GIÁO DỤC CÔNG DÂN 9

CHÀO MỪNG
CÁC EM!
Bài 7: Thích Ứng Với Thay Đổi
Cùng học cách bình tĩnh, chủ động và tích cực
trước những thay đổi trong cuộc sống.
Kết nối tri thức với cuộc sống

HOẠT ĐỘNG SỐ

Xem Video AI
1

Xem video AI:

2

Trả lời các câu hỏi

3

Ghi nhanh 1 thông điệp

*Thích ứng với thay đổi

*xuất hiện trong video

*em nhớ nhất sau khi xem

Thời gian: 2 phút

Năng lực số: tương tác học liệu số

KHỞI ĐỘNG

Chúng ta không thể thay
đổi hướng gió
nhưng chúng ta có thể
điều
chỉnh được cánh buồm.
- Dolly Parton

KHỞI ĐỘNG

Chia Sẻ Cảm Nhận
1

2

Em hiểu câu danh ngôn trên
như thế nào?

Theo em, câu danh ngôn gợi nhắc
điều gì khi con người gặp thay đổi
trong cuộc sống?

Hãy chia sẻ suy nghĩ của em với cả lớp!

KHỞI ĐỘNG

Gợi Mở Chia Sẻ
- Người lái thuyền không thể biết khi nào
hướng gió thay đổi.
- Nhưng người đó có thể điều chỉnh cánh
buồm để thuận theo chiều gió và tiến lên.
- Trong cuộc sống, thay đổi có thể đến bất
ngờ, ngoài tầm kiểm soát.
- Điều ta có thể kiểm soát là thái độ và cách
phản ứng trước thay đổi.
Thay đổi là tất yếu - phản ứng là lựa chọn của em!

GDCD 9 - Bài 7

DẪN VÀO BÀI
Cuộc sống luôn vận động và biến đổi không
ngừng.
Những thay đổi có thể đến từ hoàn cảnh bên
ngoài hoặc từ chính bản thân mỗi người.
Việc trang bị kĩ năng thích ứng với thay đổi
giúp cuộc sống của mỗi người trở nên tốt đẹp
hơn.

HOẠT ĐỘNG 1

TÌM HIỂU MỘT SỐ THAY
ĐỔI TRONG CUỘC
SỐNG
có khả năng xảy ra trong cuộc sống
của bản thân và gia đình
Mục tiêu: Nhận diện thay đổi

Nêu được một số thay đổi có khả
năng xảy ra trong cuộc sống của bản
thân và gia đình.

NHIỆM VỤ 1. TÌM HIỂU CÁC TRƯỜNG HỢP
Làm việc theo 6 nhóm - Đọc các trường hợp SGK tr.34 - 35

Em hãy nêu những thay đổi đã xảy ra và ảnh hưởng của nó đến cuộc sống của các nhân vật

Nhóm 1 & 2

Nhóm 3 & 4

Nhóm 5 & 6

Trường hợp 1 - Bạn T

Trường hợp 2 - Bạn V

Trường hợp 3 - Anh K

Sự ra đi đột ngột của bà nội

Gia đình phải sơ tán do lũ quét

Tai nạn khiến không thể chơi đàn
Thảo luận: 5 phút

PHÂN CÔNG NHÓM

5 phút

Thảo luận nhóm - 5 phút

Nhóm 1 & 2

Nhóm 3 & 4

Nhóm 5 & 6

Trường hợp 1

Trường hợp 2

Trường hợp 3

Bạn T

Bạn V

Anh K

Câu hỏi chung: Nêu những thay đổi đã xảy ra và ảnh hưởng của nó đến cuộc sống của các nhân vật.

TRƯỜNG HỢP 1 - BẠN T
Nhóm 1 & 2
T rất đau buồn vì sự ra đi đột ngột của bà nội.
Từ nhỏ, T được bà chăm sóc, chỉ bảo.
Lớn lên, bạn vẫn rất gần gũi và thường chia sẻ,
tâm sự với bà.
Giờ không còn bà ở bên cạnh, T không chấp
nhận được sự thật này.
Bạn thường nhốt mình trong phòng, khóc và
chìm đắm trong đau buồn.
Thảo luận: Thay đổi nào đã xảy ra? Ảnh hưởng ra sao?

