TRƯỜNG TIỂU HỌC AN HÒA HÀ NỘI

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ
VỀ DỰ GIỜ THĂM LỚP
Môn GDĐP lớp 3

BÀI 1: LÀNG CỔ ĐƯỜNG LÂM

Giáo viên:
Lớp: 3

Làng cổ Đường Lâm là một làng cổ lâu đời mang rất nhiều nét văn hóa đặc sắc. Cho tới ngày
nay, ngôi làng vẫn giữ được những đặc trưng cơ bản của một ngôi làng xưa với đình làng, cây
đa, bến nước, chùa miếu... Có thể nói, giá trị nghệ thuật ở nơi đây đã khiến cho Đường Lâm
đã trở thành một điểm nhấn khi du lịch Hà Nội. Vậy thì làng cổ Đường Lâm ở đâu nhỉ? Hãy
cùng theo chân chúng tớ khám phá ngôi làng được ví là “Cổ trấn bị lãng quên” này nhé!

Cánh cổng làng với gần 100 năm
tuổi.

• Làng cổ Đường Lâm ở đâu?
• Làng cổ Đường Lâm nằm cách 44 km về phía tây của trung tâm thành
phố Hà Nội, thuộc thị xã Sơn Tây, Hà Nội. Tuy thường được gọi là làng
cổ nhưng thực ra Đường Lâm từ xưa gồm 9 làng thuộc tổng Cam Giá
Thịnh huyện Phúc Thọ trấn Sơn Tây, trong đó 5 làng Mông Phụ, Đông
Sàng, Cam Thịnh, Đoài Giáp và Cam Lâm liền kề nhau. Các làng này
gắn kết với nhau thành một thể thống nhất với phong tục, tập quán
và tín ngưỡng hàng ngàn năm nay không hề thay đổi. Nơi đây còn
được gọi là đất hai vua do là nơi sinh ra Phùng Hưng và Ngô Quyền.

Lối kiến trúc cổ kính Ngay
của đầu
Cổng
tiên là
làng Mông Phụ.
cổng làng Mông Phụ

được xây dựng vào
năm 1833 với kiến
trúc vòm và lớp đá
ong tổ bên cạnh cây
đa hơn 300 năm tuổi
tạo nên một cảnh
quan thực sự thanh
bình và cổ kính. Ngôi
làng này được gọi là
làng đá ong. Đi tới
đâu các bạn cũng có
thể thấy những ngôi

Giêng, trời khá rét nhưng
vì tò mò về ngôi làng này
đã lâu nên 3 đứa vẫn
quyết tâm đi. Sau hơn 1
tiếng vừa đi vừa hỏi
đường, cuối cùng chúng tới
cũng đã tới được điểm đến.
Việc đầu tiên là chúng tớ
gửi xe và mua vé vào làng.
Hiện nay giá vé gửi xe máy
là 10.000 VND / xe và vé
tham quan là 20.000 VND /
người. Các bạn cũng có thể
thuê xe đạp với giá 3050.000 VND / giờ hoặc 80100.000 VND / ngày. Còn
chúng tớ thì chọn cách đi
bộ để có thể cảm nhận

CON ĐƯỜNG GẠCH
VÀO LÀNG

Khi xưa, người dân ở đây xây
dựng nhà, họ đã đào lên
những lớp đá ong dưới lòng
đất để xây nên những ngôi
nhà cổ như ngày nay. Bước
qua cổng làng, chúng tớ bị
cuốn theo vẻ thanh bình, cổ
kính ở nơi đây. Dưới chân đi
là những con đường lát gạch
sạch sẽ, hai bên là những
bức tường đá ong màu vàng
sậm, làm cho chúng tớ cảm
thấy được sự ấm cúng và
những nét đẹp rất riêng mà
không nơi đâu có được.

Những
con đường
được
lát gạch.

