TRƯỜNG THCS LIÊN
HỒNG
Giáo viên: Nguyễn Thị Hồng
Luyến

CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI
BÀI HỌC LỊCH SỬ 8
HÀ
NỘI

HẢI PHÒNG

VIN
H

ĐÀ NẴNG

NHA
TRANG

TP
HCM

KHỞI
ĐỘNG

Câu 1: Theo Hiệp ước Nhâm Tuất, triều đình Huế
đồng ý mở ba cửa biển nào cho Pháp vào buôn
bán?
B.  Đà Nẵng, Thuận An, Quảng
A. Đà Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên.
Yên.
C. Đà Nẵng, Thuận An, Quy
Nhơn.

D. Đà Nẵng, Ba Lạt, Cửa Việt.

BACK

Câu 2: Người được nhân dân tôn làm Bình Tây
đại nguyên soái là ai?
A. Nguyễn Hữu Huân.

B. Trương Quyền..

C. Nguyễn Trung Trực.

D. Trương Định..

BACK

Câu 3: Pháp chọn Đà Nẵng làm mục tiêu mở đầu
cuộc tấn công nhằm thực hiện kế hoạch gì?
A. Chiếm Đà Nẵng, kéo quân
ra Huế.

B. Kế hoạch “ đánh nhanh thắng
nhanh”.

C. Buộc triều đình Huế nhanh
chóng đầu hàng.

D. Chiếm Đà Nẵng, khống chế cả
miền Trung.

BACK

Câu 4: Câu nói “ Bao giờ người tây nhổ hết cỏ
nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây” là
của ai?
A. Trương Định.

B. Nguyễn Trung Trực

C. Nguyễn Tri Phương.

D. Nguyễn Đình Chiểu
BACK

Tiết 39-BÀI 25

KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG RA
TOÀN QUỐC (1873 - 1884) (Tiết 1)

NỘI DUNG
Tiết 1
I. Thực dân Pháp
Bắc kì lần thứ
Cuộc kháng chiến
Nội và các tỉnh
bằng Bắc kì.

Tiết 2
đánh
nhất.
ở Hà
đồng

II. Thực dân Pháp đánh
Bắc kì lần thứ hai. Nhân
dân Bắc kì tiếp tục kháng
chiến trong những năm
1882 – 1884.

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
1. Tình hình Việt Nam trước khi
Em hãy cho biết tình hình của nước ta trước
khi Pháp đánh chiếm Bắc kì lần 1?
Lăng
Tự Đức
(Khiêm
Lăng)
Nhân chiếm
dân
phải Bắc
phiêu Kì.
dạt khắp nơi
Pháp
đánh
- Hoàn thành việc xâm lược 6 tỉnh Nam kì. Tiến
hành xây dựng bộ máy thống trị. Bóc lột kinh tế.

- Triều đình Huế vẫn tiếp tục thi hành các
chính sách đối nội, đối ngọai lỗi thời.
- Đời sống nhân dân cơ cực,
=> Kinh tế kiệt quệ, đời sống nhân dân cơ
cực. Mâu thuẫn xã hội gay gắt.
Vạn niên là vạn niên nào
Thành xây xương lính, hào đào máu dân.

Nhânđình
dânHuế
Triều
Pháp
Hoàn thành việc xâm lược 6 tỉnh Nam kì.

Triều
Huế
vẫndân
tiếp
thi hành các
-Tiến
Đờiđình
sống
cơtục
cực,
hành
tổ nhân
chức bộ
máy
cai
trị và bóc lột
chính sách đối nội, đối ngoại lỗi thời.
Triều đình Huế kinh tế
- Tiếp tục đấu tranh chống thực dân
+ Đối với Pháp, tiếp tục thương lượng
Phápsẻvàquyền
cả triều
đìnhtrị.
Huế.
để chia
thống

Nhân dân
+ Đối với nhân dân, ra sức vơ vét
trống vụ
đánh
xiêu sống
tiềnDập
của dìu
để phục
chocờcuộc
xa
hoa,
thường
chiếnlẫn
phíTây
cho
Phen
nàybồi
ta đánh
cả triều
Pháp và đàn áp các cuộc khởi nghĩa
nông dân.

