Câu hỏi 1: Câu hỏi 1
Đây là hình ảnh của các kỳ nào trong nguyên phân? A. Kỳ đầu và kỳ sau. B. Kỳ giữa và kỳ sau. C. Kỳ sau và kỳ cuối. D. Kỳ giữa và kỳ cuối. B. Kỳ giữa và kỳ sau. Trang bìa
Trang bìa:
TIẾT 30 BÀI 29: QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN Kiểm tra bài cũ
Câu 1: Câu 1
Cho các diễn biến trong phân bào ở vi khuẩn: 1. Thành tế bào và màng sinh chất thắt lại chia tế bào thành 2 phần. 2. Phân tử ADN vòng đính vào mezoxom. 3. Phân tử ADN vòng nhân đôi thành 2 phân tử ADN con. Thứ tự đúng các diễn biến trên là:
A. 1, 2, 3
B. 3, 1, 2
C. 2, 3, 1
D. 2, 1, 3
Câu 2: Câu 2
Quan sát hình ảnh và cho biết: thứ tự các giai đoạn trong chu kỳ tế bào là
A. 1: pha G1; 2: pha S; 3: pha G2, 4: quá trìnn nguyên phân
B. 1: pha G1; 2: pha G2; 3 pha S; 4: quá trình nguyên phân
C. 1:quá trình nguyên phân, 2: pha G1, 3: pha S; 4: pha G2
D. 1: pha S; 2: pha G1; 3: pha G2; 4: quá trình nguyên phân
Câu 3: Câu 3
Cho 1 tế bào có bộ NST 2n = 46. Kết quả qua 1 lần guyên phân của tế bào này là:
A. 2 tế bào con, mỗi tế bào chứa 23 NST
B. 2 tế bào con, mỗi tế bào chứa 92 NST
C. 2 tế bào con, mỗi tế bào chứa 46 NST
D. 2 tế bào con, trong đó 1 tế bào chứa 23 NST, một tế bào chứa 46 NST
:
Như vậy, qua nguyên phân từ một tế bào sẽ tạo thành 2 tế bào con có bộ NST như ở tế bào mẹ. Vậy cơ chế nào giúp cho các tế bào con có bộ NST như ở tế bào mẹ? I. Quá trình NP
Quá trình NP: Tổng quát quá trình nguyên phân
Quan sát đoạn phim và cho biết: Quá trình nguyên phân gồm mấy giai đoạn? Là những giai đoạn nào? Quá trình nguyên phân được chia thành 2 giai đoạn chính: phân chia nhân và phân chia tế bào chất 1.Phân chia nhân: 1. Phân chia nhân
Thảo luận nhóm: Thảo luận nhóm
Quan sát đoạn phim kết hợp nghiên cứu SGK trang 95, 96 để thảo luận nhóm và hoàn thành phiếu học tập số 1. Thời gian: 8 phút. : Đáp án phiếu học tập
: Thảo luận nhóm
Tiếp tục thảo luận nhóm trả lời (5 phút): 1. Tại sao các NST kép co ngắn cực đại ở kỳ giữa (trước khi phân chia về hai cực của tế bào)? 2. Điều gì sẽ xảy ra khi các dây tơ vô sắc không được hình thành? 3. Hoàn thành phiếu học tập số 2 Trả lời: 1. NST co xoắn nên khi phân ly về 2 cực của tế bào không bị rối Trả lời: 2. Nếu các dây tơ vô sắc không hình thành --> các NST kép không được phân ly đồng đều về 2 cực của tế bào --> hậu quả: đột biến số lượng NST 2. Phân chia TBC: 2. Phân chia tế bào chất
Các em quan sát diễn biến sự phân chia tế bào chất ở tế bào động vật và tế bào thực vật qua hình ảnh sau và cho biết: : Giai đoạn phân chia tế bào chất xảy ra khi nào? Diễn biến có gì khác nhau giữa tế bào động vật và tế bào thực vật? Tế bào động vật Tế bào thực vật - Xảy ra ở kì cuối, tạo nên 2 tế bào con. - Tế bào động vật: màng tế bào thắt lại vị trí giữa tế bào. - Tế bào thực vật: hình thành vách ngăn ở mặt phẳng xích đạo và phát triển dần ra hai phía Tại sao có sự khác nhau như vậy? Vì tế bào thực vật có thành xenlulôzơ cứng nên không thể thắt lại như tế bào động vật (không có thành xenlulôzơ). 3. Kết quả: 3. Kết quả của nguyên phân
Qua hình ảnh, các em cho biết kết quả của quá trình nguyên phân từ 1 tế bào ban đầu? - Số lượng tế bào con? - Số lượng NST trong các tế bào con so với tế bào mẹ? Từ 1 tế bào mẹ (2n), sau 1 lần nguyên phân tạo ra 2 tế bào con có bộ NST được giữ nguyên (2n). Vậy cơ chế nào giúp cho các tế bào con có bộ NST như ở tế bào mẹ? Khi tế bào mẹ nguyên phân, các NST nhân đôi 1 lần và phân chia 1 lần nên tạo thành 2 tế bào con với bộ NST giống nhau và giống tế bào mẹ. :
