TRƯỜNG THCS HOÀNG VĂN THỤ

NGỮ VĂN 9

Giáo viên: VÕ THỊ LỆ HẰNG

HOẠT ĐỘNG 1
KHỞI ĐỘNG

Xem đoạn video sau và trả lời câu hỏi:
Đoạn video đã giúp em hiểu thêm được điều gì về
chiến tranh?

Đoạn video đã giúp em hiểu thêm được
điều gì về chiến tranh?

BÀI 4 – TRUYỆN NGẮN
TIẾT 46, 47 Văn bản 2:

ÔNG LÃO BÊN
CHIẾC CẦU

(Hê-minh-uê)

HOẠT ĐỘNG 2

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC MỚI

TIẾT 46, 47: VB 2

ÔNG LÃO BÊN CHIẾC CẦU (Hê-Minh-Uê)

I. Đọc-tìm hiểu chung:
1. Đọc văn bản:

- GV hướng dẫn HS đọc phân vai văn bản:
+ Đọc trôi chảy, không bỏ từ, thêm từ.
+ GV hướng dẫn cách đọc và cho HS đọc trực tiếp văn
bản, lưu ý cách ngắt nhịp, tốc độ, âm lượng đọc phù
hợp, phân biệt giọng đọc của nhân vật.
+ Giọng đọc chậm rãi, nhẹ nhàng.
+ Thể hiện được cảm xúc của nhân vật.

PHIẾU HỌC TẬP
- Với sự chuẩn bị bài ở nhà, em hãy nêu vài nét
chính về tác giả?
- Hoàn cảnh ra đời của truyện.
- Xác định thể loại, dấu hiệu nhận biết, và
phương thức biểu đạt của truyện? Truyện kể
theo ngôi thứ mấy? Nhân vật chính là ai?
- Xác định bố cục, nội dung chính từng phần.
- Chủ đề của truyện? Sự kiện chính của truyện.

I. Đọc-tìm hiểu chung:
2. Tác giả:
Hê-minh-uê (1899 - 1961), ông sinh ra trong một gia

đình trí thức tại một vùng ngoại ô của Chicago, Mỹ.

Ơ-nít Hê-minh-êu (1899 – 1961) sinh tại bang l-li-noi nước
Mĩ, trong một gia đình trí thức. Sau khi tốt nghiệp trung
học, ông tham gia chiến tranh thế giới thứ nhất ở chiến
trường l-ta-li-a với tư cách phóng viên mặt trận. Sau đó,
ông sang Pháp vừa làm báo vừa bắt đầu sáng tác.
Hemingway là người khởi xướng loại truyện-thật-ngắn hiện
đại và chịu nhiều ảnh hưởng của Sherwood Anderson
(1867-1941), một văn sĩ Mỹ nổi tiếng đầu thế kỷ 20. 

Hê-minh-uê có nhiều tác phẩm nổi tiếng trong đó
có truyện “Ông già và biển cả” (The old man and
Tác giả: Ơ-nít Hê-minh-uê the sea)
Ông là người khởi xướng loại truyện thật ngắn hiện

I. Đọc-tìm hiểu chung:
1. Đọc văn bản:

2. Tác giả:

- Hê-minh-uê (1899- 1961)
- Ông sinh tại I-li-noi nước Mỹ.
- Ông thường chọn một số đề tài: Chiến tranh, cuộc sống sôi động của
những người đi săn cá, săn voi, đấu bò,…

I. Đọc-tìm hiểu chung:
Xuất xứ: truyện được in lần đầu trên tạp chí Ken 19-53. Tác phẩm:
1938
Được dịch từ nguyên tác "Old Man at the Bridge"
Thể loại: Truyện ngắn
PTBĐ chính: tự sự

Tác phẩm

Ngôi kể: thứ nhất
Nhân vật: ông lão, nhân vật “tôi”
Bố cục: 2 phần
+ Phần 1 (từ đầu đến…ông lão vẫn ngồi đó): Hoàn cảnh
của câu chuyện.
+ Phần 2 (tiếp theo đến…hết): cuộc trò chuyện của nhân
vật “tôi” và ông lão.

