Bài 17. Cấu trúc di truyền của quần thể (tiếp theo)

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Hoàng Trọng Kỳ Anh
Ngày gửi: 14h:57' 10-10-2026
Dung lượng: 60.1 MB
Số lượt tải: 1
Nguồn:
Người gửi: Hoàng Trọng Kỳ Anh
Ngày gửi: 14h:57' 10-10-2026
Dung lượng: 60.1 MB
Số lượt tải: 1
Số lượt thích:
0 người
CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI BUỔI HỌC
KHỞI ĐỘNG
KHỞI ĐỘNG
Tại sao cần trồng cây và bón
phân đúng kĩ thuật? Cây
trồng trong nhà sau một thời
gian và sau khi đưa cây ra
ngoài ánh sáng thì cây có
thay đổi như thế nào?
.
VIDEO 1
NĂNG LỰC SỐ
Google sheets
HS quét mã QR truy cập Google sheets (GV tự tạo và
cung cấp mã QR, có thể tham khảo link
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1q1_HtJfeZ25T
W6jRiMNxz4zKZk4mpI5jKvvjogI7hBQ/edit?
usp=sharing
HS
quan sát dữ liệu và hình ảnh trên google sheets và
trả lời các câu hỏi trên Sheets
Dự đoán yếu tố làm ảnh hưởng tới kiểu hình của sinh
vật qua ví dụ.
VIDEO 2
HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC
Hoạt động 1
TÌM HIỂU VỀ NGUYÊN
LÍ
VIDEO 3
CÁCH THỰC HIỆN
Lớp được chia thành các nhóm phù hợp với sĩ số
lớp và số lượng dụng cụ có để tiến hành thực
hành.
Nghiên cứu thông tin SGK tr.88 và thảo luận
trả lời câu hỏi: nêu nguyên lí thí nghiệm quan
sát thường biến?
NĂNG LỰC SỐ
1. Xây dựng sơ đồ thiết kế thí nghiệm thường
biến
Truy cập Canva qua mã QR(link) GV cung cấp.
Link tham khảo:
https://canva.link/5aihkpjxp6eknjt
Xác định: Yếu tố nào được thay đổi? Yếu tố
nào cần đo? Yếu tố nào cần được giữ nguyên?
Đưa ra kế hoạch thí nghiệm. (Nhóm em sẽ làm
thí nghiệm như thế nào?)
VIDEO 4
NĂNG LỰC SỐ
2. Dùng AI hỗ trợ xây dựng giả thuyết
HS nhập vào Chatbot AI: “Nếu cây rau muống
thiếu nước thì có ảnh hưởng tới sinh trưởng
không? Đưa ra giả thuyết.”
Xem câu trả lời từ Chatbot đồng thời đối chiếu
với SGK để đánh giá câu trả lời của AI.
III. NGUYÊN LÍ VÀ
CÁCH TIẾN HÀNH
1. Nguyên lí
- Thường biến là những biến đổi
kiểu hình dưới tác động trực tiếp
của các yếu tố môi trường nhưng
không làm thay đổi kiểu gene của
sinh vật.
VIDEO 5
III. NGUYÊN LÍ VÀ
CÁCH TIẾN HÀNH
1. Nguyên lí
- Các cây có cùng kiểu gene được
trồng trong các điều kiện môi trường
khác nhau.
=> So sánh kiểu hình của các cây có
cùng kiểu gene trồng trong các lô đối
chứng với lô thực nghiệm.
HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC
Hoạt động 2
THỰC HÀNH THÍ
NGHIỆM VỀ THƯỜNG
BIẾN Ở CÂY TRỒNG
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Thực hành trồng cây chứng minh được thường biến
II. CHUẨN BỊ
1. Dụng cụ, thiết bị, địa điểm trồng cây
- Dụng cụ trồng và chăm sóc cây (cuốc, xẻng); dụng cụ tưới nước
- Vườn trường hoặc vườn nhà
II. CHUẨN BỊ
2. Nguyên liệu, hóa chất
- Phân hữu cơ sinh vật
- Phân NPK
3. Mẫu vật
- Các loài cây tại địa phương
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
a) Chuẩn bị đất trồng (7-10 ngày trước)
- Nên chọn đất thịt, có nhiều mùn.
