Chương I
Phản ứng hóa học
Bài 2: Phản ứng hóa học

Quan sát nến cháy, một phần nến cháy
lỏng, một phần nến bị cháy. Cây nến ngắn
dần. Vậy phần nào nến đã bị biến đổi
thành chất mới?

I. Biến đổi vật lý và biến đổi hóa học
1. Biến đổi vật lý

HS quan sát các hoạt động sau:

Hãy nhận xét về quá trình biến đổi của nước? Trong quá trình biến đổi
yếu tố nào đã thay đổi? Nước có bị biến đổi thành chất khác không?
Lỏng

Rắn

Khí (hơi)

Chảy lỏng

Bay hơi

Nóng chảy
Đá lạnh

Ngưng tụ
Nước

Nước sôi

Nhận xét:
Nước vẫn là nước
chỉ biến đổi về trạng
thái, không có chất
mới tạo thành

KẾT LUẬN
Biến đổi vật lí là hiện tượng chất có sự biến đổi về trạng
thái, kích thước,.... nhưng vẫn giữ nguyên là chất ban đầu.
Ví dụ: Nước hoa khuyếch tán trong không khí, hòa tan
đường vào nước, làm đá trong tủ lạnh,...

2. Biến đổi hóa học

Bột Sắt

Bột
Lưu huỳnh

Thảo luận nhóm để hoàn thành nội dung phiếu học tập sau:
Tên TN

Cách tiến hành
Bước 1: Trộn hỗn hợp bột sắt và lưu
huỳnh, chia làm 2 phần và cho vào 2 ống
nghiệm

Đun
nóng hỗn
hợp bột
sắt và
lưu
huỳnh

Bước 2: Đưa nam châm lại gần ống
nghiệm (1)

Bước 3: Đun nóng hỗn hợp trong ống
nghiệm (2)một lúc rồi ngừng đun

Bước 4: Đưa nam châm lại gần ống
nghiệm (2)

Hiện tượng

Giải thích

Thảo luận nhóm: Hoàn thành bảng.
Cách tiến hành

Hiện tượng

Kết luận

- Trộn bột sắt và bột lưu huỳnh
cho vào trong ống nghiệm. dùng
nam châm đưa lại gần hỗn hợp

Nam châm bị hút
vào đáy ống
nghiệm

Nam châm hút sắt
trong hỗn hợp

- Đun nóng đáy ống nghiệm một
lát rồi ngừng đun.

Hỗn hợp nóng sáng
lên, ta thu được chất
rắn màu xám

Khi bị đun nóng , lưu
huỳnh tác dụng với
sắt tạo thành chất
mới là sắt II sunfua

- Dùng nam châm đưa lại gần ống Nam châm không bị
nghiệm.
hút vào đáy ống
nghiệm

Chất rắn trong ống
nghiệm không phải là
sắt

Làm thí nghiệm để hoàn thành nội dung phiếu học tập sau:
Tên TN

Cách tiến hành

Hiện tượng

Giải thích

Bỏ một muỗng đường vào
hai ống nghiệm

Đun nóng
đường trên - Ống nghiệm (1) đựng
ngọn lửa đường dùng để đối chứng
đèn cồn - Ống nghiệm (2) đun nóng
đường trên ngọn lửa đèn cồn

Đường chuyển dần
sang màu nâu, rồi
đen, thành ống
nghiệm xuất hiện
những giọt nước

Khi đun nóng
đường chuyển
thành chất màu
đen đó là than và
nước

Dấu hiệu phân biệt:
dựa vào sự biến đổi chất

Biến đổi
vật lí

Biến đổi
hóa học

Biến đổi
hóa học

Biến đổi
hóa học

KẾT LUẬN
Biến đổi hoá học
Các quá trình như đốt cháy nhiên liệu, phân huỷ chất (ví dụ: nung đá vôi,
…), tổng hợp chất (ví dụ: quá trình quang hợp, …) … có sự tạo thành chất
mới, đó là biến đổi hoá học.
Chú ý:
Trong cơ thể người và động vật, sự trao đổi chất là một loạt các quá trình
sinh hoá, đó là những quá trình phức tạp, bao gồm cả biến đổi vật lí và biến
đổi hoá học.