Ngữ liệu SGK tr.34

TRƯỜNG HỢP 2

Bạn V
Hoàn cảnh
◆ Do hậu quả của trận lũ quét, gia đình V phải sơ
tán đến nơi ở tạm.
◆ Mặc dù được chính quyền hỗ trợ, cuộc sống của gia
đình V vẫn chịu ảnh hưởng nặng nề.
◆ Giao thông gián đoạn, tài sản bị cuốn đi.
◆ Việc học tập và sinh hoạt đều gặp nhiều khó khăn.

Ngữ liệu SGK tr.34

Nhận diện thay đổi là bước đầu để tìm hướng thích ứng.

TRƯỜNG HỢP 3

ANH K
🎵 Anh K ước mơ trở thành nghệ sĩ
piano. Đã đạt được nhiều giải
thưởng âm nhạc.
🚑 Một tai nạn xảy ra khiến anh bị
chấn thương ở tay.
🎹 Anh không thể chơi đàn được
nữa.
💭 Anh K rất buồn và lo lắng cho
tương lai của mình.

Ngữ liệu SGK tr.35

Thay đổi nào đã xảy ra với anh K? Điều đó ảnh hưởng thế nào đến cuộc sống của anh?

HOẠT ĐỘNG SỐ

Chatbot AI Hỗ Trợ Tìm Hướng Đi Mới
Công cụ số:
ChatGPT / Gemini
Ví dụ câu lệnh nhập vào Chatbot:
"Một người đam mê piano bị chấn thương tay không thể
chơi đàn được nữa. Hãy gợi ý 3 nghề nghiệp liên quan
đến âm nhạc mà không cần dùng tay chơi đàn trực tiếp
để giúp người đó vượt qua khủng hoảng."
Gợi ý cách xử lý trong từng trường hợp

Lưu ý: Đọc kết quả AI và chọn lọc ý phù hợp.

NHIỆM VỤ 2

VIDEO: THAY ĐỔI BẢN THÂN ĐỂ THÍCH NGHI
Làm việc nhóm đôi
Xem video: Thay đổi bản thân để thích nghi
Link: https://www.youtube.com/watch?v=cl8YjBwM0NQ

Thời gian xem và ghi ý chính: 5 phút

Năng lực số: Tiếp nhận & xử lý thông tin từ video

CÂU HỎI SAU VIDEOLàm việc nhóm đôi
1. Các nhân vật trong đoạn video đã gặp phải
những biến cố gì?
2. Trước những khó khăn ấy, các nhân vật đã
có hành động để thích nghi như thế nào?
3. Kết quả của việc thay đổi đó là gì?

TRÒ CHƠI: AI NHANH, AI ĐÚNG?
Làm việc nhóm đôi
Mỗi cặp làm việc cùng nhau.

Trong 2 phút
Liệt kê những thay đổi có thể xảy ra trong
cuộc sống và hướng giải quyết của nhóm.

Giơ tay giành quyền trả lời
Khi có hiệu lệnh “Bắt đầu!”, nhóm giơ tay để
giành quyền trả lời.
Nếu hướng giải quyết chưa hợp lí, nhóm
khác hô “Thay đổi” để nêu ý kiến mới!

CHỐT VIDEO - CÁC BIẾN CỐ
Những thay đổi bất ngờ trong cuộc sống thực

ThS. Đặng Hoàng An

Ông Đinh Ngọc Phương

Biến cố

Biến cố

⚡ Năm 2016, sau một lần té ngã,
anh bị chấn thương nặng dẫn
đến liệt đôi chân.

⚡ Gặp rào cản về tuổi tác.
⚡ Khó theo kịp công nghệ hiện đại.
⚡ Khó kết nối với bạn bè, người thân.

