CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC HÔM
NAY.

MÔN:KHTN 8

BÀI 15
ÁP SUẤT TRÊN
MỘT BỀ MẶT

Tại sao khi một em bé đứng lên chiếc đệm
(nệm) thì đệm lại bị lún sâu hơn khi người
lớn nằm trên nó?

Nguyên nhân: là do tác dụng của áp lực (hay còn
được gọi là áp suất)

1. Áp lực là gì?

Lực của ô tô trong bãi đỗ xe, bàn ghế trong lớp học,
máy móc trong nhà xưởng tác dụng lên mặt sàn một
lực ép. Lực ép này có phương như thế nào?

Những lực ép này có
phương vuông góc với mặt bị
ép

Kết luận: Áp lực là lực ép có phương
vuông góc với mặt bị ép

Quan sát hình 15.1 SGK hãy chỉ
ra lực nào trong số các lực được
mô tả đưới đây là áp lực.
a) Lực của người tác dụng lên sợi
dây.
b) Lực của sợi dây tác dụng lên
thùng hàng.
c) Lực của thùng hàng tác dụng
lên mặt sàn.
d) Lực của ngón tay tác dụng lên

mũi đinh.
e) Lực của đầu đinh tác dụng lên
tấm xốp.

Kết luận: Áp lực là lực ép có phương vuông góc với
ÁP LỰC
mặt bị ép
Lực của thùng hàng tác dụng
lên mặt sàn.
DIỆN TÍCH
BỊ ÉP

Lực của ngón tay tác dụng
lên mũ đinh.
- Lực của đầu đinh tác
dụng lên tấm xốp.

2. Tác dụng của áp lực phụ thuộc vào những
yêu tố nào?
Thí nghiệm
Dụng cụ thí nghiệm
hai khối sắt giống nhau có dạng hình hộp chữ
nhật
một khay nhựa hoặc thủy tinh trong suốt đựng
bột mịn.

* Kết quả Thí nghiệm:

Áp lực (F)

Diện tích bị ép (S)

Độ lún (h)

Fb ...... Fa
Fc ......
= Fa

Sb ......
= Sa
< Sa
Sc ......

hb ...... ha
hc ...... ha

<
<

<

?Từ kết quả thí nghiệm trên có thể rút ra nhận xét
gì về các yếu tố ảnh hưởng đến độ lún?
Nhận xét:
- Cùng diện tích bị ép như nhau, nếu độ lớn của áp lực
càng lớn thì tác dụng nó cũng càng lớn.
- Cùng độ lớn của áp lực như nhau, nếu diện tích bị
ép càng nhỏ thì tác dụng của áp lực càng lớn.

 Kết luận:Tác dụng của áp lực (áp suất) phụ thuộc
vào độ lớn của áp lực F và diện tích bị ép S
3. Công thức tính áp suất
Áp suất được tính bằng độ lớn
áp lực (F) trên một đơn vị diện
tích bị ép (S):

p=

𝐅=𝐩 . 𝐒

𝐅
𝐒=
𝐩

P:áp suất (N/m2, Pa)
F:áp lực (N)
S:diện tích bị ép.(m2)
1Pa = 1N/m2

Một số đơn vị đo áp suất
Atmôtphe : 1 atm = 1,013.105 Pa
- Milimét thủy ngân: 1 mmHg = 133.3 Pa
- Bar : 1 Bar = 105 Pa

SƠ LƯỢC VỀ PASCAL
Pa là tên viết tắc của Pascal.
Pascal (1623-1662) người Pháp
Ông không chỉ là một nhà
toán học, Pascal còn là một nhà
vật lí học nổi tiếng, nhà văn và
là nhà tư tưởng lớn.
Pascal ( 1623-1662)
Ông được coi là một trong
những nhà bác học lớn của
nhân loại.

