Nguồn Gốc
Vận Động
Phát Triển
C?a s? v?t
v� hi?n tu?ng
BÀI
4

MỤC TIÊU BÀI HỌC
Hiểu được thế nào là mâu thuẫn?

Hiểu được đấu tranh giữa các mặt đối lập của
mâu thuẫn là nguồn gốc khách quan của mọi sự
vận động phát triển của các sự vật và hiện tượng

Vận dụng những hiểu biết trên vào cuộc sống,
chúng ta cần mạnh dạn đấu tranh giải quyết các
mâu thuẫn, tránh thái độ nể nang, "dĩ hòa vi quý"
NỘI DUNG BÀI HỌC
II.- Mâu thuẫn là nguồn gốc
vận động, phát triển của
sự vật và hiện tuợng
I.- Thế nào là mâu thuẫn?
Nh?ng hình ảnh này nói lên điều gì?
Dọn vệ sinh xã rác
Sản xuất tiêu dùng
2.- Đen - Trắng
3.- Trên - Dưới
6.- Trong - Ngoài
1.- Đồng hoá - Dị hoá
4.- Thống trị - Bị trị
5.- Dũng cảm - Hèn nhát
V?y theo c�c em cái nàosau d�y là mâu thuẫn
Mỗi nhóm sẽ lên bảng ghi nhanh
những ví dụ sự vật hiện tượng nào là mâu thuẫn
Đối lập
thống nhất
Đấu tranh
Tại sao chỉ có:
Đồng hoá - dị hoá;
Thống trị - bị trị;
Dũng cảm- hèn nhát
là mâu thuẫn?
Và được gọi là
mâu thuẫn gì?
Vậy các mặt còn lại
: đen, trắng -
to, nhỏ -
trên, dưới
Có phải là
mâu thuẫn không ?
Và gọi là
mâu thuẫn gì?
Mâu thuẫn thông thường
Mâu thuẫn triết học
Thế nào là mâu thuẫn triết học?
Thế nào là
đối lập, thống nhất, đấu tranh?
?
I.- Thế nào là mâu thuẫn
Mâu thuẫn là một chỉnh thể, trong đó
hai mặt đối lập vừa thống nhất với nhau
vừa đấu tranh với nhau

Sản xuất
Tiêu dùng
Đối lập
Dĩ l� nh?ng khuynh hu?ng, tính ch?t, d?c di?m.
m� trong qu� trình v?n d?ng, ph�t tri?n c?a s? v?t v�
hi?n tu?ng, ch�ng ph�t tri?n theo nh?ng chi?u hu?ng
tr�i ngu?c nhau.

Các mặt đối lập bao giờ cũng tồn tại với nhau trong mỗi sự vật và hiện tượng cụ thể
Điện âm bao giờ cũng tồn tại với điện dương.
Lực hút bao giờ cũng tồn tại với lực đẩy.
Trong tư duy nhận thức có chân lý và sai lầm
Toán đại số có số âm và số dương
Phép tính số học, có phép cộng và phép trừ

Th?ng nh?t
gi?a c�c m?t
d?i l?p
Hai m?t d?i l?p
li�n h? g?n bĩ
v?i nhau, l�m
ti?n d? t?n t?i
cho nhau.
Tri?t h?c
g?i dĩ l� s?
th?ng nh?t
gi?a c�c m?t
d?i l?p



Đấu tranh
Là sự gạt bỏ loại trừ nhau giữa
2 mặt đối lập


?
Phân biệt mâu thuẫn thông thường
và mâu thuẫn triết học
Thông
thường
Triết
học
Mâu thuẫn thông thường là sự đối lập
nhau giữa các mặt đối lập nhau
Mâu thuẫn triết học là sự thống nhất
và đấu tranh giữa các mặt đối lập
H?i: M?i quan h? gi?a th?y v?i trò, giữa cha mẹ
và con cái có chứa đựng mâu thuẫn không?
Đó là những mâu thuẫn như thế nào?
Trong m?i quan h? gi?a th?y v?i trò, gi?a cha mẹ và con cái
cũng là nh?ng m?i quan h? ch?a d?ng nhi?u mâu thu?n.
Dó là những mâu thuẫn nội tại, các em c?m th?y nhu là
tại sao cha m? không hi?u mình, hay sao th?y cô l?i d?i x?
v?i mình nhu th?.
Nh?ng mâu thu?n ?y t?n t?i song song v?i vi?c chúng ta v?n
yêu thuong kính trọng b? m?, thu?ng xuyên nghe theo
l?i b? m?. Và trong l?p h?c ti?p thu nh?ng tri th?c mà
th?y cô truy?n d?t l?i d? bi?n nh?ng tri th?c ?y thành
c?a mình, bên cạnh đó là thái độ lễ phép, tôn trọng thầy cô.
Dó chính là sự thống nhất giữa các m?t d?i l?p
trong m?t mâu thu?n.
BÀI TẬP 1