Nhận diện biến cố là bước đầu để thích ứng!

CÁCH THÍCH NGHI CỦA
THS. ĐẶNG HOÀNG AN
Tập làm quen với xe lăn mỗi ngày

để lấy lại sự tự chủ cho cơ thể

Tìm đến những tấm gương truyền cảm hứng

để có thêm động lực vượt khó

Không muốn là gánh nặng cho gia đình

nuôi dưỡng ý chí tự lập mạnh mẽ

Tham gia tư vấn tâm lí trên sóng phát thanh

và các buổi nói chuyện chuyên đề

Mạnh dạn khởi nghiệp bằng cách trồng nấm

để có thêm kinh tế và tự chủ cuộc sống

Từng bước nhỏ - hành trình lớn 🌱

Chốt video

CHỐT VIDEO

Cách Thích Nghi & Kết Quả

Cách thích nghi
Ông Đinh Ngọc Phương
• Chủ động nhờ con cháu chỉ cách
dùng mạng xã hội.

Kết Quả
✓ ThS. Đặng Hoàng An có thêm hi vọng
sống và đang cống hiến hết mình.
✓ Ông Đinh Ngọc Phương biết thêm
nhiều điều trong cuộc sống, kết nối được
với người thân và có thêm bạn bè mới.

*Thích ứng với thay đổi mang lại hi vọng và kết nối!

CHỐT HOẠT ĐỘNG 1

Hoàn cảnh
sống

Sức khỏe

Gia đình

Môi trường
tự nhiên

Nhận diện được thay đổi
là bước đầu để có cách thích ứng phù hợp.

Biến cố
bất ngờ

2
HOẠT ĐỘNG 2
Tìm hiểu một số biện pháp để thích ứng
với thay đổi trong cuộc sống
✔ Nêu được các biện pháp để thích ứng với thay đổi.
✔ Nhận biết ý nghĩa của việc thích ứng trước thay đổi.
✔ Biết tư vấn cách thích ứng phù hợp cho một số tình huống.

HOẠT ĐỘNG 2

NHIỆM VỤ 1

Thái độ tích cực trước thay đổi
Làm việc nhóm đôi
📖 Đọc thông tin SGK tr.35, 36
Câu hỏi thảo luận: Theo em, việc chấp nhận sự
thay đổi, giữ bình tĩnh và tìm cách giải quyết
vấn đề có ý nghĩa như thế nào đối với mỗi người
khi phải đối mặt với thay đổi lớn trong cuộc
sống?
🕒 Thời gian: 5 phút
Chấp nhận

Bình tĩnh

Tích cực

NHIỆM VỤ TƯ VẤN

Làm việc theo 4 nhóm

Bạn T và Bạn V

Nhóm 1, 2

Nhóm 3, 4

Bạn T

Bạn V

Đọc lại trường hợp 1 - bạn T
và đưa ra lời khuyên.

Đọc lại trường hợp 2 - bạn V
và đưa ra lời khuyên.

Vận dụng biện pháp thích ứng

Vận dụng biện pháp thích ứng

💡 Yêu cầu: Vận dụng các biện pháp thích ứng với thay đổi để tư vấn.

CHỐT Ý NGHĨA
CỦA THÁI ĐỘ TÍCH CỰC
*Việc chấp nhận thay đổi, giữ bình tĩnh và tìm cách giải quyết vấn đề giúp chúng ta:*

Vượt qua khó khăn

Sống phù hợp

*Thích ứng được với những
thay đổi trong cuộc sống*

*Sống phù hợp với hoàn cảnh
hiện tại*

Phát triển bản thân

Làm chủ cảm xúc

*Không ngừng tự hoàn thiện
và phát triển*

*Tránh bị cuốn theo cảm xúc
tiêu cực khi gặp biến cố*

💡 *Thái độ tích cực là chìa khóa để thích ứng và trưởng thành!