VẬN DỤNG
Câu 1. Một xe tăng có trọng lượng 350
000 N.
a) Tính áp suất của xe tăng tác dụng
vào mặt đường nằm ngang, biết rằng
diện tích tiếp xúc của các bản xích với
mặt đường là 1,5 m2.
b) Hãy so sánh áp suất của xe tăng với
áp suất của một ô tô có trọng lượng 25
000 N, diện tích các bánh xe tiếp xúc
với mặt đường nằm ngang là 250 cm2

Câu 1: Tóm tắt
Xe tăng F1 = P1= 350000 N
S1 = 1,5 m2
Ô tô: F2 = P2= 250000 N
S2 = 250 cm2 = 0,025m2

a.Áp suất của xe tăng tác dụng vào mặt đường nằm
ngang
(Pa)
b.Áp suất của ô tô tác dụng vào mặt đường nằm
ngang (Pa)
Vì nên áp suất của ô tô lớn hơn áp suất của xe tăng

Câu 2.Hãy trả lời câu hỏi đã đặt ra ở phần mở bài.

ĐA:Khi đứng thì diện tích bị ép của cơ thể lên mặt
đệm nhỏ nên áp suất lớn dẫn tới đệm bị lún sâu hơn.
Còn khi nằm thì diện tích bị ép của cơ thể lên mặt
đệm lớn hơn nhiều nên áp suất giảm hơn so với
trường hợp người đứng dẫn tới đệm bị lún ít hơn.

Câu 3. Từ công thức tính áp suất hãy đưa ra
nguyên tắc để làm tăng, giảm áp suất.
Để tăng áp suất, ta có thể tăng áp lực F và giảm
diện tích bị ép S, hoặc làm theo các cách sau:

Cách 1:Tăng
áp lực, giữ
nguyên diện
tích bị ép.

Cách 2:
Giảm diện
tích bị ép,
giữ nguyên
áp lực.

Cách 3:Đồng
thời giảm
diện tích bị
ép, tăng áp
lực.

Muốn giảm áp suất thì ta giảm áp lực F và tăng diện
tích bị ép S, hoặc làm theo các cách sau:

Cách 1: Tăng
diện tích bị
ép, giữ
nguyên áp lực

Cách 2:
Giảm áp
lực, giữ
nguyên
diện tích bị
ép.

Cách 3: Vừa
giảm áp lực tác
dụng lên bề
mặt, vừa tăng
diện tích tiếp
xúc.

4. Công dụng của việc tăng, giảm áp suất

Câu 1. Một người làm vườn cần đóng một chiếc cọc xuống
đất. Hãy đề xuất phương án để có thể đóng được chiếc cọc
xuống đất một cách dễ dàng. Giải thích.
ĐA: Vót nhọn mũi cọc và dùng búa hoặc một tảng đá to gõ
xuống tạo áp lực lớn lên đầu cọc.
Áp
lực

Diện
tích
bị ép

Áp suất sẽ tăng ,đóng
cọc xuống được dễ
dàng hơn

Câu 2. Để xe ô tô có thể vượt qua vùng đất sụt lún người ta
thường làm như thế nào? Mô tả cách làm và giải thích.
Để ô tô có thể vượt qua vùng đất
sụt lún người ta có thể dùng tấm
ván rộng kê xuống dưới bánh xe.
Việc làm này là để tăng diện tích bị
ép của xe lên mặt đất từ đó giảm áp
suất lên mặt đường, giúp xe có thể
di chuyển dễ dàng hơn.

Câu 3.Nêu thêm những ví dụ trong thực tế về công
dụng và tác hại của việc làm tăng, giảm áp suất :
+ Trong lao động
+ Trong giao thông
+ Trong xây dựng
+ Trong sức khỏe
Áp suất do các vụ nổ gây
ra có thể làm nứt, đổ vỡ
các công trình xây dựng
Nứt tường

Sập hầm mỏ

Trong lao động: Cần chọn
xẻng có đầu nhọn thay vì
đầu vuông khi đào đất

Trong giao thông: áp lực của các
xe lu có tải trọng lớn và bánh xe
có diện tích tiếp xúc lớn giúp lu
nhẵn mặt đường

Trong xây dựng: cần làm
móng nhà to rộng để
giảm áp suất tác dụng
xuống đất giúp nhà
không bị lún