I. Đọc-tìm hiểu chung:
3. Tác phẩm: Chủ đề: số phận bi thảm của người dân vô tội trong chiến tranh

Tác phẩm

Sự kiện chính
+ Nhân vật “tôi” gặp ông lão đang ngồi bên chiếc cầu khi tất
cả mọi người đang vội vã kéo ra khỏi nơi có bom đạn của
chiến tranh
+ Nhân vật ”tôi” được nghe ông lão kể về công việc của
mình và tình cảm của ông dành cho các con vật ông nuôi.
+ Nhân vật “tôi” khuyên ông lão nên đi khỏi nơi này nhưng
ông lão đã từ chối và quyết định ở lại cùng đàn gia súc của
mình.

TIẾT 46, 47 VĂN BẢN 2:

I. Đọc-tìm hiểu chung:

ÔNG LÃO BÊN CHIẾC CẦU
(Hê-minh-uê)

3. Tác phẩm:
- Hoàn cảnh sáng tác: truyện được in lần đầu trên tạp chí Ken 19-5-1938. Được dịch từ
nguyên tác "Old Man at the Bridge"
- Thể loại: truyện ngắn hiện đại
- PTBĐ chính: tự sự
- Ngôi kể: thứ nhất
- Nhân vật chính: ông lão, nhân vật “tôi”.
- Bố cục: 2 phần
- Chủ đề: số phận bi thảm của người dân vô tội trong chiến tranh.

II. Đọc- hiểu văn bản:
1. Bối cảnh câu chuyện:

TIẾT 46, 47 VĂN BẢN 2:

I. Đọc-tìm hiểu chung:
II. Đọc- hiểu văn bản:
1. Bối cảnh câu chuyện:

ÔNG LÃO BÊN CHIẾC CẦU
(Hê-minh-uê)

- Chiếc cầu bắc qua sông, những chiếc xe nối đuôi nhau đi qua
- Binh lính đẩy hộ xe hàng
=> Bối cảnh chiến tranh.- Bối cảnh rộng: Tìm
cuộc các
nội chi
chiến
Tâyhiện
Banbối
Nha (từ
tiếtởthể
năm 1936 tới năm
1939)
cảnh
của truyện? Nhận xét như
- Bối cảnh hẹp của thế
truyện
ra bên
nàodiễn
về bối
cảnhmột
đó?chiếc cầu
phà bắc qua sông E-brô nối giữa vùng thị trấn Xan
Các-lốt (quê hương của nhân vật ông lão) và Tô-rơtô-sa vào ngày Chủ nhật Phục sinh.
- Binh lính đẩy hộ xe hàng
=> Bối cảnh chiến tranh.

TIẾT 46, 47 VĂN BẢN 2:

I. Đọc-tìm hiểu chung:
II. Đọc- hiểu văn bản:
1. Bối cảnh câu chuyện:
2. Nhân vật ông lão:

ÔNG LÃO BÊN CHIẾC CẦU
(Hê-minh-uê)

lão
loLời
những
con Carlos,
vật
khác
lànhững
hai
con
Đây làÔng
lời
Ông
độc
lão
thoại
đến
vì
đối
từ
không
San
thoại
có
cho
lời
biết
đáp
ông
nuôi
gia
Đây
là
Điều
lời
đối
gì
khiến
thoại
ông
hay
lão
độc
lo
thoại?
lắng?
cặp
chimtin
bồgìcâu
không
tự
lại củadê,
nhân
súcbốn
và
vậtlà
khác.
thông
người
cuối
cùng
về sẽ
nhân
rời
khỏi
vật thể
ông
thị trấn
kiếm
ăn và
điều
vì chăm
sóckhông
nhữngbiết
con
lão?
vật. gì sẽ xảy ra
với chúng.