BIỆN PHÁP 1

CHẤP NHẬN SỰ THAY ĐỔI LÀ TẤT YẾU

Thay đổi là điều không thể tránh khỏi
Sự thay đổi là một phần tự nhiên của cuộc sống - luôn
xảy ra dù ta muốn hay không.

Học cách chấp nhận và thích nghi
Cần học cách chấp nhận và thích nghi với sự thay đổi đó
thay vì chống lại nó.

Cần thời gian và sự hỗ trợ
Với những thay đổi lớn, bất ngờ, cần nhiều thời gian và
cả sự hỗ trợ để chấp nhận và thích ứng.
Điều ta không thể thay đổi - hãy học cách chấp nhận.

BIỆN PHÁP 2 Thích ứng với thay đổi
GIỮ BÌNH TĨNH
Trước biến cố bất ngờ, cần làm chủ cảm
xúc, giữ thái độ điềm tĩnh.
Không hoảng hốt, không ra quyết định
vội vàng.
Có thể hít thở sâu, dành thời gian nhìn
nhận vấn đề thấu đáo.
Chia sẻ với người thân, bạn bè và lắng
nghe ý kiến của người mình tin tưởng.

BIỆN PHÁP 3

Giải Quyết Vấn Đề Theo Hướng Tích Cực

Đánh giá

Tham khảo

Lựa chọn

Tìm hỗ trợ

Chủ động đánh giá
tình huống một
cách thấu đáo.

Suy nghĩ và tham
khảo các cách giải
quyết khác nhau.

Chọn cách giải
quyết tích cực, phù
hợp với bản thân
và hoàn cảnh.

Nếu vượt quá khả
năng, tìm kiếm sự
hỗ trợ từ gia đình,
thầy cô, bạn bè.

Mỗi vấn đề đều có hướng giải quyết - hãy chủ động tìm kiếm nó!

TƯ VẤN

Trường Hợp 1 - Bạn T

Lời khuyên giúp bạn T vượt qua nỗi
đau và sống tích cực hơn

Dành thời gian cho bản thân và ở bên gia đình,
bạn bè
Sự đồng hành của người thân sẽ cho T thêm sức mạnh.

Học cách chấp nhận sự thật
Bà già yếu và qua đời là điều không thể thay đổi.

Sống tốt, học tốt để bà yên lòng và tự hào
Đây là cách T tiếp tục yêu thương bà theo cách ý nghĩa nhất.

Không nhốt mình trong đau buồn
Hãy mở cửa, chia sẻ cảm xúc với người T tin tưởng.

LUẬT CHƠI TRẮC NGHIỆM ONLINE
Đọc kĩ và thực hiện đúng để trò chơi diễn ra công bằng!

“Thiết bị cá nhân”

Mỗi HS dùng điện thoại
hoặc máy tính bảng để
tham gia.

“Chọn đáp án đúng”

Chọn đáp án đúng trong
thời gian quy định của hệ
thống.

“Đọc kĩ câu hỏi”

Đọc kĩ câu hỏi trên thiết bị
cá nhân trước khi chọn đáp
án.

“Chấm điểm tự động”

Hệ thống tự động chấm
điểm và xếp hạng sau mỗi
câu.

“Nghiêm túc & Công bằng”

Trả lời nghiêm túc, không trao
đổi đáp án khi đang chơi.

BẢNG XẾP HẠNG - TUYÊN DƯƠNG
Vinh danh xuất sắc

Chúc mừng các bạn
có kết quả cao nhất!
Trả lời đúng nhiều câu
Hoàn thành đúng thời gian
Tham gia tích cực, nghiêm túc
Cả lớp cùng vỗ tay động viên
tinh thần học tập! 👏

TƯ LIỆU ĐỌC NHANH

“Khoảnh khắc cả đế chế
thời trang tỉ đô đè nặng
lên đôi vai của chàng
trai 21 tuổi.”

