BÀI GIẢNG MÔN KHTN 7
(SINH HỌC)
GV: NGUYỄN ĐỨC HÙNG

Chương VIII CẢM ỨNG Ở SINH
VẬT

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG
CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN

KHỞI
ĐỘNG

KHỞI ĐỘNG
TRÒ CHƠI:
NHÌN HÌNH, ĐOÁN TÊN
Luật chơi: Giáo viên chiếu
hình ảnh gợi ý, học sinh quan
sát và đoán câu trả lời.

KHỞI ĐỘNG
Câu 1:
Cây này tên gì?
Thuộc dạng thân
gì?

Cây mướp. Thân leo

KHỞI ĐỘNG
Câu 2:
……… thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống
Nhưng chung một giàn.
Điền vào ……. Nó thuộc
dạng than gì?

Bầu ơi. Thân leo

KHỞI ĐỘNG
Câu 3:

Đây là cây gì?

Hoa thiên lí. Thân leo

KHỞI ĐỘNG
Vì sao khi trồng các loài cây thân leo như mướp,
bầu, bí, thiên lí,…người trồng thường phải làm giàn cho cây?
Câu 4:

Vì: các loại cây này thuộc dạng thân leo, việc làm giàn chắc chắn
sẽ giúp cho bộ rễ các loại cây này cố định, nhánh bám vững, cây
vươn dài hơn và từ đó cho hoa kết trải

- GV dẫn dắt vào bài học: Nhiều loài cây xanh không có
mắt nhưng chúng có thể nhận ra và bám vào giá thể, không
có giác quan chúng vẫn nhận nhận ra được ánh áng sáng và
bóng tối. Nhiều động vật có hành vi kiếm mồi và tự vệ vô
cùng linh hoạt. Thậm chí, chúng còn có thể dự đoán những
thay đổi từ môi trường và có phản ứng đề phòng hay thích
ứng từ rất sớm,…Con người đã ứng dụng hiện tượng cảm
ứng ở sinh vật vào cuộc sống như thế nào? Để tìm hiểu rõ
hơn về vấn đề này, chúng ta sẽ cùng nhau đi tìm hiểu trong
bài học ngày hôm nay – Bài 34: Vận dụng hiện tượng cảm
ứng ở sinh vật vào thực tiễn.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM
ỨNG Ở SINH VẬT TRONG TRỒNG TRỌT

NỘI DUNG
BÀI HỌC

2. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM
ỨNG Ở SINH VẬT TRONG CHĂN NUÔI
3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM
ỨNG Ở SINH VẬT TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI
SỐNG

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT
HS quan sát Hình 34.1, đọc
thông tin mục I SGK tr.141, 142
và trả lời câu hỏi:

+ Nêu một số ứng dụng hiện
tượng cảm ứng ở sinh vật
trong trồng trọt.
+ Cho ví dụ cụ thể.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT

+ Thực vật: ứng dụng tính hướng sáng, hướng nước, hướng chất dinh

dưỡng,… để có chế độ chiếu sáng, tưới nước, bón phân, làm giàn,…
phù hợp với mỗi loài nhằm tạo điều kiện cho cây trồng sinh trưởng
nhanh, phát triển tốt, đáp ứng nhu cầu khác của con người.

Ví dụ: Làm trụ cho cây hồ tiêu dựa trên hiện
tượng cảm ứng hướng tiếp xúc giúp cho cây
sinh trưởng nhanh, phát triển  tốt, cho năng suất
cao

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT

+ Động vật: lợi dụng tập tính của các động vật gây hại cho cây trồng

như bướm, bọ xít, châu chấu,…để tìm cách xua đuổi và tiêu diệt
chúng, bảo vệ mùa màng.

Ví dụ: Bẫy đèn thường sử dụng
để thu bắt côn trùng (bướm, bọ
cánh cứng, rầy) bay đến và tiêu
diệt.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT

HS thảo luận theo cặp đôi:
+ Quan sát Hình 34.2 và hoàn thành nội dung theo Bảng mẫu 34.1:
Tên sinh vật

Hiện tượng cảm Biện pháp ứng Lợi ích
ứng dụng
dụng

Côn trùng hại cây trồng ?
(bướm, bọ xít,….)

