười gượng”, “cười đưa đà”.
- Khéo léo từ chối việc ở lại ăn khoai, uống
nước với ông giáo.
Bài tập 3: SGK94,95
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
“Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn…”
a.Các chi tiết thể hiện sự nghiêm khắc của Trần
Quốc Tuấn:
Bài tập1: SGK/94
b. Các chi tiết biểu hiện sự khoan dung
“Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này ,theo
lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ…
Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta.”
Bài tập 2: SGK94,95
a/ Xét về địa vị xã hội: ông giáo có địa vị cao hơn
một người nông dân nghèo như Lão Hạc
- Xét về tuổi tác: Lão Hạc lại có vị trí nào cao hơn
b.Thái độ thân tình của ông giáo
+ Trong cử chỉ:
Ông giáo nói với Lão Hạc những lời lẽ ôn tồn, thân mật nắm lấy vai lão, mời lão hút thuốc, uống nước, ăn khoai.
Trong lời lẽ:
- gọi “cụ” xưng hô gộp: “ ông - con mình”
thể hiện sự kính trọng người già
- xưng là “tôi”  thể hiện quan hệ bình đẳng
c. Sự thân tình của Lão Hạc
- “Cười gượng”, “cười đưa đà”.
- Khéo léo từ chối việc ở lại ăn khoai, uống
nước với ông giáo.
Bài tập 3: SGK94,95
Tiết 107: HỘI THOẠI
I. VAI XÃ HỘI TRONG HỘI THOẠI
1. Xét ví dụ: Sgk/ 92,93
Nhân vật:
Bà cô: vai trên
Bé Hồng: vai dưới
-> Quan hệ gia tộc
> Người cô: thiếu thiện chí, không phù hợp với quan hệ ruột thịt
>Bé Hồng:
Cúi đầu không đáp
Im lặng cúi đầu xuống đất…
> Hồng thuộc vai dưới có bổn phân tôn trong người trên
2. Ghi nhớ: SGK/94
II.LUYỆN TẬP
“Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn…”
a.Các chi tiết thể hiện sự nghiêm khắc của Trần
Quốc Tuấn:
Bài tập1: SGK/94
b. Các chi tiết biểu hiện sự khoan dung
“Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này ,theo
lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ…
Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta.”
Bài tập 2: SGK94,95
a/ Xét về địa vị xã hội: ông giáo có địa vị cao hơn
một người nông dân nghèo như Lão Hạc
- Xét về tuổi tác: Lão Hạc lại có vị trí nào cao hơn
b.Thái độ thân tình của ông giáo
+ Trong cử chỉ:
Ông giáo nói với Lão Hạc những lời lẽ ôn tồn, thân mật nắm lấy vai lão, mời lão hút thuốc, uống nước, ăn khoai.
Trong lời lẽ:
- gọi “cụ” xưng hô gộp: “ ông - con mình”
thể hiện sự kính trọng người già
- xưng là “tôi”  thể hiện quan hệ bình đẳng
c. Sự thân tình của Lão Hạc
- “Cười gượng”, “cười đưa đà”.
- Khéo léo từ chối việc ở lại ăn khoai, uống
nước với ông giáo.
Bài tập 3: SGK94,95
THỰC HÀNH : Đóng vai mẹ - cô giáo và con - học sinh, thực hiện 2 cuộc hội thoại ngắn trong 2 hoàn cảnh sau:
b/ Ở nhà.
a/ Ở trường (trong lớp học)

Tình huống thảo luận

H­íng dÉn về nhà




1/C?n n?m v?ng vai xó h?i trong t?ng tỡnh hu?ng c? th? d? cú cỏch h?i tho?i phự h?p.
2/ Ca dao:
"L?i núi ch?ng m?t ti?n mua .
L?a l?i m� núi cho v?a lũng nhau".
3/ C?n cú ý th?c v?n d?ng v�o th?c ti?n cu?c s?ng thu?ng ng�y d? quan h? gi?a mỡnh v?i m?i ngu?i t?t d?p.
4/ Chu?n b? ti?p cỏc ki?n th?c v� b�i t?p cho ti?t sau: Chỳ ý t?p h?i tho?i theo BT ? SGK.
TIẾT HỌC KẾT THÚC
THÂN ÁI CHÀO THẦY CÔ GIÁO CÙNG CÁC EM