Bài 43: TRỌNG LƯỢNG, LỰC
HẤP DẪN

Kiểm tra bài cũ
Đề bài: Điền từ còn thiếu vào chỗ chấm
biến đổi chuyển động,
a. Lực tác dụng lên vật làm vật bị ..…………………………
biến dạng
b. Các đặc trưng của lực là:
Điểm
đặt

Phương
Độ lớn

Chiều.

Điểm đặt
+……………………
Phương và chiều
+…………………
+ …………………
Cường độ ( độ lớn)

Theo một tỉ xích cho trước.

số đo lượng chất của vật đó
c. Khối lượng của vật là……………………………..
kg
+ Khối lượng có đơn vị đo cơ bản là……

BÀI 43.
TRỌNG LƯỢNG, LỰC HẤP DẪN(tiết 1)

I. Lực hút của Trái Đất
1.Thí nghiệm
a. Mục đích: tìm hiểu sự tồn tại của lực hút TĐ.
b. Dụng cụ:
- Bộ TN như hình bên.

Giá đỡ

- Viên phấn.
Quả nặng

Lò xo

Thí nghiệm 1. Treo một quả nặng vào lò xo( H8.1).
? Lò xo có gì thay đổi khi treo quả nặng vào?
+Lò xo dãn ra và tác dụng lực kéo lên quả nặng.
? Lực đó có phương chiều như thế nào?
+ Lực do lò xo tác dụng vào quả nặng có
phương dọc theo lò xo (thẳng đứng) và có
chiều từ dưới lên.
? Tại sao quả nặng vẫn đứng yên?

F kéo
P vật

Quả nặng vẫn đứng yên vì có hai lực cân bằng tác
dụng lên nó.
Một lực do trái đất tác dụng(trọng lực), một lực do
lò xo tác dụng( lực kéo) .

Hình 8.1

Thí nghiệm 2. Cầm một viên phấn trên cao rồi đột nhiên buông
tay ra.

? Khi buông tay ra có hiện tượng gì xảy ra với viên phấn
Điều gì chứng tỏ có một lực tác dụng lên viên phấn?
Lực này có phương và chiều như thế nào?
- Viên phấn rơi xuống dưới

- Viên phấn có sự biến đổi chuyển động (từ đứng yên sang chuyển động)
chứng tỏ có lực tác dụng vào nó, đó là lực hút của trái đất
- Lực này có phương thẳng đứng, chiều hướng xuống lực này gọi là trọng
lực

2. Kết luận
- Mọi vật trên Trái Đất đều chịu tác dụng của trọng lực.
- Trọng lực là lực hút của Trái Đất.

BÀI TẬP.
Câu 1. Các lực vẽ trong một mặt phẳng đứng dưới đây, lực nào có thể là lực
hút của Trái Đất? Vì sao?

Câu 2. Lực nào sau đây là Lực hút của Trái Đất?

A. Lực làm thuyền nổi trên mặt nước

B. Lực đẩy thuyền đi theo dòng nước

C. Lực kéo thuyền chìm xuống khi bị nước tràn vào

II. Trọng lượng và lực hút của Trái Đất
1. Phương và chiều của trọng lực.
Dây dọi:
+ Cấu tạo: gồm một quả
nặng treo vào đầu một sợi
dây mềm
+ Phương của dây dọi là
phương thẳng đứng, chiều
từ trên xuống dưới
+Tác dụng: dùng để xác định phương
thẳng đứng.

2. Kết luận:

a. Trọng lực
Trọng lực có phương thẳng đứng và có chiều từ trên xuống
dưới (hướng về tâm Trái Đất).
b. Trọng lượng
- Trọng lượng của vật là độ lớn trọng lực (lực hút của Trái
Đất) tác dụng lên vật.
- Kí hiệu: P
- Để

- Đơn vị: N

đo trọng lượng của một vật người ta dùng lực kế

? Để đo trọng lượng của một vật người ta dùng dụng cụ nào?

Trọng lựơng trong đời sống sinh hoạt của con người

Khí quyển

Nhờ có trọng lượng nên con
người có thể ngồi, đứng…

Nhờ có trọng lượng nên con người có
thể phân biệt được nặng, nhẹ của đồ vật

Trọng lực trong đời sống sinh hoạt của con người

Sinh hoạt của con người trong môi trường không trọng lực

GHI NHỚ

 Lực hút của các vật có khối lượng gọi là lực hấp dẫn.
 Trọng lựơng có phương thẳng đứng và có chiều hướng xuống ( hướng
về Trái Đất ).
 Trọng lượng của vật là độ lớn lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật.

