KHỞI ĐỘNG

Những hình ảnh sau gợi nhắc đến đất nước nào?
Quốc kỳ
- Quốc kỳ của Trung Quốc mang
5 ngôi
màu
đỏsao
vớivàng.
- Biểu trưng cho sự thắng lợi
mạng,
đại diện cho sự thống
của
cách
nhấtcủa
và nhân dân dưới sự
kết
lãnh đạo
của Đảng Cộng sản Nhân
dân
Trung
- Được
coi Hoa.
là một môn võ đặc
trưng cho võ học Trung Hoa
với toàn thế giới vô cùng
đặc sắc.

- Loại võ thuật này được phát triển qua
nhiều thế kỷ ở Trung Quốc trở thành
môn võ điêu luyện.
một
Kung Fu

Vạn Lý Trường Thành
- Được xem là biểu tượng của kiến trúc Trung
Quốc đồng thời cũng là điểm gắn liền
với nhiều dấu ấn lịch sử Trung Quốc.
- Nhiều người quan niệm gần đến
Trung Quốc mà không dừng chân tại
Vạn Lý Trường Thành thì coi như
chưa đến nơi đây.
- Thư pháp Trung Quốc là sự kết hợp
giữa chữ viết và hình ảnh.
- Đây chính là một trong những nét
đẹp truyền thống của người Trung
Quốc
Thư pháp

Tên gọi:
Cộng hòa
Nhân dân
Trung Hoa

Thành phố lớn:
Bắc Kinh
Thượng Hải
Quảng Châu

Thủ đô:

Tiền tệ:

Bắc Kinh

Nhân dân Tệ
Diện tích:

Ngôn ngữ:

9,596,961 km2

Tiếng Trung

UBND THÀNH PHỐ PHÚ QUỐC
TRƯỜNG TH-THCS BÃI THƠM

CHƯƠNG 6:
CHÂU Á TỪ SAU THẾ KỈ XIX ĐẾN ĐẦU THẾ KỈ XX
BÀI 14: TRUNG QUỐC VÀ NHẬT BẢN
TỪ SAU THẾ KỈ XIX ĐẾN ĐẦU THẾ KỈ XX
NGUYỄN THÀNH Ý
TRƯỜNG TH-THCS BÃI THƠM

CHƯƠNG 6:
CHÂU Á TỪ SAU THẾ KỈ XIX ĐẾN ĐẦU THẾ KỈ XX
BÀI 14: TRUNG QUỐC VÀ NHẬT BẢN
TỪ SAU THẾ KỈ XIX ĐẾN ĐẦU THẾ KỈ XX
1. Trung Quốc từ nửa sau TK XIX đến đầu TK XX
NỘI
DUNG
BÀI
HỌC

a. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc
b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
2. Nhật Bản từ nửa sau TK XIX đến đầu TK XX
a. Cuộc Duy Tân Minh Trị (1868)
b. Nhật Bản chuyển sang giai đoạn ĐQCN

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

1. Trung Quốc nửa sau thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX
a. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc

Giữa thế kỉ XIX

Vì sao các nước
Là nước
đế quốc xâm chiếm
lớn diện
TQ?
tích
rộng,
dân số
đông

Tài
nguyên
khoáng
sản
phong
phú

Chế
độ
phong
kiến
mục
nát

a. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc

 Nửa sau TK XIX, TQ là 1 quốc gia rộng lớn, đông dân, nhiều tài nguyên
khoáng sản, chế độ phong kiến mục nát.
 Từ năm 1840 - 1842, thực dân Anh đã tiến hành cuộc chiến tranh thuốc phiện,
mở đầu quá trình xâm lược TQ.

Chiến tranh thuốc phiện 1840 - 1842

Sự kiện nào mở đầu cho sự xâm lược TQ của các nước đế quốc?

Hình ảnh cây thuốc phiện

a. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc

?Hình ảnh diễn tả điều gì?
Các nước đế quốc xâu xé
“cái bánh ngọt” Trung Quốc
•
•
•
•
•
•

Từ trái qua phải:
Chân dung của Hoàng đế Đức
Tổng thống Pháp
Nga Hoàng
Nhật Hoàng
Tổng thống Mỹ
Thủ tướng Anh đương thời

Trong tác phẩm: Các nước ĐQCN và Trung Quốc, Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Mặc dù Trung
Quốc rất suy nhược, mặc dù nội bộ TQ bị chia rẽ, nhưng dù sao, với lãnh thổ rộng lớn,
vẫn là một miếng mồi quá to mà cái mõm của CN ĐQTD không thể nuốt trôi ngay một
lúc. Và không thể đẩy một cách tàn bạo 489.500.000 người TQ vào xiềng xích của chế độ
nô lệ thuộc địa. Cho nên họ mới cắt vụn TQ ra. Cách này chậm hơn nhưng khôn hơn.