Nhà cổ Bà Điền

Điểm dừng chân đầu tiên
của chúng tớ là nhà cổ
Bà Điền. Ngay khi vừa
bước vào, một lối kiến
trúc cổ xưa đã hiện ra
ngay trước mắt. Ngôi
nhà này đã có tuổi đời
200 năm. Ở sân nhà, bà
cụ là cháu của bà Điền
đã ngồi ngay đó để có
thể tiếp đón những du
khách muốn tìm hiểu về
ngôi nhà này. Cụ năm
nay đã 93 tuổi nhưng
vẫn rất minh mẫn, nói

Lối kiến trúc xưa tại nhà cổ Bà Điền.

Sân nhà xen kẽ hoa, chum rượu và nhà
ngang.

• Không thể thiếu được những món
đặc sản để mời du khách, đó chính
là nước vối và chè Lam truyền
thống. Ngày mưa và lạnh, được
uống chén trà nóng và thưởng thức
đặc sản ngay tại nơi đây, không còn
gì tuyệt vời hơn. Ngôi nhà truyền
thống với 3 gian theo lối kiến trúc
Bắc Bộ xưa, bàn thờ được đặt chính
giữa hướng ra phía cửa, ngoài sân là
những vườn hoa cùng những chum
rượu đã rất lâu đời.

Đình làng Mông Phụ

Tại đây chúng tớ được cụ
Phan Văn Tích kể lại rằng
những tác phẩm điêu khắc
độc đáo, tinh vi trong đình là
của cụ Mục Hùng - một người
thợ cả tài hoa, có bộ óc sáng
tạo và có đôi bàn tay vàng,
ông đã có công trực tiếp vẽ
mẫu và hướng dẫn nhóm thợ
mộc làng Mía xây dựng ngôi
Đình này. Có thể nói, đình
Mông Phụ chính là tinh hoa
của kiến trúc Việt, tạo nên
một ngôi Đình không giống

Nhà cổ ông Hùng

Khi đang trên đường loay
hoay để tìm nhà cổ ông
Hùng, may mắn thay
chúng tớ gặp được một
bác bảo vệ, người trông
giữ nhà thờ dẫn đi. Trên
đường bác có nói rất
nhiều về lịch sử của làng
cổ này và khi tới đây
không thể không tới ghé
thăm nhà ông Hùng, ngôi
nhà lâu đời nhất làng
Mông Phụ. Ngôi nhà này
đã được xây dựng từ năm

Trước cửa nhà với những nét cổ xưa.

• Ngay khi tới cổng, chúng tớ đã được
nhìn thấy chiếc cổng cổ được xây
bằng chất liệu đất đá, bã chấu, bùn
để tạo chất kết dính. Ngôi nhà được
kết cấu theo kiểu 5 gian 2 dĩ, 3 gian
giữa là nơi để thờ cúng tổ tiên bên
cạnh bài trí là bộ trường kỷ dùng để
tiếp khách, 2 gian bên cạnh dùng
làm phòng để ngủ, hệ thống cửa
cánh phố ở chính giữa ngôi nhà.
Phía bên ngoài sân là những vườn
cây, khóm hoa, chum rượu đặc
trưng tạo nên một khung cảnh rất
yên bình. Cho tới nay, ngôi nhà vẫn
được bảo tồn hầu như nguyên vẹn
những nét tinh hoa của nghệ thuật
kiến trúc Việt.
Nơi đây cũng là nơi sản xuất chè Lam
truyền thống

Nhà cổ ông Thể

Ngay sau khi thăm
và tìm hiểu nhà ông
Hùng, chúng tớ được
bác bảo vệ dẫn tới
nhà ông Thể, một
ngôi nhà cũng đã có
tuổi đời từ rất lâu rồi.
Tọa lạc tại xóm Xui,
thôn Mông Phụ, ngôi
nhà của ông Thể
gồm 7 gian được gắn
kết
theo
lối
cổ
truyền. Căn nhà được
xây dựng hoàn toàn
dùng mộng, không
sử dụng đinh sắt.