- Đất cần được nhặt sạch cỏ, xới xáo cho tơi xốp và bón phân hữu
cơ sinh học hoặc các loại phân sẵn có ở địa phương.
- Lên luống cao từ 20 – 30 cm, chiều rộng luống 1m, chiều dài 1,5 m.
- Nên làm đất và bón lót phân từ 7 – 10 ngày trước khi trồng rau.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
a) Chuẩn bị đất trồng
Chuẩn bị đất trồng hai luống rau (đối
chứng và thực nghiệm) với khoảng
cách giữa hai luống là 1m diện tích,
cách trồng, cách xử lí phân bón và
chế độ chăm sóc là như nhau, chỉ
khác nhau về lượng nước tưới (yếu
tố môi trường gây thường biến cần
nghiên cứu).
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
b) Trồng cây
- Ngắt lấy các cuống rau già, dài khoảng 15
cm từ một khóm rau mọc từ một hạt, đem
trồng trên luống với khoảng cách giữa các
cây là 15 cm.
- Nên đặt cuống rau sâu trong đất khoảng 4 –
5 cm và ấn nhẹ đất xung quanh, tránh làm
dập nát cuống rau.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
c) Chế độ tưới nước
- Khi các cây rau ở hai luống đối chứng và thực nghiệm sinh trưởng thành cây con
bình thường mới tiến hành chế độ tưới nước khác nhau.
- Luống rau đối chứng được tưới mỗi ngày một lần, trong khi ở lô thí nghiệm 1
tuần tưới một lần với lượng nước và thời điểm tưới như ở lô đối chứng. Tất cả
các chế độ chăm sóc khác như làm cỏ, bón phân,... đều được làm như nhau ở
luống đối chứng và luống thực nghiệm.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
d) Theo dõi sự sinh trưởng của cây
- Tiến hành đo, lấy số liệu về sự sinh trưởng của các cây rau trên hai
luồng đối chứng và thực nghiệm sau mỗi khoảng thời gian định kì (sau
ba tuần hoặc một tháng tuỳ theo tình hình thực tế).
- Các chỉ số có thể theo dõi là chiều cao trung bình của cây rau (tính từ
gốc tới ngọn), khối lượng rau ở thời điểm thu hoạch (tính theo kg).
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
e) Xử lí kết quả thí nghiệm
Để có thể đánh giá chính xác sự sai khác về các chỉ tiêu theo dõi giữa lô
đối chứng và thực nghiệm, các nhà khoa học thường phải sử dụng công
cụ
thống
kế
xác
suất
(T-test)
https://support.microsoft.com/vi-vn/office/t-test-ha%CC%80m-t-test-d4e08ec3-c545-485f-962e-276f7cbed055.
Tuy nhiên, do học sinh chưa được học về phương pháp này nên có thể
xác định bằng cách tính các chỉ tiêu ở lỗ thực nghiệm bằng bao nhiêu %
so với số liệu ở lô đối chứng.
NĂNG LỰC SỐ
Nhật kí thí nghiệm số
HS quét mã QR truy cập Google sheets (GV tự tạo và
cung cấp mã QR, có thể tham khảo link:
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1PypkxzJwKhfR
STjs4DNpDpNIYQbTMkXHsvYDe2WS2HM/edit?
usp=sharing
HS phân công nhiệm vụ theo gợi ý trên sheets
Yêu cầu sản phẩm:
+ Bảng dữ liệu hoàn thiện
+ Biểu đồ sinh trưởng
+ Ảnh tiến trình thí ghiệm
LUYỆN TẬP
Nhiệm vụ
BÁO CÁO KẾT QUẢ
THỰC HÀNH
Công cụ: google docs
VIẾT BÁO CÁO TRÊN GOOGLE DOCS
Nhóm viết báo cáo theo mẫu trên google docs..
