Đoạn video trên liên quan đến tác phẩm văn học nào? Em
biết gì về tác phẩm đó?

Chương 2: TRUNG QUỐC VÀ ẤN ĐỘ THỜI TRUNG ĐẠI

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII
ĐẾN GIỮA THẾ KỈ XIX

-

MỤC TIÊU
BÀI HỌC

Lập được sơ đổ tiến trình phát triển của
Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế
kỉ XIX (các thời Đường, Tống, Nguyên,
Minh, Thanh).
-

Nêu được những nét chính về sự thịnh
vượng của Trung Quốc dưới thời Đường.

- Mô tả được sự phát triển kinh tế dưới thời
Minh - Thanh.

-

Giới thiệu và nhận xét được những
thành tựu chủ yếu của văn hoá Trung
Quốc từ thế ki VII đến giữa thế kỉ XIX
(Nho giáo, Sử học, kiến trúc,).

1. Tiến trình phát triển của
lịch sử Trung Quốc từ thế kỉ
VII đến thế kỉ XIX

?.Đọc thông tin, hãy lập sơ đồ tiến
trình phát triển của Trung Quốc từ thế
kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX.

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ XIX

2. Trung Quốc dưới thời Đường
Nhà Đường xác lập
618 – 907. Trải qua
22 vị hoàng đế khác
nhau trong suốt
chiều dài lịch sử gần
300 năm.
Đây là đỉnh cao của
chế độ phong kiến
Trung Quốc.
Bản đồ Trung Quốc thời nhà Đường năm 700

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ XIX

2. Trung Quốc dưới thời Đường
Nhóm 1: Vẽ sơ
đồ và nhận xét
bộ máy nhà
nước

Nhóm 2: Trình
bày và nhận
xét chính sách
đối ngoại

KNTT&CS-0919574295

Nhóm 3:
Trình bày và
nhận xét
tình hình
kinh tế

Sơ đồ bộ máy chính trị nhà nước thời Đường
Trung
ương

HOÀNG ĐẾ

Quan văn
Thừa tướng
Địa phương

Quận
Thái thú

Quan võ
Thái
úy
Biên cương
Tiết độ sứ

Huyện
Huyện lệnh
- Bộ máy nhà nước từ trung ương đến địa phương từng
bưKớNTcT&ChS-

13

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ XIX

2. Trung Quốc dưới thời Đường

a) Chính trị
- Tiếp tục củng cố chính quyền trung ương, từng bước hoàn
thiện bộ máy cai trị phong kiến.
- Cử người thân tín cai quản các địa phương.
- Mở các khoa thi để tuyển chọn ( không chỉ quý tộc mà cả con
em địa chủ ) những người đỗ đạt ra làm quan.
□ Chính quyền phong kiến được tăng cường nhằm
nâng cao quyền lực tuyệt đối của Hoàng đế.

Ảnh minh hoạ các quan khảo thí đang chấm thi
KNTT&CS-0919574295

Hậu Lương Thái Tổ ( 852 – 912)

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ XIX

2. Trung Quốc dưới thời Đường

* Đối ngoại
- Tiếp tục chính sách xâm lược mở rộng lãnh thổ: Xâm chiếm vùng
Nội Mông, chinh phục Tây Vực, xâm lược bán đảo Triều Tiên,
củng cố chế độ đô hộ An Nam, ép Tây Tạng phải thần phục.
Hãn quốc
Đột Quyết
Hồi
Cốt

🡪 Trung Quốc dưới thời
Đường trở thành
đế
một phong kiến phát triển
quốc
nhất.

Tây
Tạng
Nhà Đường ( nâu đậm)
Năm 700 sau CN
Lãnh thổ Trung Quốc
thời nhà Đường

KNTT&CS-0919574295

Các bộ
lạc mông
cổ

Li
êu

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ XIX

2. Trung Quốc dưới thời Đường
b. Kinh tế

Kinh
tế

-Nông nghiệp: thực hiện chính sách quân
điền, tiến hành giảm tô thuế, bớt sưu dịch
và áp dụng kỹ thuật canh tác mới vào trong
sản xuất.
-Thủ công nghiệp: phát triển thịnh đạt, xuất
hiện các xưởng thủ công (tác phường): luyện
sắt, đóng thuyền, dệt, gốm, sứ, nghề in…
-Thương nghiệp: phát triển đặc biệt là ngoại
thương.
KNTT&CS-0919574295

•Vào giữa thế kỉ VIII thành Trường An là một

trong các đô thị lớn nhất thế giới có dân số
1 triệu người với 108 khu phố và 2 chợ lớn
ở
phía đông và phía tây
KNTT&CS-0919574295

17

Con đường tơ lụa
KNTT&CS-0919574295

•Con đường tơ lụa bắt đầu từ

Phúc Châu, Hàng Châu, Bắc
Kinh qua Mông Cổ Ấn Độ,
Afghaistan, Irran, Thổ Nhĩ Kì,
Hy Lạp xung quanh vùng Địa
Trung Hải vè đến Châu Âu. Nó
có chiều dài 7000 km, bằng 1/3
chu vi vòng trái đất.

