ÔN TẬP CHỦ ĐỀ 1
GIỚI THIỆU CHUNG
VỀ TRỒNG TRỌT

Hãy xem đoạn phim sau và trả lời câu hỏi:
- Người Israel đã trồng được những loại cây
nào trên vùng đất sa mạc?
- Họ đã sử dụng những công nghệ cao nào vào
trồng trọt?
- Trong môi trường hiện đại và chuyên nghiệp
đó, em nghĩ mình có đáp ứng được yêu cầu
đó không?

HỆ THỐNG KIẾN THỨC

TRỒNG TRỌT TRONG BỐI CẢNH 4.0

Lương thực, thực phẩm
(1) Nguyên liệu chế biến

Vai trò của trồng trọt

(2) Thức ăn chăn nuôi
(3) Nông sản xuất khẩu
(4) Tạo việc làm
(5) Mang lại thu nhập cho người trồng trọt
(6) Tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp

TRỒNG TRỌT TRONG BỐI CẢNH 4.0

Sức khỏe tốt;

Yêu cầu đối với
người lao động

(12) Có kiến thức và kĩ năng trồng trọt;
(13) Có khả năng áp dụng công nghệ tiên tiến, vận hành các thiết bị,
dụng cụ sản xuất trong trồng trọt;
(14) Chăm chỉ, cần cù, chịu khó trong công việc;
(15) Tuân thủ các quy định của pháp luật;
(16) Có ý thức bảo vệ môi trường;

TRỒNG TRỌT TRONG BỐI CẢNH 4.0

Giống cây trồng

Thành tựu ứng dụng
công nghệ cao

(7) Chế phẩm sinh học chất lượng cao
(8) Nhà trồng cây, hệ thống trồng cây không dùng đất
(9) Máy nông nghiệp
(10) Thiết bị không người lái
(11) Hệ thống internet kết nối vạn vật, dữ liệu lớn, cảm
biến để quản lí trang trại thông minh.

TRỒNG TRỌT TRONG BỐI CẢNH 4.0

Tăng năng suất, chất lượng.
(17) Tăng mức độ vệ sinh an toàn thực phẩm
(18) Tăng giá trị xuất khẩu, sản phẩm đa dạng

Triển vọng của
trồng trọt

(19) Kéo dài thời gian bảo quản
(20) Chú trọng sản xuất sản phẩm trong các điều kiện bất lợi (khí
hậu, thiên tai, đất xấu,...)
(21) Tăng cường áp dụng công nghệ cơ giới, tự động hóa và công
nghệ thông tin để giải phóng sức lao động con người
(22) Chất lượng nguồn nhân lực ngày càng được nâng cao.

PHÂN LOẠI CÂY TRỒNG
Theo nguồn gốc

Cây ôn đới, cây á nhiệt đới và cây nhiệt đới.

Theo đặc tính sinh vật học

Theo mục đích sử dụng

Theo số lượng lá mầm
Chu kỳ sống

Theo khả năng hóa gỗ của thân

Cây lương thực
Cây công nghiệp
Cây ăn quả và các loại cây khác.

MỐI QUAN HỆ GIỮA CÂY TRỒNG VÀ CÁC YẾU TỐ CHÍNH

Giống
Ánh
sáng

- Quyết định hình thái
- Khả năng sinh trưởng, phát triển
- 3 yếu tố: cường độ chiếu sáng, chất lượng ánh sáng, tời gian chiếu sáng
- Khả năng chống chịu sâu, bệnh
- Vai trò của ánh sáng
- Chống điều kiện ngoại cảnh bất lợi của cây trồng

MỐI QUAN HỆ GIỮA CÂY TRỒNG VÀ CÁC YẾU TỐ CHÍNH
Kỹ thuật
Nước
canh
tác

- Rất Giúp
cần thiết
vớisinh
câytrưởng,
trồng. phát triển tốt, phòng tránh
cây đối
trồng
- Nếusâu,
thiếu
nước,
hình
thành
phậnlượng
sử dụng,
bệnh
hại,cây
chokhó
năng
suất
cao bộ
và chất
sản ảnh hưởng nghiêm trọng đến
năng suất
và tốt.
chất lượng sản phẩm cây trồng.
phẩm

MỐI QUAN HỆ GIỮA CÂY TRỒNG VÀ CÁC YẾU TỐ CHÍNH

Nhiệt
Đất độ

Vai trò của nhiệt độ.
Vai trò của đất
Nhiệt độ quá cao: làm giảm hiệu suất quang hợp, tăng
hiệu suất hô hấp.
Nhiệt độ quá thấp: làm giảm hiệu suất quang hợp và
hô hấp.

