Khi nối hình sao
Khi nối tam giác
Câu hỏi: Em hãy nêu mối quan hệ giữa đại lượng dây và pha khi nối sao và hình tam giác.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Máy biến áp
Động cơ điện
Động cơ xe máy
Động cơ đốt trong
Máy phát điện
Máy biến dòng
Quan sát các hình sau và cho biết máy nào không phải là máy điện?.
Máy biến áp
Động cơ điện
Máy phát điện
Máy biến dòng
CHƯƠNG VI: MÁY ĐIỆN BA PHA
MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA
TIẾT 28 – BÀI 25:
MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Biết: khái niệm, phân loại, và công dụng của máy điện xoay chiều ba pha.
2. Biết: công dụng, cấu tạo, cách nối dây, nguyên lí làm việc của máy biến áp ba pha.
3. Có ý thức vận dụng kiến thức thực tế vào nội dung bài học.
CHƯƠNG VI: MÁY ĐIỆN BA PHA
MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA
TIẾT 28 – BÀI 25:
NỘI DUNG BÀI HỌC:

I. Khái niệm, phân loại và công dụng của máy điện xoay chiều ba pha

II. Máy biến áp ba pha
CHƯƠNG VI: MÁY ĐIỆN BA PHA
MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA
TIẾT 28 – BÀI 25:
Động cơ điện
Máy biến áp
Máy phát điện
Khái niệm, phân loại và công dụng của máy điện xoay chiều ba pha:
1. Khái niệm
Máy điện xoay chiều ba pha là máy điện làm việc với dòng điện xoay chiều 3 pha, làm việc theo nguyên tắc cảm ứng điện từ và lực điện từ.
MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA

Em có nhận xét gì về sự chuyển động khi làm việc của hai loại máy điện ba pha dưới đây?.
Máy biến áp
Động cơ điện
Khi làm việc không có bộ phận nào chuyển động
Khi làm việc có bộ phận nào chuyển động tương đối với nhau
Bài 25 MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA

2. Phân loại và công dụng

Phân loại máy điện
Máy điện tĩnh
Máy điện quay
Biến đổi các thông số
của hệ thống điện
Máy biến áp
Máy biến dòng
Máy phát điện
Động cơ điện
Làm nguồn động lực cho máy, thiết bị
Làm nguồn cấp điện cho tải
như điện áp, dòng điện,…
U1,f
U2,f
U1,f
U2,f
SƠ ĐỒ HỆ THỐNG TRUYỀN TẢI ĐIỆN NĂNG ĐI XA
Khi truyền tải và phân phối điện năng đi xa thì điện năng bị hao tổn lớn.
Máy biến áp
? Biện pháp nào để giảm hao tổn mất mát đó
Hệ thống truyền
tải và phân phối
điện năng
Mạng
điện
xí
nghiệp
công
nghiệp
Máy biến áp 3 pha được sử dụng
chủ yếu trong
lĩnh vực nào?
Bài 25 MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA

II. Máy biến áp ba pha
1. Khái niệm và công dụng
MBA ba pha là máy điện tĩnh dung để biến đổi điện áp của hệ thống điện xoay chiều ba pha nhưng giữ nguyên tần số
Đường dây tải điện truyền tải
Đường dây tải điện phân phối
Trạm BA tăng áp
Máy phát
Trạm BA hạ áp
Hạ điện áp 0,4KV

2. Cấu tạo của máy biến áp ba pha
Yêu cầu: Quan sát mô hình kết hợp những thông tin SGK hãy thảo luận nhóm và hoàn thành bảng sau về cấu tạo máy biến áp ba pha bằng cách điền từ vào chỗ trống cho mỗi nội dung sau:
Bài 25 MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA – MÁY BIẾN ÁP BA PHA


CẤU TẠO MÁY BIẾN ÁP BA PHA
z
a,
Lõi thép
Cuộn sơ cấp
Đầu cuộn dây :
A,
B,
Cuối cuộn dây :
X,
Y,
Z
Cuộn thứ cấp
Cuối cuộn dây :
x,
y,
C
Đầu cuộn dây :
b,
c
Kí hiệu của máy biến áp 3 pha:
b.Y/Y0
a.Y/
d. /Y0
Sơ đồ đấu dây – kí hiệu cách đấu dây của
máy biến áp ba pha
c. /∆
Y/Y0
Y/
/Y0
Hình 1:……..
Hình 2:….......
Hình 3:……….
Bài tập: Hãy chọn đáp án đúng a,b,c hoặc d tương ứng với ba cách đấu dây ở các hình 1,2,3?
THẢO LUẬN NHÓM
?Tại sao ở các máy biến áp cung cấp điện cho các hộ tiêu thụ, dây quấn thứ cấp thường nối hình sao có dây trung tính?
Thuận tiện cho việc sử dụng đồ dùng điện vì nối hình sao tạo ra 2 trị số điện áp khác nhau: Ud và Up
Tải của mỗi hộ tiêu thụ khác nhau (tức là tổng trở các pha khác nhau). Nhờ có dây trung tính nên điện áp pha trên các tải không vượt quá điện áp định mức.
Từ thông biến thiên
E1
≈U1
≈U2
E2
A
Dựa trên hiện tượng cảm ứng điện từ
Dòng điện được tạo ra trong cuộn dây sơ cấp khi nối một hiệu điện thế sơ cấp và một từ trường biến thiên trong lõi sắt.
Sự biến đổi này có thể được điều chỉnh qua số vòng dây cuốn trên lõi sắt.
2. Nguyên lý làm việc
TH1: Nối sao-sao có dây trung tính (Y/Y0)
Vì máy biến áp có:
 Kd = Kp
Hệ số biến áp