Luyện tập

Câu hỏi 1: Trong các câu sau, câu nào chỉ
hiện tượng vật lí?
 A. Sắt nóng chảy.

 B. Khí hiđro cháy.

 C. Nung đá vôi.

 D. Gỗ bị cháy.

Câu hỏi 2 : Trong các câu sau, câu nào chỉ hiện
tượng hóa học?
 A. Pha nước đường.

 B. Đốt rơm rạ.

 C. Băng tuyết tan.

 D. Đun sôi nước.

Câu hỏi 3: Trong các hiện tượng sau, hiện
tượng nào là hiện tượng vật lí?
 A. Về mùa hè thức ăn thường bị thiu.

 B. Đun quá lửa mỡ sẽ khét.

 C. Sự kết tinh của muối ăn.

 D. Sắt để lâu ngày trong không khí bị gỉ.

Câu hỏi 4 : Trong các câu sau, câu nào chỉ hiện tượng
vật lí?
 A. Đường cháy thành than.

 B. Cơm bị ôi thiu.

 C. Sữa chua lên men.

 D. Nước hóa đá dưới 0oC.

Câu hỏi 5: Trong các biến đổi sau đây biến
đổi nào là biến đổi vật lý?

 A. Lưu huỳnh cháy trong không
khí, tạo ra chất khí mùi hắc

 B. Đốt cháy khí metan, thu được
khí cacbonnic và hơi nước.và
hơi nước.

 C. Hòa tan đường vào nước, thu
được dung dịch nước đường.

 D. Nung đá vôi, thu được vôi sống
và khí cacbonic.

Câu hỏi 6: Hiện tượng hoá học khác với
hiện tượng vật lý là:
 A. Chỉ biến đổi về trạng thái.

 B. Có sinh ra chất mới.

 C. Biến đổi về hình dạng.

 D. Khối lượng thay đổi.

Câu hỏi 7: Quá trình nào sau đây xảy hiện
tượng hóa học?
 A. Muối ăn hòa vào nước.
 C. Cồn bay hơi.

 B. Đường cháy thành than và
nước.
 D. Nước dạng rắn sang lỏng.

Câu hỏi 8: Trong các hiện tượng sau, hiện
tượng nào là hiện tượng hóa học?
 A. Khi nấu canh cua, gạch cua nổi lên trên.
 C. Đun nước, nước sôi bốc hơi.

 B. Cồn để trong lọ không đậy nắp bị cạn
 D. Đốt cháy than để nấu nướng.

Câu hỏi 9: Sự biến đổi nào sau đây không phải là
một hiện tượng hóa học?


A. Hơi nến cháy trong không khí, tạo thành
khí cacbonic và hơi nước.



B. Hòa tan muối ăn vào nước, tạo thành dung
dịch muối ăn.



C. Sắt cháy trong lưu huỳnh, tạo thành muối
sắt(II) sufua.



D. Khí hiđro cháy trong oxi, tạo thành nước.

Câu hỏi 10: Trong các hiện tượng thiên nhiên
sau đây, hiện tượng hoá học là


A. Sáng sớm, khi mặt trời mọc sương mù tan
dần.



B. Hơi nước trong các đám mây ngưng tụ và
rơi xuống tạo ra mưa.



C. Nạn cháy rừng tạo khói đen dày đặc gây ô
nhiễm môi trường.



D. Khi mưa giông thường có sấm sét..

VẬN DỤNG

Hiệu ứng nhà kính gây nên những sự biến đổi lớn cho Trái Đất,
trong đó, một điều đáng lo ngại chính là hiện tượng băng tan ở
cả 2 cực (Bắc cực và Nam cực). Hiện tượng này xảy ra là do
biến đổi vật lí hay biến đổi hóa học? Giải thích.

THANKS