KNTT&CS-0919574295

3. Sự
phát
triểnQU
kinh
tếTH
thời
- TH
Thanh
BÀI
4: TRUNG
ỐC TỪ
Ế KỈMinh
VII ĐẾN
Ế KỈ XIX
Nhà Minh

Năm 1368, Chu Nguyên
Chương lãnh đạo cuộc
khởi nghĩa nông dân lật
đổ nhà Nguyên, lên ngôi
Hoàng đế ở Nam Kinh,
lập ra nhà Minh ( 1369 –
1644 ).

Nhà Thanh

Cuộc khởi nghĩa nông dân
của Lý Tự Thành làm tiêu
vong triều đại nhà Minh. Một
bộ tộc ở Đông Bắc Trung
Quốc là Mãn Thanh đánh bại
Lý Tự Thành, lập ra nhà
Thanh ( 1644 – 1911)

3. Sự
phát
triểnQU
kinh
tếTH
thời
- TH
Thanh
BÀI
4: TRUNG
ỐC TỪ
Ế KỈMinh
VII ĐẾN
Ế KỈ XIX
Đọc thông tin và
quan sát các hình
2,3, hãy hoàn
thành bảng thống
kê sau?

Lĩnh vực
Nông nghiệp
Thủ công nghiệp
Thương nghiệp

Thành tựu

3. Sự phát triển kinh tế thời Minh - Thanh

Lĩnh vực
Nông nghiệp

Thành tựu
Kĩ thuật canh tác có nhiều tiến bộ, diện tích mở rộng, sản
lượng tăng. Luân canh cây trồng, nhập nhiều giống mới,
đồn điền chuyên trồng ngũ cốc, chè….

Thủ công nghiệp

Phát triển. Nhiều mặt hàng nổi tiếng: tơ lụa, đồ sứ, đóng
thuyền, làm giấy,... Xưởng thủ công xuất hiện khắp nơi, chủ
yếu ở thành thị, hình thành khu vực chuyên môn hóa sản
xuất

Thương nghiệp

Buôn bán trong và ngoài nước phát triển mạnh. Thương nhân Trung Quốc
đem hàng hóa, trao đổi buôn bán với thế giới. Mầm mống Tư bản chủ
nghĩa xuất hiện nhưng không phát triển được

22

Hình ảnh gốm sứ Trung Hoa thời Tống – Minh - Thanh
23

•4. Những thành tựu chủ yếu của văn hoá Trung Quốc từ thế kỉ VII
đến giữa thế kỉ XIX
-

HS thảo luận nhóm và hoàn thành nhiệm trong thời gian 10 phút.
Sau đó từng nhóm lên thuyết trình sản phẩm

1. Nhóm 1: Giới thiệu về những tư tưởng, tôn giáo chính ở Trung
Quốc và những thông tin về Khổng Tử
2. Nhóm 3: Trình bày những thành tựu chính về Sử học và Văn học.
Sưu tầm hình ảnh và tóm tắt nội dung chính trong tác phẩm Tây du
kí của Ngô Thừa Ân
3. Nhóm 2: Giới thiệu về những thành tựu khoa hoc- kĩ thuật và
những công trình kiến trúc tiêu biểu. Giới thiệu bằng tranh ảnh và
tư liệu về Vạn lí trường thành

a) Tư tưởng, tôn giáo
- Nho giáo trở thành hệ tư tưởng chính
thống của chế độ phong kiến TQ.

•
•
•
•
•

NHÂN
NGHĨA
LỄ
TRÍ
TÍN
NGŨ THƯỜNG

Khổng Tử (551-479 TCN)

TAM
CƯƠNG

• VUA – TÔI
• CHA – CON
• CHỒNG – VỢ

• CÔNG
• DUNG
• NGÔN
• HẠNH
TỨ ĐỨC

Vua -Tôi

Cha-con

Chồng-vợ
7

NGŨ THƯỜNG

NHÂN
Lòng
thươn
g
nghĩa,

NGHĨA
LỄ
Giữ
Cái
đạo
chính
người
đáng
lẽ phải
của
thiên
lý

TRÍ

TÍN

Sự Giữ uy
hiểu tín
biết,
trí tuệ
thông
qua
học
tập

KNTT&CS - 0919574295

27

TAM
TÒNG

Tại gia tòng
phụ (cha)
Xuất giá tòng
phu (chồng)
Phu tử tòng
tử (con
trai)
KNTT&CS - 0919574295

28

TỨ ĐỨC
• Đức hạnh
của
người
phụ nữ

• Lời nói
nhã nhẵn
dễ nghe

• Nữ công
gia chánh

HẠN
H
G

CÔN

NGÔ
N
G

DUN

KNTT&CS - 0919574295

• Đẹp thùy
mĩ, kín
đáo
29

• Phật giáo thịnh hành nhất là dưới thời Đường

Lộ trình thỉnh kinh của Đường Huyền Trang

Kinh Kim Cương, bộ kinh Phật được in
vào năm 868. Bộ kinh đã trở thành cuốn
sách đầu tiên trên thế giới được in ấn
một cách rộng rãi.

