GVHD:Trần Văn Chiến
Môn Công nghệ 8
Chào mừng quý thầy cô đến với tiết dạy
KIỂM TRA BÀI CŨ
- Cấu tạo của động cơ điện gồm có các bộ phận nào?
- Nêu nguyên lý làm việc của động cơ điện một pha
ĐÁP ÁN
- Gồm có 2 bộ phận là stato và ro to.
- Khi đóng điện sẽ có dòng điện chạy trong dây quấn Stato và dòng điện cảm ứng trong dây quấn Rôto, tác dụng từ của dòng điện làm Rôto động cơ quay.
Điện được chuyển từ nhà máy sản xuất điện
đến các nơi sản xuất và tiêu dùng như thế nào?
Chức năng của máy biến áp là gì?
Máy biến áp một pha là thiết bị điện dùng để biến đổi điện áp của dòng điện xoay chiều một pha
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
Máy biến áp 1 pha
Máy biến áp cao tần
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
Hãy mô tả cấu tạo của máy biến áp một pha
Hình 46.1: Máy biến áp 1 pha dùng trong gia dình: 1. Hai ổ lấy điện ra, 2 vôn kế, 3 ampe kế, 4 nút điều chỉnh, 5 aptomat
Hình 46.2: Cấu tạo máy biến áp một pha:
1. Lõi thép, 2. Dây quấn
Lõi thép
Dây quấn sơ cấp
Dây quấn thứ cấp
Cấu tạo của máy biến áp một pha
Cấu tạo máy biến áp một pha.
Nhiều lá thép kỹ thuật điện ghép lại thành một khối
Dẫn từ cho máy
Dây điện từ bọc lớp cách điện
Tạo ra từ trường khi có dòng điện
Tạo ra dòng điện cảm ứng khi có
từ trường
Chức năng
Bộ phận
Tiêu
chí
Hình 46.2: Cấu tạo máy biến áp một pha:
1. Lõi thép, 2. Dây quấn
1
2
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
Máy biến áp một pha gồm có 2 bộ phận chính là: lõi thép và dây quấn.
Hình 46.2: Cấu tạo máy biến áp một pha:
1. Lõi thép, 2. Dây quấn
a. Lõi thép
- Lõi thép được làm bằng các lá thép kĩ thuật điện dày từ 0,35 – 0,5 mm, có lớp cách điện, ghép thành một khối, Chức năng dùng để dẫn từ cho máy


