KHỞI ĐỘNG
Em hãy cho biết hình ảnh dưới đâynói về
sự kiện thể thao nào? Sự kiện đó tổ chức
mấy năm 1 lần? lần đầu tiên diễn ra ở đâu?

Sân vận động Panathenaic trong kỳ Thế vận hội hiện đại đầu tiên
diễn ra vào năm 1896 - Ảnh: Getty Images

THẾ VẬN HỘI MÙA HÈ NĂM 1936 TẠI BERLIN

THẾ VẬN HỘI MÙA HÈ 1960 Ở ROME

Lá cờ Thế vận hội
Olympic.

18 VĐV Việt Nam tranh tài tại Olympic Tokyo năm

Theo truyền thuyết, thế vận hội Olympic cổ đại do Thần
Heracles sáng lập (thần Heracles La Mã cổ đại), con trai của
Thần Zeus. Theo các tài liệu lịch sử còn lưu lại, thế vận hội
Olympic đầu tiên được tổ chức vào năm 776 trước Công
Nguyên (mặc dù người ta tin rằng Thế vận hội đã diễn ra nhiều
năm trước đó rồi). Ở thế vận hội Olympic này, vận động viên
chạy đua Coroebus (một đầu bếp đến từ Elis) đã giành chiến
thắng tại sân vận động Olympic với đoạn đường khoảng 192
mét (210 yards). Điều này đã làm cho Coroebus trở thành nhà
vô địch Olympic đầu tiên trong lịch sử.

II. Giới thiệu về đoạn trích Đôn Ki-hô-tê
- Đoạn trích “Đánh nhau với cối xay gió” được trích trong
chương VIII và chương XIX của tiểu thuyết. Đoạn trích kể lại việc
hai thầy trò đang trên đường phiêu lưu thì bắt gặp hàng chục
chiếc cối xay gió. Đôn Ki-hô-tê một mực cho rằng đó là những gã
khổng lồ và quyết tâm đánh bại chúng bất chấp lời khuyên của
Xan-cho Pan-xa. Để rồi đến cuối cùng cả người và ngựa đều bị
thương nặng.

1. Xuất xứ

-Văn bản Đánh nhau với cối xay gió được trích trong tiểu thuyết
Đôn Ki-hô-tê.
-- Nhà văn Xéc văn téc người Tây Ban Nha
- Tác phẩm “Đôn-ki-hô-tê” kể về nhân vật Đôn Ki-hô-tê, một lão
quý tộc nghèo say mê đọc tiểu thuyết hiệp sĩ và muốn trở
thành hiệp sĩ giang hồ. Lão lục tìm những binh giáp của tổ tiên
để tự trang bị vũ khí cho mình, phong cho con ngựa gầy yếu của
mình là chiến mã - đặt tên là Rô-xi-na-tê, còn mình là hiệp sĩ xứ
Man-tra. Cùng đi với lão là bác giám mã Xan-chô Pan-xa. Sau
nhiều phen thất bại ê chề, đến cuối cùng bị ốm nặng và qua
đời.

Đánh nhau với cối xay gió
- Đoạn trích trên nằm

trong tác
phẩm nào? Nhà văn tên gì? Tóm tắt
lại toàn bộ tác phẩm?

BÀI 6
MỘT SỐ NỀN VĂN MINH PHƯƠNG TÂY
THỜI KÌ CỔ –TRUNG ĐẠI

1. Văn minh Hy Lạp và La Mã cổ đại

-Chỉ ra vị trí địa lý nền văn minh phương Tây thời kỳ cổtrung đại?
-Tác động điều kiện tự nhiên, dân cư, kinh tế đến việc
hình thành nền văn minh Hy Lạp và La Mã.
- Em có nhận xét gì về nững cơ sở chính trị, xã hội và sự
kế thừa nền văn minh phương Đông đối với sự hình
thành nền văn minh Hy Lạp, La Mã cổ đại

*HĐ

nhóm.
GV chia nhóm để làm các thành tựu cơ bản:
Hôạt động nhóm đôi bạn. Có 5 nhóm 1, 5 nhóm 2. 5 nhóm 3, 5 nhóm 4.
Nhóm 1: tìm hiểu về chữ viết, văn học
Nhóm 2: tìm hiểu về kiến trúc, điêu khắc, hội hoạ
Nhóm 3: tìm hiểu về khoa học, kỹ thuật
Nhóm 4: tìm hiểu về tư tưởng, tôn giáo, thể thao?