Căn cứ vào đặc điểm nào để phân chia quá trình nguyên phân thành các kỳ: đầu, giữa, sau, cuối? Trả lời: căn cứ vào sự biến đổi của NST để phân chia các kỳ nguyên phân. Chọn số lượng NST điền vào câu sau tương ứng với sự biến đổi của NST qua các kỳ:
Đầu kỳ trung gian (1. ||2n đơn||) --> kỳ đầu, kỳ giữa (2. ||2n kép||) --> kỳ sau (3. ||4n đơn||) --> kỳ cuối (4. ||2 x 2n đơn||) : Bài tập vận dụng
Từ một tế bào (2n = 4) nguyên phân liên tiếp 3 lần. Tính số tế bào con được tạo thành và số NST đơn môi trường nội bào cung cấp cho quá trình nguyên phân trên. Trả lời: Số Tế bào con: Số NST trong các tế bào con: 8 x 4 = 32 NST Số NST cần cung cấp: 32 - 4 = 28 NST : Khái quát
Khái quát thành công thức: Gọi số tế bào ban đầu là a; số NST của mỗi tế bào là 2n. Tế bào trải qua k lần nguyên phân liên tiếp. Ta có:
- Số tế bào con được sinh ra: ||a.2^k || (1) - Tổng số NST trong các tế bào con: ||a.2n.2^k|| (2). - Tổng số NST trong các tế bào ban đầu: ||a.2n|| (3). - Số NST môi trường cần cung cấp cho cả quá trình: ||a.2n.(2^k - 1) || (4). II. Ý nghĩa
Hình ảnh: Ý nghĩa của nguyên phân
Các em hãy quan sát hình ảnh và cho biết ý nghĩa của nguyên phân? Nguyên phân ở sinh vật đơn bào nhân thực (trùng roi, tảo lam...) Nguyên phân ở sinh vật đa bào (người, thạch sùng, thực vật...) Ý nghĩa: Ý nghĩa của nguyên phân
Chọn từ (cụm từ) thích hợp điền vào các ô trống để hoàn thành ý nghĩa của quá trình nguyên phân:
- Nguyên phân là cơ chế đảm bảo sự truyền đạt và ổn định (1) ||bộ NST|| qua các thế hệ. + Đối với sinh vật đơn bào: nguyên phân là (2) ||cơ chế sinh sản||. + Đối với sinh vật đa bào: NP giúp cơ thể (3) ||sinh trưởng|| và (4) ||tái tạo|| các mô, cơ quan bị tổn thương. - Ứng dụng: (5) ||nuôi cấy mô|| thực vật, nhân giống thực vật như (6) ||giâm, chiết, ghép cành||... : Những ứng dụng thực tiễn của nguyên phân
Nuôi cấy mô thực vật : Những ứng dụng thực tiễn của nguyên phân
Giâm cành Chiết cành Ghép cành Củng cố - Dặn dò
Câu hỏi 1: Câu hỏi 1
Đây là những kỳ nào của quá trình nguyên phân?
A. Kỳ đầu và kỳ sau
B. Kỳ giữa và kỳ sau
C. Kỳ đầu và kỳ cuối
D. Kỳ giữa và kỳ cuối
Câu hỏi 2: Câu hỏi 2
Hãy điền các từ (cụm từ) cho trước vào những dấu ... để được một câu hoàn chỉnh.
Các NST tự nhân đôi ở (1)||kỳ trung gian|| tạo thành các NST kép, mỗi NST kép gồm (2) ||2 crômatit|| dính nhau ở tâm động. Ở (3)||kỳ giữa||, các NST đóng xoắn cực đại và xếp thành (4)||một hàng|| trên mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào. Câu hỏi 3: Câu hỏi 3: Đuổi hình bắt chữ
Đoạn phim ngắn sau đây mô tả những kỳ nào của nguyên phân? Đoạn phim mô tả kỳ giữa và kỳ sau của nguyên phân Câu hỏi 4: Câu hỏi 4
Các em hãy nêu những ứng dụng của nguyên phân trong nông nghiệp. Cho ví dụ minh hoạ của mỗi ứng dụng đó. Trả lời: Các ứng dụng của nguyên phân trong nông nghiệp: giâm, chiết, ghép cành (trồng rau ngót, sắn dây, rau muống bằng cách giâm cành...) và nhân giống thực vật (nuôi cấy mô thực vật)... Dặn dò: Dặn dò
Các em về nhà trả lời các câu hỏi cuối bài, học bài và chuẩn bị bài 30 Tham khảo: - SGK Sinh học 10 nâng cao - Giáo trình Sinh học tế bào - Website: thuviensinhhoc.com; wikipedia.com, violet.vn...... :
Giờ học đến đây kết thúc Chúc các em: Mạnh khoẻ và học giỏi!