Nhân vật
ông lão

Chi tiết

Hình
dáng

 Bộ đồ bẩn màu đen, khuôn mặt xám bẩn, đôi gọng kính thép

Hành
động

 

 

Ông vẫn ngồi đấy, không nhúc nhích
Không muốn rời quê hương và xa đàn gia súc

- Tôi nuôi gia súc…tôi ở lại để chăm nom gia súc…nhưng chúng làm sao
Lời nói  tránh được đạn pháo một khi tôi bị buộc phải rời đi vì pháo kích.
- Tôi phải ở lại để trông nom chúng … tôi chỉ quan tâm đến mấy con vật.  

TIẾT 46, 47 VĂN BẢN 2:

I. Đọc-tìm hiểu chung:
II. Đọc- hiểu văn bản:
1. Bối cảnh câu chuyện:
2. Nhân vật ông lão:

ÔNG LÃO BÊN CHIẾC CẦU
(Hê-minh-uê)

Bằng sự quan sát và kể chuyện, sử dụng nhiều câu văn đối thoại và độc
thoại  Khắc họa nhân vật ông lão - một con người bình thường, vô tội,
luôn có tấm lòng lương thiện sâu sắc …là nạn nhân của chiến tranh
Qua đó, nhân vật ông lão được khắc
họa như thế nào trong văn bản?

 Hãy

Đặc sắc
nghệ thuật
Hình ảnh
mang
ý nghĩa
biểu tượng

Ngôn ngữ
đối thoại
Ngôn ngữ
độc thoại

chỉ và phân tích một số nét đặc sắc nghệ thuật của truyện?. 
Ý nghĩa
 
+ Ông lão: biểu tượng cho nạn nhân của chiến tranh
+ Những con chim bồ câu: biểu tượng của hòa bình đã phải bay đi
 hòa bình đã không còn chỉ còn đó chiến tranh và sự chết chóc.
+ Con mèo phải tự xoay xở  số phận những người dân vô tội phải
tự tìm cách tránh khỏi hòn tên mũi đạn của chiến tranh
+ Hình ảnh biểu tượng: cây cầu  ranh giới của hai phe chiến tranh
 
Ngôn ngữ đối thoại giữa nhân vật tôi và ông lão  làm nổi bật đặc
điểm, tâm trạng và phẩm chất của nhân vật luôn lo lắng về số phận
của con người và loài vật trong chiến tranh.
 
Độc thoại nội tâm: “Đấy là quê hương
của lão. Lão hãnh diện và mỉm
cười khi có người nhắc đến” cho thấy nội tâm, suy nghĩ của ông lão
về quê hương của mình.

Truyện gửi đến người đọc thông
điệp gì? Theo em, thông điệp đó
có ý nghĩa như thế nào trong cuộc
sống hiện nay?
g
n
ơ
ư
h
t
u
a
đ
,
t
á
m
t
ấ
m
ự
s
n
h
ế
n
đ
ì
m
m
e
o
đ
h
ỉ
c
h
c
ữ
i
h
g
n
ô
u
l
g
n
ũ
c
- Chiến tran
o
à
n
h
ản
c
n
à
o
h
g
n
o
r
t
ù
- Con người d
ng
ơ
ư
n
h
ề
t
n
u
n
ê
ì
y
g
h
ữ
n
i
ì
t
g
,
à
g
v
n
n
ọ
tr
n
â
r
t
t
ế
i
lương thiệ
b
i
ả
h
p
i
ườ
g
n
n
o
c
ở
h
n
c
ắ
Ý nghĩa: nh
giới
ế
h
t
n
à
o
t
n
ê
r
t
hòa bình

III. TỔNG KẾT

1. Nghệ thuật
2. Nội dung
3. Cách đọc hiểu truyện ngắn

:
t
ậ
u
h
t
ệ
h
g
N
1.
- Ngôn ngữ
n
ả
i
g
,
n
ọ
g
ngắn
dị. 
,
i
ạ
o
h
t
i
ố
đ
i
ờ
-L
c
ặ
đ
i
ạ
o
h
t
c
độ
sắc.