MỐI QUAN HỆ GIỮA CÂY TRỒNG VÀ CÁC YẾU TỐ CHÍNH
Dinh
dưỡng

Các nguyên tố thiết yếu: N, P, K, Ca, Mg, S, Si, Mn,
Cu, Zn, Fe, B, Cl.
Vai trò của dinh dưỡng: thúc đẩy nẩy mầm, sinh
trưởng và phát triển của cây.
Triệu chứng thiếu dinh dưỡng: thường xuất hiện ở lá.

(2) Thức ăn chăn nuôi
(3) Nông sản xuất khẩu
(4) Tạo việc làm
(5) Mang lại thu nhập cho người trồng
trọt
(6) Tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp
(7) Chế phẩm sinh học chất
lượng cao
(8) Nhà trồng cây, hệ thống
trồng cây không dùng đất
(9) Máy nông nghiệp
(10) Thiết bị không người lái
(11) Hệ thống internet kết nối
vạn vật, dữ liệu lớn, cảm biến
để quản lí trang trại thông
minh.
(12) Có kiến thức và kĩ năng trồng trọt
(13) Có khả năng áp dụng công nghệ
tiên tiến, vận hành các thiết bị, dụng
cụ sản xuất trong trồng trọt
(14) Chăm chỉ, cần cù, chịu khó trong
công việc, tuân thủ các quy định của
pháp luật, có ý thức bảo vệ môi
(15) Tuân thủ các quy định của pháp
luật
(16) Có ý thức bảo vệ môi trường
(17) Tăng mức độ vệ sinh an toàn thực
phẩm
(18) Tăng giá trị sản phẩm trên thị
trường tiêu dùng trong nước và xuất
khẩu. Các sản phẩm chất lượng cao
ngày càng đa dạng hóa, đáp ứng được
nhu cầu thị trường

hậu, thiên tai, đất xấu,...)
(21) Áp dụng công nghệ cơ
giới, tự động hóa và công nghệ
thông tin trong sản xuất sản
phẩm để giảm thiểu công lao
động, tăng độ chính xác về kĩ
thuật, sử dụng hiệu quả các
yêu tố đầu vào
(22) Chất lượng nguồn nhân
lực trồng trọt ngày càng được
nâng cao
(23) Cây nhiệt đới
(24) Cây á nhiệt đới
(25) Theo khả năng hóa gỗ
của thân
(26) Theo số lượng lá mầm
(27) Cây công nghiệp
(28) Cây ăn quả và các loại
cây khác.
(29) khả năng sinh trưởng,
phát triển
(30) khả năng chống chịu sâu,
bệnh
(31) điều kiện ngoại cảnh bất
lợi của cây trồng
(32) thời kì khủng hoảng nước
(33) Vai trò của ánh sáng
(34) Vai trò của đất
(35) Mục đích
(36) Vai trò của dinh dưỡng
(37) Triệu chứng thiếu dinh
dưỡng

LUYỆN TẬP VÀ VẬN DỤNG
Hãy chứng minh trồng trọt đóng vai trò rất quan trọng trong đời sống, kinh tế - xã hội
của nước ta.
- Cung cấp lương thực, thực phẩm

- Tạo việc làm cho người lao động

- Cung cấp nguyên liệu chế biến

- Mang lại thu nhập cho người trồng trọt

- Cung cấp thức ăn chăn nuôi

- Tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp,...