Nhà ngang
với lối
kiến trúc
đặc trưng.
Khung cảnh
bình yên
nơi sân vườn.

qua 14 đời sinh sống ở đây và
đặc biệt nổi tiếng với nghề làm
tương. Ngay khi bước chân vào
sân nhà, đã có một mùi tương
rất thơm phảng phất, cùng với
đó là những chum tương được
xếp san sát nhau ở sân. Ở gian
nhà ngang phía xa là những
dụng cụ để xay ngô cùng với
những khóm ngô được treo lên
thanh ngang hệt như ngôi nhà
trên vùng núi Bắc Bộ.
Những chum tương truyền thống.

Những loại kẹo truyền
thống.

Các bạn có thể mua tương và rượu về làm quà.

Nhà thờ giáo họ Mông Phụ

Bác bảo vệ nhà thờ cùng với những du khách.

Ngôi nhà thờ mới hơn so
với những ngôi nhà cổ
thuần Việt, nét đạo
chưa thể sánh với nét
cổ đi cùng năm tháng
của Đường Lâm nhưng
khi nói về lịch sử công
giáo ở Việt Nam thì
Mông Phụ quả thực
đáng được khen ngợi.
Có thể chính do cái cổ
của Đường Lâm đã làm
nên cái cổ của họ Đạo

Quán nước ven đường

Chè lam và nước vối.

Ngoài ra còn có rất
nhiều nhà làm bánh
gai, những cây gai
mọc bất cứ nơi đâu,
họ thu lá về, phơi khô
rồi vắt lấy cái nước
đen từ lá gai để tạo
được
thành
những
chiếc bánh gai thơm
ngon mà chúng ta vẫn
hay ăn bây giờ. Quả
thực,
đây
đều
là

Coffee Làng -Biển hiệu rất đơn giản

Chuẩn bị kết thúc hành trình, chúng tớ tìm đường tới quán Café
Làng, một quán cà phê nhỏ xinh bên đường. Quán mang những
nét cũ kỹ thời xưa với những chiếc ghế gỗ thô mộc, menu đồ
uống rất rẻ, đắt nhất chỉ 25.000 VND, cà phê rất thơm và ngon.
Chị chủ quán cũng là người làng luôn nên cực kỳ thân thiện,
đừng quên ghé qua Café Làng khi tới đây các bạn nhé.

Đặc sản Đường Lâm

Chè lam gấc.

Tới Đường Lâm, đâu đâu bạn
cũng có thể bắt gặp những nhà
làm chè lam. Ở đây, chè Lam
được bán khắp mọi nơi, là món
đặc sản dân giã mà khi tới bất
kì đâu bạn cũng có thể thưởng
thức. Ngoài ra còn có các loại
kẹo lạc, kẹo vừng, bánh gai
hay bánh tẻ nổi tiếng. Mùi vị
rất thơm và đặc trưng.

Chè lam lá nếp.

Đường Lâm lại đang khoác
lên mình những chiếc áo sắc
màu, chim hót líu lo, vẻ yên
tĩnh trầm mặc của những
ngôi chùa. Chúng tớ thấy
được rằng, giữa cuộc sống xô
bồ tấp nập này, vẫn có
những nơi như “làng” để
mình tìm về, để tìm hiểu
những giá trị xưa cũ, truyền

Và nhắc tới Đường Lâm, chúng
ta không thể không nhắc tới
Tương gạo. Tương luôn là món
ăn phổ biến của mọi người, mọi
nhà ở xứ Đoài. Tương dùng
chấm đậu sống, đậu rán, kho
cá, chấm rau muống, rau lang,
kho thịt. Đặc biệt, nước tương
được kho với cá cùng với một
số gia vị khác như nước hàng,
vài lát riềng, vài miếng thịt ba
chỉ trong chiếc nồi đất nung
làm cho cá rất nhừ, hết mùi
tanh. Thật sự những món đặc
sản nơi đây đã làm nên nét rất