2. Nội dung:
o
ã
l
g
n
ô
t
ộ
m
ề
v
- Truyện kể
n
à
o
h
g
n
o
r
t
u
ngồi bên cầ
.
t
ệ
i
l
c
ố
h
k
h
n
a
r
t
cảnh chiến
m
ấ
t
n
ệ
i
h
ể
h
t
ả
i
Qua đó, tác g
c
ụ
h
p
m
â
h
k
,
lòng yêu mến
g
n
ộ
đ
o
a
l
i
ờ
ư
g
n
với những
m
ấ
t
ó
c
g
n
ư
h
nghèo khổ n
.
n
ệ
i
h
t
g
n
ơ
ư
l
g
n
lò

n
ắ
g
n
n
ệ
y
u
r
t
ểu
u
ể
i
h
ể
đ
…
ể
k
i
ờ
3. Cách đọc hi
l
ể,
k
i
ô
g
n
h
n
ị
đ
c
á
n, x
ệ
y
u
r
t
t
ắ
.
t
n
ệ
m
y
ó
u
T
h
c
ể
k
t
ậ
u
th
ệ
h
g
n
á
i
g
h
n
á
n
đ
â
h
n
c
á
c
a
ữ
i
g
nhân vật và
ệ
h
n
a
u
q
i
ố
m
à
v
t
ậ
v
- Tìm hiểu nhân
.
n
ệ
y
g
u
r
n
t
ô
h
g
t
n
,
o
ề
r
t
đ
t
n
a
vậ
h
n
hĩa
g
n
ý
,
ề
đ
ủ
h
c
,
i
- Xác định đề tà
ẩm
h
p
n
c
â
á
t
h
t
a
n
ủ
ả
c
b
p
a
ệ
i
ủ
đ
c
m
hiệ
g
n
i
ả
r
t
,
g
n
ố
s
i
- Liên hệ với đờ
i
ạ
đ
n
ệ
i
h
g
n
ố
s
c
ộ
với bối cảnh cu

HOẠT ĐỘNG 3
LUYỆN TẬP
Em hãy tưởng tượng nếu ông lão sống ở đất nước Tây Ban Nha
trong bối cảnh hôm nay thì ông sẽ chia sẻ điều gì với mọi người về
miền quê và những con vật nuôi của ông?
Gợi ý:
. Nếu em là nhân vật trong truyện, em sẽ ứng xử thế nào khi
hoàn cảnh giống ông lão?
- Cần bám sátgặp
vào phần tri thức ngữ văn để thấy được mối quan hệ giữa
bối cảnh với người tiếp nhận văn bản và nhân vật
- HS cần kết nối văn bản với bối cảnh thực tiễn hôm nay để có thể nói hộ
ông lão những cảm xúc của riêng mình phù hợp: có thể là tình cảm yêu
mến, tự hào của ông lão với quê hương, với những con vật nuôi; cũng
có thể là thái độ lên án căm ghét chiến tranh….

HOẠT ĐỘNG 3
LUYỆN TẬP

Nếu em là nhân vật trong truyện, em sẽ
ứng xử thế nào khi gặp hoàn cảnh giống
ông lão?
.

HOẠT ĐỘNG 4

VẬN DỤNG

Viết lại đoạn văn nêu cảm nhận về nhân vật ông lão qua truyện
ngắn Ông lão bên chiếc cầu của Hê-minh-uê.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:
 Bài vừa học: Nắm được nội dung
bài vừa học
 Bài sắp học:
THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT:
CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ
CÁCH DẪN GIÁN TIẾP