?

?

Chim

?

?

?

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT

Tên sinh vật

Hiện tượng
cảm ứng
dụng

Biện pháp
ứng dụng

Lợi ích

Côn trùng hại
Hướng sáng
cây trồng (bướm,
bọ xít,….)

Thu hút côn Tiêu diệt bướm và các
trùng vào bẫy loài côn trùng hại cây
trồng

Chim

Sử dụng bù
Xua đuổi chim phá
nhìn dọa chim hoại mùa màng

Bỏ chạy khi
thấy người

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
1. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG TRỒNG TRỌT

- Ví dụ về việc ứng dụng hiện tượng cảm ứng trồng trọt:

Trồng cây ở nơi có ánh sáng
mọi phía để cây phát triển đều

Làm giàn cho các loại thân leo
(mướp, bầu, bí…)

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 2. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH

VẬT TRONG CHĂN NUÔI
HS quan sát Hình 34.3, đọc thông tin mục 2 và trả lời câu hỏi: Nêu các
ví dụ hiện tượng cảm ứng hoặc tập tính của động vật trong chăn nuôi
mà em biết?

a) vỗ tay gọi cả

b) Chó chăn

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 2. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG CHĂN NUÔI



Dựa trên những hiểu biết về tập tính học được ở động vật, con người
đã huấn luyện cho các vật nuôi trong nhà hình thành được những tập
tính tốt

Huấn luyện động vật làm xiếc ( giải trí)

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 2. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG CHĂN NUÔI

Huấn luyện chim và chó săn mồi( săn bắt)

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

Cho HS thảo luận nhóm :

Nêu các thói quen (tập tính) của bản thân và cho biết
thói quen nào là tốt, thói quen nào là không tốt.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

Một số thói quen tốt: ngủ sớm và thức dậy đúng giờ, đọc sách, tập
thể dục buổi sáng, chấp hành luật an toàn giao thông,…

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

Một số thói quen không tốt: thức khuya, ngủ dậy muộn,
không làm bài tập trước khi đi học, vượt đèn đỏ,…

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

HS quan sát hình 34.4 và trả lời câu hỏi:
+ Tập tính được ứng dụng như thế nào trong học tập?
+ Muốn tạo được thói quen tập thể dục buổi sáng, em cần
làm gì?
+ Hãy nêu những việc em sẽ làm để bỏ được thói quen ngủ
dậy muộn?

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG


- Tập tính được ứng dụng
trong học tập: thường xuyên
ôn bài và làm bài tập nhiều
lần để năm chắc kiến thức,
ghi nhớ đươc lâu.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

- Muốn tạo được thói quen
tập thể dục buổi sáng, cần
luyện tập thực hiện đều đặn
hằng ngày, không nên bỏ
buổi nào, tập vào một
khung giờ nhất định.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
 3. TÌM HIỂU ỨNG DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG Ở SINH VẬT
TRONG HỌC TẬP VÀ ĐỜI SỐNG

- Để bỏ thói quen ngủ dậy muộn,
cần đặt báo thức vào thời điểm
mong muốn, thực hiện liên tiếp
trong nhiều ngày. Sau một thời
gian, cơ thể sẽ hình thành thói quen
thức dậy đúng giờ ngay cả khi
không đặt báo thức.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN

LUYỆN TẬP

Câu 1. Ghép các hiện tượng cảm ứng của vật nuôi (ở cột A) với lợi ích
đối với con người (ở cột B) cho phù hợp:
A. Hiện tượng cảm B. Lợi ích đối với con người
ứng
1. Ăn ngủ đúng giờ

a. Giảm công sức kêu gọi, tránh lãng phí và quản lí được
nguồn thức ăn.

2. Đi vệ sinh đúng
chỗ

b. Giúp vật nuôi hình thành thói quen tốt, nhờ đó chúng sinh
trưởng và phát triển tốt hơn.

3. Nghe hiệu lệnh là c. Hạn chế sự mất vệ sinh và giảm sức công sức vệ sinh
về chuồng
chuồng trại.
4. Nghe hiệu lệnh là d. Giúp người chăn nuôi giảm công sức lùa vật nuôi về
đến ăn
chuồng.