Bản đồ các nước đế quốc xâu xé Trung Quốc
a. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc

NGA

 Nửa sau TK XIX, TQ là 1 quốc gia rộng lớn, đông dân, nhiều tài nguyên
khoáng sản, chế độ phong kiến mục nát.
MÔNG CỔ
CHÂU
 Từ năm 1840 - 1842, thực dân Anh đã tiến hành cuộc chiến tranhMÃN
thuốc
phiện,
mở đầu quá trình xâm lược TQ.
 Sau chiến tranh thuốc phiện, các nước đế quốc Đức,BẮCAnh,
KINH Pháp, Nga, Nhật
từng bước xâu xé Trung Quốc.
Trước tình hình bị
ĐỨC
Hoàng Hà
Tây An
đế quốc xâu xé, giai
ANH
THIỂM TÂY
cấp thống trị TQ đã S. Dương Tử
PHÁP
có chủ trương gì?
Cáp Nhĩ Tân

Trực Lệ

Thiên Tân

SƠN TÂY

Tế Nam
SƠN ĐÔNG

NGA - NHẬT

Côn Minh
VÂN NAM

QUẢNG TÂY

Phúc Châu
PHÚC KIẾN
Kiêm Điền

QUẢNG CHÂU
Châu Giang
QUẢNG ĐÔNG

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
* Nguyên nhân: Sự căm phẩn của quần chúng nhân dân với triều đình Mãn
Thanh và các nước đế quốc -> CM Tân Hợi bùng nổ

Triều đại Mãn Thanh bất lực, bán rẻ
quyền lợi của dân tộc, khiến Trung
Nguyên
bùngnửa
nổthuộc
Quốc
rơi vào nhân
tình trạng:
địa, cách
nửa phong
kiến.
mạng
Tân Hợi là gì?

CÁCH MẠNG TÂN HỢI
BÙNG NỔ

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
* Diễn biến:
- Ngày 10/10/1911, CM bùng nổ và giành thắng lợi ở Vũ Xương, sau đó lan rộng
ra các tỉnh miền Nam và miền Trung
Thanh Đảo
Nam Kinh

Cuộc cách mạng Tân Hợi
Thượng Hải
đã diễn
như thế nào?
Vũ ra
Xương
10 /10 /1911

Nơi cách mạng bùng
nổ và lan rộng

Quảng Tây
Quảng Đông

Nơi chính quyền nhà Thanh
còn tồn tại
Phạm vi cách mạng lan rộng

Lược đồ cuộc cách mạng Tân Hợi 1911

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)

Phong trào Vũ Xương

Cờ "Thập Bát Tinh" (Mười Tám Sao) là lá cờ
cách mạng của Khởi Nghĩa Vũ Xương

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
* Diễn biến:
- Ngày 10/10/1911, CM bùng nổ và giành thắng lợi ở Vũ Xương, sau đó lan rộng
ra các tỉnh miền Nam và miền Trung
- 29/12/1911, Trung Hoa Dân quốc thành lập. Tôn Trung Sơn làm Tổng thống

Tôn Trung Sơn (1866-1925)

- Tôn Trung Sơn (1866 - 1925), sinh ra ở Quảng
Đông, trong một gia đình khá giả.
Dân tộc độc lập
- Ông học tiểu học và trung học tại Honolulu,
thuộc tiểu bang Hawaii, nên chịu ảnh hưởng rất
Họccủa
thuyết
Tam dân
Dân quyền tự do
lớn
phương
Tây.
- Năm 1883, ông trở về nước, và năm 1886 ông
học Trường Đại học Y khoa Hương
và trở
Dân sinhCảng
hạnh phúc
thành bác sĩ năm 1892. Tuy nhiên sau đó thấy
tình cảnh đất nước bị các đế quốc xâu xé, ông bỏ
Chí Minh
Độc lập
nghề Hồ
y theo
con đường chính
trị.– Tự do – Hạnh phúc
Nguồn: loigiaihay.com