Chia sẽ links sản phẩm cho các nhóm khác
Các nhóm cùng đánh giá chéo kết quả báo cáo
Đảm bảo các tiêu chí:
✅ Có đủ dữ liệu.
✅ Không xóa dữ liệu bất thường.
✅ Đồ thị đúng.
IV.THU HOẠCH
Các nhóm viết báo cáo theo mẫu bên dưới trên google docs
VẬN DỤNG
Nhiệm vụ
CHỨNG MINH HIỆN
TƯỢNG THƯỜNG
BIẾN Ở MỘT SỐ CÂY
TRỒNG KHÁC
CÁCH THỰC HIỆN
Lớp được chia làm 2 nhóm lớn thực hiện
các nhiệm vụ thí nghiệm và theo dõi tại nhà.
Báo cáo vào tiết học hôm sau theo kỹ
thuật phòng tranh.
Năng lực số: Sử dụng canva tạo một
infographic về “Khuyến nghị chăm sóc
một đối tượng cụ thể”
NHIỆM VỤ CỤ THỂ CỦA TỪNG NHÓM
Nhóm 1
Nhóm 2
Thí nghiệm chứng minh thường biến ở
cây rau muống trong điều kiện phân bón
khác nhau.
Thí nghiệm chứng minh thường biến
trong điều kiện ánh sáng khác nhau ở
cây rau muống
Lô đối chứng: Tưới đủ phân bón NPK
(2 mL/ngày).
Lô đối chứng: Đặt ở nơi có ánh sáng
Lô thí nghiệm: Không bón phân
Lô thí nghiệm: Đặt ở nơi không có ánh
sáng sau đó chuyển sang nơi có ánh
sáng.
NĂNG LỰC SỐ
Thiết kế poster khuyến nghị chăm sóc cây
Dựa vào kết quả thí nghiệm, xây dựng hướng
chăm sóc cây trồng
HS truy cập Canva và thiết kế 1 inforgraphic bí
quyết chăm sóc cây trồng
Ví dụ: https://canva.link/zms6uh7s9mjyrfz
tải về ở định dạng png và chia sẽ sản phẩm lên
Padlet chung hoặc zalo nhóm lớp.
TRƯỜNG THPT
CẢM ƠN CÁC EM VÌ
ĐÃ LẮNG NGHE
ĐẾN VỚI BUỔI HỌC
KHỞI ĐỘNG
KHỞI ĐỘNG
Tại sao cần trồng cây và bón
phân đúng kĩ thuật? Cây
trồng trong nhà sau một thời
gian và sau khi đưa cây ra
ngoài ánh sáng thì cây có
thay đổi như thế nào?
.
VIDEO 1
NĂNG LỰC SỐ
Google sheets
HS quét mã QR truy cập Google sheets (GV tự tạo và
cung cấp mã QR, có thể tham khảo link
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1q1_HtJfeZ25T
W6jRiMNxz4zKZk4mpI5jKvvjogI7hBQ/edit?
usp=sharing
HS
quan sát dữ liệu và hình ảnh trên google sheets và
trả lời các câu hỏi trên Sheets
Dự đoán yếu tố làm ảnh hưởng tới kiểu hình của sinh
vật qua ví dụ.
VIDEO 2
HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC
Hoạt động 1
TÌM HIỂU VỀ NGUYÊN
LÍ
VIDEO 3
CÁCH THỰC HIỆN
Lớp được chia thành các nhóm phù hợp với sĩ số
lớp và số lượng dụng cụ có để tiến hành thực
hành.
Nghiên cứu thông tin SGK tr.88 và thảo luận
trả lời câu hỏi: nêu nguyên lí thí nghiệm quan
sát thường biến?
NĂNG LỰC SỐ
1. Xây dựng sơ đồ thiết kế thí nghiệm thường
biến
Truy cập Canva qua mã QR(link) GV cung cấp.
Link tham khảo:
https://canva.link/5aihkpjxp6eknjt
Xác định: Yếu tố nào được thay đổi? Yếu tố
nào cần đo? Yếu tố nào cần được giữ nguyên?
Đưa ra kế hoạch thí nghiệm. (Nhóm em sẽ làm
thí nghiệm như thế nào?)
