BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ

NGỮ VĂN 8
******

KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu hỏi:Chọn câu trả lời đúng nhất.
Một bài văn nghị luận phải có yếu tố nào?
A

Luận điểm.

B

Luận cứ và lập luận.

C

Cả hai yếu tố: (A và B)

D

Luận điểm và luận cứ.

ÔN TẬP VỀ LUẬN ĐIỂM

ÔN TẬP VỀ LUẬN ĐIỂM
- Luận điểm là gì ?
- Em hãy lựa chọn câu trả lời đúng trong các câu sau?
A. Luận điểm là vấn đề được đưa ra giải quyết.
B. Luận điểm là một phần của vấn đề được đưa ra giải
quyết trong bài văn nghị luận.
C. Luận điểm là những tư tưởng, quan điểm, chủ trương cơ
bản mà người viết (nói) nêu ra trong bài văn nghị luận.

ÔN TẬP VỀ LUẬN ĐIỂM
I. Khái niệm luận điểm.
1. Lí thuyết:
- Luận điểm là những vấn đề tư tưởng, quan điểm, chủ
trương cơ bản mà người viết (nói) nêu ra trong bài văn nghị
luận.
2. Phân biệt luận điểm với vấn đề nghị luận.
a. Ví dụ a:

a. Văn bản Tinh thần yêu nước của nhân dân ta – Chủ tịch Hồ
Chí Minh.
? Bài Tinh thần yêu nước của nhân dân ta có mấy luận điểm? Đó là những
luận điểm nào ?

? Theo em luận điểm nào là luận điểm xuất phát dùng làm cơ sở?
? Luận điểm nào là luận điểm chính dùng làm kết luận của bài?

? Bài Tinh thần yêu nước của nhân dân ta có mấy luận điểm? Đó là những
luận điểm nào ?
-Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
- Lịch sử ta đã có nhiều cuộc kháng chiến vĩ đại chứng tỏ tinh thần yêu
nước của dân ta.
- Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước.
- Bổn phận của chúng ta phải làm cho tinh thần yêu nước được thực hành
vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.
? Theo em luận điểm nào là luận điểm xuất phát dùng làm cơ sở?
- Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
? Luận điểm nào là luận điểm chính dùng làm kết luận của bài?
Bổn phận của chúng ta phải làm cho tinh thần yêu nước được
thực hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.

b. Một bạn cho rằng bài Chiếu dời đô của Lí Công Uẩn gồm hai luận điểm:
+ Luận điểm 1: Lí do cần phải dời đô
+ Luận điểm 2: Lí do có thể coi thành Đại La là kinh đô bậc nhất của đế
vương muôn đời.
? Xác định luận điểm như vậy có đúng không? Vì sao?

b. Một bạn cho rằng bài Chiếu dời đô của Lí Công Uẩn gồm hai luận điểm:
+ Luận điểm 1: Lí do cần phải dời đô
+ Luận điểm 2: Lí do có thể coi thành Đại La là kinh đô bậc nhất của đế
vương muôn đời.
? Xác định luận điểm như vậy có đúng không? Vì sao?

 Xác định luận điểm như vậy là không đúng. Vì đó không phải là
tư tưởng, quan điểm, chủ trương cơ bản mà người viết nêu ra trong
bài văn. Đây chỉ là những vấn đề.

II. Mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn
nghị luận.
1. Ví dụ: (SGK)
-? Vấn đề được dặt ra trong bài Tinh thần yêu nước của nhân dân ta
là gì ?
-? Vậy có thể làm sáng tỏ vấn đề đó được không, nếu trong bài, Chủ tich
Hồ Chí Minh chỉ đưa ra luân điểm: “Đồng bào ta ngày nay có lòng yêu
nước nồng nàn” ?

II. Mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn
nghị luận.
1. Ví dụ: (SGK)
-? Vấn đề được dặt ra trong bài Tinh thần yêu nước của nhân dân ta là gì ?
-Vấn đề: Truyền thống yêu nước của nhân dân Việt Nam trong lịch sử dựng nước
và giữ nước.
-? Vậy có thể làm sáng tỏ vấn đề đó được không, nếu trong bài, Chủ tich Hồ Chí
Minh chỉ đưa ra luân điểm: “Đồng bào ta ngày nay có lòng yêu nước nồng nàn”
?
-Không thể làm sáng tỏ được vấn đề đã nêu trên, mà phải có đủ các luân điểm đã
liệt kê ở bài 2 mục I:
+ Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
+ Lịch sử ta đã có nhiều cuộc kháng chiến vĩ đại chứng tỏ tinh thần yêu nước của
dân ta.
+ Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước.
+ Bổn phận của chúng ta phải làm cho tinh thần yêu nước được thực hành vào
công việc yêu nước, công việc kháng chiến.