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
* Diễn biến:
- Ngày 10/10/1911, CM bùng nổ và giành thắng lợi ở Vũ Xương, sau đó lan rộng
ra các tỉnh miền Nam và miền Trung
- 29/12/1911, Trung Hoa Dân quốc thành lập. Tôn Trung Sơn làm Tổng thống
- 2/1912, Viên Thế Khải lên làm tổng thống => CM kết thúc

Quân Mãn Thanh đầu hàng cách mạng

Viên Thế Khải

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)
* Diễn biến:
- Ngày 10/10/1911, CM bùng nổ và giành thắng lợi ở Vũ Xương, sau đó lan rộng
ra các tỉnh miền Nam và miền Trung
- 29/12/1911, Trung Hoa Dân quốc thành lập. Tôn Trung Sơn làm Tổng thống
- 2/1912, Viên Thế Khải lên làm tổng thống => CM kết thúc
* Ý nghĩa: Là
cuộc cách mạng tư sản, lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế, thiết
Chế độ quân chủ chuyên chế bị lật đổ, chế độ cộng hòa ra đời
lập chế độ cộng hòa.
Tạo điều kiện cho chủ nghĩa tư bản phát triển.
Ảnh hưởng lớn đến phong trào giải phóng dân tộc ở một số
nước châu Á

Cuộc cách mạng Tân Hợi 1911 có ý nghĩa như thế nào?

b. Cách mạng Tân Hợi (1911)

Không xóa bỏ triệt để giai cấp phong kiến
Không giải quyết vấn đề ruộng đất cho nông dân
Không chống lại các nước đế quốc xâm lược

Cuộc cách mạng Tân Hợi 1911 có hạn chế gì?

C. Luyện tập
BÀI
TẬP
NGHIỆM

TRẮC

Câu 1: Lý do nào khiến cho Trung Quốc trở thành đối tượng xâm
lược của CNĐQ ở thế kỷ XIX?
A. Trung Quốc là nước rộng, đông dân nhất thế giới
B. Trung Quốc là nước giàu tài nguyên.
C. Chế độ phong kiến suy yếu.
D. Tất cả các ý trên đều đúng.

C. Luyện tập
BÀI
TẬP
NGHIỆM

TRẮC

Câu 2: Triết lí của Học thuyết Tam dân là gì?
A. Dân tộc độc lập, dân quyền tự do, dân sinh hạnh phúc.
B. Dân tộc tự do, dân quyền độc lập, dân sinh hạnh phúc.
C. Dân tộc độc lập, dân quyền hạnh phúc, dân sinh tự do.
D. Dân tộc hạnh phúc, dân quyền tự do, dân sinh độc lập.

D. Vận dụng
Em hãy nêu vai trò của Tôn Trung Sơn đối
với phong trào đấu tranh của nhân dân Trung
Quốc giữa thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX?

Tôn Trung Sơn
+ Là người đưa ra học thuyết Tam Dân: “Dân tộc
tự độc lập - Dân quyền tự do - Dân sinh hạnh
phúc”.
+ Lãnh đạo cuộc khởi nghĩa Vũ Xương thắng lợi.
+ Trở thành tổng thống lâm thời và công bố hiến
pháp công nhận sự bình đẳng của công dân.
+ Lãnh đạo cuộc CM Tân Hợi thắng lợi, tạo điều
Tôn Trung Sơn (1866-1925)
kiện cho chủ nghĩa tư bản phát triển ở Trung Quốc.

E. Mở rộng
Vì sao các phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cưới thế kỉ
XIX – đầu thế kỉ XX lần lượt thất bại?
* Gợi ý:
Các phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ
XX lần lượt thất bại là do:
+ Triều đình Mãn Thanh suy yếu, cấu kết với đế quốc.
+ Thiếu vũ khí chiến đấu.
+ Chưa có sự lãnh đạo của một tổ chức chính trị vững mạnh, thực lực và thế lực
của giai cấp Tư sản còn quá yếu.
+ Các nước đế quốc đang phát triển mạnh.

Hướng
dẫn
tự học
ở nhà

- X e m lạ i
k i ế n t hứ c
bài cũ.
- Chuẩn
bị ph ầ n
4: “Các
nước Đôn
g Nam Á
cuối thế
kỉ XIX –
đầu thế k
ỉ XX”
+ Quá tr
ình xâm
lược của
chủ nghĩ
a thực d
ân ở các
nước Đôn
g Nam Á.
+ Phong
trào đấu
tranh giải
phóng dân
t ộc .