- Cung cấp nông sản xuất khẩu

Kể tên một số thành tựu quan trọng của công nghệ cao đã được ứng dụng trong trồng trọt.
Một số thành tựu quan trọng của công nghệ cao đã được ứng dụng trong trồng trọt:
- Giống cây trồng chất lượng cao có năng suất cao, chất lượng tốt, chống chịu sâu bệnh hại và điều
kiện ngoại cảnh bất lợi,....
- Chế phẩm sinh học chất lượng cao phân vi sinh phân hữu cơ, thuốc bảo vệ thực vật sinh học, chất
điều hoà sinh trưởng.
- Công nghệ canh tác:
+ Nhà trống cây: nhà kính, nhà lưới, nhà máy trồng cây,... có các trang thiết bị và hệ thống điều
khiển tự động hoặc bán tự động để kiểm soát các yếu tố môi trưởng trồng trọt (nhiệt độ, ảnh sáng,
độ ẩm, dinh dưỡng, thành phần không khi,...).
+ Hệ thống trồng cây không dùng đất: hệ thống thuỷ canh, khí canh, trồng cây trên giá thể,...
+ Máy nông nghiệp máy làm đất, máy làm cỏ, máy thu hoạch,...
+ Thiết bị không người lái robot (làm đất, làm cỏ, bón phân, thu hoạch, cắt tỉa,..), máy bay không
người lái (bón phân, phun thuốc, thu thập dữ liệu đồng ruộng,..)
+ Hệ thống Internet kết nối vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data), cảm biến để quản lí trang trại
thông minh.

nước ta? Vì sao?
* Những công nghệ sẽ phát triển mạnh mẽ trong trồng trọt ở nước ta là:
- Giống cây trồng chất lượng cao có năng suất cao, chất lượng tốt, chống
chịu sâu bệnh hại và điều kiện ngoại cảnh bất lợi,....
- Chế phẩm sinh học chất lượng cao phân vi sinh phân hữu cơ, thuốc bảo
vệ thực vật sinh học, chất điều hoà sinh trưởng.
- Công nghệ canh tác:
+ Nhà trồng cây: nhà kính, nhà lưới, nhà máy trồng cây,... có các trang
thiết bị và hệ thống điều khiển tự động hoặc bán tự động để kiểm soát
các yếu tố môi trưởng trồng trọt (nhiệt độ, ảnh sáng, độ ẩm, dinh dưỡng,
thành phần không khi,...).
+ Máy nông nghiệp máy làm đất, máy làm cỏ, máy thu hoạch,...
* Giải thích:

Hãy phân nhóm một số loại cây trồng theo mẫu Bảng 1.
Loại cây trồng

Phân loại theo nguồn
gốc

Phân loại theo chu kì
sống

Phân loại theo khả
năng hóa gỗ của thân

Phân loại theo số
lượng lá mầm

Phân loại theo mục
đích sử dụng

Lúa

Nhiệt đới

Hàng năm

Thân thảo

Một lá mầm

Cây lương thực

Ngô

Nhiệt đới

Hàng năm

Thân thảo

Một lá mầm

Cây lương thực

Khoai tây

Ôn đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây lương thực

Cải bắp

Ôn đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây rau

Su hào

Ôn đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây rau

Dưa hấu

Á nhiệt đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây ăn quả

Đậu (đỗ tương)

Á nhiệt đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây thức ăn chăn nuôi

Cam

Nhiệt đới

Lâu năm

Thân gỗ

Hai lá mầm

Cây ăn quả

Cẩm chướng

Nhiệt đới

Hàng năm

Thân thảo

Hai lá mầm

Cây hoa, cây cảnh

Mai

Ôn đới

Lâu năm

Thân gỗ

Hai lá mầm

Cây hoa, cây cảnh

Cà phê

Nhiệt đới

Lâu năm

Thân gỗ

Hai lá mầm

Cây công nghiệp

Chè

Nhiệt đới

Lâu năm

Thân gỗ

Hai lá mầm

Cây công nghiệp

Hãy phân tích vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng
đối với cây trồng.
Lời giải:
Vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng đối với cây
trồng: Có vai trò quan trọng đối với cây trồng
- Nhiệt độ:
+ Tác động đến các quá trình sinh lí của cây trồng
+ Tác động đến sinh trưởng, phát triển của cây trồng
- Ánh sáng:
+ Tác động đến hiệu suất quang hợp;
+ Tác động đến hình thái; khả năng sinh trưởng của thân, lá; khả năng phân hóa mầm hoa; giới
tính của cây trồng

