BÀI 12: QUYEÀN VAØ NGHÓA VUÏ CUÛA COÂNG DAÂN

TRONG HOÂN NHAÂN

(Tiết 1)

Theo kết quả điều tra năm 2004, tỉ lệ tảo hôn của
nữ dân tộc Dao là 9,8%, nam là 29,7%. Tỉ lệ nữ
giới người Mông tảo hôn 17,9% và nam là 20,3%.
Năm 2006, kết quả khảo sát gia đình theo tiêu chí
cơ bản đã phát hiện số hộ có người tảo hôn
chiếm 0,58% so với tổng số hộ gia đình trong
toàn quốc
Theo báo cáo thống kê năm 2008,tỉ lệ cặp vợ
chồng tảo hôn chiếm 6% so với tổng cặp vợ
chồng mới kết hôn trong năm.

Hình ảnh của nạn tảo hôn
và gia đình đông con,hậu
quả của việc không thực
hiện kế hoạch hóa gia
đình đúng theo pháp luật

BÀI 12:

QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN
TRONG HÔN NHÂN

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Chuyện của T

T mới học hết lớp 10 thì có anh
K hỏi cưới T. Bố mẹ T thấy nhà
anh K giàu nên vội nhận lời và
đám cưới nhanh chóng được tổ
chức. Bố mẹ T hi vọng T sẽ
được hạnh phúc, nhưng sự thực
lại không như vậy. K là một
thanh niên lười biếng, ham chơi,
không thích lao động, lại rượu
chè. T phải làm lụng vất vả, lại
buồn phiền vì chồng nên gầy yếu
xanh xao. Ngay sau khi T sinh
đứa con đầu lòng thì K đã
thường xuyên bỏ nhà đi chơi,
không quan tâm gì đến vợ con.

Nỗi khổ của M
M là một cô gái đảm đang, hay làm. Một
chàng trai cùng thôn tên là H, làm nghề
thợ mộc ngỏ lời yêu M. Nhưng đi chơi
với nhau, H hay đòi hỏi M “chiều” mình.
Vì nể người yêu, sợ H giận và cho rằng
mình không thật lòng yêu H, M đã có
quan hệ tình dục với H. Sau đó, M có
thai. H luôn luôn dao động trước những
lời đồn đại, dèm pha của dân làng và
trốn tránh trách nhiệm của mình. Cha
mẹ, anh chi H kiên quyết phản đối và
không chấp nhận M. M sinh một bé gái
và vất vả đến kiệt sức để nuôi con trong
sự hắt hủi của cha mẹ, sự chê cười của
xóm giềng, bạn bè.

BÀI 12:

QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN
TRONG HÔN NHÂN

I. ĐẶT VẤN ĐỀ
“Chuyện của T” và chuyện “Nỗi khổ của M” ( SGK/40-41)

? Nhöõng sai laàm cuûa T,K, M vaø H trong caâu chuyeän
treân laø gì?Haäu quaû cuûa vieäc laøm sai laàm cuûa M,T?
? Em coù suy nghóa gì veà tình yeâu hoân nhaân trong caùc
tröôøng hôïp treân?

I. ĐẶT VẤN ĐỀ “Chuyện của T” và chuyện “Nỗi khổ của M” ( SGK/40-41)

Nhöõng sai laàm cuûa T vaø K
- T coøn nhoû tuoåi maø phaûi laäp gia ñình theo söï eùp buoäc cuûa
cha meï vì tham giaøu
- K thieáu traùch nhieäm vôùi vôï con.
Haäu quaû:
- T laøm luïng vaát vaû, buoàn phieàn vì choàng neân gaày yeáu.
- K boû nhaø ñi khoâng quan taâm ñeán vôï con .
Tröôøng hôïp M. H: quan heä tình duïc tröôùc hoân nhaân
Haäu quaû:
* M sinh con vaát vaû ñeán kieät söùc ñeå nuoâi con
* Cha meï haét huûi , xoùm gieàng baïn beø cheâ cöôøi

I. ĐẶT VẤN ĐỀ “Chuyện của T” và chuyện “Nỗi khổ của M”
( SGK/40-41)
? Em coù suy nghóa gì veà tình yeâu hoân nhaân trong caùc tröôøng
hôïp treân?

+ Tröôøng hôïp T vaø K
- T hoïc heát 10 chöa ñuû tuoåi ñaõ keát hoân
- Boá meï T ham giaøu eùp T laáy choàng maø khoâng coù tình yeâu
- Choàng T laø thanh nieân löôøi bieáng ham chôi, röôïu cheø
+ Tröôøng hôïp M, H
- M laø coâ gaùi ñaûm ñang hay laøm - H laø thôï moäc .
- Vì neå sôï ngöôøi yeâu giaän . M quan heä vaø coù thai
- H dao ñoäng , troán traùnh traùch nhieäm , gia ñình H phaûn ñoái
khoâng chaáp nhaän M

Theo Điều 8 Luật
hôn nhân và gia đình
năm 2014
Nam từ đủ 20 tuổi trở
lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở
lên.