? Trong “Chiếu dời đô” nếu Lí Công Uẩn chỉ đưa ra luận điểm “ Các
triều đại trước đây đã nhiều lần thay đổi kinh đô” thì mục đích của
nhà vua khi ban chiếu có thể đạt được không? Vì sao?

- ? Qua phân tích các ví dụ trên, em rút ra được những kết luận gì về
mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn
nghị luận ?

? Trong “Chiếu dời đô” nếu Lí Công Uẩn chỉ đưa ra luận điểm “ Các
triều đại trước đây đã nhiều lần thay đổi kinh đô” thì mục đích của
nhà vua khi ban chiếu có thể đạt được không? Vì sao?
-Không thể đạt được vì luận điểm đó chưa đủ để làm sáng tỏ vấn đề
Cần phải dời đô đến thành Đại La.
- ? Qua phân tích các ví dụ trên, em rút ra được những kết luận gì về
mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn
nghị luận ?
- Trong bài văn nghị luận, luận điểm cần phải chính xác, rõ ràng
phù hợp với yêu cầu giải quyết vấn đề và phải đủ để làm sáng tỏ
toàn bộ vấn đề.

I. Khái niệm luận điểm.
1. Lí thuyết:
2. Phân biệt luận điểm với vấn đề nghị luận.
II. Mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài
văn nghị luận.
- Luận điểm làm sáng tỏ vấn đề nêu ra trong bài văn nghị luận.
- Trong bài văn nghị luận, luận điểm cần phải chính xác, rõ ràng
phù hợp với yêu cầu giải quyết vấn đề và phải đủ để làm sáng tỏ toàn
bộ vấn đề.
III. Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn nghị luận:

III. Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn nghị luận:
Các luận điểm chính trong văn bản Tinh thần yêu nước của nhân dân ta.

-Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
- Lịch sử ta đã có nhiều cuộc kháng chiến vĩ đại chứng tỏ tinh thần yêu
nước của dân ta.
- Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước.
- Bổn phận của chúng ta phải làm cho tinh thần yêu nước được thực
hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.
? Các luận điềm ở trên có mối quan hệ với nhau như thế nào?
? Các luận điểm trong bài văn nghị luận cần đạt được những yêu cầu nào?

III. Mối quan hệ giữa các luận điểm trong
bài văn nghị luận:

HỆ THỐNG - 1

(a) Phương pháp học
tập có ảnh hưởng
? Em sẽ chọn hệ thống luận điểm nào trong không nhỏ đến chất
hai hệ thống trên? Vì sao?
lượng học tập.
(b) Cần thay đổi
phương pháp học tập
cũ (thụ động, máy
móc, xa thực tế) vì nó
? Vậy trong bài văn nghị luận, các luận không phù hợp với
điểm có mối quan hệ như thế nào ?
yêu cầu của học tập.
( c) Cần theo phương
pháp học tập mới
(chủ động, sáng tao,
? Các luận điểm trong bài văn nghị luận kết hợp học vớihành)
vì nó phù hợp với yêu
cần đạt được những yêu cầu nào?
cầu của học tập, đưa
lại kết quả tốt.

HỆ THỐNG - 2
(a) Chỉ cần đổi mới
phương pháp học tập là
kết quả học tập sẽ được
nâng cao nhanh chóng.
(b) Do đó, người học
sinh cần phải thường
xuyên thay đổi cách
học tập.
(c) Chúng ta còn chưa
chăm học, còn hay nói
chuyện riêng.
(d) Nếu chúng ta học
tập theo phương pháp
mới thì kết quả sẽ tốt
hơn.

III. Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn nghị luận:
* Hệ thống 1: Đạt yêu cầu.
* Hệ thống 2: Không đạt yêu cầu.
* Các luận điểm cần đạt yêu cầu:
- Hệ thống mạch lạc, không trùng lặp, không chồng chéo.
- Có luận điểm chính, luận điểm phụ.
- Luận điểm phải được sắp xếp hợp lí.
Trong bài văn nghị luận, luận điểm cần phải chính xác và gắn bó chặt chẽ
với nhau.
* Ghi nhớ: ( Sgk – T.75 )

IV. Luyện tập:
Bài tập 1: Xác định luận điểm:
? Luận điểm của đoạn văn là:
a. “Nguyễn Trãi là người anh hùng dân tộc”.
b. “Nguyễn Trãi như một ông tiên ở trong toà ngọc”.
Hãy giải thích sự lựa chọn của em ?

IV. Luyện tập:
Bài tập 1: Xác định luận điểm:
- Cả hai luận điểm đều chưa đầy đủ, chưa chính xác.
- Mà phải là: Nguyễn Trãi là tinh hoa của đất nước, dân tộc và thời đại lúc
bấy giờ.

Củng cố
-Thế nào là luận điểm?
- Mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong
bài văn nghị luận.
- Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn nghị luận.

Dặn dò
Về nhà học bài cũ, nắm chắc nội dung bài đã học và
chuẩn bị cho tiết: Viết đoạn văn trình bày luận điểm.