RỒNG ĐÁ Ở ĐIỆN KÍNH THIÊN

BÀI 20: ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ
(1428 -1527)

BÀI 17: ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ
(1428 -1527)
1.Sự thành lập vương triều Lê Sơ

HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN
Em hãy dựa vào nội dung mục 1 SGK hoàn
thành phiếu học tập sau trong thời gian 5p
1.Nhà Lê Sơ được thành lập vào năm:
2.Quốc hiệu là:
3.Kinh đô đóng ở
4.Đứng đầu nhà nước là
5.Cả nước được chia thành các
6. Quân đội bao gồm
7. Quân được tổ chức theo lối
8. Ban hành bộ luật
9. Đến năm 1471 lãnh thổ Đại Việt được mở rộng tới

- Năm 1428 Lê Lợi lên ngôi hoàng đế
lấy quốc hiệu là Đại Việt, đóng đô ở
Đông Kinh (Thăng Long)
- Hoàng đế nắm mọi quyền hành, là
tổng chỉ huy quân đội

+ Trung ương:

VUA
Quan đại thần

6 bộ: Binh, Hộ, Hình,
Công, Lại, Lễ
Các cơ quan chuyên môn:
Hàn lâm viện, Quốc sử viện,
Ngự sử đài

+ Địa phương:
13 Đạo thừa tuyên
Đô ti Thừa ti Hiến ti
Phủ
Huyện (Châu)
Xã

* Lại Bộ: Trông coi việc tuyển bổ, thăng thưởng và thăng
quan tước;
* Lễ Bộ: Trông coi việc đặt và tiến hành các nghi lễ, tiệc yến,
học hành thi cử, đúc ấn tín, cắt giữ người coi giữ đình, chùa,
miếu mạo;
* Hộ Bộ: Trông coi công việc ruộng đất, tài chính, hộ khẩu, tô
thuế kho tàng, thóc tiền và lương, bổng của quan, binh;
* Binh Bộ: Trông coi việc binh chính, đặt quan trấn thủ nơi
biên cảnh, tổ chức việc giữ gìn các nơi hiểm yếu và ứng phó các
việc khẩn cấp;
* Hình Bộ: Trông coi việc thi hành luật, lệnh, hành pháp, xét
lại các việc tù, đày, kiện cáo;
* Công Bộ: Trông coi việc xây dựng, sửa chữa cầu đường,
cung điện thành trì và quản đốc thợ thuyền.

• Cơ quan Ngự sử đài

• Các Thượng thư của Lục bộ thời Lê

• Quan lại thời Lê sơ

TUYÊN

(8)

(9) QUANG
(10) THÁI NGUYÊN

HƯNG HOÁ

(7)

QUỐC OAI

(12)

THĂNG
(1)LONG

(3)

LẠNG SƠN

BẮC GIANG

(6)
(5)

(4)

(11)
AN BANG

(13)

NAM SÁCH
THIÊN TRƯỜNG

THANH HOÁ
NGHỆ AN

(2)

THUẬN HOÁ

(1)

QUẢNG NAM

H.44- LƯỢC ĐỒ HÀNH CHÍNH NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ

Sau khi quan sát sơ đồ em hãy nêu nhận xét về chính
quyền thời Lê Sơ?
Þ Nhận xét:

Bộ máy chính quyền thời Lê Sơ
phát triển hoàn chỉnh hơn các
triều đại trước.

BÀI 17: ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ
(1428 -1527)
1.Sự thành lập vương triều Lê Sơ

-Quân đội được tổ chức theo chính sách ngụ binh ư nông.

QUÂN ĐỘI THỜI LÊ SƠ

THỦY BINH THỜI LÊ SƠ

VŨ KHÍ THỜI LÊ

Lưỡi giáo, mũi tên, dao kiếm

Súng thần cơ

Hình ảnh quân đội Việt Nam hiện nay với nhiều vũ khí
hiện đại

Vua Lê Thánh Tông căn dặn các quan trong triều:
”Một thước núi, một thước sôngcủa ta lẽ nào lại vứt bỏ?
Phải kiên quyết tranh biện, chớ cho họ lấn dần, nếu họ
không nghe còn có thể sai sứ sang tận triều đình của
họ, trình bày rõ điều ngay, lẽ gian.Nếu người nào dám
đêm một tấc đất của Thái Tổlàm mồi cho giặc,
thì tội phải tru di”.
(Đại Việt sử kí toàn thư)

Qua lời căn dặn của vua Lê
Thánh Tôn em có nhận xét
gì về chủ trương của nhà
Lê đối với lãnh thổ
đất nước?

