NGỮ VĂN 8

LÃO HẠC
- Nam Cao -

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả (SGK)

2. Tác phẩm:
- Xuất xứ:Truyện ngắn về đề tài người ND in báo 1943
- Ngôi kể:Thứ nhất
- PTBĐ:Tự sự, miêu tả, biểu cảm
- Chủ đề:Số phận người nông dân trong XHPK

Tóm tắt tác phẩm
Lão Hạc nhà nghèo, vợ đã mất. Lão sống cảnh gà trống nuôi con. Lão Hạc
rất khổ tâm vì không đủ tiền cưới vợ cho con. Người con trai phẫn chí bỏ đi
làm đồn điền cao su biền biệt, hơn một năm nay chẳng có tin tức gì.
Lão sống lủi thủi một mình với cậu Vàng. Lão cố làm thuê làm mướn
kiếm tiền, còn tiền thu được từ hoa lợi của mảnh vườn lão dành dụm chờ
con về để cưới vợ cho con. Sau trận ốm dài, tiền dành dụm cạn kiệt. Rồi bão
lại phá sạch hoa màu, lão Hạc lâm vào tình cảnh đói deo đói dắt.
Lão Hạc đau lòng quyết định bán cậu Vàng đi. Sau đó lão nhờ ông giáo
giữ hộ mảnh vườn khi nào con trai lão về thì trao lại cho nó. Lão Hạc lại gửi
ông giáo 30 đồng bạc để khi chết có tiền ma chay. Từ đó lão từ chối tất cả
mọi sự giúp đỡ của ông giáo. Khi không còn kiếm được gì để ăn lão đã xin
bả chó tự tử, lão chết thật đau đớn vật vã thê thảm. Lão ra đi để lại trong
lòng ông giáo một nỗi ngậm ngùi xót xa.

II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN

1. Nhân vật Lão Hạc
a. Tâm trạng của lão Hạc xung quanh
việc bán cậu Vàng.
b.Việc làm của lão Hạc trước khi chết
c. Cái chết của lão Hạc.

LÃO HẠC
I. Tìm hiểu chung
II. Đọc- hiểu văn bản
 1 / Nhân vật Lão Hạc

- Nhà nghèo, vợ mất sớm, con trai đi
làm đồn điền cao su không có tin tức gì,
chỉ một mình làm bạn với cậu Vàng.
- Già yếu, bệnh tật, không còn làm
thuê được,...
=> nghèo khổ, cô đơn, bất hạnh

LÃO HẠC
I. Tìm hiểu chung
II. Đọc - hiểu văn bản
1 / Nhân vật Lão Hạc

a. Tâm trạng của Lão Hạc khi
bán cậu Vàng

Cậu vàng quan
Cậu Vàng đối với lão
trọng với lão Hạc
Hạc có quan trọng
như vậy tại sao lão
không? Vì sao?
lại bán nó?

LÃO HẠC
I. Tìm hiểu chung
II. Đọc - hiểu văn bản

 1 / Nhân vật Lão Hạc

a. Tâm trạng của Lão Hạc khi bán cậu Vàng
- Con chó: là kỉ vật của con trai lão để lại, là người bạn
thân thiết trong cuộc sống nghèo, cô độc của lão
- Lão gọi là cậu Vàng, chăm sóc như một con người: bắt rận,
tắm, cho ăn, chửi yêu...
Bị ốm, túng quẫn, không có việc làm
Lão Hạc
phải bán
cậu Vàng vì

Hoa màu bị mất sạch, tiêu vào số tiền
dành dụm cho đứa con trai
Con chó lại ăn quá khoẻ nên lão đành
phải bán đi mặc dù không muốn

Tâm trạng của lão Hạc trong việc bán chó
Trước khi bán
Nói nhiều lần ý định
bán chó của mình

Phân trần,
giãi bày lí do

Tìm cách thuyết phục
chính bản thân mình
Phân vân, đắn đo

Tâm trạng của lão Hạc trong việc bán chó
Trước khi bán
Nói nhiều lần ý định
bán chó của mình

Phân trần,
giãi bày lí do

Tìm cách thuyết phục
chính bản thân mình
Phân vân, đắn đo

Sau khi bán
Ám ảnh bởi ánh mắt và
tiếng kêu của cậu Vàng
Cho rằng mình đã
chót lừa 1 con chó
Đau đớn, day dứt

Đau khổ, ngậm ngùi, chua xót

II. Đọc - hiểu văn bản
1/ Nhân vật Lão Hạc
 a. Tâm trạng của Lão Hạc khi bán cậu Vàng
- Trước khi bán: suy tính đắn đo nhiều, coi đó là việc rất hệ trọng
- Sau khi bán : Tâm trạng vô cùng đau đớn, xót xa, dằn vặt,
ân hận, tự trách mình.