...Cơm thì nỏ (chẳng) có
Rau cháo cũng không
Đất trắng xoá ngoài đồng
Nhà giàu niêm kín cổng
Còn một bộ xương sống
Vơ vất đi ăn mày
Ngồi xó chợ, lùm cây
Quạ kêu vang bốn phía
Xác đầy nghĩa địa
Thây thối bên cầu
Trời ảm đạm u sầu
Cảnh hoang tàn đói rét
Dân nghèo cùng kiệt...”
(Vè cái thời Tự Đức)

Kinh tế suy sụp

LĂNG TỰ ĐỨC

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
1. Tình hình Việt Nam trước khi Pháp đánh chiếm Bắc Kì.
2. Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất.

?

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
2. Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất.

TạiSau
sao khi
sau chiếm
khi chiếm
các tỉnh
kì Pháp
các tỉnh
NamNam
kì. Thực
không chiếm
kinhđã
thành
Huế động
mà đánh
dân Pháp
có hành
gì? Bắc kì?
HÀ NỘI

Pháp chưa đủ điều kiện. Pháp đang gặp
khó khăn sau chiến tranh với Đức (1870)

Kinh thành Huế

Bắc kì là vùng giàu tài nguyên thiên nhiên
(giải quyết nhu cầu mà Pháp đang cần lúc này).

…
…

…
…

Bắc kì xa kinh thành Huế nên triều đình
không đủ lực lượng để chống Pháp.
Bắc kì là nơi có phong trào đấu tranh mạnh
mẽ. Dẹp yên được các phong trào này thì có
thể làm bàn đạp tấn công Huế.

SỰ CHUẨN BỊ
Quân Pháp
- CHỈ HUY: Gác-ni-ê

- LỰC LƯỢNG:
+ 200 quân

Quân triều đình Huế
- CHỈ HUY: Nguyễn Tri Phương

- LỰC LƯỢNG:
+ 7000 lính + nhân dân

+ 11 đại bác
+ 2 tàu chiến

+ Thành thành Hà Nội

Nhóm 1
Pháp có âm mưu, thủ đoạn gì để chuẩn bị cho quá trình đánh chiếm Bắc kì lần
thứ nhất?

Nhóm 2
Em hãy trình bày quá trình Pháp đánh chiếm Bắc kì lần thứ nhất?

Nhóm 3
Triều đình Huế đã ứng phó như thế nào đối với việc Pháp đem quân ra Bắc kì?

Nhóm 4
Phong trào đấu tranh của nhân dân khi Pháp đánh chiếm Bắc kì diễn ra như thế
nào?

Nhóm 1
Pháp có âm mưu và thủ đoạn gì để chuẩn bị cho quá trình đánh chiếm Bắc kì
lần thứ nhất?
- Âm mưu: Đánh Việt Nam lâu dài,
thiết lập bộ máy cai trị ở Nam kì. Từ
đó làm bàn đạp tấn công ra Bắc kì.
- Thủ đoạn: Lợi dụng giải quyết vụ
Đuy-quy, kéo quân ra Bắc kì.

HÀ NỘI

Kinh thành Huế

…

…

Nhóm 2
Em hãy trình bày quá trình Pháp đánh chiếm Bắc kì lần thứ nhất?

1

2

3

Giở trò kiêu khích,
tuyên bố mở cửa
sông Hồng và thiết
lập chế độ thuế khoá
mới.

19/11/1873 Gác-đi-ê
yêu cầu giao nộp
thành Hà Nội.

20/11/1873 Pháp tấn
công thành Hà Nội và
sau đó đánh chiếm
các tỉnh lân cận.

Tại sao Pháp hoàn thành xâm lược Nam khi
vào năm 1867 nhưng mãi đến năm 1873 thì
mới đem quân ra Bắc kì?

5/11/1873

HÀ NỘI

19/11/1873
20/11/1873

Kinh thành
Huế

Hải
Dương

HÀ
NỘI

…
…

Hải
Phòng
Hưng Yên

Ninh Bình

…
…

Phủ Lý

Nam Định

1

2

Hưng Yên
(23/11)

Phủ lý
(26/11)

Trong vòng 1
tháng
3

5
Nam Định
(12/12)

4
Ninh Bình
(5/12)

Hải Dương
(3/12)

Quân Pháp đánh thành Hà Nội năm 1873

Quân Pháp chiếm Hải Dương

Quân Pháp hạ thành Ninh Bình

Quân Pháp trèo lên mặt thành Nam Định

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
2. Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất.
- 19/11/1873 Gác-đi-ê đưa tối hậu thư yêu cầu giao nộp thành Hà Nội.
- 20/11/1873 Pháp tấn công và chiếm được thành Hà Nội và sau đó đánh chiếm
các tỉnh lân cận.
- Kết quả: Chưa đầy 1 tháng Pháp chiếm được toàn bộ vùng châu thổ sông Hồng

Nhóm 1
Pháp có âm mưu, thủ đoạn gì để chuẩn bị cho quá trình đánh chiếm Bắc kì lần
thứ nhất?