?

Trọng lực tác dụng vào vật nào trong các vật sau đây?

Tất cả các vật trên.

 Học bài theo nội dung ghi
 Bài tập về nhà:
? Tìm hiểu mối quan hệ giữa trọng lượng và khối lượng

- Nội dung phù hợp với khối lượng là: b, e, g.
- Nội dung phù hợp với lực hút của Trái Đất là: a, c, d.
- Nội dung phù hợp với trọng lượng là: a, d, g.

NHỚ LẠI KIẾN THỨC

1. Trọng lực là gì?
2. Trọng lực có phương, chiều như thế nào?
3. Trọng lượng là gì
4. Để đo trọng lượng của một vật người ta dùng dụng cụ nào
1.Trọng lực là lực hút của Trái Đất.
2.Trọng lực có phương thẳng đứng và có chiều từ trên xuống dưới (hướng về
tâm Trái Đất).
3. Trọng lượng của vật là độ lớn trọng lực (lực hút của Trái Đất) tác dụng lên
vật.
- Kí hiệu: P
4. Để

- Đơn vị: N

đo trọng lượng của một vật người ta dùng lực kế

TIẾT BÀI 43.
TRỌNG LƯỢNG, LỰC HẤP DẪN(tiết 2)

III. Trọng lượng và khối lượng

1. Khối lượng:
Khối lượng của một vật là số đo lượng chất của vật đó

+ Kí hiệu: m
+ Đơn vị: kg
2. Cách xác định trọng lượng của vật:

2. Cách xác định trọng lượng của vật:
Giữa
trọngThức
lượng và khối lượng
a. Công
của cùng một vật có hệ thức là:
P = 10.m
 m = P/10

Trong đó:
P là trọng lượng của vật (N)
m là khối lượng của vật (kg)

b. Mối quan hệ giữa P và m:
Khối lượng của vật càng lớn thì
trọng lượng của vật càng lớnvà
ngược lại

Với P là trọng lượng của vật (N)
m là khối lượng của vật (kg)

a) m = 1 kg

thì P = 10 N

b) m = 2 kg

thì P = 20 N

c) m = 3 kg

thì P = 30 N

d) m = 7 kg

thì P = 70 N

e) m = 9,5 kg thì P = 95 N


m
P=…
10.m

BÀI TẬP.
Bài 1.
Tại sao khi đi mua, bán người ta có thể dùng một cái lực kế để làm
một cái cân?

+ Khi dùng lực kế ta sẽ đo được trọng lượng của vật (P=..?.N)
+ Khi đó khối lượng của vật được mua (bán) là:

P
m  ....( kg )
10

Bài 2. Hãy xác định trọng lượng của các quả cân khối
lượng 100g, 200g, 500g và ghi kết quả vào bảng sau:
Lần đo
1
2
3

Khối lượng
(m)
100g = 0,1kg
200g = 0,2kg
500g = 0,5kg

Trọng lượng
(P)
1N
2N
5N

GHI NHỚ
 
Ý nghĩa (Là
gì?)
Kí hiệu
Đơn vị
Dụng cụ đo
Mối quan hệ

Trọng lượng
Khối lượng
Trọng lượng của một vật là Khối lượng .của một vật
độ lớn lực hút của Trái Đất là số đo lượng chất của
tác dụng lên vật.
vật đó.
m
P
kg
N (Niu – tơn)
Cân
Lực kế
Khối lượng của vật càng lớn thì trọng lượng của vật
càng lớn.

Câu 1. Một cái cốc có khối lượng bằng 200g đặt nằm cân bằng
trên mặt đất. Lực hấp dẫn do cái cốc tác dụng vào Trái Đất có
độ lớn gần bằng giá trị nào sau đây?
A. 2N.

B. 20N.

C. 0,2N.

D. 200N.

Câu 2. Một vật có khối lượng 50 kg thì có trọng lượng gần
bằng giá trị nào sau đây?
A. P = 5N

B. P = 500N

C. P = 5000N

D. P = 50N

 Học bài theo nội dung ghi
 Bài tập về nhà:
? Viết công thức tính trọng lượng có liên quan đến khối lượng và
giải thích các đại lượng có trong công thức

TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ HẾT
!

