: 18
Tiết: 69

HOẠT ĐỘNG NGỮ VĂN: LÀM THƠ BẢY CHỮ



I – MỤC TIÊU BÀI HỌC
Giúp học sinh:
Biết cách làm thơ 7 chữ với những yêu cầu tối thiểu: câu thơ 7 chữ, bắt ngắt nhịp 4/3, biết gieo đúng vần.
Tạo không khí mạnh dạn, sáng tạo, vui vẻ.
Dùng thơ 7 chữ đúng vần, đúng luật.
II – CHUẨN BỊ
Giáo viên : Giáo án, sgk, sgv, bảng phụ.
Học sinh : SGK, tập sọạn , tập ghi…
III- TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
1.Ổn định lớp (1P)
2.Kiểm tra bài cũ (5p)

GV
HS

- Đọc thuộc lòng 8 câu thơ đầu và cho biết tâm trạng của người cha được thể hiện như thế nào?
- Nội dung của tám câu thơ cuối?
Đọc 8 câu thơ đầu, phân tích tâm trạng của người cha…

Nêu nội dung của 8 câu thơ cuối…


3.Bài mới

Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

Hoạt động 1: Kiểm tra sự chuẩn bị ở nhà của HS (12P)

Giáo viên kiểm tra và nhận xét phần chuẩn bị ở nhà của học sinh.
- Thơ 7 chữ là gì? Thơ bảy chữ gồm có loại nào?






Phạm vi luyện tập là thơ 4 câu 7 chữ. Các yêu cầu khi làm thể thơ này là gì?


Yêu cầu học sinh xem lại bài minh :
làm 7 , ta xác nào?

Nhận xét đặc điểm của thơ 7 chữ ?


- Số câu số chữ?
- Cách ngắt nhịp?
- Gieo vần? Vị trí gieo vần?
- Luật bằng trắc thể hiện như thế nào?

Để vở lên bàn.


Nêu khái niệm về thơ 7 chữ…






Nêu các yêu cầu khi làm thơ 7 chữ: Ngắt nhịp, gieo đúng vần, đúng luật bằng trắc

Xem lại bài 15


Số tiếng, số dòng; luật bằng, trắc; đối, niêm; vần, ngắt nhịp.

Dựa vào 3 ví dụ trang 165 và yêu cầu của mục 3 nhận xét.
- Mỗi bài (khổ có 4 câu)
- Nhịp 4/3 hoặc ¾.
- Gieo vần Trắc hoặc vần bằng..
Luật bằng trắc


I-CHUẨN BỊ Ở NHÀ
1. Khái niệm và phạm vi luyện tập.
- Thơ 7 chữ: Mỗi câu thơ có 7 chữ
- Bao gồm các thể thơ 7 chữ như:
+ Thơ cổ thể.
+ Đường luật (thất ngôn bát cú và thất ngôn tứ tuyệt)
* Phạm vi luyện tập: Thơ tứ tuyệt (ngắt nhịp, gieo đúng vần, đúng luật bằng trắc).


2. Đặc điểm thơ thất ngôn tứ tuyệt.

- Câu thơ 7 chữ.
- Ngắt nhịp: 4/3 hoặc 3/4
- Vần: có thể trắc bằng nhưng phần nhiều là bằng.
+ Vị trí gieo vần: tiếng cuối câu 2 và 4 (có khi tiếng cuối câu 1)
- Luật bằng trắc: theo 2 mô hình:
a)

B
B
T
T
T
B
B



T
T
B
B
T
T
B



T
T
B
B
B
T
T



B
B
T
T
T
B
B



b)

T
T
B
B
T
T
B



B
B
T
T
T
B
B



B
B
T
T
B
T
T



T
T
B
B
T
B
B






Hoạt động 2: HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP (25P)

Cho học sinh nhận diện luật thơ:
+ Gọi học sinh đọc 2 bài thơ: chiều và tối?
+ Yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi trong SGK?

Gạch nhịp và chỉ ra các tiếng gieo vần cũng như mối quan hệ bằng trắc trong bài thơ “Chiều”?


Cho học sinh đọc bài thơ do mình tự làm hoặc sưu tầm, và trả lời câu hỏi về: vị trí ngắt nhịp, gieo vần và luật bằng trắc.
Tổng kết đặc điểm của thể thơ thất ngôn tứ tuyệt (mục 2 phần chuẩn bị ở nhà)
Gọi học sinh chỉ ra chỗ sai luật ở bài thơ “tối” và sửa chỗ sai đó?






- Học