Sức khỏe: đi giày cao
gót làm đau chân vì chân
phải chịu áp lực lớn do
diện tích bị ép của
xương bàn chân khi đi
giày cao gót nhỏ
Một số ví dụ khác
trong thực tế ứng
dụng việc giảm
diện tích bị ép để
tăng áp suất

Áp suất trên một bề mặt
Áp suất
sinh ra khi có áp lực tác
dụng lên một diện tích bề
mặt

Áp lực
Áp lực là lực ép có
phương vuông góc
với mặt bị ép

Tăng áp suất
Có thể tăng áp lực
F và giảm diện
tích bị ép S

Giảm áp suất
Công thức
Công thức tính áp giảm áp lực F và
tăng diện tích bị
suất
ép S

* Luyện
tập
Hãy Giúp những bác nông dân đuổi
những con chuột phá hoại mùa
màng ra khỏi cánh đồng

Câu 1: Muốn tăng áp suất thì:

A. tăng diện tích mặt
bị ép và tăng áp lực
theo cùng tỉ lệ.

B. giảm diện tích mặt
bị ép và tăng áp lực.

C. giảm diện tích mặt
bị ép và giảm áp lực
theo cùng tỉ lệ.

D. tăng diện tích mặt
bị ép và giảm áp lực.

Câu 2: Đơn vị đo áp suất là:

A. N/m

2

B. N/m

3

C.
kg/m3

D. N

Câu 3: Công thức nào sau đây là
công thức tính áp suất?

A. p =
F.S

A. p =
F/S

C. p =
P/S

D. p =
d.V

Câu 4: Áp lực là:

A. Lực ép có phương
trùng với mặt bị ép.

C. Lực ép có phương
tạo với mặt bị ép một
góc bất kì.

B. Lực ép có phương
song song với mặt bị
ép.

D. Lực ép có phương
vuông góc với mặt bị
ép.

Câu 5: Khi đóng đinh vào tường ta thường
đóng mũi đinh vào tường mà không đóng mũ
(tai) đinh vào? Tại sao vậy?
A. Đóng mũi đinh vào
tường để tăng áp lực tác
dụng nên đinh dễ vào
hơn.

C. Mũ đinh có diện tích
lớn nên áp lực nhỏ vì
vậy đinh khó vào hơn.

B. Mũi đinh có diện tích
nhỏ nên với cùng áp lực
thì có thể gây ra áp suất
lớn nên đinh dễ vào hơn.

D. Đóng mũi đinh vào
tường là do thói quen
còn đóng đầu nào cũng
được.

Câu 6: Đặt một bao gạo 60kg lên một ghết 4
chân có khối lượng 4kg. Diện tích tiếp xúc với
mặt đất của mỗi chân ghế là 8cm2. Áp suất mà
gạo và ghế tác dụng lên mặt đất là:
A. 187 500 N/m2
C. 100 000 N/m2

B. 200 000 N/m
D. 200 000 N/m2

* Luyện tập:
Cách giải và trình bày bài tập tính áp suất tác dụng lên một bề
Giải
mặt:
Trọng lượng của bao gạo là:
Tóm tắt:
P1 = 10.m1 =10.60 = 600 N
m1= 60 (Kg)
Trọng lượng của ghế là:P2=10.m2=10.4 =
m2= 4 (Kg)
40N
S1 chân ghế =
Diện tích tiếp xúc của 4 chân ghế với mặt
2
8cm
đất là:
Tính: Áp suất
S = 4.8 cm2 = 4.0,0008 m2 = 0,0032 m2.
mà gạo và ghế
Áp suất các chân ghế tác dụng lên mặt đất
tác dụng lên mặt
là:p = = = = 200 000 Pa = 200 000 N/m2
đất (P)

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

Bài 1: Nêu ví dụ thực tế về biện pháp
tăng giảm áp suất bằng cách thay đổi
áp lực diện tích mặt bị ép?
Bài 2:Giải thích vì sao ống hút cắm vào
hộp sữa có một đầu nhọn?
- Làm các bài tập 15.1 đến15.6SBT.
Đọc trước nội dung của bài áp
suất chất lỏng

Chúc các em luôn học giỏi