Đồ họa vẽ việc đi Tây Trúc thỉnh
kinh của nhà sư Huyền Trang

•

Chùa Huyền Không, được xây dựng cách nay 1400 năm, cách mặt đất
khoảng 50m, nằm trên vách núi cheo leo. Hai bên là vách núi cao hơn 100m.

• Đây là một ngôi chùa
độc đáo hợp nhất ba
tôn giáo Phật giáo,
Đạo giáo và Nho
giáo hiện còn tồn tại
ở Trung Quốc

Hay gọi là Lăng Vân Đại Phật hay Gia Định Đại Phật là tượng
Phật bằng đá cao nhất thế giới. Bức tượng Phật Di Lặc này được tạc vào
vách đá Thê Loan của núi Lăng Vân

Ở núi Tuyết Đậu

b) Sử học
- Từ thời Đường các cơ quan chép sử được thành lập.
- Nhiều bộ sử lớn được biên soạn như: Bộ “sử kí” của Tư
Mã Thiên

Tư Mã Thiên

Tư Mã Thiên
• Tư Mã Thiên sinh năm
145 TCN, ở Long Môn
• Là người đặt nền móng
cho sử học Trung Quốc,
tác giả của bộ “ Sử kí”
nổi tiếng

• Sử ký được viết từ năm 109 – 91 TCN, gồm trên 52 vạn
chữ, 130 thiên, xếp loại các thông tin thành 5 phần khác
nhau: Bản kỷ, Biểu, Thư, Thế gia và Liệt truyện.

b) sử học
Thơ Đường

Đạt đến đỉnh
cao của nghệ
thuật. Các tác
giả: Lý Bạch, Đỗ
Phủ, Bạch Cư Dị

Tiểu thuyết

Phát triển dưới
thời Minh thanh,
nhiều tác phẩm
nổi tiếng như: Tam
quốc diễn nghĩa,
Thủy hử, Tây du kí,
Hồng lâu mộng

c) Văn học
Thơ Đường

Đạt đến đỉnh
cao của nghệ
thuật. Các tác
giả: Lý Bạch, Đỗ
Phủ, Bạch Cư Dị

Tiểu thuyết

Phát triển dưới
thời Minh thanh,
nhiều tác phẩm
nổi tiếng như: Tam
quốc diễn nghĩa,
Thủy hử, Tây du kí,
Hồng lâu mộng

Nội dung

Tác phẩm

1. Tường thuật diễn biến cuộc khởi nghĩa Thủy hử
do Tống Giang làm thủ lĩnh tại vùng Thi Nại Am
Lương Sơn Bạc
2. Viết về câu chuyện hưng suy của một Hồng lâu mộng
gia đình phong kiến và tình yêu đôi lứa
Tào Tuyết Cần
3. Miêu tả cuộc đấu tranh quân sự giữa Tam quốc diễn nghĩa
3 nước Ngụy, Thục, Ngô
La Quán Trung
4. Kể chuyện sư Huyền Trang và các đồ Tây du kí
đệ sang Ấn Độ lấy kinh Phật
Ngô Thừa
Ân

BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN THẾ KỈ
XIX

d. Nghệ thuật
Nối các bức tranh vào lĩnh vực sao cho phù hợp?

1

2

3

Hội

Kiến
trúc

Điêu

họa
KNTT&CS - 0919574295

khắc
4
2

Kiến trúc: Xây dựng nhiều cung điện cổ kính, nổi tiếng như: Vạn lí
trường thành, cố cung Bắc Kinh, tử cấm thành …

Vạn lí trường thành

Cố cung Bắc Kinh

Toàn cảnh cố cung Bắc Kinh

Một số hạng mục tiêu biểu

Tử cấm thành

Một số hạng mục tiêu biểu

Điện Thái Hòa – Cung Càn Thanh

Một số hạng mục tiêu biểu

Ngự hoa viên

Em có nhận xét gì về Hội
họa của Trung Quốc

KNTT&CS - 0919574295

4
9

Những bức họa đạt tới đỉnh cao, tượng Phật được chạm khắc tinh xảo.

KNTT&CS - 0919574295

5
0