“Bốn năm trước tôi là một đứa con gái 18 tuổi với bao mộng
mơ, hi vọng về một tương lai tốt đẹp còn ở phía trước. Vậy mà,
cha mẹ tôi lại nỡ ép tôi, gả tôi cho một gia đình giàu có, mặc cho
tôi van nài, cầu xin. Mẹ tôi nói “ Lấy chồng giàu trăm đường
sướng, tiền tiêu không hết còn đòi hỏi, còn khóc lóc cái gì!…”.
Nhiều lần tôi tự tìm đến cái chết nhưng không thành. Sau đó
tôi đành buông xuôi chấp nhận để cưới một người không yêu, xa
lạ.Về đó nói là vợ nhưng tôi chẳng khác gì “ô sin”. Ngày nào cũng
chỉ bếp núc, nhà cửa và chăm sóc ông chồng “giàu sang” chỉ biết
ăn chơi, nhu nhược. Tôi sống trong nơm nớp lo sợ, trong sự buồn
tủi.
Tôi mong muốn đươc thoát khỏi căn nhà này, thoát khỏi những
trận đòn tím da tím thịt, khao khát được sống là chính mình, được
thoát khỏi “cái lồng” tù túng ấy”.
Theo HÒA PHƯỢNG – Báo đời sống và pháp luật 07-09-2015

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

? Vì sao noùi tình yeâu chaân chính laø cô sôû quan troïng
cuûa hoân nhaân vaø gia ñình haïnh phuùc?
- Vì tình yeâu chaân chính luoân giuùp cho moïi nguôøi coù
ñöôïc cuoäc soáng toát ñeïp laø cô sôû cuûa hoân nhaân vaø gia
ñình

Chuyên gia đình Chân Tay

Anh Chân và chị Tay quen biết nhau từ thời đi học phổ
thông. Năm 1988, lúc chị Tay đang học lớp 9 , anh
Chân học lớp 10 thì chị Tay có thai nên hai bên gia
đình đã tổ chức đám cưới cho hai anh chị và không
đăng kí kết hôn. Năm 1989 , chị Tay sinh cháu Mềm và
ở nhà nuôi con. Anh chân tiếp tục đi học và sau đó do
công việc nên đã quen và đem lòng yêu chị Ngón , mối
quan hệ này được nhiều người biết đến, cơ quan đoàn
thể góp ý nhiều lần nhưng hai người vẫn lén lút quan
hệ với nhau .Năm 2000, chị Tay sinh thêm cháu Yếu ,
nhưng anh Chân vẫn thường xuyên quan hệ với chị
Ngón và đánh đập chị Tay . Tháng 10/2001, do không
chịu được cuộc sống gia đình , chị Tay gửi đơn xin ly
hôn đến tòa án .Hãy giải quyết trường hợp trên.

? Bạn có suy nghĩ về hôn nhân trong trường
hợp trên?
Trường hợp trên là ví dụ điển hình của hôn
nhân bất hợp pháp

? Vậy theo bạn nghĩ hôn nhân hợp pháp
là như thế nào?

I.Đặt vấn đề
II.Nội dung bài học

1.Hôn nhân là gì?
H«n nh©n lµ sù liªn kÕt ®Æc biÖt giữa mét nam vµ
mét nữ trªn nguyªn t¾c bình ®¼ng , tù nguyÖn, ®­
îc nhµ n­íc thõa nhËn nh»m chung sèng l©u dµi
vµ x©y dùng mét gia ®ình hßa thuËn, h¹nh phóc.

Kế thừa Luật hôn nhân gia đình năm 1959, 1986 và 2000, ngày 19/6/2014, tại
kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XIII Luật Hôn nhân và gia đình 2014 sửa đổi
chính thức được thông qua, với 79,52% số phiếu tán thành, Luật Hôn nhân
và gia đình sửa đổi có hiệu lực từ 01/01/2015.

Tài liệu tham khảo
Điều 36 – Hiến pháp 2013
1. Nam, nữ có quyền kết hôn,
ly hôn. Hôn nhân theo
nguyên tắc tự nguyện, tiến
bộ, một vợ một chồng, vợ
chồng bình đẳng, tôn trọng
lẫn nhau.
 2. Nhà nước bảo hộ hôn
nhân và gia đình, bảo hộ
quyền lợi của người mẹ và
trẻ em.

I.Đặt vấn đề
II.Nội dung bài học

1.Hôn nhân là gì?

HOẠT ĐỘNG NHÓM (4 phút)
1.Em hãy cho biết các nguyên tắc cơ bản của
chế độ hôn nhân ở Việt Nam hiện nay?
2.Từ đó chỉ ra điểm khác biệt của chế độ hôn
nhân và gia đình ở nước ta hiện nay so với trong
xã hội phong kiến trước đây là gì?

Hôn nhân tự nguyện, tiến bộ, một vợ một chồng, vợ chồng bình
đẳng.

