Ngữ văn (TV)
Tiết : 64
Ngày dạy: 10/12/2010
ÔN TẬP TIẾNG VIỆT
I. Nội dung ôn tập:
1/. Từ phức:
Từ phức là gì? Cho ví dụ
Là từ gồm 2 tiếng trở lên kết hợp với nhau.
VD: Học sinh
- Có mấy loại từ phức? Cho ví dụ
Có 2 loại : Từ láy và từ ghép. VD: sạch sẽ
2/. Đại từ:
- Có mấy loại đại từ? Cho VD?
Có 2 loại đại từ.
- Đại từ dùng để trỏ. VD: tôi, ta, nó,.
- Đại từ dùng để hỏi. VD: ai, gì,.
3/. Quan hệ từ
- Quan hệ từ là gì? Cho VD?
Quan hệ từ dùng để biểu thị các ý nghĩa quan hệ như: Sở hữu, so sánh, nhân quả. giữa các bộ phận của câu hay câu với câu trong đoạn văn.
4/. Từ đồng nghĩa, từ trái nghĩa, từ đồng âm:
a. Từ đồng nghĩa.
- Thế nào là từ đồng nghĩa? Cho ví dụ?
Là những từ có nghĩa giống nhau hoặc gần giống nhau.
VD: bỏ mạng - hy sinh, quả - trái.
Có mấy loại từ đồng nghĩa? Cho ví dụ?
Có 2 loại từ đồng nghĩa.
+ Từ đồng nghĩa hoàn toàn. Ví dụ: quả - trái.
+ Từ đồng nghĩa không hoàn toàn: cho - biếu
b. Từ trái nghĩa.
- Thế nào là từ trái nghĩa? Cho ví dụ
Là những từ có nghĩa trái ngược nhau.
VD: Sáng - tối, cao - thấp
c. Từ đồng âm.
- Thế nào là từ đồng âm? Cho ví dụ?
Là những từ giống nhau về âm thanh nhưng nghĩa khác xa nhau, không liên quan gì với nhau.
5/. Thành ngữ.
- Thành ngữ là gì? Cho ví dụ.
Là loại cụm từ có cấu tạo cố định, biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh.
VD: xấu như ma, lên thác xuống ghềnh
- Vai trò ngữ pháp của thành ngữ?
+ Làm CN, VN trong câu
+ Làm phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ.
6/. Điệp ngữ và chơi chữ:
a. Điệp ngữ
- Điệp ngữ là gì? Cho ví dụ
Là từ ngữ được lặp lại nhiều lần để làm nổi bật ý, gây cảm xúc mạnh.
VD: Học học nữ, học mãi
b. Chơi chữ
- Chơi chữ là gì? Cho ví dụ?
Là lợi dụng đặc sắc về âm, về nghĩa của từ ngữ để tạo sắc thái dí dỏm, hài hước, làm câu văn hấp dẫn và thú vị.
4. C�u h?i, b�i t?p c?ng c?:
Từ các văn bản đã học, em hãy viết ba câu thơ có dùng từ trái nghĩa?

- Khi đi trẻ lúc về già
- Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
- Ngày tháng mười chưa cười đã tối
- Số cô chẳng giàu thì nghèo
5. Hướng dẫn HS tự học:
- Học ôn kĩ các phần trong đề cương.
- Chuẩn bị: Thi HKI
+ Xem lại các VD, bài tập.
Chúc các em Thành Công