MUỐI CỦA RỪNG
(Trích)
_Nguyễn Huy Thiệp_

• I. Tìm hiểu chung
• Phiếu học tập số 1
• - Dựa vào phần tìm hiểu ở nhà, trình bày những nét chung
và hiểu biết của em về tác giả Nguyễn Huy Thiệp và văn
bản “Muối của rừng”.
• + Xác định phương thức biểu đạt, xuất xứ.
• + Tóm tắt ngắn gọn văn bản.
• + Xác định bố cục của văn bản. Nội dung từng phần là gì?

I. Tìm hiểu chung
• 1. Tác giả
• . - Nguyễn Huy Thiệp (1950 – 2021) sinh ở Thái Nguyên, là
nhà văn có nhiều đóng góp trong việc đổi mới nội dung và
hình thức nghệ thuật của văn xuôi Việt Nam đương đại.
• - Ông để lại hơn 50 truyện ngắn, 10 kịch bản, 4 tiểu thuyết,
nhiều bài phê bình văn học và thành công nhất với thể loại
truyện ngắn.

• TP nổi bật như: Tướng về hưu, Không có vua, Những ngọn gió Hua
Tát, Chảy đi sông ơi, Con gái thủy thần...
• - Truyện ngắn của ông đề cập đến nhiều vấn đề nóng hổi của đời
sống đương đại và khá đa dạng trong cách viết (hoặc chủ trọng vào
xung đột, kịch tính, hoặc kết hợp giữa tự sự với trữ tình, hoặc hoà
trộn thực với ảo, hiện đại và dân gian,...).
• => Nhà văn có đóng góp trong việc đổi mới nội dung và hình thức
nghệ thuật của văn xuôi việt nam đương đại

2. Tác phẩm
• - Thể loại: Truyện ngắn
• - Phương thức biểu đạt: Tự sự kết hợp trữ tình
• - Xuất xứ: Muối của rừng là tác phẩm nằm trong một chuỗi các tác
phẩm về đề tài đi săn của ông. Xuất bản năm 1986. Những năm
1980 đối với Việt Nam là thập niên của sự biến thiên to lớn trong
toàn bộ đời sống kinh tế, xã hội và văn hóa thông qua công cuộc
đổi mới năm 1986.

Tóm tắt văn bản

• Nhân một ngày đẹp trời và có một cây súng mới do con trai
mua cho, ông Diểu quyết định vào rừng đi săn. Sau đó ông
Diểu đã bắn được một con khỉ đực và một loạt các sự việc
sau đó khiến ông đi hết từ cảm xúc này, đến cảm xúc khác.
Khi con khỉ cái đến cứu khỉ đực, ông Diệu đã tức giận và nghĩ
rằng hành động của khỉ cái là giả dối. Sau đó, những con khỉ
con cũng lao đến và cướp súng của ông, nhưng không may là
chúng lại lao xuống vực. Chứng kiến cái chết của khỉ con, ông
Diểu dâng lên một nỗi sợ hãi và kinh hoàng.

• Ông nghe thấy một tiếng kêu và khi đến gần thì nhận ra
đây là con khỉ đực đang bị thương. Người đàn ông vui
mừng vì lại bắt được khỉ đực để mang về và đã vứt hết
quần áo để có thể dễ dàng leo, để có thể dễ dàng leo lên
chỗ con khỉ nằm. Nhưng khi chứng kiến tình cảnh thê
thảm, yếu ớt của khỉ đực ông đã động lòng thương và quyết
định cứu nó rồi đưa nó xuống núi. Nhìn thấy tình cảm của
những loài vật dành cho nhau, ông đã quyết định buông
tha cho khỉ đực và bỏ đi. Sau đó ông Diểu đã gặp một loài
hoa mà chỉ ba mươi năm mới gặp một lần. Nó như ẩn dụ
cho những điều tốt đẹp sẽ đến khi con người biết yêu và
bảo vệ thiên nhiên.

Diễn tiến câu chuyện

• - Hình ảnh ông Diểu vào rừng săn thú và bắn được
một con khỉ đực
• - Sự thức tỉnh của ông trước thiên nhiên- Hình ảnh
đẹp về gia đình khỉ đực và khỉ cái
• - Ông Diểu động lòng trắc ẩn và cứu sống khỉ đực
• - Sự xuất hiện đẹp đẽ thiên nhiên mang lại với loài
hoa mang đến may mắn.

- Bố cục: 4 phần

• + Phần 1: “Sau tết Nguyên Đán...hang động đá vôi” : Bối cảnh
cuộc đi săn của ông Diểu
• + Phần 2: “Nhặt đất đá ném...Bết bên vai nó” : Hành trình ông
Diểu đuổi theo và săn đuổi chú khỉ
• + Phần 3: “Ông Diểu đặt tay lên...chỗ con khỉ đực nằm” : Quá
trình ông Diểu băng bó, chữa bệnh và quyết định phóng sinh
chú khỉ
• + Phần 4 : Đoạn còn lại : Cảnh ông Diểu ra về gặp hoa tử
huyền trong làn mưa xuân

II. Đọc hiểu văn bản
• 1. Các sự kiện chính, ngôi kể, điểm nhìn
• a. Các sự kiện chính
• - Mùa xuân, ông Diểu đi săn ,ông bắn hạ khỉ bố
• - Khỉ bố bị thương nặng khỉ mẹ cứu khỉ bố
• - Khỉ con xu ất hiện cướp súng của ông Diểu và rơi xuống vực với
khẩu súng
• - Ông Diểu vác khỉ bố về trong tình trạng khỉ mẹ lẽo đẽo theo sau
• - Ông Diểu động lòng trước tình trạng và tình cảm hai vợ chồng
nhà khỉ, ông băng bó vết thương cho khỉ bố và tha cho nó

• - Ông Diểu trở về nhà trong làn mưa xuân dịu dàng và những đóa
hoa tử huyền nở rộ mà 30 năm mới nở một lần.
• b. Ngôi kể, điểm nhìn
• - Ngôi kể thứ ba hạn tri
• - Điểm nhìn : nhân vật ông Diểu.

