Tiết 32: MIÊU TẢ TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
1. Đọc đoạn trích: Vua Quang Trung lại truyền lấy sáu chục tấm ván,cứ ghép liền 3 tấm làm một bức,bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín,tất cả là hai mươi bức. Đoạn kén hạng lính khoẻ mạnh,cứ mười người khênh một bức,lưng giắt dao ngắn,hai mươi người khác đều cầm binh khí theo sau,dàn thành trận chữ “nhất”,Vua Quang Trung cưỡi voi đi đốc thúc,mờ sáng ngày mồng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi.Quân Thanh nổ súng bắn ra chẳng trúng người nào cả.Nhân có gió bắc,Quân Thanh bèn dùng ống phun khói lửa ra,khói toả mù trời,cách gang tấc không thấy gì,hòng làm cho quân Nam rối loạn.Không ngờ trong chốc lát trời bỗng trở gió nam,thành ra quân Thanh lại tự làm hại mình.
Vua Quang Trung liền gấp rút sai đội khiêng ván vừa che vừa xông thẳng lên trước.Khi gươm giáo của hai bên đã chạm nhau thì quăng ván xuống đất,ai nấy cầm dao ngắn chém bừa,những người cầm binh khí theo sau cũng nhất tề xông tới mà đánh.
Quân Thanh chống không nổi,bỏ chạy tán loạn,giày xéo lên nhau mà chết.Tên Thái Thú Điền Châu là Sầm Nghi Đống tự thắt cổ chết.Quân Tây Sơn thừa thế chém giết lung tung,thây nằm đầy đồng,máu chảy thành suối,quân Thanh đại bại.
a. Đoạn trích kể về trận đánh nào?Trong trận đánh đó,nhân vật Vua Quang Trung làm gì,xuất hiện như thế nào?
b. Chỉ ra các chi tiết miêu tả trong đoạn trích.Các chi tiết ấy nhằm thể hiện những đối tượng nào?
2. Yếu tố miêu tả: ghép liền 3 tấm làm một bức,bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín,tất cả là hai mươi bức. Đoạn kén hạng lính khoẻ mạnh,cứ mười người khênh một bức, lưng giắt dao ngắn,hai mươi người khác đều cầm binh khí theo sau,dàn thành trận chữ “nhất”,Vua Quang Trung cưỡi voi đi đốc thúc,mờ sáng ngày mồng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi.Quân Thanh nổ súng bắn ra chẳng trúng người nào cả.Nhân có gió bắc,Quân Thanh bèn dùng ống phun khói lửa ra,khói toả mù trời,cách gang tấc không thấy gì, hòng làm cho quân Nam rối loạn.Không ngờ trong chốc lát trời bỗng trở gió nam,thành ra quân Thanh lại tự làm hại mình.
Vua Quang Trung liền gấp rút sai đội khiêng ván vừa che vừa xông thẳng lên trước.Khi gươm giáo của hai bên đã chạm nhau thì quăng ván xuống đất,ai nấy cầm dao ngắn chém bừa,những người cầm binh khí theo sau cũng nhất tề xông tới mà đánh.
Quân Thanh chống không nổi, bỏ chạy tán loạn,giày xéo lên nhau mà chết. Tên Thái Thú Điền Châu là Sầm Nghi Đống tự thắt cổ chết.Quân Tây Sơn thừa thế chém giết lung tung,thây nằm đầy đồng,máu chảy thành suối,quân Thanh đại bại.
c.Kể lại nội dung đoạn trích,có bạn nêu các sự việc:
-Vua Quang Trung cho ghép ván lại,cứ mười người khiêng một bức,rồi tiến sát đến đồn ngọc Hồi.
Quân Thanh bắn ra không trúng người nào,sau đó phun khói lửa.
Quân của Vua Quang Trung khiêng ván nhất tề xông lên mà đánh.
Quân Thanh chống đỡ không nổi,tướng nhà Thanh là Sầm Nghi Đống thắt cổ chết.Quân Thanh đại bại
Ghi nhớ:
Trong văn bản tự sự,sự miêu tả cụ thể, chi tiết về cảnh vật nhân vật và sự việc có tác dụng làm cho câu chuyển trở nên hấp dẫn,gợi cảm,sinh động.
LUYỆN TẬP:
Bài 1: Tìm những yếu tố tả người và tả cảnh trong hai đoạn trích Chị em Thuý Kiều và Cảnh ngày xuân.Phân tích giá trị của mỗi yếu tố miêu tả ấy trong việc thể hiện nội dung mỗi đoạn trích.

Tả người:
-Mai cốt các,tuyết tinh thần.
-Khuôn trăng đầy đặn,nét ngài nở nang
….màu da.
-Làn thu thuỷ,nét xuân sơn…kém xanh.
-phong lưu rất mực hồng quần.
* Tả cảnh: -Con én đưa thoi;thiều quang;cỏ non xanh tận chân trời ,cành lê trắng;tà tà bóng ngã về tây;phong cảnh thanh thanh,nao nao dòng nước uốn quanh,nhịp cầu nho nhỏ..
Làm nổi bật vẻ đẹp toàn vẹn,mỗi người một vẻ của nhân vật
Làm nổi bật cảnh sắc tươi đẹp ,trong sáng của mùa xuân
Bài 2:
Dựa vào đoạn trích “Cảnh ngày xuân”, hãy viết một đoạn văn kể về việc chị em Thuý Kiều đi chơi trong buổi chiều ngày Thanh Minh .Trong khi kể,chú ý vận dụng các yếu tố miêu tả để tả cảnh ngày xuân.