Yves Saint Laurent cô độc tại đám tang
của Christian Dior, Paris 1957.
Yves Saint Laurent, 1957

TƯ LIỆU

Yves Saint Laurent
◆ Xuất thân: Sinh năm 1936 tại Oran - Algérie.
◆ Khởi đầu: Năm 1955, được Christian Dior mời về
thực tập; hai năm sau được bổ nhiệm làm trợ lý.
◆ Bước ngoặt: Năm 1957, mới 21 tuổi, ông trở
thành Giám đốc Nghệ thuật của Dior sau khi
Christian Dior qua đời.
◆ Bài học: Ông vùi đầu vào công việc, vẽ hàng
trăm bản phác họa cho mỗi bộ sưu tập - minh
chứng cho khả năng thích ứng phi thường trước áp
lực lớn.

Con người có thể đối mặt với áp lực khổng lồ
và vươn lên nếu biết thích ứng.

ĐÁP ÁN BÀI TẬP 2 - NHẬN ĐỊNH A, B

✘ KHÔNG ĐỒNG TÌNH

✔ ĐỒNG TÌNH

◆ Thay đổi có thể đi cùng khó khăn và
tiêu cực, nhưng trong khó khăn cũng
có cơ hội.

◆ Thích ứng với thay đổi giúp con người
học cách đối diện, giải quyết vấn đề.

◆ Điều quan trọng là lựa chọn góc
nhìn phù hợp và hữu ích với bản thân.

◆ Khám phá khả năng của bản thân và
trưởng thành hơn.

ĐÁP ÁN BÀI TẬP 2 - NHẬN ĐỊNH C, D
Nhận định C ĐỒNG TÌNH
Cuộc sống hiện tại dù ổn định
nhưng tương lai không thể biết
trước.
Cần luôn học tập, rèn luyện kĩ
năng thích ứng để sẵn sàng ứng
phó.

Nhận định D ĐỒNG TÌNH
Nhiều thay đổi nằm ngoài tầm
kiểm soát của chúng ta.
Nhưng chúng ta có thể kiểm
soát thái độ, hành vi, cách nhìn
nhận và cách giải quyết vấn đề
của bản thân.

Chúng ta luôn có thể kiểm soát cách mình thích ứng!

NHIỆM VỤ 4 - VẬN DỤNG CÁCH THÍCH ỨNG
Làm việc cá nhân

Em hãy nêu một số thay đổi trong cuộc
sống của mình hoặc của người thân xung
quanh và vận dụng cách thích ứng với
thay đổi để đưa ra biện pháp phù hợp.

PHIẾU HỌC TẬP - NHIỆM VỤ 4
1

Thay đổi trong cuộc sống.

2

Biện pháp thích ứng.

3

Cách thực hiện.

4

Tự làm hay cần nhờ sự hỗ trợ?

5

Nếu cần hỗ trợ thì nhờ ai?

Làm việc cá nhân tại nhà

VẬN DỤNG - VIẾT BÀI CHIA SẺ

Nhiệm vụ:
Em hãy tìm hiểu một số kĩ
năng cần thiết để thích ứng
với thay đổi và viết bài chia
sẻ cùng các bạn.

Bài viết trên
Blog / Facebook

hoặc
Video ngắn
TikTok / Reels

HOẠT ĐỘNG SỐ - TẠO SẢN PHẨM CHIA SẺ
Công cụ số:

CapCut

Canva

Video ngắn 30-60 giây hoặc
Chia sẻ 3 tips để vượt qua
khủng hoảng tuổi teen

Infographic
Tóm tắt các kĩ năng
thích ứng với thay đổi

Thông điệp: Lan tỏa năng lượng tích cực

NỘP SẢN PHẨM

Nộp link sản phẩm vào:
Nhóm lớp
Padlet
Google Classroom

Sản phẩm cần thể hiện:
✓ Kĩ năng thích ứng với thay đổi
✓ Ví dụ gần gũi với học sinh
✓ Thông điệp tích cực, tôn
trọng cảm xúc và hoàn cảnh
của người khác