Nhóm 2
Em hãy trình bày quá trình Pháp đánh chiếm Bắc kì lần thứ nhất?

Nhóm 3
Triều đình Huế đã ứng phó như thế nào đối với việc Pháp đem quân ra Bắc kì?

Nhóm 4
Phong trào đấu tranh của nhân dân khi Pháp đánh chiếm Bắc kì diễn ra như thế
nào?

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
3. Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì
a. Triều đình:
- Tổng đốc Nguyễn Tri Phương đã chỉ huy quân sĩ chiến đấu và đã anh dũng
hy sinh. Thành Hà Nội thất thủ.

Nguyên nhân nào mà khiến cho quân triều đình
SỰ
CHUẨN
BỊ
nhanh chóng thất bại?
Quân Pháp
- CHỈ HUY: Gác-ni-ê

- LỰC LƯỢNG:
+ 200 quân

Quân triều đình Huế
- CHỈ HUY: Nguyễn Tri Phương

- LỰC LƯỢNG:
+ 7000 lính + nhân dân

+ 11 đại bác
+ 2 tàu chiến

+ Thành thành Hà Nội

Ô Quan Chưởng ngày nay. Ô Quan Chưởng ngày xưa.

“Thử thành quách, thử giang sơn,
bách chiến phong trần dư xích đạo
Vi nhật tinh, vi hà nhạc, thập niên
tâm sự vọng thanh thiên”
Nghĩa là:
“Kia thành quách, kia non sông,
trăm trận phong trần còn thước đất
Là trời sao, là sông núi, mười năm
tâm sự với trời xanh”

Tượng Nguyễn Tri Phương tại đền
thờ ở Bắc Môn

“Vua cha nặng nghĩa nhẹ thân mình
Thua được bàn chi việc dụng binh
Trăm trận gian nan mà chẳng chết
Một hòa tạm bợ lại quyên sinh
Cửa trời đã đón người quân tử
Bể ngọc khôn trông mặt lão thành
Danh vọng thế mà lâm cảnh thế
Quả trời không muốn để tròn danh”.
Khương Hữu Dụng dịch
Thơ điếu Nguyễn Tri Phương
của Nguyễn Thiện Thuật

(Thơ văn yêu nước thế kỷ XIX)

Nhóm 1
Pháp có âm mưu, thủ đoạn gì để chuẩn bị cho quá trình đánh chiếm Bắc kì lần
thứ nhất?

Nhóm 2
Em hãy trình bày quá trình Pháp đánh chiếm Bắc kì lần thứ nhất?

Nhóm 3
Triều đình Huế đã ứng phó như thế nào đối với việc Pháp đem quân ra Bắc kì?

Nhóm 4
Phong trào đấu tranh của nhân dân khi Pháp đánh chiếm Bắc kì diễn ra như thế
nào?

I. Thực dân Pháp đánh Bắc kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở
Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kì.
3. Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì
a. Triều đình:
- Tổng đốc Nguyễn Tri Phương đã chỉ huy quân sĩ chiến đấu và đã anh dũng
hy sinh. Thành Hà Nội thất thủ.

b. Nhân dân:
- Nhân dân chủ động anh dũng đứng lên kháng chiến.
- Ngày 21/12/1873 quân ta đã giảnh chiến thắng ở trận Cầu Giấy lần thứ nhất.
=> Pháp hoang mang tìm tới triều đình Huế thương lượng.
- Triều đình Huế kí hiệp ước Giáp Tuất với Pháp.