Tiêu chí
Văn học
Kiến trúc điêu khắc
và hội họa
Khoa học kỹ thuật
Tư tưởng tôn giáo
Thể thao

Thành tựu tiêu biểu.

Chữ viết
• Chữ viết: Cư dân Hy Lạp đã sáng tạo
nên hệ chữ cái a,b,c và người La Mã đã
kế thừa, phát triển thành chữ La Tinh
- Người La Mã tìm ra chữ số La Mã (I,
II, III….)
Þ Ý nghĩa : Chữ cái Hy Lạp và La Mã là
một cống hiến lớn lao của cư dân cổ
phương Tây đóng góp cho nền văn
minh nhân loại. Hiện nay, chữ cái
LaTinh là chữ cái được sử dụng phổ
biến nhất trên thế giới.

Đền Páctênông

Đền Páctênông

• Kiến trúc, điêu khắc
và hội hoạ: đạt được
nhiều thành tựu rực
rỡ như đền Pác-tênông, đấu trường
Cô-li-dê, đền thờ
thần Dớt…tượng lực
sĩ ném đĩa, tượng Atê-na, tượng thần vệ
n ữ Mi-lô….bức vẽ
chiến dịch Ma-ratông, các bức hoạ
trên lăng mộ, đền
thờ, đồ gốm…

Tượng lực sĩ ném đĩa

Tượng thần vệ nữ Milô

Tượng nữ thần A-tê-na

1. Pythagore

2.Thales

3.Archimedes

- Khoa học: Những hiểu biết về khoa học của người Hy Lạp và La Mã mới thực sự trở thành kho
học, họ đã để lại những định lý, định đề có giá trị khái quát hoá cao như định lí Ta lét, Pitago, ti
đề Ơ-Clít, định lí Ác-si-mét….
- Người Hy Lạp và La Mã cổ đại còn biết ứng dụng những hiểu biết khoa học vào thực tiễn như:
chế tạo bê tông, sử dụng hệ thống đòn bẩy, chế tạo máy bắn đá, máy bắn tên…
=> Ý nghĩa: Những cống hiến này đã đặt nền tảng cho sự phát triển mạnh mẽ của các ngành khoa
học kĩ thuật của thế giới giai đoạn tiếp theo.

• Thể thao: Người Hy
Lạp và La Mã rất yêu
thích thể thao, nhiều sự
kiện và môn thể thao
đã được tổ chức tiêu
biểu là sự kiện đại hội
O-lim-pic.
• => Ý nghĩa : thể thao
giúp rèn luyện sức
khoẻ, giải trí, tăng tình
đoàn kết. Thể thao Hy
Lạp và La Mã là cơ sở,
nền tảng của thể thao
nhân loại ngày nay.

4. Văn minh Tây Âu thời Phục Hưng.
a. Bối cảnh lịch sử=> Giảm tải.
b. Thành tựu tiêu biểu.
- Phục Hưng là một phong trào văn hóa thường được xem là bao
phủ giai đoạn từ thế kỷ 15 đến thế kỷ 17, khởi đầu tại Firenze (Ý)
vào Hậu kỳ Trung Đại, sau đó lan rộng ra phần còn lại của châu Âu
ở những quy mô và mức độ khác nhau

* HĐ cá nhân.
- Sử dụng lược đồ, bản đồ tìm hiểu về vị trí địa lý?
- Tại sao gọi là thời Phục Hưng?
- Tại sao ở I ta lia hay gọi là Ý nơi diễn ra đầu tiên?
=>Vai trò của dòng họ Mê-đi-ci đóng vị trí quan
trọng trong nền chính trị thành phố, là một dòng họ nhiều đời
người là chủ ngân hàng lớn và có chủ trương khuyến khích nghệ
thuật.

*HĐ nhóm
- Sử dụng kỹ thuật phòng tranh. Các nhóm sưu tầm tranh ảnh
trước đó được giao về nhà treo tranh trên bảng, lớp học.
Thuyết trình giới thiệu sản phẩm của mình?
GV chia nhóm để làm các thành tựu cơ bản
Nhóm 1: tìm hiểu về văn học
Nhóm 2: tìm hiểu về hội hoạ, kiến trúc, điêu khắc
Nhóm 3: tìm hiểu về khoa học, kỹ thuật
Nhóm 4: tìm hiểu về tư tưởng.