BÀI 17: ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ
(1428 -1527)
1.Sự thành lập vương triều Lê Sơ

-Quân đội được tổ chức theo chính sách
ngụ binh ư nông.
Luật pháp được coi trọng, ban hành Quốc
triều hình luật với nhiều nội dung tiến bộ
-Coi trọng việc bảo vệ lãnh thổ



Nội dung: Bảo vệ quyền lợi
của vua, hoàng tộc, quan lại
và giai cấp thống trị.



Bộ luật có những điều luật:
Bảo vệ chủ quyền quốc gia,
khuyến khích phát triển kinh
tế, bảo vệ quyền lợi phụ nữ…

LUẬT HỒNG ĐỨC
Điều 568: Trâu của hai nhà đánh nhau, con nào chết
thì hai nhà cùng ăn thịt, con nào sống thì hai nhà
cùng cày, trái luật sẽ bị phạt 80 trượng”.
Điều 680: “ Đàn bà phải tội tử hình trở xuống nếu
đang có thai, thì phải để sinh đẻ sau 100 ngày mới
hành hình. Nếu đã đủ 100 ngày mà không đem hành
hình, thì ngục quan hay ngục lại bị tội biếm hay tội
phạt…”

Triều đại

Trần

Lê Sơ

Bộ luật

Nội dung

- Bảo vệ Vua, cung điện
Hình - Bảo vệ của công, tài sản nhân dân, cấm giết trâu bò bảo
luật vệ sản xuất, xử phạt nghiêm ng­ười phạm tội
- Xác nhận và bảo vệ quyền tư­hữu tài sản
- Quy định mua bán ruộng đất
- Bảo vệ quyền lợi của Vua, Hoàng tộc, giai cấp thống trị.
Luật - Bảo vệ chủ quyền quốc gia
Hồng - Khuyến khích phát triển kinh tế, giữ gìn truyền thống
Đức tốt đẹp
- Bảo vệ quyền lợi của phụ nữ.

 Thời Lê Sơ tiến bộ (quyền lợi, địa vị phụ nữ được tôn trọng, vai trò
người phụ nữ được nâng cao)

Bài 20:NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI
LÊ SƠ (1428-1527)
II.TÌNH HÌNH KINH TẾ - XÃ HỘI
1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:

II.TÌNH HÌNH KINH TẾ - XÃ HỘI
1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:
Tình hình kinh tế Đại Việt
sau chiến tranh ?

Việc vua Lê cho quân lính về quê sản xuất và kêu gọi dân
phiêu tán trở về quê nhằm mục đích gì?

• Vua Lê cho 25 vạn quân lính (trong tổng
số 35 vạn) về quê làm ruộng

• Vua Lê và các quan thảo luận về phân chia ruộng
đất cho nông dân trong chính sách quân điền

• Quan lại nhà Lê chia ruộng đất cho nông dân
theo chính sách quân điền

•

Quan Hà đê sứ thời Lê sơ

• Cảnh đắp đê thời Lê sơ
Chi tiết nào chứng tỏ nhà Lê quan tâm đến việc xây dựng, tu
bổ đê điều?

Thảo luận
Nhận xét về những biện pháp của nhà Lê
đối với nông nghiệp?

II. TÌNH HÌNH KINH TẾ -XÃ HỘI

1. Kinh tế
a) Nông nghiệp
- Sau chiến tranh vua Lê cho quân lính, dân phiêu tán
về quê làm ruộng.
- Đặt ra nhiều chức quan chuyên lo về nông nghiệp
như : Khuyến nông sứ, Hà đê sứ, đồn điền sứ.
- Đặt lại chế độ quân điền
- Khai hoang, đào kênh rạch, mở rộng sông ngòi

1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:
b.Công thương nghiệp:

Đĩa gốm Bát Tràng

Lọ hoa đồng Đại Bái

1.Kinh tế:

a.Nông nghiệp:
b.Công thương nghiệp:
-Thủ công nghiệp :

Thời Lê sơ nước ta có những
ngành thủ công nào?