II. Đọc hiểu văn bản
• 2. Nhân vật ông Diểu
• PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
• (Tìm hiểu về nhân vật ông Diểu)

NGOẠI HÌNH

…………………………………..

HÀNH ĐỘNG

……………………………..

NỘI TÂM

Bắn khỉ bố

………………….

Khỉ mẹ liều mình cứu khỉ bố

…………………

Khỉ con rơi xuống vực

…………....

Khỉ đực run bắn lên nhìn ông cầu

……………

Khỉ cái cứ đuổi theo ông và con

……………….

→NHẬN XÉT:………………………………………………….

1. Nhân vật ông Diểu
• - Ngoại hình: Tuổi trung niên, thấp khớp, đôi lúc còn khoẻ
mạnh.
• – Hành động: Bắn hạ khi bố, đuổi theo khi con, tha chết cho
khỉ bố, trở về nhà,...

Nội tâm:

Bắn khỉ bố
sợ hãi run lên
Khỉ mẹ liều mình cứu khỉ tức giận căm ghét
bố
Khỉ con rơi xuống vực

kinh hoàng

Khỉ đực run bắn lên nhìn Thương Hại
ông cầu khẩn
Khỉ cái cứ đuổi theo ông buồn bã
và con khỉ đực

• ->Nhân vật ông Diểu được xây dựng từ ngoại hình , hành động,
nội tâm nhưng chủ yếu tính cách được thể hiện chủ yếu qua hành
động, nội tâm. Nhân vật đã có sự chuyển biến suy nghĩ và tính
cách: từ cách nhìn nhận và hành xử đối với gia đình khỉ mang tính
áp đặt chủ quan, có phần vô cảm, ông động lòng trắc ẩn tha cho
gia đình khỉ

2. ý nghĩa của những yếu tố kì ảo trong truyện 

• + Chi tiết sương mù dân lên cuồn cuộn sau khi
chú khỉ con rơi xuống vách đá và cất lên
những tiếng kêu thảm thiết. Chi tiết sương mù
vừa gợi lên không khí lạnh lẽo của màn sương
vừa thể hiện nội tâm nhân vật cũng mờ mịt,
bối rối và lạnh lẽo như vậy.
• + Hình ảnh hoa tử huyền cuối câu chuyện
hiện thân cho điều tốt lành, cho sự may mắn,
ấm no. Đặc biệt loại hoa này thể hiện niềm tin
chiến thắng của cái thiện, tạo nên một không
khí huyền thoại.

• - Những chi tiết này thể hiện chủ đề về
nhân sinh. Khi con người đang ngày càng bị
tha hóa, những giá trị đạo đức bị phá hủy.
Câu chuyện như là một hành trình đi tìm cái
thiện của con người. Qua đó khơi dậy lòng
trắc ẩn, yêu mến thiên nhiên trong mỗi con
người.

3. Ý nghĩa hình tượng “Muối của rừng” và thông điệp của
truyện ngắn

• - Muối của rừng chính là kết tinh của quá trình cái
thiện chiến thắng cái ác trong mỗi con người
• - Thông điệp của tác giả: mối quan hệ gắn bó giữa con
người và thiên nhiên. Chỉ khi nào con người nhận thức
được ý nghĩa thực sự của cuộc sống chọn đứng về cái
thiện thì lúc đó thiên nhiên mới ban phát quà tặng cho
con người .

III. Tổng kết

• 1. Nội dung
• Truyện ngắn đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về nạn
săn bắt động vật trái phép. Con người cần ý thức bảo
vệ các loài động vật nói riêng và bảo vệ thiên nhiên
nói chung để góp phần làm cuộc sống tốt đẹp hơn.

• 2. Nghệ thuật
• - Cốt truyện đơn giản, ngắn gọn
• - Tình tiết hấp dẫn, xung đột, kịch tính
• - Nhân vật chân thực, sinh động
• - Ngôn ngữ giản dị, gần gũi

Luyện tập và vận dụng
• Theo Ha-ra-ri (Harari), có một quan niệm cho rằng: "Các
sinh vật không phải người không có giá trị tự thân nào cả,
chúng chỉ tồn tại vì lợi ích của chúng ta mà thôi.” Đọc truyện
ngắn Muối của rừng, em có tán thành với quan niệm đó
không? Vì sao?

• -Mỗi loại sinh vật đều có những giá trị riêng và
góp phần vào việc cân bằng giới tự nhiên.
Không chỉ riêng con người mà các loài sinh vật
cũng có suy nghĩ và làm những công việc của
chúng.
• -Qua truyện ngắn “Muối của rừng”, ta nhận thấy
điều đó, như ông Diểu cũng vậy, để rồi ông
phải thốt lên “trách nhiệm đè lên lưng mỗi sinh
vật quả thật nặng nề”. 

• -Nguyễn Huy Thiệp đã nhận ra điều đó, đó
chính là gí trị tự thân của mỗi loài sinh vật,
không chỉ ở con người. Động vật cũng biết
nhận thức, biết đau thương. Vì vậy, mỗi con
người chúng ta cần phải trân quý và bảo vệ các
loài động thực vật, chúng có đóng góp rất lớn
trong việc cân bằng hệ sinh thái.