KIỂM TRA BÀI CŨ
? Nêu công thức tính trọng lượng có liên quan đến khối
lượng và giải thích các đại lượng có trong công thức
P = 10.m
P là trọng lượng của vật (N)
m là khối lượng của vật (kg)

BÀI 43.
TRỌNG LƯỢNG, LỰC HẤP DẪN(tiết 3)

IV. LỰC HẤP DẪN

Trái đất hút quả táo
thì quả táo có hút trái
đất không? Nếu có thì
lực này gọi là gì?

 -Tráiluận
Đất hút quả táo thì quả táo cũng hút Trái Đất, lực này là lực hấp
Kết
dẫn hoặc lực hút.

- Mọi vật có khối lượng đều hút lẫn nhau. Lực hút của các vật có
khối lượng gọi là lực hấp dẫn.

- Trang phục của các nhà du hành vũ trụ có khối lượng khoảng 50 kg.
- Họ vẫn có thể di chuyển dễ dàng trên Mặt Trăng vì trên Mặt Trăng,
mọi vật chịu lực hấp dẫn nhỏ hơn nhiều lần so với trên Trái Đất.

BÀI TẬP

Câu 1. Lực hút của Trái Đất tác
dụng lên vật nào trong các vật
dưới đây?

Lực hút của Trái Đất tác dụng vào tất cả các vật trên.

Câu 2. Quả táo rụng
xuống sẽ chuyển động
theo phương nào?

Phương thẳng đứng
hướng về phía trái đất

Câu 3. Có bạn viết 10
kg = 100 N. Bạn đó
viết đúng hay sai? Vì
sao?

Sai vì kg là đơn vị đo khối lượng, N là
đơn vị đo lực.

Câu 4. Một quả cân có
khối lượng là 250 g. Tính
trọng lượng của quả cân.

P = 10. m = 10 . 0,25 = 2,5 (N)

GHI NHỚ
 Lực hút của các vật có khối lượng gọi là lực hấp
dẫn.
 Trọng lựơng có phương thẳng đứng và có chiều
hướng xuống ( hướng về Trái Đất ).
 Trọng lượng của vật là độ lớn lực hút của Trái Đất
tác dụng lên vật.
 Khối lượng của vật là số đo lượng chất của vật.

 Học bài theo nội dung ghi
 Bài tập về nhà:
1. Viết công thức tính trọng lượng và giải thích các đại lượng có
trong công thức ?
2. Thế nào là lực hấp dẫn?

3. Chế tạo dây dọi và kiểm tra bức tường hay cột nhà có được
xây thẳng đứng hay chưa?

TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ HẾT
!

KIỂM TRA BÀI CŨ
? Nêu công thức tính trọng lượng có liên quan đến khối
lượng và giải thích các đại lượng có trong công thức
P = 10.m
P là trọng lượng của vật (N)
m là khối lượng của vật (kg)

Bài 1:
Hãy giải thích tại sao trên các “cân bỏ túi” bán ở ngoài phố
người ta không chia độ theo đơn vị niutơn mà lại chia độ theo
đơn vị kilôgam ? Thực chất các “cân bỏ túi” là dụng cụ gì ?
 Vì trọng lượng của một vật luôn luôn tỉ lệ với khối lượng
của nó. Các “cân bỏ túi” chia độ theo đơn vị kilôgam để đo
khối lượng của vật cần cân. Nếu cần biết trọng lượng của vật
thì người ta dùng hệ thức P = 10.m
 Thực chất các “cân bỏ túi” là các lực kế.

Bài 2. Một xe tải có khối lượng 3,2 tấn sẽ có trọng lượng bao
nhiêu niutơn?
Tóm tắt:
m = 3,2 tấn = 3200kg
Tìm P = ?(N)
Bài giải
Trọng lượng của xe tải là:
P = 10.m = 10.3200 = 32000(N)

Bài 3. Một vật có trọng lượng 35 000N thì vật này có khối lượng
bao nhiêu?
Tóm tắt:
P = 35 000 N
m=?

Giải
Vật này có khối lượng là
m = P/10 = 35 000/10 = 35 00kg

KIỂM TRA 15 PHÚT
Bài 4.
a. Một vật có khối lượng 500 g thì có trọng lượng bao nhiêu Niuton?
b. Một vật có trong lượng 520N thì vật này có khối lượng bao
nhiêu?

 Học bài theo nội dung ghi
 Đọc trước bài 44: LỰC MA SÁT
1. Thế nào là lực ma sát nghỉ, ma sat trượt?
2.