TH2: Nối sao-tam giác (Y/)
Vì máy biến áp có:
Cuộn thứ cấp nối tam giác: Ud2 = Up2
TH3: Nối tam giác-sao (/Y)
Vì máy biến áp có:
Cuộn sơ cấp nối tam giác : Ud1 = Up1
Trường hợp: Nối Y/Yo
Trường hợp: Nối Y/▲
Trường hợp: Nối▲/Y
 Kd = Kp
Quan hệ Kp và Kd phụ thuộc vào cách nối dây của máy biến áp.
Sử dụng và vận hành máy biến áp ba pha
* Sử dụng máy biến áp ba pha.
- Đảm bảo an toàn kỹ thuật
- MBA làm việc đúng phụ tải.
- Tổng công suất các tải không vượt quá công suất định mức.
- Nối đúng điểm đầu và cuối theo sơ đồ.
- Không để MBA làm việc không tải lâu.
* Vận hành máy biến áp ba pha
- Mắc biến áp vào nguồn điện sau đó mới mắc các phụ tải vào biến áp, khi ngắt làm ngược lại
- Kiểm tra mức dầu làm mát của MBA.
TIẾT 29 - BÀI 25:
MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU BA PHA
MÁY BIẾN ÁP BA PHA
KIẾN THỨC CẦN NHỚ




A. Máy điện xoay chiều ba pha làm việc với dòng điện xoay chiều ba pha.

B. Cấu tạo của MBA ba pha gồm 2 phần (dẫn từ - dẫn điện).

C. MBA ba pha dùng biến đổi điện áp của hệ thống dòng điện xoay chiều một pha nhưng vẫn giữ nguyên tần số

D. Nguyên lý làm việc của MBA ba pha dựa trên hiện tượng cảm ứng điện từ.

E. Quạt điện, máy bơm nước, bàn là, lò sưởi, máy phát điện không phải là máy điện.

Câu 1:Điền từ đúng (Đ) hoặc sai (S) cho những nội dung sau để được câu trả lời đúng nhất.
S
S
Đ
Đ
Đ
CủNG Cố
Câu 2:Một MBA ba pha có tỉ số vòng dây pha N1/ N2 = 2. Xác định hệ số BA dây khi đấu theo thứ tự: Y/Y0 , Y/∆, ∆/ Y0 , ∆/∆?
A. 2 3; 2; 2/ 3; 2.

B. 2; 2 3; 2/ 3; 2.

C. 2 3; 2/ 3; 2; 2.

D. 2; 2 3; 2; 2/ 3.
o
A
B
C
X
Y
Z
X
Y
Z
A
B
C







Y
A
B
C
X
Y
Z



∆
Y0
H.a
H.c
H.b
Quan sát hình vẽ trên và nêu tên gọi của từng cách đấu dây?.
HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP VỀ NHÀ
(Bài 3 trang 102 – SGK)
Tóm tắt:
N1 = 11000 vòng
N2 = 200 vòng
Dây quấn nối /Yo
Ud1 = 22kV
a. Vẽ sơ đồ đấu dây?
b. Tính Kp? Kd?
c. Tính Up2? Ud2?
a. Vẽ sơ đồ đấu dây:
/Y0
o

Tóm tắt:
N1 = 11000 vòng
N2 = 200 vòng
Dây quấn nối /Yo
Ud1 = 22kV
a. Vẽ sơ đồ đấu dây?
b. Tính Kp? Kd?
c. Tính Up2? Ud2?
Ta có hệ số biến áp pha:
b. Tính Kp? Kd?
Kp =
Kp =
=
55
Vì dây quấn của biến áp nối /Yo nên:
HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP VỀ NHÀ
(Bài 3 trang 102 – SGK)
Tóm tắt:
N1 = 11000 vòng
N2 = 200 vòng
Dây quấn nối /Yo
Ud1 = 22kV = 22000V
a. Vẽ sơ đồ đấu dây?
b. Tính Kp? Kd?
c. Tính Up2? Ud2?
Ta có hệ số biến áp dây:
Kd =
c. Tính Up2? Ud2?
 Ud2 =
Ud2 =
=
Ud2 =
400
(V)
Vì dây quấn thứ cấp của máy biến áp nối hình sao nên: Ud2 =
Up2
 Up2 =
=
=
400
(V)
HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP VỀ NHÀ
(Bài 3 trang 102 – SGK)
Dây quấn cao áp (quấn phía ngoài)
Dây quấn hạ áp (quấn phía trong)
Trụ từ và gông từ
MÁY BIẾN ÁP BA PHA