Hãy phân tích vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng
đối với cây trồng.
Lời giải:
Vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng đối với cây
trồng: Có vai trò quan trọng đối với cây trồng
- Nước:
+ Tham gia cấu tạo nguyên sinh chất của tế bào
+ Hòa tan và vận chuyển các chất trong cây
+ Tham gia vào các quá trình sinh lí, sinh hóa diễn ra ở trong cây
+ Điều hòa nhiệt độ bề mặt lá cây.
- Đất:
+ Là nơi dự trữ và cung cấp nước, dinh dưỡng cho cây trồng
+ Trao đổi khí giữa rễ cây và môi trường; giữ cho cây đứng vững.

Hãy phân tích vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng
đối với cây trồng.
Lời giải:
Vai trò chủ yếu của các yếu tố nhiệt độ, ánh sáng, nước, đất trồng và dinh dưỡng đối với cây
trồng: Có vai trò quan trọng đối với cây trồng
- Dinh dưỡng:
+ Thúc đẩy nảy mầm; sinh trưởng và phát triển thân, lá; kích thích ra rễ, kích thích ra hoa, đậu
quả
+ Tăng tính chống sâu bệnh hại và điều kiện thời tiết bất lợi
+ Tăng năng suất, chất lượng và khả năng bảo quản nông sản.

Cần căn cứ vào yếu tố nào để bố trí mùa vụ trồng trọt thích hợp cho từng loại
cây trồng? Vì sao?
Lời giải:
- Muốn xác định thời vụ gieo trồng cần phải dựa vào các yếu tố: khí hậu, loại
cây trồng, tình hình phát sinh sâu, bệnh ở địa phương.
- Trong các yếu tố nêu trên, yếu tố có tác dụng quyết định nhất đến thời vụ đó là
thời vụ vì mỗi loại cây trồng đều sinh trưởng vào một thời vụ nhất định, nếu trái
thời vụ cây trồng sẽ không khoẻ mạnh, dễ bị sâu, bệnh tấn công.

Giống và kĩ thuật canh tác có ảnh hưởng như thế nào đến cây trồng?
Lời giải:
Giống và kĩ thuật canh tác có ảnh hưởng đến cây trồng:
- Giống: quyết định chủ yếu đến đặc điểm hình thái, khả năng sinh trưởng, phát
triển, khả năng chống chịu sâu bênh và điều kiện ngoại cảnh bất lợi của cây
trồng
- Kĩ thuật canh tác: áp dụng các biện pháp kĩ thuật canh tác hợp lí, chăm sóc tốt
giúp cho cây trồng sinh trưởng, phát triển tốt, phòng tránh sâu, bệnh hại cho
năng suất cao và chất lượng sản phẩm tốt.

Câu 4: Theo mục đích sử dụng thì các cây trồng
sau thuộc phân nhóm nào?
ST
T
1
2
3
4
5
6

Cây trồng

Phân nhóm

Lúa mì, khoai lang, khoai tây
Ớt, mướp, rau muống, rau cần,..

Cây lương thực

Nhân, quýt, hồng xiêm, thanh long,
…
Cúc, huệ, lay ơn, đào, mai,…
Đậu tương, tiêu điều, mía,
Xạ đen, cỏ ngọt, cam thảo,…

Cây rau
Cây ăn quả
Cây hoa, cây cảnh
Cây công nghiệp
Cây dược liệu

Câu 5: Theo chu kì sống, cây trồng được phân làm
mấy loại?
Cây
hàng
năm

Chu kì sống
Cây
lâu
năm

Câu 6: Ca, Mg, S thuộc nhóm nguyên tố dinh
dưỡng nào
A

Đa lượng

B

Trung lượng

C

Vi lượng

D

Vừa đa lượng vừa trung lượng