Hôn nhân giữa công dân Việt Nam, công dân Việt Nam với người nước
ngoài được tôn trọng và được pháp luật bảo vệ.

Xây dựng gia đình ấm no, tiến bộ, hạnh phúc; không phân
biệt đối xử giữa các con.

Bảo vệ, hỗ trợ trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật, các bà mẹ thực hiện
các quyền về hôn nhân và gia đình .Thực hiện kế hoạch hóa gia đình.

Kế thừa, phát huy truyền thống văn hóa, đạo đức tốt đẹp của
dân tộc Việt Nam về hôn nhân và gia đình.

Các nguyên tắc cơ bản của chế độ hôn nhân và gia
đình ở nước ta.

Hôn
nhân tự
nguyện,
tiến bộ
một vợ
một
chồng,
vợ chồng
bình
đẳng.

Hôn nhân
giữa công
dân Việt
Nam, công
dân Việt
Nam với
người nước
ngoài được
tôn trọng và
được pháp
luật bảo vệ.

Xây dựng
gia đình
ấm no,
tiến bộ,
hạnh
phúc,
không
phân biệt
đối xử
giữa các
con.

Bảo vệ, hỗ trợ
trẻ em, người
cao tuổi, người
khuyết tật; các
bà mẹ thực
hiện các quyền
về hôn nhân và
gia đình.Thực
hiện kế hoạch
hóa gia đình.

Kế thừa,
phát huy
truyền thống
văn hóa, đạo
đức tốt đẹp
của dân tộc
Việt Nam về
hôn nhân và
gia đình.

So sánh hôn nhân trong xã hội Việt Nam thời phong
kiến với hôn nhân trong xã hội ngày nay?

Xã hội phong kiến
- Hôn nhân sắp đặt,
cưỡng ép, không tự
nguyện, bất bình đẳng.
- Vợ chồng không bình
đẳng.
- Người đàn ông có
quyền đa thê.

Xã hội ngày nay
-Tự nguyện.
-Tiến bộ, vợ chồng bình
đẳng.
- Một vợ một chồng
được pháp luật bảo vệ.

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

LUẬT CHƠI
Có 6 ô chữ :
- Mỗi ô chứa đựng một từ khóa đề cập đến nội dung
bài học mà chúng ta vừa tìm hiểu. Em hãy đoán
xem từ khóa đó là gì? Chú ý từ khóa đó có số chữ
trùng với số ô trống tương ứng.
- Chúng ta sẽ lần lượt lật từng ô một
- Sau khi giải được các ô chữ, chúng ta sẽ tìm “ từ
khóa gốc”.
- Trả lời được ô chữ sẽ có một phần thưởng

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

Câu 1: Một trong những hành động chúng ta cần làm khi
thành viên trong gia đình gặp khó khăn.

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

G I

U

P

Đ

Ơ

Câu 2: Chúng ta phải làm gì đối với truyền thống đạo đức, văn
hóa tốt đẹp của dân tộc Việt Nam về hôn nhân và gia đình

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

G I

U

P

Đ

Ơ

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

G I U P Đ
K Ê T H Ư

Ơ
A

Câu 3: Các gia đình phải thực hiện chính
sách này trong hôn nhân hiện nay.

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

1
2
3
4
5
6

G I U P Đ
K Ê T H Ư

Ơ
A

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G I U P Đ
K Ê T H Ư
K Ế H O A

Ơ
A
C H

Câu 4: Trong gia đình bố mẹ không được có
thái độ này giữa các con với nhau

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G I U P Đ
K Ê T H Ư
K Ế H O A

Ơ
A
C H

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G
K
K
P H Â

I
Ê
Ê
N

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê

Ơ
A
C H
T

Câu 5: Đây là điểm mới của hôn nhân hiện
nay khác với hôn nhân thời phong kiến.

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G
K
K
P H Â

I
Ê
Ê
N

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê

Ơ
A
C H
T

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G
K
K
P H Â
T Ư N

I
Ê
Ê
N
G

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê
U Y Ê

Ơ
A
C H
T
N

Câu 6: Hôn nhân phải xuất phát từ
điều này

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G
K
K
P H Â
T Ư N

I
Ê
Ê
N
G

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê
U Y Ê

Ơ
A
C H
T
N

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

5

G
K
K
P H Â
T Ư N

6

T I N H Y

1
2
3
4

I
Ê
Ê
N
G

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê
U Y Ê
Ê U

Ơ
A
C H
T
N

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6

G
K
K
P H Â
T Ư N
T

I
Ê
Ê
N
G

U P Đ
T H Ư
H O A
B I Ê
U Y Ê

I N H Y

Ơ
A
C H
T
N

Ê U

G I A Đ I N H

Ở địa phương em có trường hợp vi phạm nguyên tắc
cơ bản về hôn nhân và gia đình không? Em hãy tìm
hiểu và ghi lại những trường hợp đó.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
• Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công dân trong
hôn nhân.
• Tìm hiểu tác hại của việc kết hôn sớm.