VIDEO 4
NĂNG LỰC SỐ
2. Dùng AI hỗ trợ xây dựng giả thuyết
HS nhập vào Chatbot AI: “Nếu cây rau muống
thiếu nước thì có ảnh hưởng tới sinh trưởng
không? Đưa ra giả thuyết.”
Xem câu trả lời từ Chatbot đồng thời đối chiếu
với SGK để đánh giá câu trả lời của AI.
III. NGUYÊN LÍ VÀ
CÁCH TIẾN HÀNH
1. Nguyên lí
- Thường biến là những biến đổi
kiểu hình dưới tác động trực tiếp
của các yếu tố môi trường nhưng
không làm thay đổi kiểu gene của
sinh vật.
VIDEO 5
III. NGUYÊN LÍ VÀ
CÁCH TIẾN HÀNH
1. Nguyên lí
- Các cây có cùng kiểu gene được
trồng trong các điều kiện môi trường
khác nhau.
=> So sánh kiểu hình của các cây có
cùng kiểu gene trồng trong các lô đối
chứng với lô thực nghiệm.
HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC
Hoạt động 2
THỰC HÀNH THÍ
NGHIỆM VỀ THƯỜNG
BIẾN Ở CÂY TRỒNG
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Thực hành trồng cây chứng minh được thường biến
II. CHUẨN BỊ
1. Dụng cụ, thiết bị, địa điểm trồng cây
- Dụng cụ trồng và chăm sóc cây (cuốc, xẻng); dụng cụ tưới nước
- Vườn trường hoặc vườn nhà
II. CHUẨN BỊ
2. Nguyên liệu, hóa chất
- Phân hữu cơ sinh vật
- Phân NPK
3. Mẫu vật
- Các loài cây tại địa phương
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
a) Chuẩn bị đất trồng (7-10 ngày trước)
- Nên chọn đất thịt, có nhiều mùn.
- Đất cần được nhặt sạch cỏ, xới xáo cho tơi xốp và bón phân hữu
cơ sinh học hoặc các loại phân sẵn có ở địa phương.
- Lên luống cao từ 20 – 30 cm, chiều rộng luống 1m, chiều dài 1,5 m.
- Nên làm đất và bón lót phân từ 7 – 10 ngày trước khi trồng rau.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
a) Chuẩn bị đất trồng
Chuẩn bị đất trồng hai luống rau (đối
chứng và thực nghiệm) với khoảng
cách giữa hai luống là 1m diện tích,
cách trồng, cách xử lí phân bón và
chế độ chăm sóc là như nhau, chỉ
khác nhau về lượng nước tưới (yếu
tố môi trường gây thường biến cần
nghiên cứu).
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
b) Trồng cây
- Ngắt lấy các cuống rau già, dài khoảng 15
cm từ một khóm rau mọc từ một hạt, đem
trồng trên luống với khoảng cách giữa các
cây là 15 cm.
- Nên đặt cuống rau sâu trong đất khoảng 4 –
5 cm và ấn nhẹ đất xung quanh, tránh làm
dập nát cuống rau.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
c) Chế độ tưới nước
- Khi các cây rau ở hai luống đối chứng và thực nghiệm sinh trưởng thành cây con
bình thường mới tiến hành chế độ tưới nước khác nhau.
- Luống rau đối chứng được tưới mỗi ngày một lần, trong khi ở lô thí nghiệm 1
tuần tưới một lần với lượng nước và thời điểm tưới như ở lô đối chứng. Tất cả
các chế độ chăm sóc khác như làm cỏ, bón phân,... đều được làm như nhau ở
luống đối chứng và luống thực nghiệm.
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
d) Theo dõi sự sinh trưởng của cây
- Tiến hành đo, lấy số liệu về sự sinh trưởng của các cây rau trên hai
luồng đối chứng và thực nghiệm sau mỗi khoảng thời gian định kì (sau
ba tuần hoặc một tháng tuỳ theo tình hình thực tế).