Tiêu chí

Thành tựu tiêu biểu.

Văn học
Kiến trúc điêu khắc và hội
họa
Khoa học kỹ thuật
Tư tưởng
=> Tại sao nói phong trào Văn hóa Phục hưng đã sản sinh ra “những
người khổng lồ”?
=> Qua sơ đồ tư duy hãy cho cô biết Nội dung tư tưởng phong trào văn
hóa Phục Hưng? Tính chất của phong trào văn hóa Phục Hưng? Ý nghĩa
lịch sử của phong trào?

Là một đại diện tiêu biểu cho
tranh phụ nữ thời Phục Hưng nổi
tiếng do tác giả Leonardo da Vinci
thực hiện. Ông là một thiên tài
toàn năng người Italy: một họa sĩ,
kiến trúc sư kiệt xuất, một nhạc
sĩ, một kỹ sư siêu việt, một nhà
khoa học đi trước thời đại. Bức
họa thể hiện một người đàn bà
đầy đặn, trông có vẻ phúc hậu
đang đan tay vào nhau, khóe
miệng khẽ giãn ra một nụ cười hư
ảo.
Tranh màu keo là phương tiện hội họa chính được
sử dụng trong thời kỳ đầu tiên của Phục hưng cho
các bức tranh quy mô nhỏ được vẽ trên các tấm
gỗ. Bất kỳ sắc tố nào được hòa vào keo bằng chất
kết dính tan trong nước như lòng đỏ trứng, hoặc
lòng trắng trứng, chất gôm arabic hoặc keo động
vật đều được gọi là sơn màu keo.

Shakespeare (Nhà viết kịch, diễn viên và nhà
thơ người Anh) cũng là một trong những tác
phẩm văn học thời Phục hưng hay nhất,
"Romeo và Juliet“
. Ngày xuất bản là năm 1597 và nó đã được
xuất bản bằng tiếng Anh.
Vở kịch bao gồm câu chuyện về hai người
yêu nhau không thể ở bên nhau vì họ hàng
của họ là đối thủ của nhau. Tuy nhiên, cả hai
quyết định bỏ trốn, giấu giếm kết hôn và
sống chung với nhau; nhưng sự đánh giá lại
này, cùng với một số lượng lớn các sự kiện,
khiến cặp đôi thích tự tử hơn là sống thiếu
nhau. Trớ trêu thay, khi chết hai gia đình lại
hòa giải.

Tiêu chí

Thành tựu tiêu biểu.

Văn học

Có nhiều thể loại: Thơ, tiểu thuyết và kịnh.
- Tiêu biểu nhất là Đan – Tê với tác phẩm
“ Hài kịch thần thánh”.
- Trong nền văn học Tây Ban Nha nổi lên nhà văn Xéc- van – téc với tác phẩm “Đôn ki hô tê, nhà hiệp sĩ tài ba xứ man tra”.
- Kịnh tiêu biểu nhất là Uy li am Sếch- xpia tiêu biểu tác phẩm Rô- mê- ô và Giu –li –ét, Ham-lét, Ô tên lô được đánh giá là nhà soạn
kịch số 1 phục hưng, kịch của ông luôn chứa đựng nội dung phê phán hiện thực
- Tiểu thuyết: Giô van ni Bô ca xi ô với tác phẩm: Mười ngày.

Hội họa: Nghệ thuật phục hưng đạt đến đỉnh cao chói lọi , thành tựu chủ yếu là hội họa, điêu khắc
Kiến trúc -nghệ
thuật.
điêu khắc - Các danh họa nổi tiếng nhất là: Lê- ô – na đờ Vanh xi, Mi- ken- lăng- giơ và Pha ra en. Nội dung : Lấy
đề tài từ kinh thánh và chú ý tới các thần thánh ngoại đạo và con ngườ thế tục.
và hội
- Kiến trúc điêu khắc: Vương cung Thánh đườngThánh Phê-rô, Nhà thờ Thánh Pi-tơ ở Va ti căng
họa
- Tiêu biểu là: Cô béc ních, Bru –nô, Ga- li- lê.
Khoa học - Cô béc ních, với tác phẩm “ Bàn về sự xoay vần của thiên thể” đã khẳng định: Trái đất quay xung quanh trục của nó và vận chuyển
quanh mặt trời như bao hành tinh khác. Học thuyết đó phát triển quan niệm duy vật của vũ trụ
kỹ thuật
Tư tưởng Triết học duy vật với các học gải tiêu biểu như Ph ran-xít Bê- cơn,
Đê- các -tơ