b. Dây quấn
- Dây quấn được làm bằng dây điện từ, vì dây này mềm, có độ bền cơ học cao, khó đứt, dẫn điện tốt. Chức năng dùng để dẫn điện
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
Hình 46.2: Cấu tạo máy biến áp một pha:
1. Lõi thép, 2. Dây quấn
a. Lõi thép
b. Dây quấn
- Hãy phân biệt dây quấn thứ cấp và sơ cấp?
=> Dây quấn sơ cấp: được nối với nguồn điện có N1 vòng dây.
Dây quấn thứ cấp: được nối với phụ tải có N2 vòng dây
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
- Dây quấn sơ cấp và thứ cấp có nối trực tiếp với nhau về điện không ?
=> Không, vì dây quấn sơ cấp và thứ cấp không nối trực tiếp với nhau
1. Dây quấn sơ cấp
2. Dây quấn thứ cấp.
3. Lõi thép
1. Dây quấn sơ cấp
2. Dây quấn thứ cấp.
3. Lõi thép
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
- Nhờ có hiện tượng gì mà dòng điện từ dây quấn sơ cấp chuyển sang dây quấn thứ cấp ?
=> Nhờ có hiện tượng cảm ứng điện từ
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
1. Dây quấn sơ cấp
2. Dây quấn thứ cấp.
3. Lõi thép
- Tỉ số điện áp của hai quấn bằng tỉ số vòng dây của chúng
(Hệ số biến áp)
- Điện áp lấy ra ở thứ cấp U2
Bài tập 1
N1 =1650 vũng
N2 =90 vũng
U1 = 220V
U2=36V
U2= ?
N2=?
(vòng)
Một máy biến áp một pha có N1 = 1650 vòng, N2 = 90 vòng. Dây quấn sơ cấp đấu với nguồn điện áp 220V. Xác định điện áp đầu ra của dây quấn thứ cấp U2. Muốn điện áp U2 = 36V thì số vòng dây của dây quấn thứ cấp phảI là bao nhiêu?
Giải:
GT:
KL:
Theo công thức:
Vậy số vòng dây của cuộn th? cấp là 270 vòng
U2 =
U1 . N2
N1
=
220 . 90
1650
12 V
U2 =
Để U2= 36V thì số vòng dây của dây quấn thứ cấp là:
N2 =
U2 . N1
U1
=
36 . 1650
220
=
270
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
1. Dây quấn sơ cấp
2. Dây quấn thứ cấp.
3. Lõi thép
Máy biến áp có U2 > U1 được gọi là máy biến áp tăng áp
Máy biến áp có U2 < U1 được gọi là máy biến áp giảm áp
Máy biến áp có U2 > U1 được gọi là máy biến áp gì?
Máy biến áp có U2 < U1 được gọi là máy biến áp gì?
ví dụ
U1 =220 (V), U2 =110 (V)= u2`
N1 = 460 (vòng), N2 = 230 (vòng),
U1` = 160 (V)
N1` ?( N2 không đổi)
Một máy biến áp giảm áp có U1= 220 v, U2= 110 v, số vòng dây N1 = 460 vòng, N2=230 vòng. khi điện áp sơ cấp giảm, U1=160 v, để giữ U2=110 v không đổi, nếu số vòng dây N2 không đổi thì phải điều chỉnh cho N1 bằng bao nhiêu?
Giải:
GT:
KL:
Theo công thức
Vậy số vòng của cuộn sơ cấp là 334 vòng.
(Vòng)
Để giữ U2 không đổi khi U1 ta phải tăng hay giảm số vòng dây N1?
Bài tập 2 : Hãy điền vào chỗ trống (...) từ hoặc ký hiệu thích hợp sau : >, <, tăng, giảm, tăng áp, giảm áp.
>
tăng áp
a) Nếu có N2 ... N1 thì U2 > U1, ta có máy biến áp .............
b) Nếu có N2 ... N1 thì U2 < U1, ta có máy biến áp .............
c) Để giữ U2 không đổi, khi U1 giảm ta ............ số vòng dây N1, ngược lại, khi U1 tăng ta ............số vòng dây N1
<
hạ áp
giảm
tăng
Nối hai đầu dây quấn sơ cấp với nguồn điện có điện áp sơ cấp U1, trong dây quấn sơ cấp có dòng điện. Lõi sắt nhiễm từ và từ trường biến thiên trong lõi sắt. Nhờ có cảm ứng điện, dây quấn thứ cấp có điện áp thứ cấp U2.
Nguyên lý làm việc của máy biến áp một pha
Bài tập: Chọn từ sau điền vào chỗ ( ........... )
cảm ứng điện
điện áp thứ cấp U2
điện áp sơ cấp U1
Nguyên lý làm việc của máy biến áp một pha
Nguyên lý làm việc của máy biến áp một pha
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
Khi máy biến áp làm việc, điện áp đưa vào dây quấn sơ cấp là U1, trong dây quấn sơ cấp có dòng điện. Nhờ cảm ứng điện từ giữa dây quấn sơ cấp và dây quấn thứ cấp, điện áp lấy ra ở 2 đầu dây quấn thứ cấp là U2.
Tỉ số giữa điện áp sơ cấp và thứ cấp bằng tỉ số vòng dây của chúng.
K : (Hệ số biến áp)


Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc

Máy biến áp có U2 > U1 được gọi là máy biến áp tăng áp
Máy biến áp có U2 < U1 được gọi là máy biến áp giảm áp
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
3. Các số liệu kĩ thuật.
Công suất định mức, đơn vị là VA (đọc là vôn ampe),
kVa ( kilô vôn ampe)
Điện áp định mức, đơn vị là V.
Dòng điện định mức, đơn vị là A
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
3. Các số liệu kĩ thuật.
4. Sử dụng
Hãy nêu công dụng của máy biến áp một pha ?
=> Dùng để giữ điện áp thứ cấp phù hợp với đồ dùng điện khi điện áp sơ cấp thay đổi.
Dùng để biến đổi điện áp của dòng điện xoay chiều phù hợp với đồ dùng điện.
Dùng cho các thiết bị đóng cắt, các thiết bị chuyên dùng
Bài 46: MÁY BIẾN ÁP MỘT PHA
1.Cấu tạo:
2. Nguyên lý làm việc
3. Các số liệu kĩ thuật.
4. Sử dụng
Hãy nêu yêu cầu sử dụng máy biến áp ?.
=> - Điện áp đưa vào không lớn hơn điện áp định mức.
- Không để máy làm việc quá công suất định mức.
- Máy biến áp phải để nơi sạch sẽ, khô ráo, thoáng mát, ít bụi.
- Máy mới mua hoặc để lâu trước khi sử dụng phải dùng bút thử điện
Điện áp đầu vào không lớn hơn điện áp định mức
Chú ý khi sử dụng máy biến áp
Không để máy làm việc quá công suất định mức
Đặt máy ở nơi sạch sẽ, khô ráo, thoáng mát và ít bụi
Máy mới hoặc để lâu phải kiểm tra an toàn điện trước khi dùng.
Hãy ghép mỗi dòng ở cột A với một dòng ở cột B để được câu đúng.
Bài 3 : Trắc nghiệm
Cũng cố
DẶN DÒ
Học bài mới
Làm bài tập: 3 sgk/ 161
Xem trước bài 46:
S? d?ng h?p lí di?n nang