+ Lão cố làm ra vui vẻ, …cười như mếu
+ Đôi mắt lão ầng ậng nước
+ Mặt... co rúm lại, vết nhăn xô lại.., ép …nước mắt..
+ Cái đầu ….ngoẹo…., miệng móm mém…mếu…
+ Lão hu hu khóc

Nghệ thuật: Từ láy, từ tượng hình, từ
tượng thanh
=>Miêu tả ngoại hình để thể hiện nội tâm

b. Việc làm của lão Hạc trước khi chết
- Nhờ ông giáo:
+ Giữ hộ ba sào vườn cho con trai
+ Gửi 30 đồng để lo hộ đám tang cho mình
- Duy trì cuộc sống: ăn khoai, củ chuối,
sung luộc, rau má, củ ráy, bữa trai bữa ốc.
- Từ chối mọi sự giúp đỡ gần như là hách
dịch

 Thương con hết mực, giàu đức hi sinh
và có long tự trọng

c. Cái chết của lão Hạc
Sống tàn độc
Nghèo khổ, bế tắc

Lựa chọn
Thương con, tự trọng

Cái chết hi sinh

“…lão Hạc…vật vã, đầu tóc rũ
rượi, quần áo xộc xệch, hai mắt
long sòng sọc. lão tru tréo, bọt
mép sùi ra…giật mạnh…lão vật
vã đến hai giờ đồng hồ rồi mới
chết”.
- Từ tượng hình, tượng thanh
Þ Cái chết đau đớn, dữ dội

CÁCH LỰA CHỌN
CÁI CHẾT

CHẾT BẰNG CÁCH
ĂN BẢ CHÓ

- Chuộc tội với cậu Vàng.
=> Lời xin lỗi chân thành

CHỌN CÁI CHẾT

Lời tố cáo mạnh mẽ xã hội
phong kiến đẩy con người đến
bước đường cùng

ĐAU ĐỚN, TÀN KHỐC NHẤT

LÃO HẠC
II. Đọc- hiểu văn bản
1 Nhân vật Lão Hạc
 c. Cái chết của Lão Hạc
-Tố cáo chế độ xã hội tàn ác đã đẩy người nông dân vào cảnh cùng
cực, tước đi của họ mọi niềm vui, niềm hi vọng, đẩy họ đến chỗ
chết.
- Phản ánh một cách chân thực, sâu sắc về số phận nghèo khổ, bế tắc
của người nông dân.
- Ca ngợi, khẳng định phẩm chất cao đẹp của người nông dân
nghèo: thương con sâu nặng, sẵn sàng hi sinh mạng sống của mình
vì tương lai của con.
=>Lão Hạc là nhân vật điển hình cho người nông dân trước
Cách mạng tháng Tám với số phận cơ cực, đáng thương nhưng
có phẩm chất tốt đẹp, đáng kính trọng.

2. Nhân vật ông giáo
* Đặc điểm xây dựng nhân vật
* Thái độ, tình cảm với lão Hạc
* Suy nghĩ, quan điểm

Chứng kiến và
kể lại câu
chuyện

Trí thức nghèo,
được mọi người
quý trọng

NHÂN VẬT ÔNG GIÁO

Hàng xóm thân
thiết với lão
Hạc

Mang tư tưởng,
triết lí mà tác
giả gửi gắm

he
ng

- Sau đó là hiểu, ái ngại và chia sẻ.

lã o
cx
Hạ

Lão Hạc từ chối sự giúp đỡ

in

- Thất vọng

ó*
ch

không hiểu mình

bả

- Nghĩ rằng lão Hạc đã

- Ngỡ ngàng
- Buồn

- Buồn

Chứng kiến cái chết của lão Hạc

- Ban đầu thờ ơ, xem nhẹ.

