Bài 24:
Nước Cham-pa
từ thế kỉ II đến thế kỉ X
Bản đồ vương quốc Cham-pa
Lâm Ấp (192), phía bắc giáp với quận Nhật Nam, phía nam giáp với nước Phù Nam, phía tây giáp nước Chân Lạp. Năm 192, người Lâm Ấp (tức tổ tiên trực tiếp của người Chăm) tự giải phóng được khỏi ách đô hộ của nhà Hán, và lập ra nước Lâm Ấp, đến thế kỷ VI thì mới trở thành vương quốc Chămpa.
Chữ Chăm là một trong những hệ thống chữ viết đầu tiên bắt nguồn từ chữ viết Brahmi ở Nam Ấn Độ khoảng năm 200. Giống như tất cả các chữ viết thuộc nhóm ngôn ngữ Brahmi, chữ Chăm ghi lại âm tiết. Chữ này viết hàng ngang, từ trái sang phải như chữ Latinh.
Chữ viết Chăm
Chữ viết Chămpa tại thánh địa Mĩ Sơn
Tượng Chăm
Thần Siva làm bằng đá cát, cuối thế kỷ 12. Tháp Mẫm. An Nhơn. Bình Định. Hình trang trí trên cửa chính. Hiện vật tại Viện bảo tàng lịch sử Việt Nam.
Hoa văn trên đài tượng
Tượng thần Siva trong tư thế múa
Thánh địa Mỹ Sơn
Di tích tại thánh địa Mỹ Sơn
Thánh địa Mỹ Sơn thuộc tỉnh Quảng Nam, bao gồm nhiều đền đài Chăm Pa, trong một thung lũng đường kính khoảng 2 km, bao quanh bởi đồi núi. Đây từng là nơi tổ chức cúng tế của vương triều Chăm pa cũng như là lăng mộ của các vị vua Chăm pa hay hoàng thân, quốc thích. Thánh địa Mỹ Sơn được coi là một trong những trung tâm đền đài chính của Ấn Độ giáo ở khu vực Đông Nam Á và là di sản duy nhất của thể loại này tại Việt Nam.
Mỹ Sơn có lẽ được bắt đầu xây dựng vào thế kỷ 4. Ngoài chức năng hành lễ, giúp các vương triều tiếp cận với các thánh thần, Mỹ Sơn còn là trung tâm văn hóa và tín ngưỡng của các triều đại Chămpa và là nơi chôn cất các vị vua, thầy tu nhiều quyền lực .
Giữa lòng Thánh địa
Tháp Bà được xây vào thời vua đầu tiên của thời Hoàn vương quốc
Tháp Sopanư với kiến trúc Ấn Độ giáo
Tháp Chăm ở Ninh Thuận
Chọn đáp án đúng nhất:
1.Nước cham - pa ra đời vào thời gian nào?
A.Khoảng thời gian từ thế kỉ V
B.Khoảng thời gian từ thế kỉ VI
C.Khoảng thời gian từ thế kỉ VII
D.Khoảng thời gian từ thế kỉ VIII
2.Địa bàn của nứơc Cham-pa thế kỉ VI gồm những vùng nào của Việt Nam ngày nay?
A.Phía Bắc đến Quảng Bình, phía Nam đến Phan Rang
B.Phía Bắc đến Hoành Sơn, Phía Nam đến Phan Rang
C.Phía Bắc đến Quảng Bình, phía Nam đến Phan Thiết
D.Phía Bắc đến Quảng Nam, phía Nam đến Đồng Nai
3.Khi mới lập quốc, kinh đô nước Cham -pa ban đầu đóng ở đâu?
A.Ở Sin-ha-pu-ra (Trà Kiệu - Quảng Nam)
B.Ở In-đra-pu-ra (Đồng Dương - Quảng Nam)
C.Ở Vi-giay-a (Trà Bàn - Bình Định)
D.Không phải các nơi trên
4.Kinh tế chủ yếu của cư dân Cham-pa là gì?
A.Du mục
B.Nông nghiệp trồng lúa
C.Thương nghiệp
D.Thủ công nghiệp
5.Chữ viết của người Chăm bắt nguồn từ chữ nào?
A.Bắt nguồn từ chữ tượng hình của Trung Quốc
B.Bắt nguồn từ chữ tượng ý của người Trung Quốc
C.Bắt nguồn từ chữ quốc ngữ của người Việt Nam
D.Bắt nguồn từ chữ phạn của người Ấn Độ.