ÔN TẬP
NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN (ĐOẠN TRÍCH)
I. Dàn bài
1. Mở bài:
Tác giả
Tác phẩm
Nội dung
Vấn đề nghị luận (Trích đoạn trích)
2. Thân bài:
a. Khái quát:
Hoàn cảnh sáng tác:
Tình huống truyện /Vai trò của nhân vật
Vị trí + vấn đề nghị luận (nội dung)
b. Cảm nhận
Câu luận điểm => Luận cứ được lấy từ đoạn trích để làm rõ luận điểm
c. Đánh giá
Nghệ thuật /Nội dung
Liên hệ văn chương
Liên hệ bản thân
3. Kết bài:
Khẳng định lại vấn đề nghị luận
Giá trị
BÀI 1:
LÀNG – KIM LÂN
ĐỀ 2: Viết bài văn trình bày cảm nhận về nhân vật ông Hai trong đoạn trích sau “…Ông Hai ngồi lặng trên một góc giường….trong lòng ông cũng vợi đi được đôi phần”

Kiểu bài: Nghị luận về một nhân vật trong một đoạn trích truyện (ông Hai)
Vấn đề nghị luận: Vẻ đẹp của tình yêu làng, yêu nước của nhân vật ông Hai được biểu hiện sau mấy ngày nghe tin làng mình theo giặc và khi trò chuyện cùng con.
Phạm vi tư liệu: Đoạn trích đã cho bên trên
1. MỞ BÀI (1 đoạn văn)




2. THÂN BÀI
a. Khái quát (1 đoạn văn)



b. Cảm nhận: Vẻ đẹp của tình yêu làng, yêu nước của nhân vật ông Hai
Luận điểm 1: Diễn biến tâm trạng của ông Hai trong mấy ngày sau.
Luận điểm 2: Diễn biến tâm trạng của nhân vật ông Hai trong cuộc trò chuyện với con.


* Luận điểm 1: Diễn biến tâm trạng của ông Hai trong mấy ngày sau khi nghe tin dữ (Viết câu dẫn luận điểm 1)
- Nỗi hoang mang, sợ hãi khi phải đối diện với cuộc sống xung quanh trong mấy ngày sau khi nghe tin. Cảm giác xấu hổ và sợ hãi đã đè nặng lên ông. Ông sợ lời chửi rủa và thái độ mụ chủ nhà, ông còn sợ gia đình ông sẽ bị đuổi đi. Đó là tâm lí của con người mang nặng mặc cảm tội lỗi. => Vì gắn bó với làng quê Kim Lân rất am hiểu tâm lí người nông dân. Do vậy, ông đã rất tinh tế khi miêu tả được nét tâm lí rất riêng của ông Hai–lối suy nghĩ đậm chất nông dân. Đó là sự lo lắng về cái ăn cái mặc, chốn nương thân. Nhưng bây giờ cái nỗi lo ngàn đời ấy đã được đặt ngang bằng và nâng lên là nỗi lo mất nước.
.
- Điều ông Hai sợ hãi đã thành hiện thực khi mụ chủ nhà chính thức báo tin: khắp nơi, không cho chứa người làng chợ Dầu. => tình huống này đã đẩy ông Hai vào bế tắc, càng khiến cuộc xung đột nội tâm của ông được đẩy lên đỉnh điểm. Trước mắt ông lão chỉ có 2 con đường: về làng - ở lại. Ở lại thì không được rồi, ông thoáng có ý nghĩ “hay là trở về làng”. Vừa chớm nghĩ ông đã gạt phắt đi bởi “làng đã theo Tây, về làng tức là bỏ kháng chiến, bỏ cụ Hồ, cam chịu kiếp sống nô lệ.”
- Quyết định: “làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”.
=> Vẻ đẹp của tâm hồn chân thật, ngay thẳng, giàu tự trọng, yêu làng, yêu nước.
* Luận điểm 2: Diễn biến tâm trạng của nhân vật ông Hai trong cuộc trò chuyện với con. (Viết câu dẫn luận điểm 2)
Trút nỗi lòng với đứa con để củng cố niềm tin vào cách mạng, vào kháng chiến.
Vì tình yêu sâu nặng với làng nên giáo dục con nhớ về làng chợ Dầu. => ông không chối bỏ gốc gác của mình, vẫn yêu làng ngay cả trong tình huống làng bị nói xấu, nghĩ xấu rằng theo Việt gian.
Ông nhắc con về tấm lòng thủy chung với kháng chiến, với cụ Hồ của bố con ông: “Anh em đồng chí biết cho bố con ông. Cụ Hồ trên đầu, trên cổ soi xét cho bố con ông”.
Ông khẳng định tình cảm sâu nặng và bền vững đó: “Cái lòng của bố con ông là như vậy đấy, có bao giờ dám đơn sai. Chết thì chết có bao giờ dám đơn sai”.
=> Nét đẹp của người nông dân: hài hòa giữa tình yêu làng và tình yêu nước, nhiệt tình cách mạng.
c. Đánh giá (1 đoạn văn)



3. Kết bài (1 đoạn văn)



ĐỀ 3: CẢM NHẬN KHỔ THƠ THỨ 3 “VIẾNG LĂNG BÁC”
1. MỞ BÀI (1 đoạn văn)



2. THÂN BÀI
a. Khái quát (1 đoạn văn)



Bác nằm trong giấc ngủ bình yên.
Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền
Vẫn biết trời xanh là mãi mãi
Mà sao nghe nhói ở trong tim!
=> 2 đoạn văn
c. Đánh giá (1 đoạn văn)



3. Kết bài (1 đoạn văn)



ĐỀ 4: CẢM NHẬN KHỔ THƠ THỨ 4 “VIẾNG LĂNG BÁC”
1. MỞ BÀI (1 đoạn văn)



2. THÂN BÀI
a. Khái quát (1 đoạn văn)



Mai về miền Nam thương trào nước mắt
Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác
Muốn làm đóa hoa tỏa hương đâu đây
Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này.
=> 2 đoạn văn
c. Đánh giá (1 đoạn văn)



3. Kết bài (1 đoạn văn)



ĐỀ 5: CẢM NHẬN KHỔ THƠ 1,2 “VIẾNG LĂNG BÁC”
1. MỞ BÀI (1 đoạn văn)



2. THÂN BÀI
a. Khái quát (1 đoạn văn)