- Hứa với lão làm
tròn điều lão đã
gửi gắm.

i
Kh

* Thái độ, tình cảm đối với lão Hạc

Khi nghe kể chuyện bán chó*

KHI NÓI CHUYỆN VỚI VỢ

KHI NGHE BINH TƯ KỂ CHUYỆN

- “Chao ôi ! Đối với những người …… “Cuộc đời cứ mỗi ngày một thêm đáng
buồn…”
ích kỉ che lấp mất”
=> Phải nhìn nhận bằng sự đồng cảm, => “Đáng buồn” vì: cái nghèo đã biến
bằng đôi mắt của tình thương, phải tự người lương thiện như lão Hạc trở
đặt mình vào cảnh ngộ của họ mới có thành kẻ tha hóa đường cùng.
thể hiểu đúng.
SUY NGHĨ CỦA
KHI CHỨNG KIẾN ÔNG
CÁI CHẾT
GIÁO CỦA LÃO HẠC *
“đáng buồn theo một nghĩa
“Cuộc đời chưa hẳn đã đáng buồn”
khác”
=> Vì không có gì hủy hoại được
=> Vì người tốt như lão mà bế
nhân phẩm của người lương thiện
tắc phải tìm đến cái chết như
như lão, để ta có quyền hi vọng và
một sự tự giải thoát bất đắc dĩ.
tin tưởng vào con người.
=>Tiết thương , tin vào cái thiện và nhân cách con người

LÃO HẠC
II. Đọc- hiểu văn bản
1. Nhân vật Lão Hạc
2.Nhân vật ông Giáo



Ông Giáo là người hiểu đời, hiểu người giàu
lòng nhân ái và vị tha, biết cảm thông, trân trọng
mọi người.
=> Cần đặt mình vào vị trí, cảnh ngộ của người
khác thì mới thấy được sự đáng quí, đáng thương
của họ.

LÃO HẠC
III. TỔNG KẾT
 1.Nghệ thuật
- Sử dụng ngôi kể thứ nhất, người kể là nhân vật
hiểu, chứng kiến toàn bộ câu chuyện và cảm
thông với lão Hạc.
- Kết hợp tự sự, trữ tình, lập luận, thể hiện được
chiều sâu tâm lí nhân vật với diễn biến tâm trạng
phức tạp, sinh động.
- Sử dụng ngôn ngữ hiệu quả, tạo được lối kể
khách quan, xây dựng hình tượng nhân vật có tính
cá thể hóa cao.

LÃO HẠC
III. TỔNG KẾT
 2. Nội dung văn bản
-Truyện thể hiện một cách chân thực số phận đau thương của
người nông dân trong xã hội cũ. Đồng thời ca ngợi phẩm
chất cao quý tiềm tàng của người nông dân.Đồng thời tố cáo
XHKP.
-Tấm lòng yêu thương, trân trọng đối với người nông dân và tài
năng nghệ thuật xuất sắc của tác giả Nam Cao.

Lão Hạc

Tắt đèn

LÃO HẠC
Chị Dậu
và Lão
Hạc là
hình tượng
điển hình,
tiêu biểu
cho phẩm
chất tốt
đẹp của
người
nông dân
Việt Nam
trước Cách
mạng
tháng Tám

Chị Dậu:
tiểu biểu
cho hình
ảnh người
phụ nữ
nông thôn
Việt Nam
thời kì
trước cách
mạng.

Lão Hạc là
hình tượng
tiêu biểu cho
số phận đau
khổ, bi thảm
của người
nông dân
Việt Nam
trước Cách
mạng tháng
Tám.

- Bức chân dung Chị Dậu
và Lão Hạc đã tô đậm giá
trị hiện thực và tinh thần
nhân đạo của hai tác
phẩm.
- Cả hai nhà văn đều có sự
đồng cảm, xót thương đối
với số phận bi kịch của
người nông dân.
- Phê phán xã hội bất công,
tàn nhẫn đẩy người nông
dân vào hoàn cảnh bần
cùng, bi kịch

LÃO HẠC

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ

- Học bài, nắm những nội dung chính của bài
- Soạn bài : Từ tượng hình, từ tượng thanh

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ

CHÚC CÁC EM
HỌC
TỐT
- Học bài, nắm những nội dung chính của bài
- Soạn bài : Xây dựng đoạn văn trong văn bản
Đọc kĩ và soạn kĩ văn bản: Lão Hạc