- Các chỉ số có thể theo dõi là chiều cao trung bình của cây rau (tính từ
gốc tới ngọn), khối lượng rau ở thời điểm thu hoạch (tính theo kg).
III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH
2. Cách tiến hành
e) Xử lí kết quả thí nghiệm
Để có thể đánh giá chính xác sự sai khác về các chỉ tiêu theo dõi giữa lô
đối chứng và thực nghiệm, các nhà khoa học thường phải sử dụng công
cụ
thống
kế
xác
suất
(T-test)
https://support.microsoft.com/vi-vn/office/t-test-ha%CC%80m-t-test-d4e08ec3-c545-485f-962e-276f7cbed055.
Tuy nhiên, do học sinh chưa được học về phương pháp này nên có thể
xác định bằng cách tính các chỉ tiêu ở lỗ thực nghiệm bằng bao nhiêu %
so với số liệu ở lô đối chứng.
NĂNG LỰC SỐ
Nhật kí thí nghiệm số
HS quét mã QR truy cập Google sheets (GV tự tạo và
cung cấp mã QR, có thể tham khảo link:
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1PypkxzJwKhfR
STjs4DNpDpNIYQbTMkXHsvYDe2WS2HM/edit?
usp=sharing
HS phân công nhiệm vụ theo gợi ý trên sheets
Yêu cầu sản phẩm:
+ Bảng dữ liệu hoàn thiện
+ Biểu đồ sinh trưởng
+ Ảnh tiến trình thí ghiệm
LUYỆN TẬP
Nhiệm vụ
BÁO CÁO KẾT QUẢ
THỰC HÀNH
Công cụ: google docs
VIẾT BÁO CÁO TRÊN GOOGLE DOCS
Nhóm viết báo cáo theo mẫu trên google docs..
Chia sẽ links sản phẩm cho các nhóm khác
Các nhóm cùng đánh giá chéo kết quả báo cáo
Đảm bảo các tiêu chí:
✅ Có đủ dữ liệu.
✅ Không xóa dữ liệu bất thường.
✅ Đồ thị đúng.
IV.THU HOẠCH
Các nhóm viết báo cáo theo mẫu bên dưới trên google docs
VẬN DỤNG
Nhiệm vụ
CHỨNG MINH HIỆN
TƯỢNG THƯỜNG
BIẾN Ở MỘT SỐ CÂY
TRỒNG KHÁC
CÁCH THỰC HIỆN
Lớp được chia làm 2 nhóm lớn thực hiện
các nhiệm vụ thí nghiệm và theo dõi tại nhà.
Báo cáo vào tiết học hôm sau theo kỹ
thuật phòng tranh.
Năng lực số: Sử dụng canva tạo một
infographic về “Khuyến nghị chăm sóc
một đối tượng cụ thể”
NHIỆM VỤ CỤ THỂ CỦA TỪNG NHÓM
Nhóm 1
Nhóm 2
Thí nghiệm chứng minh thường biến ở
cây rau muống trong điều kiện phân bón
khác nhau.
Thí nghiệm chứng minh thường biến
trong điều kiện ánh sáng khác nhau ở
cây rau muống
Lô đối chứng: Tưới đủ phân bón NPK
(2 mL/ngày).
Lô đối chứng: Đặt ở nơi có ánh sáng
Lô thí nghiệm: Không bón phân
Lô thí nghiệm: Đặt ở nơi không có ánh
sáng sau đó chuyển sang nơi có ánh
sáng.
NĂNG LỰC SỐ
Thiết kế poster khuyến nghị chăm sóc cây
Dựa vào kết quả thí nghiệm, xây dựng hướng
chăm sóc cây trồng
HS truy cập Canva và thiết kế 1 inforgraphic bí
quyết chăm sóc cây trồng
Ví dụ: https://canva.link/zms6uh7s9mjyrfz
tải về ở định dạng png và chia sẽ sản phẩm lên
Padlet chung hoặc zalo nhóm lớp.
TRƯỜNG THPT
CẢM ƠN CÁC EM VÌ
ĐÃ LẮNG NGHE
 







Các ý kiến mới nhất