Trả
lời

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN

LUYỆN TẬP

A. Hiện tượng
cảm ứng

B. Lợi ích đối với con người

Trả
lời

1. Ăn ngủ đúng
giờ

a. Giảm công sức kêu gọi, tránh lãng phí và quản lí
được nguồn thức ăn.

1.b

2. Đi vệ sinh đúng b. Giúp vật nuôi hình thành thói quen tốt, nhờ đó
chỗ
chúng sinh trưởng và phát triển tốt hơn.

2.c

3. Nghe hiệu lệnh c. Hạn chế sự mất vệ sinh và giảm sức công sức vệ
là về chuồng
sinh chuồng trại.

3.d

4. Nghe hiệu lệnh d. Giúp người chăn nuôi giảm công sức lùa vật nuôi về 4.a
là đến ăn
chuồng.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
LUYỆN TẬP

Câu 2. Con người đã vận dụng những hiểu biết về hiện tượng cảm ứng ở sinh vật
để có những ứng dụng trong đời sống. Hãy cho biết con người đã ứng dụng các
hiện tượng cảm ứng trong bảng vào đời sống như thế nào?
Hiện tượng cảm ứng
Ứng dụng của con người

Tính hướng sáng của côn trùng gây hại
Tính hướng sáng của cá
Chim di cư về phương nam tránh rét
Rễ cây tránh xa hóa chất độc hại với nó
Chim yến cư trú và làm tổ ở những nơi ánh
sáng rất yếu.

 
 
 
 
 

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN
LUYỆN TẬP
Hiện tượng cảm ứng

Ứng dụng của con người

Tính hướng sáng của côn trùng gây
hại

Dùng đèn để bẫy côn trùng

Tính hướng sáng của cá
Chim di cư về phương nam tránh rét
Rễ cây tránh xa hóa chất độc hại với
nó

Dùng đèn để thu hút cá trong đánh bắt

Chim yến cư trú và làm tổ ở những
nơi ánh sáng rất yếu.

Làm nhà nuôi có ánh sáng rất yếu để
chim yến cư trú và làm tổ.

Nhận biết sự thay đổi về thời tiết
Phát hiện vùng đất nhiễm chất độc

VẬN DỤNG

Câu 1. Đọc sách là một thói quen tốt, đây là
tập tính học được ở người. Em hãy vận dụng
kiến thức về cảm ứng ở sinh vật, xây dựng các
bước để hình thành thói quen này cho bản
thân.

VẬN DỤNG

Câu 1. Để hình thành thói quen đọc sách, cần lặp đi lặp lại các
bước sau:
Bước 1:
chọn sách mình yêu
thích.

Bước 3:
Đọc hằng ngày vào thời
gian đã chọn.

Bước 2:
Chọn thời gian đọc
phù hợp.
Bước 4:
Tự đánh giá thói quen đọc
sách của cá nhân.

VẬN DỤNG

Câu 2. Khi nuôi gà, vịt, người nông dân chỉ cần
dùng tiếng gọi quen thuộc là gà, vịt từ xa đã chạy
về ăn. Tập tính này của vật nuôi có lợi cho sinh
vật và cả người chăn nuôi. Em hãy nêu cách thức
hình thành tập tính trên cho vật nuôi.

VẬN DỤNG

- Gọi vật nuôi vào những thời điểm nhất định
(mỗi lần gọi bằng tiếng gọi giống nhau), khi vật
nuôi đến thì cho ăn.
- Vào những ngày sau, cũng gọi và cho ăn vào
thời điểm đó và chỉ cho cho ăn khi gọi.
- Sau nhiều ngày được cho ăn chỉ khi được gọi
(bằng một âm thanh quen thuộc), vật nuôi sẽ có
tập tính nghe tiếng gọi là chạy về ăn.

BÀI 34: VẬN DỤNG HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG
 Ở SINH VẬT VÀO THỰC TIỆN

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
HOÀN
THÀNH
BÀI TẬP
PHẦN
VẬN
DỤNG

ÔN LẠI
NỘI
DUNG
BÀI HỌC

- HỌC BÀI
- CHUẨN BỊ
BÀI MỚI 35