Đĩa hoa lam lớn vẽ rồng và mây Bát Tràng

Gốm Bát Tràng đang được tạo hình

Bình, lọ men trắng Bát Tràng thời Lê sơ

Gốm Bát Tràng đang được đem phơi

Lò rèn thủ công ở Vân Chàng

Chuông đồng Đại Bái

Đồ sứ hoa lam rồng, phượng Bát Tràng

Lư hương đồng Đại Bái

Đồ gốm Bát Tràng

Một cơ sở gốm Bát Tràng hiện nay

Đồ gốm Bát Tràng (thời Lê Sơ)

• Đồ gốm (di tích hoang
thành Thăng Long)

• Chuông đồng thời Lê sơ

Đồ ngự dụng dành riêng cho Vua thời Lê sơ. (Di tích
Hoàng thành Thăng Long)

Các làng thủ công chuyên nghiệp nổi tiếng bấy giờ
có làng Hợp Lễ, Chu Đậu (Hải Dương) ,Bát Tràng(Hà Nội)
làm đồ gốm, làng Đại Bái (Bắc Ninh) đúc đồng;làng Vân
Chàng (Nam Định) rèn sắt v.v…
Các phường thủ công ở kinh thành Thăng Long như
phường Nghi Tàm dệt vải nhỏ và lụa, phường Yên Thái làm
giấy, phường Hàng Đào nhuộm điều v.v…
Các xưởng thủ công do nhà nước quản lí, gọi là Cục
bách tác, sản xuất đồ dùng cho nhà vua, vũ khí, đóng
thuyền, đúc tiền đồng…; các nghề khai mỏ đồng, sắt vàng
được đẩy mạnh.

Quan sát những hình ảnh và đoạn trích trên em có nhận
xét gì về tình hình thủ công nghiệp thời kì này?

1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:
b.Công thương nghiệp:
Hãy kể những
làng nghề
thủ công truyền
Hãy cho biết những làng nghề thủ công thống ở
truyền thống nào còn duy trì đến ngày nay
Địa ?phương em
hiện nay mà em biết?

b. Thủ công nghiệp


Dân gian: Các nghề thủ công truyền thống: Kéo tơ,
dệt lụa, đúc đồng, làm đồ gốm… ngày càng phát
triển. Nhiều làng nghề xuất hiện như Bát Tràng, Đại
Bái, Vân Chàng.



Nhà nước: Vua Lê thành lập Cục bách tác để quản
lý các công xưởng thủ công của nhà nước. Các công
xưởng sản xuất đồ dùng cho nhà vua, đóng thuyền,
chế tạo vũ khí.

1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:
b.Công thương nghiệp:
- Thương nghiệp:
Nhà
vua nước:
khuyếnChợ
khích
lập triển
chợ mới, họp chợ, ban hành những
+Trong
phát
điều lệ cụ thể quy định việc thành lập chợ và họp chợ .
“Trong dân gian, hễ có dân là có chợ để lưu thông hàng
hoá, mở đường giao dịch cho dân.Các xã chưa có chợ có thể lập
thêm chợ mới. Những ngày họp chợ mới không được trùng với
ngày họp chợ cũ hay trước ngày họp chợ của chợ cũ để tránh tình
trạng giành tranh khách hàng của nhau”.
(Điều lệ họp chợ-Đại Việt sử kí toàn thư)

Để phát triển buôn bán trong nước nhà Lê
đã thực hiện những chính sách gì?

Việc nhà Lê khuyến khích lập chợ, họp chợ có tác
dụng gì?
Hoạt động buôn bán với nước ngoài thời kì này như thế

nào?

Em có nhận xét gì về tình hình kinh tế thời Lê sơ?

Vân Đồn ngày nay

1.Kinh tế:
a.Nông nghiệp:
b.Công thương nghiệp:
-Thủ công nghiệp:
-Thương nghiệp:
+Trong nước:Chợ phát triển
+Ngoài nước: được duy trì ở 1 số cửa khẩu:Vân Đồn
(Quảng Ninh), Hội Thống (Hà Tĩnh).
Tạo điều kiện để giao lưu, trao đổi hàng hóa thúc đẩy
sản xuất phát triển => đời sống nhân dân ổn định.

2.Xã hội:
Sơ đồ các giai cấp, tầng lớp xã hội thời Lê Sơ

XÃ HỘI
Giai cấp
Địa chủ
Phong kiến

Vua Quan

Địa
chủ

Tầng lớp
Nông
dân

Thợ
thủ
công

Thương
nhân

Xã hội thời Lê sơ có những giai cấp,
tầng lớp nào?

Nô
tì

Thảo luận nhóm:
Em có nhận xét gì về chủ trương hạn chế việc nuôi và
mua bán nô tì của nhà Lê sơ?

-Là chủ trương tiến bộ có quan tâm đến đời sống của nhân

dân.

-Thoả mãn phần nào yêu cầu của nhân dân, giảm bớt bất
công.