•ý nghĩa:
- Lên án giáo hội Ki-tô, tấn công vào trật tự phong kiến, đánh
bại tư tưởng phong kiến lỗi thời.
•
- Đây là cuộc đấu tranh đầu tiên của giai cấp tư sản chống lại
chế độ phong kiến trên mặt trận văn hóa tư tưởng.
- Đề cao tự do, xây dựng thế giới quan tiến bộ
+ Đề cao giá trị con người và tự do cá nhân.
+ Đề cao tinh thần dân tộc.

Hoạt động luyện tập.
HS lựa chọn 1 trong 3 câu hỏi sau.
Câu 1: Vẽ sơ đồ tư duy Văn minh Hy Lạp- La Mã cổ đại và nền văn
minh thời kỳ Phục Hưng?
Câu 2: Lập bảng so sánh các thành tựu văn minh Hy Lạp- La Mã cổ
đại vớ các nền văn minh phương Đông?
Câu 3: Ph. Ăng ghen đã viết: “ Không có cơ sở của nền văn minh Hi
Lạp và đế chế La Mã thì không có Châu Âu hiện đại? Em có đồng ý
với nhận định này không? Vì sao?
 

Thành tựu

Văn minh phương Đông

Văn minh phương Tây

Điểm tiến bộ của PT

Chữ viết

- Là người đầu tiên phát minh ra chữ viết; đây là
phát minh lớn của loài người.
- Thời gian xuất hiện chữ viết khoảng thiên niên kỷ
IV TCN
- Chữ tượng hình, tượng ý, tượng thanh.
- Nguyên liệu để viết: giấy papirut, đất sét, xương
thú, mai rùa, thẻ tre, lụa.

- Hệ chữ cái Rôma (chữ Latinh) gồm - Chữ viết đơn giản, khoa học được
26 chữ cái; hoàn chỉnh, đơn giản và rất dùng phổ biến hiện nay
linh hoạt, được dùng phổ biến hiện
nay.

Văn học

- Văn học dân gian và văn học viết phát triển với
nhiều thể loại như ngạn ngữ, ca dao, sử thi, thơ ca
- Một số tác phẩm như: Lời tiên đoán của Nôphecti,
sử thi Rmayana và Hapharata, Rig Veda.

- Văn học viết phát triển cao, hình - Văn học viết ra đời, hình thành
thành các thể loại văn học: tiểu thuyết, nhiều thể loại văn học và các nhà văn,
thơ trữ tình, bi kịch, hài kịch..
thơ nổi tiếng
- Một số tác phẩm và nhà văn, nhà thơ
nổi tiếng: Iliat và Oodixe; nhà viết kịch
tiêu biểu như Sô phốc, Ê-sin,

Kiến trúc và điêu khắc - Một số công trình kiến trúc tiêu biểu ở mỗi nc: Kim
tự tháp Ai Cập, thành Babilon ở LH, những khu đền
tháp kiểu kiến trúc Hinđu ở AD,Vạn Lý trường
thành...
- Giá trị: là những di tích lịch sử văn hóa nổi tiếng
thế giới, thể hiện sức lao động và tài năng sáng tạo vĩ
đại của con người.

- Nghệ thuật hoàn mỹ đậm tính hiện Đạt trình độ cao hơn, nhiều lĩnh vực
thực và tính dân tộc.
nghệ thuật xuất hiện
- Kiến trúc: một số công trình tiêu biểu
như đền Pactenon, đấu trường Colide.
- Điêu khắc: một số tác phẩm tiêu biểu
như tượng lực sĩ ném đĩa, tượng nữ
thần Atena, tượng thần Dớt (khảm ngà
voi và vàng), tượng thần vệ nữ Milo..

Hoạt động vận dụng.
-Hãy sưu tầm tư liệu và giới thiệu, nêu cảm nhận của
em về một thành tựu tiêu biểu của nền văn minh
thời kỳ Hi Lạp-Rô Ma hoặc thời kyg Phục Hưng trong
khoảng 15-20 dòng.
-- Bài tập về nhà làm.