Điều kiện để hình thành mâu thuẫn là gì?
a.- Hau mặt đối lập trái ngược nhau trong 1 sự vật
b.- Hai mặt đối lập phủ định nhau trong 1 sự vật
c.- Hai mặt đối lập cùng tồn tại trong 1 sự vật
d.- Hai mặt đối lập nhau chứa đựng mâu thuẫn

C
BÀI TẬP 2


Xác định phạm vi tồn tại của mâu thuẫn ?
a.- Mâu thuẫn có nhiều trong sự vật hiện tượng
b.- Mâu thuẫn có trong mọi sự vật hiện tượng
c.- Mâu thuẫn có trong ý thức của con người.
d.- Mâu thuẫn có trong XH và một số SVHT
B
BÀI TẬP 3
Các mặt đối lập được coi là thống nhất khi chúng :
a.- Liên hệ tác động lẫn nhau
b.- Hợp lại thành một khối
c.- Cùng tồn tại trong một sự vật hiện tượng
d.- Liên hệ gắn bó ràng buộc nhau
A
Theo triết học Mác - Lenin mâu thuẫn là :
- Sự bài trừ và phủ định lẫn nhau giữa các mặt đối lập.
B.- Trong trạng thái xung đột chống đối lẫn nhau
C.- Sự ràng buộc và quy định lẫn nhau giữa các mặt đối lập.
D.- Sự thống nhất và đấu tranh giữa các mặt đối lập.
BÀI TẬP 4
D
?

Khi mâu thuẫn giải quyết xong thì mọi việc
sẽ phát triển tốt đẹp. Vậy theo em
mâu thuẫn được giải quyết bằng cách nào?
Đấu tranh
Vậy khi đấu tranh
ta nên làm gì
và không làm gì?
Cần tránh
Độc tài
Nóng tính
Thành kiến
Ba phải
Đấu tranh
bằng cách
Đàm
phán
Thảo
luận
Bạo
lực
Mâu thuẫn
Giải quyết
mâu thuẫn
Sự vật cũ mất đi
sự vật mới ra đời
Xuất
hiện
D?nh
di?m
Đấu
tranh
Sự vật hiện tượng
Như vậy
nguồn gốc vận động
phát triển của sự vật
hiện tượng là gì?
?
Mâu thuẫn

Tại sao mâu thuẫn là
nguồn gốc của sự vận động
phát triểncác sự vật
hiện tượng? Biện pháp
thường xuyên để giải quyết
mâu thuẫnchúng ta phải
làm gì?
?
II.- Mâu thuẫn là nguồn gốc vận động
phát triển của sự vật và hiện tượng
Sự đấu tranh
giữa các mặt đối lập
dẫn đến kết quả mâu
thuẫn được giải quyết
Cái cũ mất đi cái mới
ra đời tốt hơn
cái cũ.
Biện pháp
thường xuyên
giải quyết mâu thuẫn
trong cuộc sống tập
thể là phải tiến hành
phê bình và
tự phê bình

VD:Trong bài thơ "Vội vàng" Xu�n Di?u viết:
"Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi"
Em hãy tìm ra sự mâu thuẫn trong đọan thơ trên?
BÀI TẬP 1
Khi mới làm cách mạng Tố Hữu đã có
những băn khoăn :
“Bâng khuâng đứng giữa hai dòng nước
Chọn một dòng hay để nước trôi”
Hãy chỉ ra yếu tố mâu thuẫn trong 2 câu thơ trên.
BÀI TẬP 2
BÀI TẬP 3
Nhà văn Nga nổi tiếng là Gôgôn có viết :
"Kẻ luôn vuốt ve, âu yếm những người khác
thì kẻ đó không yêu ai cả. Không có cái ác
lấy đâu ra cái thiện". Câu nói của Gôgôn
có bao hàm hai mặt đối lập không?
Và nó có thúc đẩy sự phát triển không?
BÀI TẬP 4
Nếu trong lớp học của em, một số bạn
có mâu thuẫn nhỏ, giả sử em là
lớp trưởng em sẽ giải quyết ra so?
DẶN DÒ
Làm các bài tập 1,2,3,4 trong SGK.
Xem trước bài : 5 Cách thức vận động
và phát triển của sự vật hiện tượng
Tổ 2 thuyết trình
Chúc các em
học tốt