Trong tự nhiên, chúng ta thường thấy một cây, một con vật từ 1 tế bào qua các giai đoạn phát triển thành cơ thể hoàn chỉnh.Qua các giai đoạn đó thì số lượng tế bào của chúng tăng lên rất lớn, và số lượng tế bào tăng đó liên quan tới một cơ chế sinh học rất quan trọng. Chúng ta sẽ được tìm hiểu cơ chế đó trong bài học hôm nay.
Sinh viên: Trần Thị Quỳnh
Lớp: Sinh K42
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
I.QÚA TRÌNH NGUYÊN PHÂN
Câu hỏi: Quá trình nguyên phân gồm mấy giai đoạn?
Nguyên phân
Sự phân chia nhân
Sự phân chia tế bào chất
1.Sự phân chia nhân
Câu hỏi: sự phân chia nhân diễn ra qua mấy kỳ, đó là những kỳ nào?
Hình 29.1 chu kỳ nguyên phân
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
Trả lời: diễn ra qua 4 kỳ: kỳ đầu(kỳ trước), kỳ giữa, kỳ sau, kỳ cuối.
Quan sát hình 29.1 và nghiên cứu sgk, hãy điền nội dung thích hợp vào bảng sau:
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
Kỳ đầu
Kỳ giữa
Kỳ sau
Kỳ cuối
Đáp án:
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
-NST kép bắt đầu xoắn và co ngắn
-cuối kỳ màng nhân và nhân con biến mất
-hai trung tử tách nhau ra và tiến về hai cực tế bào,thoi phân bào xuất hiện.
-các NST kép co ngắn cực đại, có hình dạng đặc trưng.
-NST tập trung thành một hàng dọc trên mặp phẳng xích đạo, đính với thoi phân bào ở tâm động.

BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
- Từng NST kép tách nhau ở tâm động thành 2 NST đơn và phân ly đồng đều về 2 cực tế bào
-Thoi phân bào biến mất, màng nhân và nhân con xuất hiện
-Các NST tháo xoắn về dạng sợi mảnh.
2. Phân chia tế bào chất
Quan sát hình 29.1 và 29.2 và trả lời câu hỏi sau:
a.Sự phân chia tbc diễn ra rõ nhất ở kỳ nào?
Trả lời: sự phân chia tbc diễn ra rõ nhất ở kỳ cuối.
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
b.Điểm khác nhau cơ bản trong sự phân chia tbc ở tbtv và tbđv diễn ra ntn?
Màng tế bào thắt ở mặt phẳng xích đạo từ ngoài vào trong chia tế bào thành 2, có bộ NST bằng tế bào mẹ (2n)
Tạo thành xenlulô ở mặt phẳng xích đạo từ trong ra ngoài chia tế bào thành 2 TB có bộ NST bằng tế bào mẹ (2n)
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
c.Nguyên nhân sự xuất hiện vách ngăn trong quá trình phân chia tbc ở tbtv được giải thích ntn?
Trả lời: Sự phân chia tbc ở TBTV xảy ra bằng sự xuất hiện vách ngăn vì TBTV có thành( vách ) tế bào bằng xenlulôzơ, làm cho TB không vận đông được.
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
Câu hỏi: Tại sao gọi là nguyên phân?
Từ 1TB mẹ (2n)
Nguyên phân
Sự phân ly đồng đều của các NST
2 TB con giống nhau và giống TB mẹ (2n)
Trả lời: (kết quả quá trình nguyên phân)
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
II.Ý NGHĨA CỦA NGUYÊN PHÂN
-Duy trì sự ổn định bộ NST qua các thế hệ tế bào .
-Giúp sinh vật nhân thực thực hiện các chức năng sinh sản, sinh trưởng, tái sinh các mô, bộ phận bị tổn thương .
1. Ý nghĩa về mặt sinh học:
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
ss
t/s
n/t
2. Ý nghĩa về mặt thực tiễn:
- Ứng dụng trong sản xuất nông nghiệp, tạo giống cây trồng.
+ Thực hiện sinh sản sinh dưỡng nhân tạo cây trồng (giâm, chiết, ghép)
+ Tách mô và nuôi cấy mô.
- Nhân bản vô tính ở động vật.
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
1. Hãy quan sát hình ảnh, xác định giai đoạn của quá trình nguyên phân?
a.Kỳ đầu
b.Kỳ giữa
c. Kỳ sau
d.Kỳ cuối
C
Bài tập củng cố
2. Một tế bào có 2n = 8 thì số tâm động ở kỳ sau là:
A
B
C
D
E
4
8
16
32
14
3. Một tế bào có 2n = 8 thì số NST ở kỳ cuối là:
16 NST đơn
16 NST kép
8 NST kép
4 NST đơn
8 NST đơn
A
B
C
D
E
a. Kỳ đầu
Câu hỏi: Quan sát hình và n/c sgk nhận xét:
Trạng thái, kích thước NST
Màng nhân, nhân con, trung tử, thoi phân bào?
Đây được xem là giai đoạn “bao gói” VLDT và phương tiện vận chuyển.
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
d/a
?
b. Kỳ giữa
Câu hỏi:
1.Q/s hình và n/c SGK nhận xét về hình thái, kích thước và vị trí NST?
2. Tại sao NST co ngắn cực đại?
Trả lời: NST co ngắn cực đại giúp quá trình phân ly về 2 cực tế bào không bị rối, NST không bị đứt gãy
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
d/a
?
c. Kỳ sau
Câu hỏi: Quan sát hình và n/c SGK nhận xét về động thái của NST kép?
2. Tại sao khi nhân đôi NST không tách nhau màđính nhau ở tâm động, điều này có ý nghĩa gi?
Trả lời: giúp phân chia đồng đều VCDT
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
?
d.Kỳ cuối
1.Quan sát hình và nêu các sự kiện diễn ra ở kỳ cuối?
2.Tại sao khi phân chia xong NST lại thao xoắn về dạng sợi mảnh?
Trả lời: để thực hiện nhân đôi, tổng hợp ARN chuẩn bị cho chu kỳ sau.
Câu hỏi:
BÀI 29 NGUYÊN PHÂN
d/a
?
Quá trình sinh sản ở trùng đế giày
Sinh sản ở sinh vật đơn bào
Nảy trồi ở thủy tức
Sự nảy trồi của sv trong tự nhiên
Hiện tượng tái sinh
Ứng dụng trong trồng trọt
Áp dụng trong trồng trọt (nuôi cấy mô)
Dolly và con (4/1998)
Áp dụng trong chăn nuôi (nuôi cấy mô)