LÀO
CAI
LAI
CHÂU

CAO BẮNG
TUYÊN
QUANG
THÁI
NGUYÊN
BẮC
NINH

SƠN
TÂY

QUẢNG YÊN

HẢI DƯƠNG
HÀ NỘI
NAM ĐỊNH
NINH BÌNH

LƯỢC ĐỒ KHÁNG CHIẾN CỦA NHÂN DÂN BẮC KÌ 1873-1874

20/11/1873

Quân Pháp do Gacnie chỉ huy
Quân ta do Hoàng Tá Viêm và
Lưu Vĩnh Phúc chỉ huy
Nơi Gacnie tử trận

Gác-ni-ê bị tiêu diệt ở trận Cầu Giấy 1873

Lưu Vĩnh Phúc người lãnh
đạo quân Cờ đen

Mộ Francis Garnier sau này được chuyển vào
Sài Gòn (Hình chụp khoảng năm 1920)  

Hiệp ước Giáp Tuất
Gồm 22 khoản trong đó có nội dung
chính sau:
+ Triều đình Huế thừa nhận 6 tỉnh
Nam Kỳ là đất thuộc Pháp
+ Công nhận quyền đi lại, buôn
bán, kiểm soát và điều tra tình hình
của Pháp.
+ Pháp sẽ rút quân khỏi Bắc kì.

Em có nhận xét gì về
các điều khoản của
hiệp ước Giáp Tuất?

Nguyễn Văn Tường phó

LUYỆN
TẬP

1
1
9
3
0
7
2
5
10
4
6
8

Câu hỏi: Khi Pháp kéo quân ra Hà Nội lần thứ nhất,
ai là người trấn thủ thành Hà Nội ?
A. Hoàng Diệu
B. Nguyễn Tri Phương
C. Tôn Thất Thuyết
D. Phan Thanh Giản
ĐÁP ÁN

B. Nguyễn Tri Phương

2
1
9
3
0
7
2
5
10
4
6
8

Câu hỏi: Đội nghĩa binh do ai chỉ huy chiến đấu hi
sinh đến người cuối cùng ở cửa ô Thanh Hà?
A. Viên Chưởng Cơ
   B. Phạm Văn Nghị
   C. Nguyễn Mậu Kiến
   D. Nguyễn Tri Phương.
ĐÁP ÁN

A. Viên Chưởng Cơ

3
1
9
3
0
7
2
5
10
4
6
8

Câu hỏi: Thực dân Pháp lấy cớ gì để tiến quân ra
Bắc?
A. Vì triều đình không thi hành đúng Hiệp ước 1862.
B. Vì triều đình cầu cứu nhà Thanh.
C. Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy.
D. Lợi dụng triều đình nhờ đem tàu ra Hạ Long dẹp
cướp biển.
ĐÁP ÁN

C. Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy

4
1
9
3
0
7
2
5
10
4
6
8

Câu hỏi: Triều đình Huế kí với Pháp Hiệp ước Giáp
Tuất vào ngày tháng năm nào?
A. Ngày 10 tháng 3 năm 1874.
B. Ngày 15 tháng 3 năm 1874.
C. Ngày 3 tháng 5 năm 1874.
D. Ngày 13 tháng 5 năm 1874
ĐÁP ÁN

B. Ngày 15 tháng 3 năm 1874

5
1
9
3
0
7
2
5
10
4
6
8

Câu hỏi: Hậu quả của Hiệp ước Giáp Tuất (1874) là gì?
A. Làm mất chủ quyền của dân tộc ta.
B. Làm mất chủ quyền của 6 tỉnh Nam Kì.
C. Làm mất chủ quyền về ngoại giao của Việt Nam.
D. Làm mất một phần quan trọng chủ quyền lãnh thổ, ngoại giao
và thương mại của Việt Nam
ĐÁP ÁN

D. Làm mất một phần quan trọng chủ quyền
lãnh thổ, ngoại giao và thương mại của Việt
Nam.

Vận Dụng

Em hãy bày tỏ nhận
định của mình về
nhân vật lịch sử
Nguyễn Tri phương?

Dặn dò

1. Học bài (các câu hỏi SGK)
2. Chuẩn bị bài 25, phần II
THỰC DÂN PHÁP ĐÁNH BẮC KÌ LẦN THỨ
HAI. NHÂN DÂN BẮC KÌ TIẾP TỤC
KHÁNGCHIẾN TRONG NHỮNG NĂM 1882-1884
- Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ hai như thế
nào?
- Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Bắc Kì?
- Tại sao nói từ năm 1858 đến năm 1884 là quá trình
triều đình Huế đi từ đầu hàng từng bước đến đầu hàng
toàn bộ trước quân xâm lược?

CẢM ƠN QUÍ THẦY CÔ VÀ CÁC EM
ĐÃ LẮNG NGHE !

CHÚC QUÍ THẦY CÔ SỨC KHỎE, VÀ CÁC EM
HỌC TẬP TỐT!